ଅଗ୍ନିପୁରାଣମ୍

କନିଷ୍ଠେନୈଵ ତତ୍ ପୁଣ୍ଯଂ ପ୍ରାପ୍ନୋତ୍ଯଧନଵାନ୍ନରଃ। ସମୁତ୍ପାଦ୍ଯ ଧନଂ କୃତ୍ଵା ସ୍ଵଲ୍ପେନାପି ସୁରାଲଯମ୍

ଧନୀ ଲୋକ ଛୋଟ ଦେଉଳ ତିଆରି କଲେ ମଧ୍ୟ ସେହି ପୁଣ୍ୟ ଲଭ କରେ। ଧନ ଉପାର୍ଜନ କରି, ଅଳ୍ପ ଖର୍ଚ୍ଚରେ ମଧ୍ୟ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ଦେଉଳ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ।

କାରଯିତ୍ଵା ହରେଃ ପୁଣ୍ଯଂ ସମ୍ପ୍ରାପ୍ନୋତ୍ଯଧିକଂ ଵରମ୍। ଲକ୍ଷେଣାଥ ସହସ୍ନେଣ ଶତେନାର୍ଦ୍ଧେନ ଵା ହରେଃ

ହରିଙ୍କ ପାଇଁ ଦେଉଳ ତିଆରି କଲେ ଅଧିକ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ। ଲକ୍ଷ, ହଜାର, ଶତ କିମ୍ବା ଅର୍ଧ ଦେଇ ମଧ୍ୟ ହରିଙ୍କ ପାଇଁ ଦେଉଳ ତିଆରି କରିପାରିବେ।

କାରଯନ୍ ଭବନଂ ଯାତି ଯତ୍ରାସ୍ତେ ଗରୁଡଧ୍ଵଜଃ। ବାଲ୍ଯେ ତୁ କ୍ରୀଡମାନା ଯେ ପାଂଶୁଭିର୍ଭଵନଂ ହରେଃ

ଯିଏ ଘର ତିଆରି କରେ, ସେ ଗରୁଡ଼ଧ୍ୱଜ ହରି ଥିବା ସ୍ଥାନକୁ ଯାଏ। ଶିଶୁମାନେ ଖେଳିବା ବେଳେ ମାଟିରେ ହରିଙ୍କ ପାଇଁ ଘର ତିଆରି କଲେ—

ଵାସୁଦେଵସ୍ଯ କୁର୍ଵ୍ଵନ୍ତି ତେପି ତଲ୍ଲୋକଗାମିନଃ। ତୀର୍ଥେ ଚାଯତନେ ପୁଣ୍ଯେ ସିଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରେ ତଥାଷ୍ଟମେ

ବାସୁଦେବଙ୍କ ପାଇଁ ଯେଉଁମାନେ ଘର ତିଆରି କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ଲୋକକୁ ଯାନ୍ତି। ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ, ଦେଉଳ, ସିଦ୍ଧ କ୍ଷେତ୍ର କିମ୍ବା ଶୁଭ ଏଠିଏଠି ଅଷ୍ଟମ ସ୍ଥାନରେ—

କର୍ତ୍ତୁରାଯତନ ଵିଷ୍ଣୋର୍ଯଥୋକ୍ତାତ୍ ତ୍ରିଗୁଣଂ ଫଲମ୍। ବନ୍ଧୂକପୁଷ୍ପଵିନ୍ଯାସୈଃ ସୁଧାପଙ୍କେନ ଵୈଷ୍ଣଵମ୍

ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଦେଉଳ ତିଆରି କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି, ଯେପରିକି ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି, ତିନିଗୁଣା ଫଳ ପାଏ। ବନ୍ଧୂକ ଫୁଲ ଓ ମିଠା ମାଟି ଦେଇ ବୈଷ୍ଣବ ଦେଉଳ ଶୋଭା କରିଲେ—

ଯେ ଵିଲିମ୍ପନ୍ତି ଭଵନଂ ତେ ଯାନ୍ତି ଭଗଵତ୍‌ପୁରମ୍। ପତିତଂ ପତଭାନନ୍ତୁ ତଥାର୍ଦ୍ଧପତିତଂ ନରଃ

ଯେଉଁମାନେ ଏଭଳି ଘର ଲେପନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଭଗବାନଙ୍କ ପୁରୀକୁ ଯାନ୍ତି। ଯିଏ ଘର ଭାଙ୍ଗିଯାଇଛି କିମ୍ବା ଅର୍ଧ ଭାଙ୍ଗିଯାଇଛି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଫଳ ପାନ୍ତି।

