ଜ୍ଯେଷ୍ଠାଗ୍ରଂ ନିକ୍ଷିପେନ୍ମଧ୍ଯେ ଭେଦନୀ ସ ପ୍ରକୀର୍ତ୍ତିତା । ନାଭିଦେଶେ ତୁ ତାଂ ବଦ୍ଧ୍ଵା ଅଙ୍ଗୁଷ୍ଠାନୁନ୍କ୍ଷିପେତ୍ତତଃ ।। ୩୧୦.
ମଧ୍ୟମା ଆଙ୍ଗୁଠିର ଟିପ୍ ପ୍ରମୁଖ ଅଂଶରେ ରଖିବା ଏହାକୁ ଭେଦନୀ କୁହାଯାଏ। ଏହାକୁ ନାଭି ଅଞ୍ଚଳରେ ବାନ୍ଧି, ପରେ ଅଙ୍ଗୁଠି ଏଠାରେ ରଖିବା ଦରକାର।
କରାଲୀ ତୁ ମହାମୁଦ୍ରା ହୃଦଯେ ଯୋଜ୍ଯ ମନ୍ତ୍ରିଣଃ । ପୁନସ୍ତୁ ପୂର୍ଵ୍ଵଵଦ୍ ବଦ୍ଧଲଗ୍ନାଂ ଜ୍ଯେଷ୍ଠାଂ ସମୁତ୍କ୍ଷିପେତ୍ ।। ୩୧୦.
କରାଳୀ ହେଉଛି ମହାମୁଦ୍ରା, ମନ୍ତ୍ରୀ ଏହାକୁ ହୃଦୟରେ ଯୋଗ କରିବା ଉଚିତ୍। ପୁନି ପୂର୍ବବତ୍ ବାନ୍ଧି, ମଧ୍ୟମା ଉଠାଇବା ଦରକାର।
ଵଜ୍ରତୁଣ୍ଡା ସମାଖ୍ଯାତା ଵଜ୍ରଦେଶେ ତୁ ବନ୍ଧଯେତ୍ । ଉଭାଭ୍ଯାଞ୍ଚୈଵ ହସ୍ତାଭ୍ଯାଂ ମଣିବନ୍ଧନ୍ତୁ ବନ୍ଧଯେତ୍ ।। ୩୧୦.
ବଜ୍ରତୁଣ୍ଡା ନାମରେ ପରିଚିତ, ଏହାକୁ ବଜ୍ର ଅଞ୍ଚଳରେ ବାନ୍ଧିବା ଦରକାର। ଦୁଇ ହାତ ଦ୍ୱାରା ମଣିବନ୍ଧରେ ବାନ୍ଧିବା ଉଚିତ୍।
ତ୍ରୀଣି ତ୍ରୀଣି ପ୍ରସାର୍ଯ୍ଯେତି ଵଜ୍ରମୁଦ୍ରା ପ୍ରକୀର୍ତ୍ତିତା । ଦଣ୍ଡଃ ଖଡ୍ଗଞ୍ଚକ୍ରଗଦା ମୁଦ୍ରା ଚାକାରତଃ ସ୍ମୃତା ।। ୩୧୦.
ତିନି ତିନି ଆଙ୍ଗୁଠି ସିଧା କରିବାକୁ ବଜ୍ରମୁଦ୍ରା କୁହାଯାଏ। ଦଣ୍ଡ, ଖଡ୍ଗ, ଚକ୍ର ଓ ଗଦା ତାଙ୍କ ଆକୃତି ଅନୁଯାୟୀ ମୁଦ୍ରା।
ଅଙ୍ଗଷ୍ଠେନାକ୍ରମେତ୍ ତ୍ରୀଣି ତ୍ରିଶୂଲଞ୍ଚୋଦ୍ର୍ଧ୍ଵତୋ ଭଵେତ୍ । ଏକାତୁ ମଧ୍ଯମୋଦ୍ର୍ଧ୍ଵା ତୁ ଶକ୍ତିରେଵ ଵିଧୀଯତେ ।। ୩୧୦.
