ଚକ୍ରାବ୍ଜେ ତେଷୁ ସମ୍ପୂଜ୍ଯା ମାସାନାଂ ପତଯଃ କ୍ରମାତ୍। ଅଷ୍ଟୌ ପ୍ରକୃତଯଃ ଷଡ୍ ଵା ପଞ୍ଚାଥ ଚତୁରୋଽପରେ
ଚକ୍ରପଦ୍ମରେ ମାସର ଅଧିପତିମାନେକୁ ଅନୁକ୍ରମରେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ। ଏଠାରେ ଆଠଟି ପ୍ରକୃତି, ପରେ ଛଅ, ପାଞ୍ଚ ଏବଂ ଚାରି ଅନ୍ୟ ଉପାଦାନକୁ ପୂଜା କରିବା ଦରକାର।
ରଜଃ ପାତଂ ତତଃ କୁର୍ଯ୍ଯାଲ୍ଲିଖିତେ ମଣ୍ଡଲେ ଶ୍ରୃଣୁ। କର୍ଣିକା ପୀତଵର୍ଣା ସ୍ଯାଦ୍ରେଶାଃ ସର୍ଵାଃ ସିତାଃ ସମାଃ
ତାପରେ ଚିତ୍ରିତ ମଣ୍ଡଳରେ ରେଖା ଆକିବା ଉଚିତ। କର୍ଣ୍ଣିକା ହଳଦିଆ ରଙ୍ଗର ହେବା ଦରକାର, ଏବଂ ସମସ୍ତ ପତ୍ର ସ୍ଵେତ ଏବଂ ସମାନ ହେବା ଉଚିତ।
ଦ୍ଵିହସ୍ତେଽଙ୍ଗୁଷ୍ଠମାତ୍ରାଃ ସ୍ଯୁର୍ହସ୍ତେ ଚାର୍ଦ୍ଧସମାଃ ସିତାଃ। ପଦ୍ମଂ ଶୁକ୍ଲେନସନ୍ଧୀଂସ୍ତୁ କୃଷ୍ଣେନ ଶ୍ଯାମତୋଥଵା
ଦୁଇ ହାତରେ ପତ୍ର ଅଙ୍ଗୁଠି ପରିମାଣର ହେବା ଉଚିତ, ଏକ ହାତରେ ତାହାର ଅର୍ଦ୍ଧ ପରିମାଣ, ସମସ୍ତ ପତ୍ର ସ୍ଵେତ ହେବା ଦରକାର। ପଦ୍ମର ଯୋଗାଯୋଗ ସ୍ଥାନକୁ ସ୍ଵେତ ରଙ୍ଗରେ ଏବଂ ଚାହିଲେ କଳା କିମ୍ବା ନୀଳ ରଙ୍ଗରେ ଯୋଡ଼ିବା ଉଚିତ।
କେଶରା ରକ୍ତପୀତାଃ ସ୍ଯୁଃ କୋଣାନ୍ ରକ୍ତେନ ପୂରଯେତ୍। ଭୂଷଯେଦ୍ଯୋଗପୀଠନ୍ତୁ ଯଥେଷ୍ଟଂ ସାର୍ଵଵର୍ଣିକୈଃ
ପଦ୍ମର କେଶର ଲାଲ ଏବଂ ହଳଦିଆ ରଙ୍ଗର ହେବା ଉଚିତ। କୋଣଗୁଡିକୁ ଲାଲ ରଙ୍ଗରେ ଭରିବା ଦରକାର। ଯୋଗପୀଠକୁ ଇଚ୍ଛାମତା ସମସ୍ତ ରଙ୍ଗରେ ଶୋଭାୟିତ କରିବା ଉଚିତ।
ଲତାଵିତାନପତ୍ରାଦ୍ଯୈର୍ଵୀଂଥିକାମୁପଶୋଭଯେତ। ପୀଠଦ୍ଵାରେ ତୁ ଶୁକ୍ଲେନ ଶୋଭାରକ୍ତେନ ପୀତତଃ
ଲତା, ଛାତା, ପତ୍ର ଏବଂ ଏହା ସହିତ ଅନ୍ୟ ଉପକରଣରେ ପୀଠକୁ ଶୋଭାୟିତ କରିବା ଉଚିତ। ପୀଠର ଦ୍ୱାରରେ ସ୍ଵେତ ରଙ୍ଗ ଶୋଭା ପାଇଁ, ଲାଲ ରଙ୍ଗ ରୂପର ଲାଗି ଏବଂ ହଳଦିଆ ରଙ୍ଗ ମଧ୍ୟ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ।
ଉପସୋଭାଞ୍ଚ ନୀଲେନ କୋଣଶଂଶାଁସ୍ଚ ଵୈ ସିତାନ୍। ଭଦ୍ରକେ ପୂରଣଂ ପ୍ରୋକ୍ତମେଵମନ୍ଯେଷୁ ପୂରଣମ୍