ସମୁଦ୍ଧତ୍ଯ ହରେର୍ଦ୍ଧାମ ପ୍ରାପ୍ନୋତି ଦ୍ଵିଗୁଣଂ ଫଲମ୍। ପତିତସ୍ଯ ତୁ ଯଃ କର୍ତ୍ତା ପତିତସ୍ଯ ଚ ରକ୍ଷିତା

ଯିଏ ହରିଙ୍କ ଦେଉଳ ପୁନଃ ତିଆରି କରେ, ସେ ଦୁଇଗୁଣା ପୁଣ୍ୟ ପାଏ। ଯିଏ ଭାଙ୍ଗିଯାଇଥିବା ଦେଉଳ ମରାମତି କରେ, କିମ୍ବା ଭାଙ୍ଗିଯିବାକୁ ଥିବା ଦେଉଳକୁ ରକ୍ଷା କରେ।

ଵିଷ୍ଣୋରାଯତନସ୍ଯେହ ସ ନରୋ ଵିଷ୍ଣୁଲୋକଭାକ୍। ଇଷ୍ଟକାନିଚଯସ୍ତିଷ୍ଠେଦ୍ ଯାଵଦାଯତନେ ହରେଃ

ଏଠାରେ, ଯେଉଁମଣିଷ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ମନ୍ଦିର ନିର୍ମାଣ କରେ, ସେ ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହରିଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ ଇଷ୍ଟକା ଥାଏ, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରେ।

ସକୁଲସ୍ତସ୍ଯ ଵୈ କର୍ତ୍ତା ଵିଷ୍ଣୁଲୋକେ ମହୀଯତେ। ସ ଏଵ ପୁଣ୍ଯଵାନ୍ ପୂଜ୍ଯ ଇହ ଲୋକେ ପରତ୍ର ଚ

ଏହି ମନ୍ଦିର ତିଆରି କରିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଓ ତାଙ୍କର ପରିବାର ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଅନ୍ତି; ସେ ଏହି ଲୋକ ଓ ପରଲୋକରେ ପୁଣ୍ୟବାନ୍ ଓ ପୂଜ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି।

କୃଷ୍ଣସ୍ଯ ଵାସୁଦେଵସ୍ଯ ଯଃ କାରଯତି କେତନମ୍। ଜାତଃସ ଏଵ ସୁକୃତୀ କୁଲନ୍ତେନୈଵ ପାଵିତମ୍

ଯିଏ ବାସୁଦେବଙ୍କ ପୁଅ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଇଁ ମନ୍ଦିର ତିଆରି କରାଏ, ସେ ପୁଣ୍ୟଶୀଳ ଭାବରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ ଏବଂ ତାଙ୍କର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବଂଶ ପବିତ୍ର ହୁଏ।

ଵିଷ୍ଣୁରୁଦ୍ରାର୍କଦେଵ୍ଯାଦେର୍ଗୃହକର୍ତ୍ତା ସ କୀର୍ତ୍ତିଭାକ୍। କିଂ ତସ୍ଯ ଵିତ୍ତନିଚଯୈର୍ମୂଢସ୍ଯ ପରିରକ୍ଷିଣଃ

ଯିଏ ବିଷ୍ଣୁ, ରୁଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଦେବୀ ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ଘର ତିଆରି କରେ, ସେ ଖ୍ୟାତିଶାଳୀ ହୁଏ; ମୂଢ଼ ଲୋକ ଯେଉଁମାନେ ଧନକୁ କେବଳ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଧନର ଏତେ ଆବଶ୍ୟକତା କଣ?

ଦୁଃ ଖାର୍ଜ୍ଜିତୈର୍ଯଃ କୃଷ୍ଣସ୍ଯ ନ କାରଯତି କେତନମ୍। ନୋପଭୋଗ୍ଯଂ ଧନଂ ଯସ୍ଯ ପିତୃଵିପ୍ରଦିଵୌକସାମ୍

ଯିଏ କଷ୍ଟରେ ଅର୍ଜିତ ଧନ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଇଁ ମନ୍ଦିର ତିଆରି କରେନାହିଁ, ତାଙ୍କର ଧନ ପିତୃ, ବ୍ରାହ୍ମଣ କିମ୍ବା ଦେବତାମାନେ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତିନାହିଁ।

