ହୃଦଯାତ୍ ପ୍ରସ୍ଥିତା ନାଡ୍ଯୋ ଦର୍ଶନେନ୍ଦ୍ରିଯଗୋଚରାଃ। ଅଗ୍ନୀଷୋମାତ୍ମକେ ତାସାଂ ନାଡ୍ଯୌ ନାସାଗ୍ରସଂସ୍ଥିତେ
ହୃଦୟରୁ ନାଳୀମାନେ ବାହାରୁଛନ୍ତି, ଯାହା ଦେହର ଇନ୍ଦ୍ରିୟମାନେ ଅନୁଭବ କରିପାରନ୍ତି; ତାହାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଦୁଇଟି ନାଳୀ ଅଗ୍ନି ଓ ସୋମ ରୂପ ହୋଇ ନାକର ଟିପ୍ ପାଖରେ ଅବସ୍ଥିତ।
ସମ୍ଯଗ୍ଗୁହ୍ଯେନ ଯୋଗେନ ଜିତ୍ଵା ଦେହସମୀରଣମ୍। ଜପଧ୍ଯାନରତୋ ମନ୍ତ୍ରୀ ମନ୍ତ୍ରଲକ୍ଷଣମସ୍ନୁତେ
ଗୁପ୍ତ ଯୋଗ ଅଭ୍ୟାସ ଦ୍ୱାରା ଦେହର ବାୟୁକୁ ଜୟ କରି, ଯିଏ ଜପ ଓ ଧ୍ୟାନରେ ଲିନ ରହେ, ସେ ମନ୍ତ୍ରର ଲକ୍ଷଣ ଲାଭ କରେ।
ସଂଶୁଦ୍ଧ ଭୂତତନ୍ମାତ୍ରଃ ସକାମୋ ଯୋଗମଭ୍ଯସନ୍। ଅଣିମାଦିମଵାପ୍ନୋତି ଵିରକ୍ତଃ ପ୍ରବିଲଙ୍ଧ୍ଯ ଚ
ଭୂତ ଓ ତାହାର ସୂକ୍ଷ୍ମ ରୂପକୁ ପବିତ୍ର କରି, ଇଚ୍ଛା ସହିତ ଯୋଗ ଅଭ୍ୟାସ କରିଲେ, ଅଣିମା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସିଦ୍ଧି ମିଳିଥାଏ; ଅସକ୍ତ ହେଲେ, ସେଗୁଡିକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିପାରିବେ।
ଦେଵାତ୍ମକେ ଭୂତମାତ୍ରାନ୍ମୁଚ୍ଯତେ ଚେନ୍ଦ୍ରିଯଗ୍ରହାତ୍
ଦିବ୍ୟତା ଥିବା ଭୂତମାନଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରି, ଇନ୍ଦ୍ରିୟମାନଙ୍କର ଆକ୍ରମଣରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ।
ଅଗ୍ନିରୁଵାଚ ରକ୍ଷାଂ ସ୍ଵସ୍ଯ ପରେଷାଞ୍ଚ ଵକ୍ଷ୍ଯେ ତାଂ ମାର୍ଜନାହ୍ଵଯାଂ ।୩୧.୦୦୧ ଯଯା ଵିମୁଚ୍ଯତେ ଦୁଃଖୈଃ ସୁଖଞ୍ଚ ପ୍ରାପ୍ନୁଯାନ୍ନରଃ(୨) ॥୩୧.୦୦୧ ଓଂ ନମଃ ପରମାର୍ଥାଯ ପୁରୁଷାଯ ମହାତ୍ମନେ ।୩୧.୦୦୨ ଅରୂପବହୁରୂପାଯ ଵ୍ଯାପିନେ ପରମାତ୍ମନେ ॥୩୧.୦୦୨ ନିଷ୍କଲ୍ମଷାଯ ଶୁଦ୍ଧାଯ ଧ୍ଯାନଯୋଗରତାଯ ଚ ।୩୧.୦୦୩ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଯତ୍ତତ୍ସିଧ୍ଯତୁ ମେ ଵଚଃ ॥୩୧.୦୦୩ ଵରାହାଯ ନୃସିଂହାଯ ଵାମନାଯ ମହାମୁନେ ।୩୧.୦୦୪ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଯତ୍ତତ୍ସିଧ୍ଯତୁ ମେ ଵଚଃ ॥୩୧.୦୦୪ ତ୍ରିଵିକ୍ରମାଯ ରାମାଯ ଵୈକୁଣ୍ଠାଯ ନରାଯ ଚ ।୩୧.୦୦୫ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଯତ୍ତତ୍ସିଧ୍ଯତୁ ମେ ଵଚଃ ॥୩୧.୦୦୫ ଵରାହ ନରସିଂହେଶ ଵାମନେଶ ତ୍ରିଵିକ୍ରମ ।୩୧.୦୦୬ ହରଗ୍ରୀଵେଶ ସର୍ଵେଶ ହୃଷୀକେଶ ହରାଶୁଭମ୍ ॥୩୧.