ନୀଳ ରଙ୍ଗରେ ଶୋଭା ବଢ଼ାଇବା ଏବଂ କୋଣଗୁଡିକୁ ସ୍ଵେତ ରଙ୍ଗରେ ଭରିବା ଉଚିତ। ଭଦ୍ରକର ପାଇଁ ଏହିପରି ଭରଣ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି, ଅନ୍ୟ ମଣ୍ଡଳରେ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ଭରଣ କରିବା ଦରକାର।
ଅରକାନ୍ ପୀତରକ୍ତାଭିଃ ଶ୍ଯାମାନ୍ ନେମିନ୍ତୁରକ୍ତତଃ। ସିତଶ୍ଯାମାରୁଣାଃ ସୃଷ୍ଣାଃ ପୀତା ରେଖାସ୍ତୁ ବାହ୍ଯତଃ
ଅରକା ବୀଜଗୁଡିକ ଲାଲ୍ ରେଖା ସହିତ କଳା ଦେଖାଯାଏ, ଲାଲ୍ ରଙ୍ଗରୁ କଳା ହୋଇଥାଏ; ବାହାରେ ସଧା ରେଖା, କଳା ଓ ଲାଲ୍ ରେଖା ଥାଏ, ଏବଂ ବାହାର ଦିଗରେ ହଳଦିଆ ରେଖା ଥାଏ।
ଶାଲିପିଷ୍ଟାଦି ଶୁକ୍ଲଂ ସ୍ଯାଦ୍ରକ୍ତଂ କୌସୁମ୍ଭକାଦିକମ୍। ହରିଦ୍ରଯା ଚ ହାରିଦ୍ରଂ କୃଷ୍ଣଂ ସ୍ଯାଦ୍ଦଗ୍ଧଧାନ୍ଯତଃ
ଚାଉଳ ଓ ଏହା ସଦୃଶ ଧାନ୍ୟର ଚୁଣା ସଧା ରଙ୍ଗର ହୁଏ; କୁସୁମ୍ଭ ଓ ଏହା ପରି ଫୁଲରୁ ଲାଲ୍ ହୁଏ; ହଳଦୀରୁ ହଳଦିଆ ହୁଏ; ପୁଡିଥିବା ଧାନ୍ୟରୁ କଳା ହୁଏ।
ଶମୀପତ୍ରାଦିକୈଃ ଶ୍ଯାମଂ ଵୀଜାନାଂ ଲକ୍ଷଜାପ୍ଯତଃ। ଚତୁର୍ଲକ୍ଷୈମ୍ତୁ ମନ୍ତ୍ରାଣାଂ ଵିଦ୍ଯାନାଂ ଲକ୍ଷସାଧନମ୍
ଶମୀ ଗଛର ପତ୍ର ଓ ଏହା ପରି ଉପାଦାନରୁ ବୀଜ କଳା ହୁଏ; ବୀଜର ଚିହ୍ନମାନେ ମଧ୍ୟ କଳା ହୁଏ; ମନ୍ତ୍ର ଓ ବିଦ୍ୟା ପୂରଣ ପାଇଁ ଚାରି ଲକ୍ଷ ହେଉଛି ମାପ।
ଅଯୁତଂ ବୁଦ୍ଧଵିଦ୍ଯାନାଂ ସ୍ତୋତ୍ରାଣାଞ୍ଚ ସହସ୍ତ୍କମ୍। ପୂର୍ବ୍ଵମେଵାଥ ଲକ୍ଷେଣ ମନ୍ତ୍ରସୁଦ୍ଧିସ୍ତଥାତ୍ମନଃ
ବୁଦ୍ଧିବିଦ୍ୟା ପାଇଁ ଦଶ ହଜାର ଏବଂ ସ୍ତୋତ୍ର ପାଇଁ ଏକ ହଜାର ହେଉଛି; ପୂର୍ବରୁ ଏକ ଲକ୍ଷ ଦ୍ୱାରା ମନ୍ତ୍ର ଓ ଆତ୍ମା ପବିତ୍ର ହୁଏ।
ତଥାପରେଣ ଲକ୍ଷେଣ ମନ୍ତ୍ରଃ କ୍ଷେତ୍ରୀକୃତୋ ଭଵେତ୍। କୂର୍ଵମେଵାସମୋ ହୋମୋ ଵୀଜାନାଂ ସମ୍ପ୍ରକୀର୍ତିତଃ
ଏଭଳି, ଆଉ ଏକ ଲକ୍ଷ ଦ୍ୱାରା ମନ୍ତ୍ର କ୍ଷେତ୍ରରେ ସ୍ଥିର ହୁଏ; ପୂର୍ବରୁ ବୀଜମାନଙ୍କର ହୋମ ସମାନ ବର୍ଣ୍ଣନା ହୋଇଛି।
ପୂର୍ଵସେଵା ଦଶାଂଶେନ ମନ୍ତ୍ରାଦୀନାଂ ପ୍ରକୀର୍ତ୍ତିତା। ପୁରଶ୍ଚର୍ଯ୍ଯେ ତୁ ଭନ୍ତ୍ରେ ତୁ ମାସିକଂ ଵ୍ରତମାଚରେତ୍