ଅଙ୍ଗୁଠି ଦ୍ୱାରା ତିନି ଆଙ୍ଗୁଠି ଦବାଇଲେ ଉପରେ ଏହା ତ୍ରିଶୂଳ ହୁଏ। କେବଳ ମଧ୍ୟମା ଉଠାଇଲେ ଶକ୍ତି ତିଆରି ହୁଏ।
ଶରଞ୍ଚ ଵରଦଞ୍ଚାପଂ ପାଶଂ ଭାରଞ୍ଚ ଘଣ୍ଟଯା । ଶଙ୍ଖମଙ୍କୁଶମଭଯଂ ପଦ୍ମମଷ୍ଟ ଚ ଵିଂଶତିଃ ।। ୩୧୦.
ବାଣ, ଵରଦାନ, ଧନୁ, ପାଶ, ଭାର ଓ ଘଣ୍ଟା; ଶଂଖ, ଅଙ୍କୁଶ, ଅଭୟ, ପଦ୍ମ—ଏହି ଏଠି ଏବଂ ବିଶ୍ ମିଶାଇ ଅଷ୍ଟବିଂଶତି।
ଅଗ୍ନିରୁଵାଚ ଦୀକ୍ଷାଦି ଵକ୍ଷ୍ଯେ ଵିନ୍ଯସ୍ଯ ସିଂହଵଜ୍ରାକୁଲେଽବ୍ଜକେ । ହେ ହୁତି ଵଜ୍ରଦନ୍ତ ପୁରୁ ଲୁଲୁ ଗର୍ଜ୍ଜ ଇହ ସିଂହାସନାଯ ନମଃ । ତିର୍ଯ୍ଯଗୂଦ୍ର୍ଧ୍ଵଗତା ରେଖାଶ୍ଚତ୍ଵାରଶ୍ଚତୁରୋ ଭଵେତ୍ ।। ୩୧୧.
ଅଗ୍ନି କହିଲେ: ମୁଁ ଦୀକ୍ଷା ଓ ବିନ୍ୟାସ ବିଷୟରେ କହିବି, ସିଂହ, ବଜ୍ର, ପଦ୍ମ ଓ ଅବ୍ଜ ଆସନରେ ବସି। 'ହେ ହୁତି ବଜ୍ରଦନ୍ତ ପୁରୁ ଲୁଲୁ ଗର୍ଜ୍ଜ ଏଠାରେ ସିଂହାସନାୟ ନମଃ'—ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ୍। ଚାରିଟି ତିର୍ଯ୍ୟକ୍ ଓ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ରେଖା ଏକାଠି ହେବା ଦରକାର।
ନଵଭାଗଵିଭାଗେନ କୋଷ୍ଠକାନ୍ କାରଯେଦ୍ବୁଧଃ । ଗ୍ରାହ୍ଯା ଦିଶାଗତାଃ କୋଷ୍ଠା ଵିଦିଶାସୁ ଵିନାଶଯେତ୍ ।। ୩୧୧.
ନଉ ଭାଗରେ ବିଭାଜନ କରି, ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ ଲୋକେ ବର୍ଗ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ୍। ଯେଉଁ ବର୍ଗ ଦିଗରେ ଅଛି, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ନେବା ଓ ଯେଉଁଗୁଡ଼ିକ ଉପଦିଗରେ ଅଛି, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ବିଲିନ କରିବା ଦରକାର।
ଵାହ୍ଯେ ଵୈ କୋଷ୍ଠକୋଣେଷୁ ଵାହ୍ଯରେଖାଷ୍ଟକଂ ସ୍ମୃତମ୍ । ଵାହ୍ଯରେଖା ଭଵେଦ୍ଵକା ଦ୍ଵିଭଙ୍ଗା କାରଯେଦ୍ବୁଧଃ ।। ୩୧୧.
ବାହାର ଚତୁର୍ସ୍ର କୋଣରେ ଆଠଟି ବାହ୍ୟ ରେଖା ଥାଏ। ବାହ୍ୟ ରେଖାକୁ ବକା କୁହାଯାଏ, ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ ଲୋକେ ଏହାକୁ ଦୁଇଟି ଭାଙ୍ଗରେ କରିବା ଉଚିତ୍।
ଵଜ୍ରସ୍ଯ ମଧ୍ଯମଂ ଶ୍ରୃଙ୍ଗଂ ଦ୍ଵିଧାର୍ଧତଃ । ଵାହ୍ଯରେଖା ଭଵେଦ୍ଵକ୍ରା ଦ୍ଵିଭଙ୍ଗା କାରଯେଦ୍ବୁଧଃ ।। ୩୧୧.