ନୋପଭୋଗାଯ ବନ୍ଧୂନାଂ ଵ୍ଯର୍ଥସ୍ତସ୍ଯ ଧନାଗମଃ। ଯଥା ଧ୍ରୁଵୋ ନୃଣାଂ ମୃତ୍ଯୁର୍ଵିତ୍ତନାଶସ୍ତଥା ଧ୍ରୁଵଃ

ତାଙ୍କର ଧନ ବନ୍ଧୁମାନେ ମଧ୍ୟ ଉପଭୋଗ କରିପାରନ୍ତିନାହିଁ; ଏପରି ଧନ ଅର୍ଜନ ବ୍ୟର୍ଥ। ଯେପରି ମୃତ୍ୟୁ ନିଶ୍ଚିତ, ସେପରି ଧନର ନାଶ ମଧ୍ୟ ନିଶ୍ଚିତ।

ମୂଢସ୍ତତ୍ରାଽନୁବଧ୍ନାତି ଜୀଵିତେଥ ଚଲେ ଧନେ। ଯଦା ଵିତ୍ତଂ ନ ଦାନାଯ ନୋପଭୋଗାଯ ଦେହିନାମ୍

ମୂଢ଼ ଲୋକ ଜୀବନ ଓ ଅସ୍ଥିର ଧନକୁ ଆଠୁଟି ଧରିଥାଏ, ଯେତେବେଳେ ତାଙ୍କର ଧନ ନ ଦାନ ହୁଏ, ନ ଜନମାନେ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି।

ନାପି କୀର୍ତ୍ଯୈ ନ ଧର୍ମାର୍ଥଂ ତସ୍ଯ ସ୍ଵାମ୍ଯେଥ କୋ ଗୁଣଃ। ତସ୍ମାଦ୍ଵିତ୍ତଂ ସମାସାଦ୍ଯ ଦୈଵାଦ୍ଵା ପୌରୁଷାଦଥ

ନ କୀର୍ତି ପାଇଁ, ନ ଧର୍ମ ଲାଗି—ଏପରି ଧନର ମାଲିକିଆର କଣ ଉପକାର? ତେଣୁ, ଭାଗ୍ୟ କିମ୍ବା ପ୍ରୟାସରେ ଯେପରି ଧନ ମିଳେ—

ଦଦ୍ଯାତ୍ ସମ୍ଯଗ୍ ଦ୍ଵିଜାଗ୍ରଥେଭ୍ଯଃ କୀର୍ତ୍ତନାନି ଚ କାରଯେତ୍। ଦାନେଭ୍ଯସ୍ଚାଧିକଂ ଯସ୍ମାତ୍ କୀର୍ତ୍ତନେଭ୍ଯୋ ଵରଂ ଯତଃ

ଯଥାଯଥିକ ଭାବେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଦାନ ଦେବା ଓ ମନ୍ଦିର ତିଆରି କରାଯିବା ଉଚିତ; କାରଣ ଦାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମନ୍ଦିର ତିଆରି କରିବା ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।

ଅତସ୍ତତ୍‌କାରଯେଦ୍ଧୀମାନ୍ ଵିଷ୍ଣ୍ଵାଦେର୍ମ୍ମନ୍ଦିରାଦିକମ୍। ଵିନିଵେଶ୍ଯ ହରେର୍ଦ୍ଧାମ ଭକ୍ତିମଦ୍ଭିର୍ନ୍ନରୋତ୍ତମୈଃ

ଏହିପରି, ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକେ ବିଷ୍ଣୁ ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ମନ୍ଦିର ଓ ଏହା ସଦୃଶ ନିର୍ମାଣ କରିବା ଉଚିତ, ଭକ୍ତିଶୀଳ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଲୋକମାନଙ୍କ ସହିତ ହରିଙ୍କ ନିବାସ ସ୍ଥାପନ କରି।

ନିଵେଶିତଂ ଭଵେତ୍ କୃତ୍ସ୍ନଂ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଂ ସଚରାଚରମ୍। ଭୂତଂ ଭଵ୍ଯଂ ଭଵିଷ୍ଯଞ୍ଚ ସ୍ଥୂଲଂ ସୂକ୍ଷ୍ମଂ ତଥେତରତ୍