୦୦୬ ଅପରାଜିତଚକ୍ରାଦ୍ଯୈଶ୍ଚତୁର୍ଭିଃ ପରମାଯୁଧୈଃ ।୩୧.୦୦୭ ଅଖଣ୍ଡିତାନୁଭାଵୈସ୍ତ୍ଵଂ(୧) ସର୍ଵଦୁଷ୍ଟହରୋ ଭଵ ॥୩୧.୦୦୭ ହରାମୁକସ୍ଯ ଦୁରିତଂ ସର୍ଵଞ୍ଚ କୁଶଲଂ କୁରୁ ।୩୧.୦୦୮ ମୃତ୍ଯୁବନ୍ଧାର୍ତଭଯଦଂ ଦୁରିତସ୍ଯ ଚ ଯତ୍ଫଲମ୍ ॥୩୧.୦୦୮ ପରାଭିଧ୍ଯାନସହିତୈଃ ପ୍ରଯୁକ୍ତଞ୍ଚାଭିଚାରକମ୍ ।୩୧.୦୦୯ ଗଦସ୍ପର୍ଶମହାରୋଗପ୍ରଯୋଗଂ ଜରଯା ଜର ॥୩୧.୦୦୯ ଓଂ ନମୋ ଵାସୁଦେଵାଯ ନମଃ କୃଷ୍ଣାଯ ଖଡ୍ଗିନେ ।୩୧.୦୧୦ ନମଃ ପୁଷ୍କରନେତ୍ରାଯ କେଶଵାଯାଦିଚକ୍ରିଣେ ॥୩୧.୦୧୦ ନମଃ କମଲକିଞ୍ଜଲ୍କପୀତନିର୍ମଲଵାସସେ ।୩୧.୦୧୧ ମହାହରରିପୁସ୍କନ୍ଧସୃଷ୍ଟଚକ୍ରାଯ ଚକ୍ରିଣେ ॥୩୧.୦୧୧ ଦ୍ଂଷ୍ଟ୍ରୋଦ୍ଧୃତକ୍ଷିତିଭୃତେ(୨) ତ୍ରଯୀମୂର୍ତିମତେ ନମଃ ।୩୧.୦୧୨ ମହାଯଜ୍ଞଵରାହାଯ ଶେଷଭୋଗାଙ୍କଶାଯିନେ ॥୩୧.୦୧୨ ତପ୍ତହାଟକକେଶାଗ୍ରଜ୍ଵଲତ୍ପାଵକଲୋଚନ ।୩୧.୦୧୩ ଵଜ୍ରାଧିକନଖସ୍ପର୍ଶଂ ଦିଵ୍ଯସିଂହ ନମୋସ୍ତୁ ତେ ॥୩୧.୦୧୩ କାଶ୍ଯପାଯାତିହ୍ରସ୍ଵାଯ ଋଗ୍ଯଜୁଃସାମଭୂଷିତ ।୩୧.୦୧୪ ତୁଭ୍ଯଂ ଵାମନରୂପାଯାକ୍ରମତେ ଗାଂ(୩) ନମୋ ନମଃ ॥୩୧.୦୧୪ ଵରାହାଶେଷଦୁଷ୍ଟାନି ସର୍ଵପାପଫଲାନି ଵୈ ।୩୧.୦୧୫ ମର୍ଦ ମର୍ଦ ମହାଦଂଷ୍ଟ୍ର ମର୍ଦ ମର୍ଦ ଚ ତତ୍ଫଲମ୍ ॥୩୧.୦୧୫ ନରସିଂହ କରାଲାଖ୍ଯ ଦନ୍ତପ୍ରାନ୍ତାନଲୋଜ୍ଜ୍ଵଲ ।୩୧.୦୧୬ ଭଞ୍ଜ ଭଞ୍ଜ ନିନାଦେନ ଦୁଷ୍ଟାନ୍ଯସ୍ଯାର୍ତିନାଶନ ॥୩୧.୦୧୬ ଋଗ୍ଯଜୁଃସାମଗର୍ଭାଭିର୍ଵାଗ୍ଭିର୍ଵାମନରୂପଧୃକ୍ ।୩୧.୦୧୭ ପ୍ରଶମଂ ସର୍ଵଦୁଃଖାନି ନଯତ୍ତ୍ଵସ୍ଯ ଜନାର୍ଦନଃ ॥୩୧.୦୧୭ ଐକାହିକଂ ଦ୍ଵ୍ଯାହିକଞ୍ଚ ତଥା ତ୍ରିଦିଵସଂ ଜ୍ଵରମ୍ ।୩୧.୦୧୮ ଚାତୁର୍ଥକନ୍ତଥାତ୍ଯୁଗ୍ରନ୍ତଥୈଵ ସତତଜ୍ଵରମ୍ ॥୩୧.୦୧୮ ଦୋଷୋତ୍ଥଂ ସନ୍ନିପାତୋତ୍ଥଂ ତଥୈଵାଗନ୍ତୁକଂ ଜ୍ଵରମ୍ ।୩୧.୦୧୯ ଶମଂ ନଯାଶୁ ଗୋଵିନ୍ଦ ଚ୍ଛିନ୍ଧି ଚ୍ଛିନ୍ଧ୍ଯସ୍ଯ ଵେଦନାମ୍(୧) ॥୩୧.୦୧୯ ନେତ୍ରଦୁଃଖଂ ଶିରୋଦୁଃଖଂ ଦୁଃଖଞ୍ଚୋଦରସମ୍ଭଵମ୍ ।୩୧.୦୨୦ ଅନ୍ତଃଶ୍ଵାସମତିଶ୍ଵାସଂ(୨) ପରିତାପଂ ସଵେପଥୁମ୍ ॥୩୧.୦୨୦ ଗୁଦଘ୍ରାଣାଙ୍ଘ୍ରିରୋଗାଂଶ୍ଚ କୁଷ୍ଠରୋଗାଂସ୍ତଥା କ୍ଷଯଂ(୩) ।୩୧.୦୨୧ କାମଲାଦୀଂସ୍ତଥା ରୋଗାନ୍ ପ୍ରମେହାଂଶ୍ଚାତିଦାରୁଣାନ୍ ॥୩୧.୦୨୧ ଭଗନ୍ଦରାତିସାରାଂଶ୍ଚ ମୁଖରୋଗାଂଶ୍ଚ ଵଲ୍ଗୁଲୀମ୍ ।୩୧.୦୨୨ ଅଶ୍ମରୀଂ ମୂତ୍ରକୃଚ୍ଛ୍ରାଂଶ୍ଚ ରୋଗାନନ୍ଯାଂଶ୍ଚ ଦାରୁଣାନ୍ ॥୩୧.୦୨୨ ଯେ ଵାତପ୍ରଭଵା ରୋଗା ଯେ ଚ ପିତ୍ତସମୁଦ୍ଭଵାଃ ।୩୧.୦୨୩ କଫୋଦ୍ଭଵାଶ୍ଚ ଯେ କେଚିତ୍ଯେ ଚାନ୍ଯେ ସାନ୍ନିପାତିକାଃ ॥୩୧.୦୨୩ ଆଗନ୍ତୁକାଶ୍ଚ ଯେ ରୋଗା ଲୂତା ଵିସ୍ଫୋଟକାଦଯଃ ।