ବଜ୍ରର ମଧ୍ୟ ଶୃଙ୍ଗକୁ ଦୁଇ ଭାଗରେ ବାଣ୍ଟିବା ଦରକାର। ବାହ୍ୟ ରେଖା ବକା ହୁଏ, ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ ଲୋକେ ଏହାକୁ ଦୁଇଟି ଭାଙ୍ଗରେ କରିବା ଉଚିତ୍।
ମଧ୍ଯକୋଷ୍ଠଂ ଭଵେତ୍ପଦ୍ମଂ ପୀତକର୍ଣିକମୁଜ୍ଜ୍ଵଲମ୍ । କୃଷ୍ଣେନ ରଜସା ଲିଖ୍ଯ କୁଲିଶାସିଶିରୋଦ୍ର୍ଧ୍ଵତା ।। ୩୧୧.
ମଧ୍ୟ ବର୍ଗରେ ଏକ ଦୀପ୍ତିମାନ ପିତା କର୍ଣ୍ଣିକା ସହିତ ପଦ୍ମ ଅଙ୍କିତ ହେଉ। କଳା ରଙ୍ଗରେ ଏହାକୁ ଅଙ୍କି, ବଜ୍ର ଓ ଖଡ୍ଗ ଉପରେ ରଖିବା ଦରକାର।
ଵାହ୍ଯତଶ୍ଚତୁରସ୍ରନ୍ତୁ ଵଜ୍ରସମ୍ପୁଟଲାଞ୍ଛିତମ୍ । ଦ୍ଵାରେ ପ୍ରଦାପଯେନ୍ମନ୍ତ୍ରୀ ଚତୁରୋ ଵଜ୍ରସମ୍ପୁଟାନ୍ ।। ୩୧୧.
ବାହାରେ, ଏକ ଚତୁର୍ସ୍ର ବଜ୍ର ସମ୍ପୁଟ ଚିହ୍ନିତ ହେଉ। ଦ୍ୱାରରେ, ମନ୍ତ୍ରୀ ଚାରିଟି ବଜ୍ର ସମ୍ପୁଟ ରଖିବା ଉଚିତ୍।
ପଦ୍ମନାମ ଭଵେଦ୍ଵାମଵୀଥୀ ଚୈଵ ସମା ଭଵେତ୍ । ଗର୍ଭଂ ରକ୍ତଂ କେଶରାଣି ମଣ୍ଡଲେ ଦୀକ୍ଷିତାଃ ସ୍ତ୍ରିଯଃ ।। ୩୧୧.
ବାମ ପଥକୁ ପଦ୍ମ ନାମ ଦିଆଯାଏ, ଏହା ସମତୁଳ୍ୟ ହେବା ଉଚିତ୍। ଗର୍ଭ ଲାଲ୍ ରଙ୍ଗର, ମଣ୍ଡଳର ମଧ୍ୟରେ କେଶର ଥାଏ, ଏବଂ ମହିଳାମାନେ ଦୀକ୍ଷିତ ହୁଅନ୍ତି।
ଜଯେଚ୍ଚ ପରରାଷ୍ଟ୍ରାଣି କ୍ଷଇପ୍ରଂ ରାଜ୍ଯମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ । ମୂର୍ତ୍ତି ପ୍ରଣଵସନ୍ଦୀପ୍ତାଂ ହୂଁକାରେଣ ନିଯୋଜଯେତ୍ ।। ୩୧୧.
ସେ ଦ୍ରୁତ ଭାବେ ବିଦେଶୀ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ଜିତିବେ ଏବଂ ଶୀଘ୍ର ରାଜ୍ୟ ଲାଭ କରିବେ। ଓଁ ଧ୍ୱନିରେ ଉତ୍ସାହିତ ଆକୃତିକୁ 'ହୁଁ' ଶବ୍ଦ ସହିତ କାର୍ଯ୍ୟରତ କରିବେ।
ମୂଲଵିଦ୍ଯାଂ ସମୁଚ୍ଚାର୍ଯ୍ଯଂ ମରୁଦ୍ଵ୍ଯୋମଗତାଂ ଦ୍ଵିଜ । ପ୍ରଥମେନ ପୁନଶ୍ଚୈଵ କଣିକାଯାଂ ପ୍ରପୂଜଯେତ୍ ।। ୩୧୧.