ଏହା ସ୍ଥାପିତ ହେଲେ, ସମସ୍ତ ତିନି ଲୋକ, ଚଳନଶୀଳ ଓ ଅଚଳ, ଭୂତ, ବର୍ତ୍ତମାନ, ଭବିଷ୍ୟତ, ସ୍ଥୂଳ, ସୂକ୍ଷ୍ମ ଓ ଅନ୍ୟ ସବୁ ଏଥିରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହୁଏ।

ଆବ୍ରହ୍ମସ୍ତମ୍ବପର୍ଯ୍ଯନ୍ତଂ ସର୍ଵ୍ଵଂ ଵିଷ୍ଣୋଃ ସମୁଦ୍ଭଵମ୍। ତସ୍ଯ ଦେଵାଦିଦେଵସ୍ଯ ସର୍ଵଗସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ

ବ୍ରହ୍ମାଠାରୁ ଗହୁଁ ଯାଏଁ, ସମସ୍ତ କିଛି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଉତ୍ପନ୍ନ; ସେହି ଦେବମାନଙ୍କ ଦେବ, ସର୍ବବ୍ୟାପୀ ଓ ମହାତ୍ମା।

ନିଵେଶ୍ଯ ଭଵନଂ ଵିଷ୍ଣୋର୍ନ୍ନ ଭୂଯୋ ଭୁଵି ଜାଯତେ। ଯଥା ଵିଷ୍ଣୋର୍ଦ୍ଧାମକୃତୌ ଫଲଂ ତଦ୍ଵଦ୍ଦିଵୌକସାମ୍

ଯେଉଁଠାରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଘର ନିର୍ମାଣ କରାଯାଏ, ସେଠାରେ ପୁଣି ମଣିଷ ଜନ୍ମ ନେଉନାହିଁ; ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ମନ୍ଦିର ତିଆରି କରିବାର ଯେଉଁ ଫଳ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସେଉଁଠି।

ଶିଵବ୍ରହ୍ମାର୍କ୍କଵିଧ୍ନେଶଚଣ୍ଡୀଲକ୍ଷଗ୍ଯାଦିକାତ୍ମନାମ୍। ଦେଵାଲଯକୃତେଃ ପୁଣ୍ଯଂ ପ୍ରତିମାକରଣେଧିକମ୍

ଶିବ, ବ୍ରହ୍ମା, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ବିଶ୍ୱକର୍ମା, ଚଣ୍ଡୀ, ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଦେବାଳୟ ତିଆରି କରିବାର ପୁଣ୍ୟ, ପ୍ରତିମା ତିଆରି କରିବାଠାରୁ ଅଧିକ।

ପ୍ରତିମାସ୍ଥାପନେ ଯାଗେ ଫଲସ୍ଯାନ୍ତୋ ନ ଵିଦ୍ଯତେ। ମୃଣ୍ମଯାଦ୍ଦାରୁଜେ ପୁଣ୍ଯଂ ଦାରୁଜାଦିଷ୍ଟକାଭଵେ

ପ୍ରତିମା ସ୍ଥାପନ କିମ୍ବା ଯଜ୍ଞ କରିବାର ଫଳର ସୀମା ନାହିଁ; ମାଟିର ପ୍ରତିମା ଠାରୁ କାଠର ପ୍ରତିମାର ପୁଣ୍ୟ ଅଧିକ, ଏବଂ ଏହିପରି ଇଷ୍ଟକା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ।

ଇଷ୍ଟକୋତ୍ଥାଚ୍ଛୈଲଜେ ସ୍ଯାଦ୍ଧେମାଦେରଧିକଂ ଫଲମ୍। ସପ୍ତଜମନ୍ମକୃତଂ ପାପଂ ପ୍ରାପମ୍ଭାଦେଵ ନଶ୍ଯତି

ଇଷ୍ଟକାରୁ ପାଥରର ପ୍ରତିମାର ଫଳ ଅଧିକ, ଏବଂ ସୁନା ଓ ଏହା ସଦୃଶ ଠାରୁ ଅଧିକ ଫଳ ମିଳେ; ଏହା ଦ୍ୱାରା ସାତ ଜନ୍ମର ପାପ ଏକକ୍ଷଣରେ ନଶ୍ଟ ହୁଏ।

ଦେଵାଲଯସ୍ଯ ସ୍ଵର୍ଗୀ ସ୍ଯାନ୍ନରକଂ ନ ସ ଗଚ୍ଛତି। କୁଲାନାଂ ଶତମୁଦ୍ଧୃତ୍ଯ ଵିଷ୍ଣୁଲୋକଂ ନଯେନ୍ନରଃ

ଦେବାଳୟ ନିର୍ମାତା ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରେ, ନରକକୁ ଯାଏନାହିଁ; ସେ ଶତ ବଂଶକୁ ଉଦ୍ଧାର କରି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଲୋକକୁ ନେଇଯାଏ।