୩୧.୦୨୪ ତେ ସର୍ଵେ ପ୍ରଶମଂ ଯାନ୍ତୁ ଵାସୁଦେଵାପମାର୍ଜିତାଃ(୫) ॥୩୧.୦୨୪ ଵିଲଯଂ ଯାନ୍ତୁ ତେ ସର୍ଵେ ଵିଷ୍ଣୋରୁଚ୍ଚାରଣେନ ଚ ।୩୧.୦୨୫ କ୍ଷଯଂ ଗଛ୍ହନ୍ତୁ ଚାଶେଷାସ୍ତେ ଚକ୍ରାଭିହତା ହରେଃ ॥୩୧.୦୨୫ ଅଚ୍ଯୁତାନନ୍ତଗୋଵିନ୍ଦନାମୋଚ୍ଚାରଣଭୀଷିତାଃ ।୩୧.୦୨୬ ନଶ୍ଯନ୍ତି ସକଲା ରୋଗାଃ ସତ୍ଯଂ ସତ୍ଯଂ ଵଦାମ୍ଯହମ୍ ॥୩୧.୦୨୬ ସ୍ଥାଵରଂ ଜଙ୍ଗମଂ ଵାପି କୃତ୍ରିମଂ ଚାପି ଯଦ୍ଵିଷମ୍ ।୩୧.୦୨୭ ଦନ୍ତୋଦ୍ଭଵଂ ନଖଭଵମାକାଶପ୍ରଭଵଂ ଵିଷମ୍ ॥୩୧.୦୨୭ ଲୂତାଦିପ୍ରଭଵଂ ଯଚ୍ଚ ଵିଷମନ୍ଯତ୍ତୁ ଦୁଃଖଦଂ ।୩୧.୦୨୮ ଶମଂ ନଯତୁ ତତ୍ସର୍ଵଂ କୀର୍ତିତୋସ୍ଯ ଜନାର୍ଦନଃ ॥୩୧.୦୨୮ ଗ୍ରହାନ୍ ପ୍ରେତଗ୍ରହାଂଶ୍ଚାପି ତଥା ଵୈ ଡାକିନୀଗ୍ରହାନ୍(୧) ।୩୧.୦୨୯ ଵେତାଲାଂଶ୍ଚ ପିଶାଚାଂଶ୍ଚ ଗନ୍ଧର୍ଵାନ୍ ଯକ୍ଷରାକ୍ଷସାନ୍(୨) ॥୩୧.୦୨୯ ଶକୁନୀପୂତନାଦ୍ଯାଂଶ୍ଚ ତଥା ଵୈନାଯକାନ୍ ଗ୍ରହାନ୍ ।୩୧.୦୩୦ ମୁଖମଣ୍ଡୀଂ ତଥା କ୍ରୂରାଂ ରେଵତୀଂ ଵୃଦ୍ଧରେଵତୀମ୍ ॥୩୧.୦୩୦ ଵୃଦ୍ଧକାଖ୍ଯାନ୍ ଗ୍ରହାଂଶ୍ଚୋଗ୍ରାଂସ୍ତଥା ମାତୃଗ୍ରହାନପି ।୩୧.୦୩୧ ବାଲସ୍ଯ ଵିଷ୍ଣୋଶ୍ଚରିତଂ ହନ୍ତୁ ବାଲଗ୍ରହାନିମାନ୍ ॥୩୧.୦୩୧ ଵୃଦ୍ଧାଶ୍ଚ ଯେ ଗ୍ରହାଃ କେଚିଦ୍ଯେ ଚ ବାଲଗ୍ରହାଃ କ୍ଵଚିତ୍ ।୩୧.୦୩୨ ନରସିଂହସ୍ଯ ତେ ଦୃଷ୍ଟ୍ଯା ଦଗ୍ଧା ଯେ ଚାପି ଯୌଵନେ ॥୩୧.୦୩୨ ସଦା(୩) କରାଲଵଦନୋ ନରସିଂହୋ ମହାବଲଃ ।୩୧.୦୩୩ ଗ୍ରହାନଶେଷାନ୍ନିଃଶେଷାନ୍ କରୋତୁ ଜଗତୋ ହିତଃ ॥୩୧.୦୩୩ ନରସିଂହ ମହାସିଂହ ଜ୍ଵାଲାମାଲୋଜ୍ଜ୍ଵଲାନନ ।୩୧.୦୩୪ ଗ୍ରହାନଶେଷାନ୍ ସର୍ଵେଶ ଖାଦ ଖାଦାଗ୍ନିଲୋଚନ ॥୩୧.୦୩୪ ଯେ ରୋଗା ଯେ ମହୋତ୍ପାତା ଯଦ୍ଵିଷଂ ଯେ ମହାଗ୍ରହାଃ ।୩୧.୦୩୫ ଯାନି ଚ କ୍ରୂରଭୃତାନି ଗ୍ରହପୀଡାଶ୍ଚ ଦାରୁଣାଃ ॥୩୧.୦୩୫ ଶସ୍ତ୍ରକ୍ଷତେଷୁ ଯେ ଦୋଷା ଜ୍ଵାଲାଗର୍ଦଭକାଦଯଃ ।୩୧.୦୩୬ ତାନି ସର୍ଵାଣି ସର୍ଵାତ୍ମା ପରମାତ୍ମା ଜନାର୍ଦନଃ ॥୩୧.୦୩୬ କିଞ୍ଚିଦ୍ରୂପଂ ସମାସ୍ଯାଯ ଵାସୁଦେଵାସ୍ଯ ନାଶଯ
ଅଗ୍ନିରୁଵାଚ ପଵିତ୍ରାରୋହଣଂ ଵକ୍ଷ୍ଯେ ଵର୍ଷପୂଜାଫଲଂ ହରେଃ। ଆଷାଢାଦୌ କାର୍ତିକାନ୍ତେ ପ୍ରତିପଦ୍ଧନଦା ତିଥିଃ
ଅଗ୍ନି କହିଲେ: ମୁଁ ପବିତ୍ରାରୋହଣ ଓ ଏକ ବର୍ଷ ଧରି ହରିଙ୍କ ପୂଜା କରିବାର ଫଳ ବିଷୟରେ କହିବି। ଆଷାଢ଼ ଆରମ୍ଭରୁ କାର୍ତ୍ତିକ ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ପ୍ରଥମ ତିଥିରେ ପବିତ୍ର ଦେବା ଦିନ।
ଶ୍ରିଯା ଗୌର୍ଯା ଗଣେଶସ୍ଯ ସରସ୍ଵତ୍ଯା ଗୁହସ୍ଯ ଚ। ମାର୍ତ୍ତଣ୍ଡମାତୃଦୁର୍ଗାଣାଂ ନାଗର୍ଷିହରିମନ୍ମଥୈଃ
