ଅଗ୍ନିପୁରାଣମ୍

ଅଙ୍ଗାଦ୍ଦଧିଵାହନୋଽଭୂତ ତସ୍ମାଦ୍ଦିଵିରଥୋ ନୃପଃ । ଦିଵିରଥାଦ୍ଧର୍ମ୍ମରଥସ୍ତସ୍ଯ ଚିତ୍ରରଥଃ ସୁତଃ ।। ୨୭୭.

ଅଙ୍ଗଠାରୁ ଦଧିବାହନ ହେଲେ; ତାଙ୍କଠାରୁ ରାଜା ଦିବିରଥ; ଦିବିରଥଠାରୁ ଧର୍ମରଥ, ତାଙ୍କର ପୁଅ ଚିତ୍ରରଥ।

ଚିତ୍ରରଥାତ୍ସତ୍ଯରଥୋ ଲୋମପାଦଶ୍ଚ ତତ୍ସୁତଃ । ଲୋମପାଦାଚ୍ଚତୁରଙ୍ଗଃ ପୃଥୁଲାକ୍ଷଶ୍ଚ ତତ୍ସୁତଃ ।। ୨୭୭.

ଚିତ୍ରରଥଠାରୁ ସତ୍ୟରଥ ଓ ତାଙ୍କର ପୁଅ ଲୋମପାଦ; ଲୋମପାଦଠାରୁ ଚତୁରଙ୍ଗ ଓ ତାଙ୍କର ପୁଅ ପୃଥୁଲାକ୍ଷ।

ପୃଥୁଲାକ୍ଷାଚ୍ଚ ଚମ୍ପୋଽଭୂଚ୍ଚମ୍ପାଦ୍ଧର୍ଯ୍ଯଙ୍ଗକୋଽଭଵତ୍ । ହର୍ଯ୍ଯଙ୍ଗାଚ୍ଚ ଭଦ୍ରରଥୋ ବୃହତ୍କର୍ମ୍ମା ଚ ତତ୍ସୁତଃ ।। ୨୭୭.

ପୃଥୁଲାକ୍ଷଠାରୁ ଚମ୍ପ ହେଲେ; ଚମ୍ପଠାରୁ ହର୍ୟ୍ୟଙ୍ଗକ; ହର୍ୟ୍ୟଙ୍ଗଠାରୁ ଭଦ୍ରରଥ ଓ ତାଙ୍କର ପୁଅ ବୃହତ୍କର୍ମା।

ତସ୍ମାଦଭୂଦ୍‌ଵୄହଦ୍ଭାନୁର୍ଵୃହଦ୍ଭାନୋର୍ବୃହାତ୍ମଵାନ୍ । ତସ୍ମାଜ୍ଜଯଦ୍ରଥୋ ହ୍ଯାସୀଜ୍ଜଯଦ୍ରଥାଦ୍‌ଵୃହଦ୍ରଥଃ ।। ୨୭୭.

ତାଙ୍କଠାରୁ ବୃହଦ୍ଭାନୁ ହେଲେ; ବୃହଦ୍ଭାନୁଠାରୁ ବୃହାତ୍ମବାନ୍; ତାଙ୍କଠାରୁ ଜୟଦ୍ରଥ ଓ ତାଙ୍କଠାରୁ ବୃହଦ୍ରଥ।

ଵୃହଦ୍ରଥାଦ୍ଵିଶ୍ଵଜିଚ୍ଚ କର୍ଣୋ ଵିଶ୍ଵଜିତୋଽଭଵତ୍ । କର୍ଣସ୍ଯ ଵୃଷସେନସ୍ତୁ ପୃଥୁସେନସ୍ତଦାତ୍ମଜଃ । ଏତେଽଙ୍ଗଵଂଶଜା ଭୂପାଃ ପୂରୋର୍ଵଂଶଂ ନିବୋଧ ମେ ।। ୨୭୭.

ବୃହଦ୍ରଥଠାରୁ ବିଶ୍ୱଜିତ ଓ ବିଶ୍ୱଜିତଙ୍କୁ କର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ; କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ପୁଅ ବୃଷସେନ ଓ ତାଙ୍କର ପୁଅ ପୃଥୁସେନ। ଏହିମାନେ ଅଙ୍ଗବଂଶର ରାଜାମାନେ; ଏବେ ମୋଠାରୁ ପୁରୁବଂଶ ଶୁଣ।

ଅଗ୍ନିରୁଵାଚ ପୁରୋର୍ଜନମେଜଯୋଽଭୂତ୍ପ୍ରାଚୀନ୍ନନ୍ତସ୍ତୁ ତତ୍ସୁତଃ । ପ୍ରାଚୀନ୍ନନ୍ତାନ୍ମନସ୍ଯୁସ୍ତୁ ତସ୍ମାଦ୍ଵୀତମଯୋ ତୃପଃ ।। ୨୭୮.