ଓ ଦ୍ୱିଜ, ମୂଳ ମନ୍ତ୍ରକୁ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ଯାହା ବାୟୁ ଓ ଆକାଶ ମାଧ୍ୟମରେ ଚଳିଥାଏ, ପ୍ରଥମେ କଣିକାରେ ପୂଜା କରିବେ, ପୁନି ଏହିପରି କରିବେ।
ଏଵଂ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣଂ ପୂଜ୍ଯ ଏକୈକଂ ଵୀଜମାଦିତଃ । ଦଲମଧ୍ଯେ ତୁ ଵିଦ୍ଯାଙ୍ଗା ଆଗ୍ନେଯ୍ଯାଂ ପଞ୍ଚ ନୈର୍ଋତମ୍ ।। ୩୧୧.
ଏଭଳି, ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରି ପ୍ରତ୍ୟେକ ବୀଜ ଅକ୍ଷରକୁ ଆରମ୍ଭରୁ ପୂଜା କରିବେ। ପତ୍ରର ମଧ୍ୟରେ ମନ୍ତ୍ରର ଅଂଶଗୁଡ଼ିକ ଅଛି, ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ଓ ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମରେ ପାଞ୍ଚଟି କରି।
ମଧ୍ଯେନେତ୍ରଂ ଦିଶାରୂଞ୍ଚ ସ୍ଵୈଃ ସ୍ଵୈର୍ମ୍ମନ୍ତ୍ରୈଃ ପ୍ରପୂଜଯେତ୍ । ମଧ୍ଯେନେତ୍ରଂ ଦିଶାରୂଞ୍ଚ ଗୁହ୍ଯକାଙ୍ଗେ ତୁ ରକ୍ଷଣମ୍ ।। ୩୧୧.
ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଚକ୍ଷୁ ଏବଂ ଦିଗ୍ବନ୍ଧୁମାନେ, ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କର ନିଜ ନିଜ ମନ୍ତ୍ରରେ ପୂଜା କରିବେ। ମଧ୍ୟ ଚକ୍ଷୁ ଓ ଦିଗ୍ବନ୍ଧୁମାନେ, ଗୁପ୍ତ ଅଂଶରେ ରକ୍ଷା କରିବେ।
ପଞ୍ଚ ପଞ୍ଚ ପ୍ରପୂଜ୍ଯାସ୍ତୁ ସ୍ଵୈଃ ସ୍ଵୈର୍ମ୍ମନ୍ତ୍ରୈଃ ପ୍ରପୂଜଯେତ୍ । ଲୋକପାଲାନ୍ନ୍ଯସେଦଷ୍ଟୌ ଵାହ୍ଯତୋ ଗର୍ଭମଣ୍ଡଲେ ।। ୩୧୧.
ପାଞ୍ଚଟି ଏବଂ ପାଞ୍ଚଟି, ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କର ନିଜ ମନ୍ତ୍ରରେ ପୂଜା କରିବେ। ମଣ୍ଡଳର ବାହାରେ ଆଠଜଣ ଲୋକପାଳଙ୍କୁ ବସାଇବେ।
ଵର୍ଣାନ୍ତମଗ୍ନିମାରୂଢଂ ଷଷ୍ଠସ୍ଵରଵିଭେଦିତଂ । ପଞ୍ଚଦଶେନ ଚାକ୍ରାନ୍ତଂ ସ୍ଵୈଃ ସ୍ଵୈର୍ନାମଭି ଯୋଜଯେତ୍ ।। ୩୧୧.
ଅକ୍ଷରମାଳାର ଶେଷକୁ ଅଗ୍ନିରେ ବସାଇ, ଛଅଟି ସ୍ୱରରେ ଭାଗ କରି, ପନ୍ଦରଟି ଦ୍ୱାରା ବିଦ୍ଧ କରି, ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କର ନାମ ସହିତ ଯୋଗ କରିବେ।
ଶୀଘ୍ରଂ ସିଂହେ କର୍ଣିକାଯାଂ ଯଜେଦ୍ ଗନ୍ଧାଦିଭିଃ ଶ୍ରିଯେ । ଅଷ୍ଟାଭିର୍ଵେଷ୍ଟଯେତ୍ କୁମ୍ଭୈର୍ମ୍ମନ୍ତ୍ରାଷ୍ଟଶତମନ୍ତ୍ରିତୈଃ ।। ୩୧୧.