ଶ୍ରୀ, ଗୌରୀ, ଗଣେଶ, ସରସ୍ୱତୀ, ଗୁହା, ସୂର୍ଯ୍ୟମାତାମାନେ, ଦୁର୍ଗା, ନାଗ, ଋଷି, ହରି ଓ କାମଦେବ ସହିତ—
ଶିଵସ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ତଦ୍ଵଦ୍ଦ୍ଵିତୀଯାଦିତିଥେଃ କ୍ରମାତ୍। ଯସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ ଯୋ ଭକ୍ତଃ ପଵିତ୍ରା ତସ୍ଯ ସା ତିଥିଃ
ଏଭଳି ଶିବ ଓ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ, ଦ୍ୱିତୀୟ ତିଥିଠାରୁ କ୍ରମେ; ଯେ ଦେବତାଙ୍କୁ ଭକ୍ତ ଭକ୍ତି କରେ, ସେ ଦିନ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ପବିତ୍ର ଦିନ।
ଆରୋହଣେ ତୁଲ୍ଯଵିଧିଃ ପୃଥକ୍ ମନ୍ତ୍ରାଦିକଂ ଯଦି। ସୌଵର୍ଣଂ ରାଜତଂ ତାମ୍ରଂ ନେତ୍ରକାର୍ପ୍ପାସକାଦିକମ୍
ପବିତ୍ରାରୋହଣ କ୍ରମରେ, ବିଧି ଏକରୂପ ଥାଏ, କିନ୍ତୁ ମନ୍ତ୍ର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଯଦି ଥାଏ, ସେଗୁଡ଼ିକ ଭିନ୍ନ; ସୁନା, ଚାଁଦି, ତାମ୍ବା, ସୂତା, କପାସ ଓ ଏପରି ଅନ୍ୟାନ୍ୟ—
ବ୍ରାହ୍ମଣ୍ଯା କର୍ତ୍ତିତଂ ସୂତ୍ରଂ ତଦଲାଭେ ତୁ ସଂସ୍କୃତମ୍। ତ୍ରିଗୁଣଂ ତ୍ରିଗୁଣୀକୃତ୍ଯ ତେନ କୁର୍ଯ୍ଯାତ୍ ପଵିତ୍ରକମ୍
ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଯେ ସୂତା କାଟିଛନ୍ତି, ତାହା ନ ମିଳିଲେ ଶୁଦ୍ଧ ସୂତା ନିଅ; ତାହାକୁ ତିନି ଗୁଣ କରି, ଏହି ସୂତାରେ ପବିତ୍ର ତିଆରି କର।
ଅଷ୍ଟୋତ୍ତରଶତାଦୂର୍ଦ୍ଧ୍ଵଂ ତଦର୍ଦ୍ଧଂ ଚୋତ୍ତମାଦିକମ୍। କ୍ରିଯାଲୋପଵିଧାନାର୍ଥଂ ଯତ୍ତ୍ଵଯାଭିହିତଂ ପ୍ରଭୋ
ଏକ ଶତ ଆଠ ଉପରେ, କିମ୍ବା ତାହାର ଅର୍ଦ୍ଧ ଉତ୍ତମ ପାଇଁ; ଯେପରି ତୁମେ କହିଛ, ହେ ପ୍ରଭୁ, କ୍ରିୟାର ସଠିକ୍ ବିଧି ପାଇଁ।
ମଯା ତତ୍ କ୍ରିଯତେ ଦେଵ ଯଥା ଯତ୍ର ପଵିତ୍ରକମ୍। ଅଵିଧ୍ନଂ ତୁ ଭଵେଦତ୍ର କୁରୁ ନାଥ ଜଯାଵ୍ଯଯ
ମୁଁ ଏହିପରି କରୁଛି, ହେ ଦେବ, ଯେଉଁଠି ପବିତ୍ର ଅଛି; ଏଠି କୌଣସି ବାଧା ନ ହେଉ, ହେ ନାଥ, ବିଜୟ ଓ ଅକ୍ଷୟତା ଦିଅ।
ପ୍ରାର୍ଥ୍ଯ ତନ୍ମଣ୍ଡଲାଯାଦୌ ଗାଯତ୍ର୍ଯା ବନ୍ଧଯେନ୍ନରଃ। ଓଂ ନାରାଯଣାଯ ଵିଦ୍ମହେ ଵାସୁଦେଵାଯ ଧୀମହି
ପ୍ରାର୍ଥନା କରି, ମଣ୍ଡଳ ଆରମ୍ଭରେ, ଗାୟତ୍ରୀ ମନ୍ତ୍ରରେ ବାନ୍ଧିବା ଉଚିତ: ଓଁ, ଆମେ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଚିନ୍ତା କରୁ, ବାସୁଦେବଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରୁ।