ମନ୍ତ୍ର ଓ ଏହା ସଦୃଶ ପୂର୍ବସେବାର ଦଶମାଂଶ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି; ପୁରଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟା କ୍ରମରେ ଏକ ମାସର ବ୍ରତ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିବା ଉଚିତ।
ଭୁଵି ନ୍ଯସେଦ୍ଵାମପାଦଂ ନ ଗୃହ୍ଣୀଯାତ୍ ପ୍ରତିଗ୍ରହମ୍। ଏଵଂ ଦ୍ଵିତ୍ରିଗୁଣେନୈଵ ମଧ୍ଯମୋତ୍ତମସିଦ୍ଧଯଃ
ଯେଉଁଠାରେ ବାମ ପାଦ ଭୂମିରେ ରଖିବା ଉଚିତ ଏବଂ ଦାନ ଗ୍ରହଣ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ଏହିପରି ଦୁଇ ଗୁଣ କିମ୍ବା ତିନି ଗୁଣ କରିଲେ ମଧ୍ୟମ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସିଦ୍ଧି ମିଳେ।
ମନ୍ତ୍ରଧ୍ଯାନଂ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଯେନ ସ୍ଯାନ୍ମନ୍ତ୍ରଜଂ ଫଲମ୍। ସ୍ଥୂଲଂ ଶବ୍ଦମଯଂ ରୂପଂ ଵିଗ୍ରହଂ ବାହ୍ଯମିଷ୍ଯତେ
ମୁଁ ମନ୍ତ୍ର ଧ୍ୟାନ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବି, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ମନ୍ତ୍ରରୁ ଜନ୍ମିଥିବା ଫଳ ମିଳେ; ମୋଟା, ଶବ୍ଦରୂପ ରୂପକୁ ବାହ୍ୟ ରୂପ ବୋଲି ଗଣାଯାଏ।
ସୂକ୍ଷ୍ମଂ ଜ୍ଯୋତିର୍ମ୍ମଯଂ ରୂପଂ ହାର୍ଦ୍ଦଂ ଚିନ୍ତାମଯଂ ଭଵେତ୍। ଚିନ୍ତଯା ରହିତଂ ଯତ୍ତୁ ତତ୍ ପରଂ ପରିକୀର୍ତ୍ତିତମ୍
ସୂକ୍ଷ୍ମ ରୂପ ହେଉଛି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆଲୋକରେ ଥିବା, ହୃଦୟରେ ବସିଥିବା ଓ ଚିନ୍ତାରୁ ଗଠିତ; ଯାହା ଚିନ୍ତା ରହିତ, ସେହିଠାରେ ପରମ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଇତରେଷାଂ ସ୍ମୃତଂ ରୂପଂ ହାର୍ଦ୍ଦଂ ଚିନ୍ତାମଯଂ ସଦା। ସ୍ଥୂଲଂ ଵୈରାଜମାଖ୍ଯାତଂ ସୂକ୍ଷ୍ମଂ ଵୈ ଲିଙ୍ଗିତଂ ଭଵେତ୍
ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ହୃଦୟରେ ଥିବା ଚିନ୍ତାରୂପ ରୂପ ସଦା ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ; ମୋଟା ରୂପକୁ ବିରାଟ୍ ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ସୂକ୍ଷ୍ମକୁ ଲିଙ୍ଗ ବୋଲି ଧରାଯାଏ।