ଯମୋ ଯମଭଟାନାହ ଦେଵମନ୍ଦିରକାରିଣଃ। ଯମ ଉଵାଚ ପ୍ରତିମାପୂଜାଦିକୃତୋ ନାନେଯା ନରକଂ ନରାଃ

ଯମ ତାଙ୍କର ଦୂତମାନେକୁ କହିଲେ: 'ଯେଉଁମାନେ ଦେବମନ୍ଦିର ତିଆରି କରିଛନ୍ତି, ପ୍ରତିମାପୂଜା ଓ ଏହା ସଦୃଶ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି, ସେମାନେ କେବେ ନରକକୁ ନେଇଯାଆନ୍ତିନାହିଁ।'

ଦେଵାଲଯାଦ୍ଯକର୍ତ୍ତାର ଆନେଯସ୍ତେ ତୁ ଗୋଚରେ ଵିଚରଧ୍ଵଂ ଯଥାନ୍ଯାଯନ୍ନିଯୋଗୋ ମମ ପାଲ୍ଯତାମ୍

ମନ୍ଦିର ଓ ଏହା ପରି ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସ୍ଥାନର ଦେଖାଶୁଣା କରୁଥିବା ଲୋକମାନେଙ୍କୁ ତୁମେ ନିଜ ଅଧୀନକୁ ଆଣ। ସେମାନେ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଚଳାଫେରା କରନ୍ତୁ—ମୋ ଆଦେଶ ସଦା ପାଳିତ ହେଉ।

ନାଝାଭଙ୍ଗଂ କରିଷ୍ଯନ୍ତି ଭଵତାଂ ଜନ୍ତଵଃ କ୍କଚିତ୍। କେଵଲଂ ଯେ ଜଗତ୍ତାତମନନ୍ତଂ ସମୁପାଶ୍ରିତାଃ

ତୁମ ଅଧୀନରେ ଥିବା କୌଣସି ପ୍ରାଣୀ କେବେ ମଧ୍ୟ ନିଜ ପ୍ରତିଜ୍ଞା ଭଙ୍ଗ କରିବେ ନାହିଁ, କେବଳ ସେମାନେ ଛାଡ଼ି, ଯେଉଁମାନେ ସମସ୍ତ ସ୍ୱର୍ଗର ଅନନ୍ତ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଶରଣ ନେଇଛନ୍ତି।

ଭଵଦ୍ଭିଃ ପରିହର୍ତ୍ତଵ୍ଯାସ୍ତେଷାଂ ନାତ୍ରାସ୍ତି ସଂସ୍ଥିତିଃ। ଯେଚ ଭାଗଵତା ଲୋକେ ତଚ୍ଚିତ୍ତାସ୍ତତ୍‌ପରାଯମାଃ

ସେମାନେଠାରୁ ତୁମେ ଦୂରେ ରୁହ। ଏଠାରେ ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ କୌଣସି ଅଧିକାର ନାହିଁ। ଏବଂ ଏହି ଜଗତରେ ଯେଉଁମାନେ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରନ୍ତି, ମନ ତାଙ୍କୁ ଦେଇଛନ୍ତି, ତାଙ୍କୁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଭାବେ ଧରିଛନ୍ତି—

ପୂଜଯନ୍ତି ସଦା ଵିଷ୍ଣୁଂ ତେ ଵସ୍ତ୍ଯାଜ୍ଯାଃ ସୁଦୂରତଃ। ଯସ୍ତିଷ୍ଠନ୍ ପ୍ରସ୍ଵପନ୍ ଗଚ୍ଛନ୍ନୁତ୍ତିଷ୍ଠନ୍ ସ୍ଖଲିତେ ସ୍ଥିତେ

ଯେଉଁମାନେ ସଦା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ତୁମ ଅଧୀନରୁ ବହୁତ ଦୂରେ ରହିବେ। ସେମାନେ ଦଢ଼ିଆ, ଶୁଅ, ଚାଲ, ଉଠ, ପଡ଼ିଯିବା କିମ୍ବା ଦଢ଼ିଆ ରହିଲେ ମଧ୍ୟ—