ତନ୍ନୋ ଵିଷ୍ଣୁଃ ପ୍ରଚୋଦଯାତ୍ ଦେଵଦେଵାନୁରୂପତଃ। ଜାନୂରୁନାଭିନାସାନ୍ତଂ ପ୍ରତିମାସୁ ପଵିତ୍ରକମ୍
ତାହାର ପରେ, ବିଷ୍ଣୁ ଆମକୁ ପ୍ରେରଣା ଦିଅନ୍ତୁ, ଦେବଦେବଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ; ଜଂଘାରୁ ନାଭି ଓ ନାକ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ପବିତ୍ରକ ପ୍ରତିମାରେ ରଖାଯାଏ।
ପାଦାନ୍ତା ଵନମାଲା ସ୍ଯାଦଷ୍ଟୋତ୍ତରସହସ୍ରତଃ । ମାଲାଂ ତୁ କଲ୍ପସାଧ୍ଯାଂ ଵା ଦ୍ଵିଗୁଣଂ ଷୋଡଶାଙ୍ଗୁଲାମ୍
ମାଳା ପାଦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚିବା ଉଚିତ, କିମ୍ବା ଏକ ହଜାର ଆଠ ଉପରେ ଭଣ୍ଡାମାଳା; କିମ୍ବା ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ, ଦୁଇଗୁଣ ଲମ୍ବା, ଷୋଳ ଆଙ୍ଗୁଳ ଦୀର୍ଘ।
କର୍ଣିକା କେଶରଂ ପତ୍ରଂ ମନ୍ତ୍ରାଦ୍ଯଂ ମଣ୍ଡଲାନ୍ତକମ୍। ମଣ୍ଡଲାଙ୍ଗୁଲମାତ୍ରୈକଚକ୍ରାବ୍ଜାଦ୍ଯୌ ପଵିତ୍ରକମ୍
କର୍ଣ୍ଣିକା, କେଶର, ପତ୍ର, ମନ୍ତ୍ର ଓ ମଣ୍ଡଳର ଶେଷ; ମଣ୍ଡଳରେ ଏକ ଆଙ୍ଗୁଳ ମାପର ଏକ ଚକ୍ର ଅବସ୍ଥିତ ପଦ୍ମ ପରି ପବିତ୍ରକ।
ସ୍ଥଣ୍ଡିଲେଽଙ୍ଗୁଲମାନେନ ଆତ୍ମନଃ ସପ୍ତଵିଂଶତିଃ। ଆଚାର୍ଯ୍ଯାଣାଂ ଚ ସୂତ୍ରାଣି ପିତୃମାତ୍ରାଦିପୁସ୍ତକେ
ସ୍ଥଣ୍ଡିଲରେ ନିଜ ଆଙ୍ଗୁଳ ମାପରେ ସତାଇଶଟି; ଆଚାର୍ଯ୍ୟମାନେ, ପିତା, ମାତା ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସୂତା ପୁସ୍ତକରେ ଦିଆଯାଇଛି।
ନାଭ୍ଯନ୍ତଂ ଦ୍ଵାଦଶଗ୍ରନ୍ଥିଂ ତଥା ଗନ୍ଧପଵିତ୍ରକେ। ଦ୍ଵ୍ଯଙ୍ଗୁଲାତ୍ କଲ୍ପନାଦୌ ଦ୍ଵିର୍ମାଲା ଚାଷ୍ଟୋତ୍ତରଂ ଶତମ୍
ଭିତରେ, ଦ୍ୱାଦଶ ଗ୍ରନ୍ଥି, ଏଭଳି ଗନ୍ଧ ପବିତ୍ରକ ପାଇଁ; ଆରମ୍ଭରେ ଦୁଇ ଆଙ୍ଗୁଳ, ଏବଂ ଏକ ଶତ ଆଠର ଦୁଇଗୁଣ ମାଳା।
ଅଥଵାର୍କଚତୁର୍ଵିଂଶଷଟ୍ତ୍ରିଂଶନ୍ମାଲିକା ଦ୍ଵିଜଃ। ଅନାମାମଧ୍ଯମାଙ୍ଗୁଷ୍ଠୈର୍ମନ୍ଦାଦ୍ଯୈଃ ମାଲିକାର୍ଥିଭିଃ
କିମ୍ବା, ସୂର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ଚବିଶ କିମ୍ବା ଛତ୍ତିଶ ମାଳା; ଅନାମିକା, ମଧ୍ୟମା ଓ ଅଙ୍ଗୁଠିରେ, ମାଳା ଆଶା କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ ମନ୍ଦ ଆଦିରେ।
କନିଷ୍ଠା ଦୌ ଦ୍ଵାଦଶ ଵା ଗ୍ରନ୍ଥଯଃ ସ୍ଯୁଃ ପଵିତ୍ରକେ। ରଵେଃ କୁମ୍ଭହୁତାଶାଦେଃ ସମ୍ଭଵେ ଵିଷ୍ଣୁଵନ୍ମତମ୍