ଚିନ୍ତଯା ରହିତଂ ରୂପମୈଶ୍ଵରଂ ପରିକୀର୍ତ୍ତିତମ୍। ହୃତ୍ପୁଣ୍ଡରୀକନିଲଯଞ୍ଚୈତନ୍ଯଂ ଜ୍ଯୋତିରଵ୍ଯଯମ୍
ଚିନ୍ତା ରହିତ ରୂପକୁ ଦିବ୍ୟ ବୋଲି କୁହାଯାଏ; ହୃଦୟର ପଦ୍ମରେ ବସିଥିବା ଚେତନା ଅବିନାଶୀ ଆଲୋକ।
ଵୀଜଂ ଵୀଜାତ୍କମଂ ଧ୍ଯାଯେତ୍ କଦମ୍ବକୁସୁମାକୃତିମ୍। କୁମ୍ଭାନ୍ତରଗତୋ ଦୀପୋ ନିରୁଦ୍ଧପ୍ରସଵୋ ଯଥା
ବୀଜକୁ ବୀଜରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିବା କଦମ୍ବ ଫୁଲ ଆକୃତିରେ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ; ଯେପରି ଏକ ଘଡ଼ା ଭିତରେ ଦୀପ ରଖାଯାଇଛି ଏବଂ ତାହାର ଆଗୁନ ଅବରୁଦ୍ଧ।
ସଂହତଃ କେଵଲସ୍ତିଷ୍ଠେଦେଵଂ ମନ୍ତ୍ରେଶ୍ଵରୋ ହୃଦି। ଅନେକଶୁଷିରେ କୁମ୍ଭେ ତାଵନ୍ମାତ୍ରା ଗଭସ୍ତଯଃ
ଏଭଳି, ମନ୍ତ୍ରେଶ୍ୱର ହୃଦୟରେ ଏକତା ଓ ଏକାକୀ ଭାବେ ରହନ୍ତି; ଯେପରି ଅନେକ ଛିଦ୍ର ଥିବା ଘଡ଼ାରେ ପ୍ରଭା ଚିତ୍ରିତ ହୁଏ।
ପ୍ରସରନ୍ତି ଵହିସ୍ତଦ୍ଵନ୍ନାଡୀଭିର୍ଵୀଜରଶ୍ମଯଃ। ଅଥାଵଭାସତୋ ଦୈଵୀମାତ୍ମୀକୃତ୍ଯ ତନୁଂ ସ୍ଥିତାଃ
ସେହିପରି ବୀଜର କିରଣ ନାଳୀ ଦ୍ୱାରା ବାହାରକୁ ପ୍ରସାରିତ ହୁଏ; ପରେ ତାହା ଦିବ୍ୟ ଦେହ ଧାରଣ କରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଅବସ୍ଥାରେ ରହିଥାଏ।
ହୃଦଯାତ୍ ପ୍ରସ୍ଥିତା ନାଡ୍ଯୋ ଦର୍ଶନେନ୍ଦ୍ରିଯଗୋଚରାଃ। ଅଗ୍ନୀଷୋମାତ୍ମକେ ତାସାଂ ନାଡ୍ଯୌ ନାସାଗ୍ରସଂସ୍ଥିତେ
ହୃଦୟରୁ ନାଳୀମାନେ ବାହାରୁଛନ୍ତି, ଯାହା ଦେହର ଇନ୍ଦ୍ରିୟମାନେ ଅନୁଭବ କରିପାରନ୍ତି; ତାହାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଦୁଇଟି ନାଳୀ ଅଗ୍ନି ଓ ସୋମ ରୂପ ହୋଇ ନାକର ଟିପ୍ ପାଖରେ ଅବସ୍ଥିତ।
ସମ୍ଯଗ୍ଗୁହ୍ଯେନ ଯୋଗେନ ଜିତ୍ଵା ଦେହସମୀରଣମ୍। ଜପଧ୍ଯାନରତୋ ମନ୍ତ୍ରୀ ମନ୍ତ୍ରଲକ୍ଷଣମସ୍ନୁତେ
ଗୁପ୍ତ ଯୋଗ ଅଭ୍ୟାସ ଦ୍ୱାରା ଦେହର ବାୟୁକୁ ଜୟ କରି, ଯିଏ ଜପ ଓ ଧ୍ୟାନରେ ଲିନ ରହେ, ସେ ମନ୍ତ୍ରର ଲକ୍ଷଣ ଲାଭ କରେ।
ସଂଶୁଦ୍ଧ ଭୂତତନ୍ମାତ୍ରଃ ସକାମୋ ଯୋଗମଭ୍ଯସନ୍। ଅଣିମାଦିମଵାପ୍ନୋତି ଵିରକ୍ତଃ ପ୍ରବିଲଙ୍ଧ୍ଯ ଚ