ଅଗ୍ନି କହିଲେ—ପୁରୁଙ୍କୁ ଜନମେଜୟ ହେଲେ; ତାଙ୍କର ପୁଅ ପ୍ରାଚୀନ୍ନନ୍ତ; ପ୍ରାଚୀନ୍ନନ୍ତଠାରୁ ମନସ୍ୟୁ, ତାଙ୍କଠାରୁ ବୀତମୟ ମହାନ।

ଶୁନ୍ଧୁର୍ଵୀତମଯାଚ୍ଚାଽଭୂଚ୍ଛୁନ୍ଧୋର୍ବହୁଵିଧଃ ସୁତଃ । ବହୁଵିଧାଚ୍ଚ ସଂଯାତିରହୋଵାଦୀ ଚ ତତ୍ସୁତଃ ।। ୨୭୮.

ବୀତମୟଠାରୁ ଶୁନ୍ଧୁ ହେଲେ; ଶୁନ୍ଧୁଙ୍କ ପୁଅ ବହୁବିଧ; ବହୁବିଧଠାରୁ ସଂୟାତି ଓ ତାଙ୍କର ପୁଅ ରହୋବାଦୀ।

ତସ୍ଯ ପୁତ୍ରୋଽଥ ଭଦ୍ରାଶ୍ଵୋ ଭଦ୍ରାଶ୍ଵସ୍ଯ ଦଶାତ୍ମଜାଃ । ଋଚେଯୁଶ୍ଚ କୃଷେଯୁଶ୍ଚ ସନ୍ନତେଯୁସ୍ତଥାତ୍ମଜଃ ।। ୨୭୮.

ତାଙ୍କର ପୁଅ ଭଦ୍ରାଶ୍ୱ; ଭଦ୍ରାଶ୍ୱଙ୍କ ଦଶଜଣ ପୁଅ—ଋଚେୟୁ, କୃଷେୟୁ, ସନ୍ନତେୟୁ ଓ ତାଙ୍କର ପୁଅ।

ଘୃତେଯୁଶ୍ଚ ଚିତେଯୁଶ୍ଚ ସ୍ଥଣ୍ଡିଲେଯୁଶ୍ଚ ସତ୍ତମଃ । ଧର୍ମ୍ମୋଯୁଃ ସନ୍ନତେଯୁଶ୍ଚଃ କୃଚେଯୁର୍ମ୍ମତିନାରକଃ ।। ୨୭୮.

ଘୃତେୟୁ, ଚିତେୟୁ, ସ୍ଥଣ୍ଡିଳେୟୁ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ; ଧର୍ମୋୟୁ, ସନ୍ନତେୟୁ, କୃଚେୟୁ ଓ ମତିନାରକ।

ତଂସୁରୋଘଃ ପ୍ରତିରଥଃ ପୁରସ୍ତୋ ମତିନାରଜାଃ । ଆସୀତ୍ପ୍ରତିରଥାତ୍କଣ୍ଵଃ କଣ୍ଵାନ୍ମେଧାତିଥିସ୍ତ୍ଵଭୂତ୍ ।। ୨୭୮.

ତଂସୁରୋଘ, ପ୍ରତିରଥ, ପୁରସ୍ତ, ଓ ମତିନାରକ ଜନ୍ମିଲେ; ପ୍ରତିରଥଠାରୁ କଣ୍ବ, କଣ୍ବଠାରୁ ମେଧାତିଥି ହେଲେ।

ତଂସୁରୋଘାଚ୍ଚ ଚତ୍ଵାରୋ ଦୁଷ୍ମନ୍ତୋଽଥ ପ୍ରଵୀରକଃ । ସୁମନ୍ତଶ୍ଚାନଯୋ ଵୀରୋ ଦୁଷ୍ମନ୍ତାଦ୍ଭରତୋଽଭଵତ୍ ।। ୨୭୮.

ତଂସୁରୋଘଠାରୁ ଚାରିଜଣ—ଦୁଷ୍ମନ୍ତ, ପରେ ପ୍ରବୀରକ; ସୁମନ୍ତ, ଅନୟ ଓ ବୀର; ଦୁଷ୍ମନ୍ତଠାରୁ ଭରତ ଜନ୍ମିଲେ।

ଶକୁନ୍ତଲାଯାନ୍ତୁ ବଲୀ ଯସ୍ଯ ନାମ୍ନା ତୁ ଭାରତାଃ । ସୁତେଷୁ ମାତୃକୋପେନ ନଷ୍ଟେଷୁ ଭରତସ୍ଯ ଚ ।। ୨୭୮.