କନିଷ୍ଠା ଓ ତାହା ପରବର୍ତ୍ତୀ ଆଙ୍ଗୁଳିରେ, କିମ୍ବା ଦ୍ୱାଦଶ ଗ୍ରନ୍ଥି, ପବିତ୍ରକରେ ରଖିବା ଉଚିତ; ସୂର୍ଯ୍ୟ, କୁମ୍ଭ, ଅଗ୍ନି ପାଇଁ, ଏହା ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତମାନଙ୍କ ମତ।
ପୀଠସ୍ଯ ପୀଠମାନଂ ସ୍ଯାନ୍ମେଖଲାନ୍ତେ ଚ କୁଣ୍ଡକେ। ଯଥାଶକ୍ତି ସୂତ୍ରଗ୍ରନ୍ଥିଃ ପରିଚାରେଥ ଵୈଷ୍ଣଵେ
ପୀଠର ମାପ ପୀଠର ଶେଷ ଓ କୁଣ୍ଡଳିରେ ଥିବା ଉଚିତ; ଯେତେକି ସମ୍ଭବ, ସୂତା ଓ ଗ୍ରନ୍ଥି ବୈଷ୍ଣବ ସେବକ ପାଇଁ।
ସୂତ୍ରାଣି ଵା ସପ୍ତଦଶ ସୂତ୍ରେଣ ତ୍ରିଵିଭକ୍ତକେ । ରୋଚନାଗୁରୁକର୍ପୂରହରିଦ୍ରାକୁଙ୍କୁମାଦିଭିଃ
କିମ୍ବା ସତରେ ସୂତା, ଏକ ସୂତାରେ ତିନିଭାଗ କରି; ରୋଚନା, ଅଗୁରୁ, କର୍ପୂର, ହଳଦୀ, କୁଙ୍କୁମ ଓ ଏପରି ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସହ।
ରଞ୍ଜଯେଚ୍ଚନ୍ଦନାଦ୍ଯୈର୍ଵା ସ୍ନାନସନ୍ଧ୍ଯାଦିକୃନ୍ନରଃ। ଏକାଦଶ୍ଯାଂ ଯାଗଗୃହେ ଭଗଵଂତଂ ହରିଂ ଯଜେତ୍
ଜଣେ ମନୁଷ୍ୟ ଚନ୍ଦନ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟରେ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଶୋଭାୟିତ କରିବା ଉଚିତ, ସ୍ନାନ, ସନ୍ଧ୍ୟା ଓ ଅନ୍ୟ ଆଚାର କରିବା ଉଚିତ; ଏକାଦଶୀ ଦିନରେ, ଯଜ୍ଞଶାଳାରେ ଭଗବାନ ହରିଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
ସମସ୍ତପରିଵାରାଯ ବଲିଂ ପୀଠେ ସମର୍ଚଯେତ୍। କ୍ଷୌଂ କ୍ଷେତ୍ରପାଲାଯ ଦ୍ଵାରାନ୍ତେ ଦ୍ଵାରୋପରି ତଥା ଶ୍ରିଯମ୍
ସମସ୍ତ ପରିବାରଙ୍କ ପାଇଁ ବେଦିରେ ବଳି ଦେବା ଉଚିତ; ଦ୍ୱାରର ଶେଷରେ କ୍ଷେତ୍ରର ରକ୍ଷକଙ୍କୁ କପଡ଼ା ଦେବା ଉଚିତ, ଏବଂ ଦ୍ୱାରରେ ଧନ ଦେବା ଉଚିତ।
ଧାତ୍ରେ ଦକ୍ଷେ ଵିଧାତ୍ରେ ଚ ଗଙ୍ଗାଞ୍ଚ ଯମୁନାଂ ତଥା। ଶଙ୍ଖପଦ୍ମନିଧୀ ପୂଜ୍ଯ ମଧ୍ଯେ ଵାସ୍ତ୍ଵପସାରଣମ୍
ଧାତ୍ରି, ଦକ୍ଷ, ବିଧାତ୍ରି, ଗଙ୍ଗା ଓ ଯମୁନା, ଶଂଖ, ପଦ୍ମ ଓ ନିଧିଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ; ମଧ୍ୟରେ ଅଶୁଭ ପ୍ରଭାବକୁ ଦୂର କରିବା ଉଚିତ।
ଇନ୍ଦ୍ରାଧିଦୈଵତଂ ପାଦଯୁଗ୍ମମଧ୍ଯଗତଂ ସ୍ମରେତ୍। ଶୁଦ୍ଧଞ୍ଚ ରସତନ୍ମାତ୍ରଂ ପ୍ରଵିଲିପ୍ଯାଥ ସଂହରେତ୍
ପାଦଯୁଗଳର ମଧ୍ୟରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଅଧିଦେବତା ଭାବେ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ; ପରେ ଶୁଦ୍ଧ ରସତତ୍ତ୍ୱ ଲଗାଇ ଏହାକୁ ଦୂର କରିବା ଉଚିତ।
ଚତୁର୍ଭଶ୍ଚ ତଦୁଦ୍ଘାତୈଃ ଶୁଦ୍ଧଂ ତଦ୍ରସମାତ୍ରକମ୍। ସଂହରେଦ୍ରୂପତନ୍ମାତ୍ରୈ ରୂପମାତ୍ରେ ଚ ସଂହରେନ୍