ଭୂତ ଓ ତାହାର ସୂକ୍ଷ୍ମ ରୂପକୁ ପବିତ୍ର କରି, ଇଚ୍ଛା ସହିତ ଯୋଗ ଅଭ୍ୟାସ କରିଲେ, ଅଣିମା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସିଦ୍ଧି ମିଳିଥାଏ; ଅସକ୍ତ ହେଲେ, ସେଗୁଡିକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିପାରିବେ।
ଦେଵାତ୍ମକେ ଭୂତମାତ୍ରାନ୍ମୁଚ୍ଯତେ ଚେନ୍ଦ୍ରିଯଗ୍ରହାତ୍
ଦିବ୍ୟତା ଥିବା ଭୂତମାନଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରି, ଇନ୍ଦ୍ରିୟମାନଙ୍କର ଆକ୍ରମଣରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ।
ଅଗ୍ନିରୁଵାଚ ରକ୍ଷାଂ ସ୍ଵସ୍ଯ ପରେଷାଞ୍ଚ ଵକ୍ଷ୍ଯେ ତାଂ ମାର୍ଜନାହ୍ଵଯାଂ ।୩୧.୦୦୧ ଯଯା ଵିମୁଚ୍ଯତେ ଦୁଃଖୈଃ ସୁଖଞ୍ଚ ପ୍ରାପ୍ନୁଯାନ୍ନରଃ(୨) ॥୩୧.୦୦୧ ଓଂ ନମଃ ପରମାର୍ଥାଯ ପୁରୁଷାଯ ମହାତ୍ମନେ ।୩୧.୦୦୨ ଅରୂପବହୁରୂପାଯ ଵ୍ଯାପିନେ ପରମାତ୍ମନେ ॥୩୧.୦୦୨ ନିଷ୍କଲ୍ମଷାଯ ଶୁଦ୍ଧାଯ ଧ୍ଯାନଯୋଗରତାଯ ଚ ।୩୧.୦୦୩ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଯତ୍ତତ୍ସିଧ୍ଯତୁ ମେ ଵଚଃ ॥୩୧.୦୦୩ ଵରାହାଯ ନୃସିଂହାଯ ଵାମନାଯ ମହାମୁନେ ।୩୧.୦୦୪ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଯତ୍ତତ୍ସିଧ୍ଯତୁ ମେ ଵଚଃ ॥୩୧.୦୦୪ ତ୍ରିଵିକ୍ରମାଯ ରାମାଯ ଵୈକୁଣ୍ଠାଯ ନରାଯ ଚ ।୩୧.୦୦୫ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଯତ୍ତତ୍ସିଧ୍ଯତୁ ମେ ଵଚଃ ॥୩୧.୦୦୫ ଵରାହ ନରସିଂହେଶ ଵାମନେଶ ତ୍ରିଵିକ୍ରମ ।୩୧.୦୦୬ ହରଗ୍ରୀଵେଶ ସର୍ଵେଶ ହୃଷୀକେଶ ହରାଶୁଭମ୍ ॥୩୧.୦୦୬ ଅପରାଜିତଚକ୍ରାଦ୍ଯୈଶ୍ଚତୁର୍ଭିଃ ପରମାଯୁଧୈଃ ।୩୧.୦୦୭ ଅଖଣ୍ଡିତାନୁଭାଵୈସ୍ତ୍ଵଂ(୧) ସର୍ଵଦୁଷ୍ଟହରୋ ଭଵ ॥୩୧.୦୦୭ ହରାମୁକସ୍ଯ ଦୁରିତଂ ସର୍ଵଞ୍ଚ କୁଶଲଂ କୁରୁ ।୩୧.୦୦୮ ମୃତ୍ଯୁବନ୍ଧାର୍ତଭଯଦଂ ଦୁରିତସ୍ଯ ଚ ଯତ୍ଫଲମ୍ ॥୩୧.୦୦୮ ପରାଭିଧ୍ଯାନସହିତୈଃ ପ୍ରଯୁକ୍ତଞ୍ଚାଭିଚାରକମ୍ ।୩୧.୦୦୯ ଗଦସ୍ପର୍ଶମହାରୋଗପ୍ରଯୋଗଂ ଜରଯା ଜର ॥୩୧.୦୦୯ ଓଂ ନମୋ ଵାସୁଦେଵାଯ ନମଃ କୃଷ୍ଣାଯ ଖଡ୍ଗିନେ ।୩୧.