ସିଂହ ଭଙ୍ଗୀରେ କର୍ଣ୍ଣିକାରେ ଶୀଘ୍ର ଗନ୍ଧ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟରେ ପୂଜା କରି ଶ୍ରୀ ଲାଭ କରିବେ। ଆଠଟି କୁମ୍ଭରେ ଏକ ଏକ ଶତାଠ ଆଠ ମନ୍ତ୍ରରେ ବେଷ୍ଟିତ କରିବେ।
ମନ୍ତ୍ରମଷ୍ଟସହସ୍ରନ୍ତୁ ଜପ୍ତ୍ଵାଙ୍ଗାନାଂ ଦଶାଂଶକମ୍ । ହୋମଂ କୁର୍ଯ୍ଯାଦଗ୍ନିଗୁଣ୍ଡେ ଵହ୍ନିମନ୍ତ୍ରେଣ ଚାଲଯେତ୍ ।। ୩୧୧.
ଆଠ ହଜାର ମନ୍ତ୍ର ଜପି, ଦଶମାଂଶ ଅଂଶ ପାଇଁ, ଅଗ୍ନିକୁଣ୍ଡରେ ହୋମ କରିବେ, ଅଗ୍ନି ମନ୍ତ୍ରରେ ଚଳାଇବେ।
ନିକ୍ଷିପେଦ୍ ହୃଦଯେନାଗ୍ନିଂ ଶକ୍ତିଂ ମଧ୍ଯେଽଗ୍ନିଗାଂ ସ୍ମରେତ୍ । ଗର୍ଭାଧାନଂ ପୁଂସଵନଂ ଜାତକର୍ମ୍ମ ଚ ହୋମଯେତ୍ ।। ୩୧୧.
ହୃଦୟରେ ଅଗ୍ନିକୁ ରଖିବେ, ମଧ୍ୟରେ ଶକ୍ତିକୁ ଅନୁସ୍ମରଣ କରିବେ। ଗର୍ଭାଧାନ, ପୁଂସବନ ଓ ଜାତକର୍ମ ହୋମ କରିବେ।
ହୃଦଯେନ ଶତଂ ହ୍ଯେକଂ ଗୁହ୍ଯାଙ୍ଗେ ଜନଯେଚ୍ଛିଖିମ୍ । ପୂର୍ଣାହୁତ୍ଯା ତୁ ଵିଦ୍ଯାଯାଃ ଶିଵାଗ୍ନିର୍ଜ୍ଵଲିଯୋ ଭଵେତ୍ ।। ୩୧୧.
ହୃଦୟରେ ଗୁପ୍ତ ଅଂଶରେ ଏକ ଶତ ଶିଖା ଉତ୍ପନ୍ନ କରିବେ। ପୂର୍ଣ୍ଣାହୁତିରେ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଶିବଙ୍କ ଶୁଭ ଅଗ୍ନି ଦୀପ୍ତିମାନ ହୁଏ।
ହୋମଯେନ୍ମୂଲମନ୍ତ୍ରେଣ ଶତଞ୍ଚାଙ୍ଗଂ ଦଶାଂଶତଃ । ନିଵେଦଯେତ୍ତତୋ ଦେଵ୍ଯାସ୍ତତଃ ଶିଷ୍ଯଂ ପ୍ରଵେଶଯେତ୍ ।। ୩୧୧.
ମୂଳ ମନ୍ତ୍ରରେ ଏକ ଶତ ହୋମ କରିବେ, ଅଂଶ ପାଇଁ ଦଶମାଂଶ। ତାପରେ ଦେବୀଙ୍କୁ ନିବେଦନ କରି, ପରେ ଶିଷ୍ୟଙ୍କୁ ଭିତରକୁ ନେବେ।
ଅସ୍ତ୍ରେଣ ତାଡନଂ କୃତ୍ଵା ଗୁହ୍ଯାଙ୍ଗାନି ତତୋ ନ୍ଯସେତ୍ । ଵିଦ୍ଯାଙ୍ଗୈଶ୍ଚେଵ ସନ୍ନଦ୍ଧଂ ଵିଦ୍ଯାଙ୍ଗେଷୁ ନିଯୋଜଯେତ୍ ।। ୩୧୧.