ଚାରି ଉଦ୍ଘାତରେ ଶୁଦ୍ଧ ରସତତ୍ତ୍ୱକୁ ଦୂର କରିବା ଉଚିତ; ଏବଂ ରୂପତତ୍ତ୍ୱରେ ରୂପତତ୍ତ୍ୱକୁ ଦୂର କରିବା ଉଚିତ।
ଓଂ ହ୍ରୂଂ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୂଂ ପୂତନ୍ମାତ୍ରଂ ସଂହରାମି ନମଃ। ହ୍ରୂଂ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୂଂ ସ୍ପର୍ଶତନ୍ମାତ୍ରଂ ସଂହରାମି ନମଃ ।. ଓଂ ହ୍ରୂଂ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୂଂ ଶବ୍ଦତନ୍ମାତ୍ରଂ ସଂହରାମି ନମଃ । ଇତି ତ୍ରିଭିସ୍ତଦୁଦ୍ଘାତୈସ୍ତ୍ରିକୋଣଂ ଵହ୍ନିମଣ୍ଡଲମ୍। ନାଭିକଣ୍ଠମଧ୍ଯଗତଂ ରକ୍ତଂ ସ୍ଵସ୍ତିକଲାଞ୍ଛିତମ୍
ଓଁ ହ୍ରୂଁ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୂଁ, ପୃଥିବୀର ସୂକ୍ଷ୍ମତତ୍ତ୍ୱକୁ ଦୂର କରୁଛି, ନମସ୍କାର; ହ୍ରୂଁ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୂଁ, ସ୍ପର୍ଶର ସୂକ୍ଷ୍ମତତ୍ତ୍ୱକୁ ଦୂର କରୁଛି, ନମସ୍କାର; ଓଁ ହ୍ରୂଁ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୂଁ, ଶବ୍ଦର ସୂକ୍ଷ୍ମତତ୍ତ୍ୱକୁ ଦୂର କରୁଛି, ନମସ୍କାର। ଏହି ତିନି ଉଦ୍ଘାତରେ, ଅଗ୍ନି ମଣ୍ଡଳ, ତ୍ରିକୋଣ, ନାଭି ଓ କଣ୍ଠ ମଧ୍ୟରେ, ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ, ସ୍ୱସ୍ତିକ ଚିହ୍ନିତ, ଧ୍ୟାନ କରାଯାଏ।
ଅଗ୍ନି କହିଲେ: ମୁଁ ଏହିଁଠି ନିଜ ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ସୁରକ୍ଷା ବିଷୟରେ କହିବି, ଯାହାକୁ ମାର୍ଜନ ବୋଲାଯାଏ। ଏହା ଦ୍ୱାରା ମଣିଷ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତି ପାଏ ଓ ସୁଖ ଉପଲବ୍ଧ କରେ।
ଓଂ ହ୍ରୂଂ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରଂ ଗନ୍ଧତନ୍ମାତ୍ରଂ ସଂହରାମି ନମଃ ।। ଓଂ ହ୍ରୂଂ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୂଂ ରସତନ୍ମାତ୍ରଂ ସଂହରାମି ନମଃ । ଓଂ ହ୍ରୂଂ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୁଂ ରୂପତନ୍ମାତ୍ରଂ ସଂହରାମି ନମଃ ।। ଓଂ ହ୍ରୂଂ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୂଂ ସ୍ପର୍ଶତନ୍ମାତ୍ରଂ ସଂହରାମି ନମଃ । ଓଂ ହ୍ରୂଂ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୂଂ ଶବ୍ଦତନ୍ମାତ୍ରଂ ସଂହରାମି ନମଃ ।। ପଞ୍ଚୋଦ୍ଘାତୈର୍ଗନ୍ଧତନ୍ମାତ୍ରରୂପଂ ଭୂମିମଣ୍ଡଲମ୍। ଚତୁରସ୍ରଞ୍ଚ ପୀତଞ୍ଚ କଠିନଂ ଵଜ୍ରଲାଞ୍ଛିତମ୍