୦୧୦ ନମଃ ପୁଷ୍କରନେତ୍ରାଯ କେଶଵାଯାଦିଚକ୍ରିଣେ ॥୩୧.୦୧୦ ନମଃ କମଲକିଞ୍ଜଲ୍କପୀତନିର୍ମଲଵାସସେ ।୩୧.୦୧୧ ମହାହରରିପୁସ୍କନ୍ଧସୃଷ୍ଟଚକ୍ରାଯ ଚକ୍ରିଣେ ॥୩୧.୦୧୧ ଦ୍ଂଷ୍ଟ୍ରୋଦ୍ଧୃତକ୍ଷିତିଭୃତେ(୨) ତ୍ରଯୀମୂର୍ତିମତେ ନମଃ ।୩୧.୦୧୨ ମହାଯଜ୍ଞଵରାହାଯ ଶେଷଭୋଗାଙ୍କଶାଯିନେ ॥୩୧.୦୧୨ ତପ୍ତହାଟକକେଶାଗ୍ରଜ୍ଵଲତ୍ପାଵକଲୋଚନ ।୩୧.୦୧୩ ଵଜ୍ରାଧିକନଖସ୍ପର୍ଶଂ ଦିଵ୍ଯସିଂହ ନମୋସ୍ତୁ ତେ ॥୩୧.୦୧୩ କାଶ୍ଯପାଯାତିହ୍ରସ୍ଵାଯ ଋଗ୍ଯଜୁଃସାମଭୂଷିତ ।୩୧.୦୧୪ ତୁଭ୍ଯଂ ଵାମନରୂପାଯାକ୍ରମତେ ଗାଂ(୩) ନମୋ ନମଃ ॥୩୧.୦୧୪ ଵରାହାଶେଷଦୁଷ୍ଟାନି ସର୍ଵପାପଫଲାନି ଵୈ ।୩୧.୦୧୫ ମର୍ଦ ମର୍ଦ ମହାଦଂଷ୍ଟ୍ର ମର୍ଦ ମର୍ଦ ଚ ତତ୍ଫଲମ୍ ॥୩୧.୦୧୫ ନରସିଂହ କରାଲାଖ୍ଯ ଦନ୍ତପ୍ରାନ୍ତାନଲୋଜ୍ଜ୍ଵଲ ।୩୧.୦୧୬ ଭଞ୍ଜ ଭଞ୍ଜ ନିନାଦେନ ଦୁଷ୍ଟାନ୍ଯସ୍ଯାର୍ତିନାଶନ ॥୩୧.୦୧୬ ଋଗ୍ଯଜୁଃସାମଗର୍ଭାଭିର୍ଵାଗ୍ଭିର୍ଵାମନରୂପଧୃକ୍ ।୩୧.୦୧୭ ପ୍ରଶମଂ ସର୍ଵଦୁଃଖାନି ନଯତ୍ତ୍ଵସ୍ଯ ଜନାର୍ଦନଃ ॥୩୧.୦୧୭ ଐକାହିକଂ ଦ୍ଵ୍ଯାହିକଞ୍ଚ ତଥା ତ୍ରିଦିଵସଂ ଜ୍ଵରମ୍ ।୩୧.୦୧୮ ଚାତୁର୍ଥକନ୍ତଥାତ୍ଯୁଗ୍ରନ୍ତଥୈଵ ସତତଜ୍ଵରମ୍ ॥୩୧.୦୧୮ ଦୋଷୋତ୍ଥଂ ସନ୍ନିପାତୋତ୍ଥଂ ତଥୈଵାଗନ୍ତୁକଂ ଜ୍ଵରମ୍ ।୩୧.୦୧୯ ଶମଂ ନଯାଶୁ ଗୋଵିନ୍ଦ ଚ୍ଛିନ୍ଧି ଚ୍ଛିନ୍ଧ୍ଯସ୍ଯ ଵେଦନାମ୍(୧) ॥୩୧.୦୧୯ ନେତ୍ରଦୁଃଖଂ ଶିରୋଦୁଃଖଂ ଦୁଃଖଞ୍ଚୋଦରସମ୍ଭଵମ୍ ।୩୧.୦୨୦ ଅନ୍ତଃଶ୍ଵାସମତିଶ୍ଵାସଂ(୨) ପରିତାପଂ ସଵେପଥୁମ୍ ॥୩୧.୦୨୦ ଗୁଦଘ୍ରାଣାଙ୍ଘ୍ରିରୋଗାଂଶ୍ଚ କୁଷ୍ଠରୋଗାଂସ୍ତଥା କ୍ଷଯଂ(୩) ।୩୧.୦୨୧ କାମଲାଦୀଂସ୍ତଥା ରୋଗାନ୍ ପ୍ରମେହାଂଶ୍ଚାତିଦାରୁଣାନ୍ ॥୩୧.୦୨୧ ଭଗନ୍ଦରାତିସାରାଂଶ୍ଚ ମୁଖରୋଗାଂଶ୍ଚ ଵଲ୍ଗୁଲୀମ୍ ।୩୧.୦୨୨ ଅଶ୍ମରୀଂ ମୂତ୍ରକୃଚ୍ଛ୍ରାଂଶ୍ଚ ରୋଗାନନ୍ଯାଂଶ୍ଚ ଦାରୁଣାନ୍ ॥୩୧.୦୨୨ ଯେ ଵାତପ୍ରଭଵା ରୋଗା ଯେ ଚ ପିତ୍ତସମୁଦ୍ଭଵାଃ ।୩୧.୦୨୩ କଫୋଦ୍ଭଵାଶ୍ଚ ଯେ କେଚିତ୍ଯେ ଚାନ୍ଯେ ସାନ୍ନିପାତିକାଃ ॥୩୧.୦୨୩ ଆଗନ୍ତୁକାଶ୍ଚ ଯେ ରୋଗା ଲୂତା ଵିସ୍ଫୋଟକାଦଯଃ ।୩୧.୦୨୪ ତେ ସର୍ଵେ ପ୍ରଶମଂ ଯାନ୍ତୁ ଵାସୁଦେଵାପମାର୍ଜିତାଃ(୫) ॥୩୧.