ଅସ୍ତ୍ର ମନ୍ତ୍ରରେ ଘାତ କରି, ପରେ ଗୁପ୍ତ ଅଂଶଗୁଡ଼ିକୁ ବସାଇବେ। ମନ୍ତ୍ର ଅଂଶରେ ବିଦ୍ୟାଙ୍ଗ ସହିତ ସଜାଇ, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଯୋଗ କରିବେ।
ପୁଷ୍ପଂ କ୍ଷିପାଯଯେଚ୍ଛିଷ୍ଯମାନଯେଦଗ୍ନିକୁଣ୍ଡକମ୍ । ଯଵୈର୍ଦ୍ଵାନ୍ଯୈସ୍ତିଲୈରାଜ୍ଯୈର୍ମୂଲଵିଦ୍ଯାଶତଂ ହୁନେତ୍ ।। ୩୧୧.
ଶିଷ୍ୟକୁ ଫୁଲ ଛାଡ଼ିବାକୁ କହି, ଅଗ୍ନିକୁଣ୍ଡକୁ ନେଇଯିବେ। ଯବ, ଦୁଇ ଦ୍ୱାର, ତିଳ ଓ ଘିଅରେ ମୂଳ ମନ୍ତ୍ରର ଏକ ଶତ ହୋମ କରିବେ।
ସ୍ଥାଵରତ୍ଵଂ ପୁରା ହୋମଂ ସରୀସୃପମତଃ ପରଂ । ପକ୍ଷିମୃଗପଶୁତ୍ଵଞ୍ଚ ମାନୁଷଂ ବ୍ରାହ୍ମମେଵ ଚ ।। ୩୧୧.
ପ୍ରଥମେ ଅଚଳ ଜୀବର ଅବସ୍ଥାକୁ ହୋମ କରିବେ, ପରେ ସରିସୃପର। ତାପରେ ପକ୍ଷୀ, ବନ୍ୟପଶୁ, ଗୃହପଶୁ, ମଣିଷ ଏବଂ ଶେଷରେ ବ୍ରହ୍ମାର ଅବସ୍ଥା।
ଵିଷ୍ଣୁତ୍ଵଞ୍ଚୈଵ ରୁଦ୍ରତ୍ଵମନ୍ତେ ପୂର୍ଣାହୁତିର୍ଭଵେତ୍ । ଏକଯା ଚୈଵ ହ୍ଯାହୁତ୍ଯା ଶିଷ୍ଯଃ ସ୍ଯାଦ୍ଦୀକ୍ଷିତୋ ଭଵେତ୍ ।। ୩୧୧.
ତାପରେ ବିଷ୍ଣୁ ଓ ରୁଦ୍ର ଅବସ୍ଥା, ଶେଷରେ ପୂର୍ଣ୍ଣାହୁତି। ଏକ ଆହୁତିରେ ଶିଷ୍ୟ ଦୀକ୍ଷିତ ହୁଏ।
ଅଧିକାରୋ ଭଵେଦେଵଂ ଶ୍ରୃଣୁ ମୋକ୍ଷମତଃ ପରମ୍ । ସୁମେରୁସ୍ଥୋ ଯଦା ମନ୍ତ୍ରୀ ସଦାଶିଵପଦେ ସ୍ଥିତଃ ।। ୩୧୧.
ଏଭଳି ଅଧିକାର ମିଳେ। ଏବେ ମୋକ୍ଷ ବିଷୟରେ ଶୁଣ। ଯେତେବେଳେ ମନ୍ତ୍ରୀ ସୁମେରୁ ପର୍ବତରେ ଥାଏ, ସଦାଶିବ ଅବସ୍ଥାରେ ଅଟୁଟ ରହେ।
ପରେ ଚ ହୋମଯେତ୍ ସ୍ଵସ୍ଥୋଽକର୍ମ୍ମକର୍ମ୍ମଶତାନ୍ ଦଶ । ପୂର୍ଣାହୁତ୍ଯା ତୁ ତଦ୍ଯୋଗୀ ଧର୍ମ୍ମାଧର୍ମୈର୍ନ ଲିପ୍ଯତେ ।। ୩୧୧.
ପରେ, ନିଜେ ନିଜକୁ ସ୍ଥିର ରଖି, ଦଶ ଶତ କର୍ମ ଓ ଅକର୍ମ ହୋମ କରିବେ। ପୂର୍ଣ୍ଣାହୁତିରେ ସେ ଯୋଗୀ ଧର୍ମ ଓ ଅଧର୍ମରେ ଲିପ୍ତ ହୁଏ ନାହିଁ।