ଶକୁନ୍ତଳାଙ୍କ ପୁଅ, ଯାହାଙ୍କ ନାମରେ ଭାରତବଂଶୀମାନେ ପରିଚିତ, ସେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ। ତାଙ୍କ ମାଆଙ୍କ କ୍ରୋଧରେ, ଭାରତଙ୍କ ପୁଅମାନେ ହରାଇଯାଇଥିଲେ।

ତତୋ ମରୁଦ୍‌ଭିରାନୀଯ ପୁତ୍ରଃ ସ ତୁ ବୃହସ୍ପତେଃ । ସଂକ୍ରାମିତୋ ଭରଦ୍ଵାଜଃ କ୍ରତୁଭିର୍ଵ୍ଵିତଥୋଽଭଵତ୍ ।। ୨୭୮.

ତାପରେ, ମରୁତମାନେ ଆଣିଥିବା ବୃହସ୍ପତିଙ୍କ ପୁଅଙ୍କୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରାଯାଇଥିଲା। ଏହିପରି, ବରଦ୍ୱାଜ କ୍ରତୁଦ୍ୱାରା ବିତଥ ନାମରେ ପରିଚିତ ହେଲେ।

ସ ଚାପି ଵିତଥଃ ପୁତ୍ରାନ୍ ଜନଯାମାସ ପଞ୍ଚ ଵୈ । ସୁହୋତ୍ରଂ ଚ ସୁହୋତାରଂ ଗଯଂ ଗର୍ଭଂ ତଥୈଵ ଚ ।। ୨୭୮.

ସେ ବିତଥ ପାଞ୍ଚଟି ପୁଅ ଜନ୍ମଦେଲେ—ସୁହୋତ୍ର, ସୁହୋତାର, ଗୟ, ଗର୍ଭ ଏବଂ କପିଳ।

କପିଲଶ୍ଚ ମହାତ୍ମାନଂ ସୁକେତୁଞ୍ଚ ସୁତଦ୍ଵଯମ୍ । କୌଶିକଞ୍ଚ ଗୃତ୍ସପତିଂ ତଥା ଗୃତ୍ସପତେଃ ସୁତାଃ ।। ୨୭୮.

କପିଳ ଏବଂ ସୁକେତୁ—ଏହି ଦୁଇ ମହାତ୍ମା ପୁଅ। ଏହିପରି, କୌଶିକ ଏବଂ ଗୃତ୍ସପତି, ଏହିମାନେ ଗୃତ୍ସପତିଙ୍କ ପୁଅ।

ବ୍ରାହ୍ମଣାଃ କ୍ଷତ୍ରିଯା ଵୈଶ୍ଯାଃ କାଶେ ଦୀର୍ଘତମାଃ ସୁତାଃ । ତତୋ ଧନ୍ଵନ୍ତରିଶ୍ଚାସୀତ୍ତତ୍ସୁତୋଽଭୂଚ୍ଚ କେତୁମାନ୍ ।। ୨୭୮.

କାଶୀରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ ଏବଂ ବୈଶ୍ୟମାନେ ଦୀର୍ଘାୟୁ ପୁଅ ଥିଲେ। ସେଠାରୁ ଧନ୍ୱନ୍ତରି ଜନ୍ମନେଲେ, ତାଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ କେତୁମାନ।

କେତୁମତୋ ହେମରଥୋ ଦିଵୋଦାସ ଇତିଶ୍ରୁତଃ । ପ୍ରତର୍ଦନୋ ଦିଵୋଦାସାଦ୍ଭର୍ଗଵତ୍ସୌ ପ୍ରତର୍ଦନାତ୍ ।। ୨୭୮.

କେତୁମାନଙ୍କ ପୁଅ ହେଲେ ହେମରଥ ଏବଂ ଦିବୋଦାସ। ଦିବୋଦାସଙ୍କ ତରଫରୁ ପ୍ରତର୍ଦନ ଏବଂ ପ୍ରତର୍ଦନଙ୍କ ତରଫରୁ ଭାର୍ଗବତ୍ସ।

ଵତ୍ସାଦନର୍କ୍କ ଆସୀଚ୍ଚ ଅନର୍କ୍କାତ୍ କ୍ଷେମକୋଽଭଵତ୍ । କ୍ଷେମକାଦ୍ଵର୍ଷକେତୁଶ୍ଚ ଵର୍ଷକେତୋର୍ଵିଭୁଃ ସ୍ମୃତଃ ।। ୨୭୮.