୦୨୪ ଵିଲଯଂ ଯାନ୍ତୁ ତେ ସର୍ଵେ ଵିଷ୍ଣୋରୁଚ୍ଚାରଣେନ ଚ ।୩୧.୦୨୫ କ୍ଷଯଂ ଗଛ୍ହନ୍ତୁ ଚାଶେଷାସ୍ତେ ଚକ୍ରାଭିହତା ହରେଃ ॥୩୧.୦୨୫ ଅଚ୍ଯୁତାନନ୍ତଗୋଵିନ୍ଦନାମୋଚ୍ଚାରଣଭୀଷିତାଃ ।୩୧.୦୨୬ ନଶ୍ଯନ୍ତି ସକଲା ରୋଗାଃ ସତ୍ଯଂ ସତ୍ଯଂ ଵଦାମ୍ଯହମ୍ ॥୩୧.୦୨୬ ସ୍ଥାଵରଂ ଜଙ୍ଗମଂ ଵାପି କୃତ୍ରିମଂ ଚାପି ଯଦ୍ଵିଷମ୍ ।୩୧.୦୨୭ ଦନ୍ତୋଦ୍ଭଵଂ ନଖଭଵମାକାଶପ୍ରଭଵଂ ଵିଷମ୍ ॥୩୧.୦୨୭ ଲୂତାଦିପ୍ରଭଵଂ ଯଚ୍ଚ ଵିଷମନ୍ଯତ୍ତୁ ଦୁଃଖଦଂ ।୩୧.୦୨୮ ଶମଂ ନଯତୁ ତତ୍ସର୍ଵଂ କୀର୍ତିତୋସ୍ଯ ଜନାର୍ଦନଃ ॥୩୧.୦୨୮ ଗ୍ରହାନ୍ ପ୍ରେତଗ୍ରହାଂଶ୍ଚାପି ତଥା ଵୈ ଡାକିନୀଗ୍ରହାନ୍(୧) ।୩୧.୦୨୯ ଵେତାଲାଂଶ୍ଚ ପିଶାଚାଂଶ୍ଚ ଗନ୍ଧର୍ଵାନ୍ ଯକ୍ଷରାକ୍ଷସାନ୍(୨) ॥୩୧.୦୨୯ ଶକୁନୀପୂତନାଦ୍ଯାଂଶ୍ଚ ତଥା ଵୈନାଯକାନ୍ ଗ୍ରହାନ୍ ।୩୧.୦୩୦ ମୁଖମଣ୍ଡୀଂ ତଥା କ୍ରୂରାଂ ରେଵତୀଂ ଵୃଦ୍ଧରେଵତୀମ୍ ॥୩୧.୦୩୦ ଵୃଦ୍ଧକାଖ୍ଯାନ୍ ଗ୍ରହାଂଶ୍ଚୋଗ୍ରାଂସ୍ତଥା ମାତୃଗ୍ରହାନପି ।୩୧.୦୩୧ ବାଲସ୍ଯ ଵିଷ୍ଣୋଶ୍ଚରିତଂ ହନ୍ତୁ ବାଲଗ୍ରହାନିମାନ୍ ॥୩୧.୦୩୧ ଵୃଦ୍ଧାଶ୍ଚ ଯେ ଗ୍ରହାଃ କେଚିଦ୍ଯେ ଚ ବାଲଗ୍ରହାଃ କ୍ଵଚିତ୍ ।୩୧.୦୩୨ ନରସିଂହସ୍ଯ ତେ ଦୃଷ୍ଟ୍ଯା ଦଗ୍ଧା ଯେ ଚାପି ଯୌଵନେ ॥୩୧.୦୩୨ ସଦା(୩) କରାଲଵଦନୋ ନରସିଂହୋ ମହାବଲଃ ।୩୧.୦୩୩ ଗ୍ରହାନଶେଷାନ୍ନିଃଶେଷାନ୍ କରୋତୁ ଜଗତୋ ହିତଃ ॥୩୧.୦୩୩ ନରସିଂହ ମହାସିଂହ ଜ୍ଵାଲାମାଲୋଜ୍ଜ୍ଵଲାନନ ।୩୧.୦୩୪ ଗ୍ରହାନଶେଷାନ୍ ସର୍ଵେଶ ଖାଦ ଖାଦାଗ୍ନିଲୋଚନ ॥୩୧.୦୩୪ ଯେ ରୋଗା ଯେ ମହୋତ୍ପାତା ଯଦ୍ଵିଷଂ ଯେ ମହାଗ୍ରହାଃ ।୩୧.୦୩୫ ଯାନି ଚ କ୍ରୂରଭୃତାନି ଗ୍ରହପୀଡାଶ୍ଚ ଦାରୁଣାଃ ॥୩୧.୦୩୫ ଶସ୍ତ୍ରକ୍ଷତେଷୁ ଯେ ଦୋଷା ଜ୍ଵାଲାଗର୍ଦଭକାଦଯଃ ।୩୧.୦୩୬ ତାନି ସର୍ଵାଣି ସର୍ଵାତ୍ମା ପରମାତ୍ମା ଜନାର୍ଦନଃ ॥୩୧.୦୩୬ କିଞ୍ଚିଦ୍ରୂପଂ ସମାସ୍ଯାଯ ଵାସୁଦେଵାସ୍ଯ ନାଶଯ
ଅଗ୍ନିରୁଵାଚ ପଵିତ୍ରାରୋହଣଂ ଵକ୍ଷ୍ଯେ ଵର୍ଷପୂଜାଫଲଂ ହରେଃ। ଆଷାଢାଦୌ କାର୍ତିକାନ୍ତେ ପ୍ରତିପଦ୍ଧନଦା ତିଥିଃ