ଓଁ ହ୍ରୂଁ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରଁ, ଗନ୍ଧର ସୂକ୍ଷ୍ମତତ୍ତ୍ୱକୁ ଦୂର କରୁଛି, ନମସ୍କାର; ଓଁ ହ୍ରୂଁ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୂଁ, ରସର ସୂକ୍ଷ୍ମତତ୍ତ୍ୱକୁ ଦୂର କରୁଛି, ନମସ୍କାର; ଓଁ ହ୍ରୂଁ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୁଁ, ରୂପର ସୂକ୍ଷ୍ମତତ୍ତ୍ୱକୁ ଦୂର କରୁଛି, ନମସ୍କାର; ଓଁ ହ୍ରୂଁ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୂଁ, ସ୍ପର୍ଶର ସୂକ୍ଷ୍ମତତ୍ତ୍ୱକୁ ଦୂର କରୁଛି, ନମସ୍କାର; ଓଁ ହ୍ରୂଁ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୂଁ, ଶବ୍ଦର ସୂକ୍ଷ୍ମତତ୍ତ୍ୱକୁ ଦୂର କରୁଛି, ନମସ୍କାର। ପାଞ୍ଚ ଉଦ୍ଘାତରେ, ଭୂମି ମଣ୍ଡଳ, ଚତୁର୍ସ୍ର, ପୀତବର୍ଣ୍ଣ, କଠିନ, ବଜ୍ର ଚିହ୍ନିତ, ଗନ୍ଧତତ୍ତ୍ୱର ରୂପରେ ଧ୍ୟାନ କରାଯାଏ।
ଓଂ ହ୍ରୀଂ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୂଂ ରସତନ୍ମାତ୍ରଂ ସଂହରାମି ନମଃ ।। ଓଂ ହ୍ରୂଂ ହଃ ଫଟ୍ ରୂପତନ୍ମାତ୍ରଂ ସଂହରାମି ନମଃ। ଓଂ ହ୍ରୀଂ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୂଂ ସ୍ପର୍ଶତନ୍ମାତ୍ରଂ ସଂହରାମି ନମଃ ।। ଓଂ ହ୍ରୀଂ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୂଂ ଶବ୍ଦତନ୍ମାତ୍ରଂ ସଂହରାମି ନମଃ। ଜାନୁନାଭିମଧ୍ଯଗତଂ ଶ୍ଵେତଂ ଵୈ ପଦ୍ମଲାଞ୍ଛିତମ୍। ଶୁଵଲଵର୍ଣଂ ଚାର୍ଦ୍ଧଚନ୍ଦ୍ରଂ ଧ୍ଯାଯେଦ୍ଵରୁଣଦୈଵତମ୍
ଓଁ ହ୍ରୀଁ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୂଁ, ରସର ସୂକ୍ଷ୍ମତତ୍ତ୍ୱକୁ ଦୂର କରୁଛି, ନମସ୍କାର; ଓଁ ହ୍ରୂଁ ହଃ ଫଟ୍, ରୂପର ସୂକ୍ଷ୍ମତତ୍ତ୍ୱକୁ ଦୂର କରୁଛି, ନମସ୍କାର; ଓଁ ହ୍ରୀଁ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୂଁ, ସ୍ପର୍ଶର ସୂକ୍ଷ୍ମତତ୍ତ୍ୱକୁ ଦୂର କରୁଛି, ନମସ୍କାର; ଓଁ ହ୍ରୀଁ ହଃ ଫଟ୍ ହ୍ରୂଁ, ଶବ୍ଦର ସୂକ୍ଷ୍ମତତ୍ତ୍ୱକୁ ଦୂର କରୁଛି, ନମସ୍କାର। ଜାନୁ ଓ ନାଭି ମଧ୍ୟରେ, ଧଳା, ପଦ୍ମ ଚିହ୍ନିତ, ଧଳାବର୍ଣ୍ଣ ଓ ଅର୍ଧଚନ୍ଦ୍ର ଆକୃତି, ଭାବରେ ଭଗବାନ ବରୁଣଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।