ଭାତ୍ସରୁ ଅନର୍କ ଜନ୍ମନେଲେ, ଅନର୍କରୁ କ୍ଷେମକ। କ୍ଷେମକରୁ ବର୍ଷକେତୁ ଏବଂ ବର୍ଷକେତୁରୁ ବିଭୁ ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖ ମିଳେ।

ଵିଭୋରାନର୍ତ୍ତଃ ପୁତ୍ରୋଽଭୂଦ୍ଧିଭୋଶ୍ଯ ସୁକୁମାରକଃ । ସୁକୁମାରାତ୍ସତ୍ଯକେତୁର୍ଵତ୍ସଭୂମିସ୍ତୁ ଵତ୍ସକାତ୍ ।। ୨୭୮.

ବିଭୁଙ୍କ ପୁଅ ଅନର୍ତ୍ତ ହେଲେ, ବିଭୁଙ୍କୁ ସୁକୁମାରକ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ। ସୁକୁମାରକରୁ ସତ୍ୟକେତୁ ଏବଂ ଭାତ୍ସକରୁ ଭାତ୍ସଭୂମି ହେଲେ।

ସୁହୋତ୍ରସ୍ଯ ବୃହତ୍ପୁତ୍ରୋ ବୃହତସ୍ତନଯାସ୍ତ୍ରଯଃ । ଅଜମୀଢୋ ଦ୍ଵିମୀଢଶ୍ଚ ପୁରୁମୀଢଶ୍ଚ ଵୀର୍ଯ୍ଯଵାନ୍ ।। ୨୭୮.

ସୁହୋତ୍ରଙ୍କ ପୁଅ ବୃହତ୍, ବୃହତଙ୍କ ତିନିଜଣ ପୁଅ—ଅଜମୀଢ, ଦ୍ୱିମୀଢ ଏବଂ ପୁରୁମୀଢ, ଯିଏ ବଳବାନ୍।

ଅଜମୀଢସ୍ଯ କେଶିନ୍ଯାଂ ଜଜ୍ଞେ ଜହ୍ନୁଃ ପ୍ରତାପଵାନ୍ । ଜହ୍ନୋରଭୂଦଜକାଶ୍ଵୌ ବଲାକାଶ୍ଵସ୍ତଦାତ୍ମଜଃ ।। ୨୭୮.

ଅଜମୀଢ ଏବଂ କେଶିନୀଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ହେଲା ପ୍ରତାପଶାଳୀ ଜହ୍ନୁଙ୍କ। ଜହ୍ନୁଙ୍କୁ ଏଠାରୁ ଅଜକାଶ୍ୱ ଏବଂ ବଳାକାଶ୍ୱ ଏବଂ ବଳାକାଶ୍ୱଙ୍କ ପୁଅ ହେଲେ।

ବଲାକାଶ୍ଵସ୍ଯ କୁଶିକଃ କୁଶିକାତ୍ ଗାଧିରିନ୍ଦ୍ରକଃ । ଗାଧେଃ ସତ୍ଯଵତୀ କନ୍ଯା ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରଃ ସୁତୋତ୍ତମଃ ।। ୨୭୮.

ବଳାକାଶ୍ୱଙ୍କ ପୁଅ କୁଶିକ, କୁଶିକରୁ ଗାଧି, ଯିଏ ଇନ୍ଦ୍ରକ ଭାବରେ ଚିହ୍ନିତ। ଗାଧିଙ୍କ କନ୍ୟା ସତ୍ୟବତୀ ଏବଂ ତାଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁଅ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର।

ଦେଵରାତଃ କତିମୁଖା ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରସ୍ଯ ତେ ସୁତାଃ । ଶୁନଃ ଶେଫାଽଷ୍ଟକଶ୍ଚାନ୍ଯୋ ହ୍ଯଜମୀଢାତ୍ ସୁତୋଽଭଵତ୍ ।। ୨୭୮.

ଦେବରାତ ଏବଂ କଟିମୁଖ—ଏହିମାନେ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ ପୁଅ। ଶୁନଃଶେଫ ଏବଂ ଅଷ୍ଟକ, ଏହାଛଡ଼ା ଅଜମୀଢଙ୍କୁ ଆଉ ଏକ ପୁଅ ଥିଲେ।

ନୀଲିନ୍ଯାଂ ଶାନ୍ତିରପରଃ ପୁରୁଜାତିଃ ସୁଶାନ୍ତିତଃ । ପୁରୁଜାତେସ୍ତୁ ଵାହ୍ଯାଶ୍ଵୋ ଵାହ୍ଯାଶଵାତ୍ ପଞ୍ଚ ପାର୍ଥିଵାଃ ।। ୨୭୮.