ଅଗ୍ନି କହିଲେ: ମୁଁ ପବିତ୍ରାରୋହଣ ଓ ଏକ ବର୍ଷ ଧରି ହରିଙ୍କ ପୂଜା କରିବାର ଫଳ ବିଷୟରେ କହିବି। ଆଷାଢ଼ ଆରମ୍ଭରୁ କାର୍ତ୍ତିକ ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ପ୍ରଥମ ତିଥିରେ ପବିତ୍ର ଦେବା ଦିନ।
ଶ୍ରିଯା ଗୌର୍ଯା ଗଣେଶସ୍ଯ ସରସ୍ଵତ୍ଯା ଗୁହସ୍ଯ ଚ। ମାର୍ତ୍ତଣ୍ଡମାତୃଦୁର୍ଗାଣାଂ ନାଗର୍ଷିହରିମନ୍ମଥୈଃ
ଶ୍ରୀ, ଗୌରୀ, ଗଣେଶ, ସରସ୍ୱତୀ, ଗୁହା, ସୂର୍ଯ୍ୟମାତାମାନେ, ଦୁର୍ଗା, ନାଗ, ଋଷି, ହରି ଓ କାମଦେବ ସହିତ—
ଶିଵସ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ତଦ୍ଵଦ୍ଦ୍ଵିତୀଯାଦିତିଥେଃ କ୍ରମାତ୍। ଯସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ ଯୋ ଭକ୍ତଃ ପଵିତ୍ରା ତସ୍ଯ ସା ତିଥିଃ
ଏଭଳି ଶିବ ଓ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ, ଦ୍ୱିତୀୟ ତିଥିଠାରୁ କ୍ରମେ; ଯେ ଦେବତାଙ୍କୁ ଭକ୍ତ ଭକ୍ତି କରେ, ସେ ଦିନ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ପବିତ୍ର ଦିନ।
ଆରୋହଣେ ତୁଲ୍ଯଵିଧିଃ ପୃଥକ୍ ମନ୍ତ୍ରାଦିକଂ ଯଦି। ସୌଵର୍ଣଂ ରାଜତଂ ତାମ୍ରଂ ନେତ୍ରକାର୍ପ୍ପାସକାଦିକମ୍
ପବିତ୍ରାରୋହଣ କ୍ରମରେ, ବିଧି ଏକରୂପ ଥାଏ, କିନ୍ତୁ ମନ୍ତ୍ର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଯଦି ଥାଏ, ସେଗୁଡ଼ିକ ଭିନ୍ନ; ସୁନା, ଚାଁଦି, ତାମ୍ବା, ସୂତା, କପାସ ଓ ଏପରି ଅନ୍ୟାନ୍ୟ—
ବ୍ରାହ୍ମଣ୍ଯା କର୍ତ୍ତିତଂ ସୂତ୍ରଂ ତଦଲାଭେ ତୁ ସଂସ୍କୃତମ୍। ତ୍ରିଗୁଣଂ ତ୍ରିଗୁଣୀକୃତ୍ଯ ତେନ କୁର୍ଯ୍ଯାତ୍ ପଵିତ୍ରକମ୍
ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଯେ ସୂତା କାଟିଛନ୍ତି, ତାହା ନ ମିଳିଲେ ଶୁଦ୍ଧ ସୂତା ନିଅ; ତାହାକୁ ତିନି ଗୁଣ କରି, ଏହି ସୂତାରେ ପବିତ୍ର ତିଆରି କର।
ଅଗ୍ନି କହିଲେ: ମୁଁ ଏହିଁଠି ନିଜ ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ସୁରକ୍ଷା ବିଷୟରେ କହିବି, ଯାହାକୁ ମାର୍ଜନ ବୋଲାଯାଏ। ଏହା ଦ୍ୱାରା ମଣିଷ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତି ପାଏ ଓ ସୁଖ ଉପଲବ୍ଧ କରେ।