ନୀଳିନୀଙ୍କୁ ଶାନ୍ତି ଏବଂ ଶୁଶାନ୍ତିରୁ ପୁରୁଜାତି ଜନ୍ମନେଲେ। ପୁରୁଜାତିରୁ ବାହ୍ୟାଶ୍ୱ ଏବଂ ବାହ୍ୟାଶ୍ୱରୁ ପାଞ୍ଚଜଣ ରାଜା ହେଲେ।

ମୁକୁଲଃ ସୃଞ୍ଜଯଶ୍ଯୈଵ ରାଜା ଵୃହଦିଷୁସ୍ତଥା । ଯଵୀନରଶ୍ଚ କୃମିଲଃ ପାଞ୍ଚାଲା ଇତି ଵିଶ୍ରୁତାଃ ।। ୨୭୮.

ମୁକୁଳ, ସୃଞ୍ଜୟ, ରାଜା ବୃହଦିଷୁ, ଯବୀନର ଏବଂ କ୍ରିମିଳ—ଏହିମାନେ ପାଞ୍ଚାଳ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।

ମୁକୁଲସ୍ଯ ତୁ ମୌକୁଲ୍ଯାଃ କ୍ଷେତ୍ରୋପେତା ଦ୍ଵିଜାତଯଃ । ଚଞ୍ଚାଶ୍ଵୋ ମୁକୁଲାଜ୍ଜଜ୍ଞେ ଚଞ୍ଚାଶ୍ଵାନ୍ମିଥୁନଂ ହ୍ଯଭୂତ୍ ।। ୨୭୮.

ମୁକୁଳଙ୍କୁ ମୌକୁଳ୍ୟ, ଯେଉଁମାନେ କ୍ଷେତ୍ରଜ ଦ୍ୱିଜ। ମୁକୁଳଠାରୁ ଚଞ୍ଚାଶ୍ୱ ଜନ୍ମନେଲେ, ଚଞ୍ଚାଶ୍ୱଠାରୁ ଦୁଇଜଣ ହେଲେ।

ଦିଵୋଦାସୋ ହ୍ଯହଲ୍ଯା ଚ ଅଲ୍ଯାଯାଂ ଶରଦ୍ଵତାତ୍ । ଶତାନନ୍ଦଃ ଶତାନନ୍ଦାତ୍ ସତ୍ଯଧୃନ୍ମିଥୁନନ୍ତତଃ ।। ୨୭୮.

ଦିବୋଦାସ ଏବଂ ଅହଲ୍ୟା, ଅହଲ୍ୟାଠାରୁ ଶରଦ୍ୱତ। ଶତାନନ୍ଦଠାରୁ ସତ୍ୟଧୃତି, ମିଥୁନଠାରୁ ବଂଶ ଚାଲିଗଲା।

କୃପଃ କୃପୀ ଦିଵୋଦାସାନ୍ମୈତ୍ରେଯଃ ସୋମପସ୍ତତଃ । ସୃଞ୍ଚଯାତ୍ ପଞ୍ଚଧନୁଷଃ ସୋମଦତ୍ତଶ୍ଯ ତତ୍ସୁତଃ ।। ୨୭୮.

ଦିବୋଦାସଠାରୁ କୃପ ଏବଂ କୃପୀ, ମୈତ୍ରେୟଠାରୁ ସୋମପ, ସୃଞ୍ଜୟଠାରୁ ପଞ୍ଚଧନୁ, ସୋମଦତ୍ତଠାରୁ ତାଙ୍କ ପୁଅ।

ସହଦେଵଃ ସୋମଦତ୍ତାତ୍ ସହଦେଵାତ୍ତୁ ସୋମକଃ । ଆସୀଚ୍ଚ ସୋମକାଜ୍ଜନ୍ତୁର୍ଜ୍ଜନ୍ତୋଶ୍ଚ ପୃଷତଃ ସୁତଃ ।। ୨୭୮.

ସୋମଦତ୍ତଠାରୁ ସହଦେବ, ସହଦେବଠାରୁ ସୋମକ। ସୋମକଠାରୁ ଜନ୍ତୁ, ଜନ୍ତୁଠାରୁ ପୃଷତଙ୍କ ପୁଅ।