ଅଗ୍ନିପୁରାଣମ୍

ଗ୍ରାମାଣାଂ ନଗରାଣାଞ୍ଚ ଦେଶାନାମପି ଭାର୍ଗଵ । ଉପଦ୍ରୁତାନାଂ ଧର୍ମଜ୍ଞ ଵ୍ଯାଧିତାନାଂ ତଥୈଵ ଚ ।। ୨୬୦.

ଗ୍ରାମ, ସହର ଏବଂ ଦେଶ ପାଇଁ, ହେ ଭାର୍ଗବ, ଯେଉଁମାନେ କଷ୍ଟ ଭୋଗୁଛନ୍ତି କିମ୍ବା ରୋଗୀ, ସେମାନେ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ—

ମରକେ ସମନୁପ୍ରାପ୍ତେ ରିପୁଜେ ଚ ତଥା ଭଯେ । ରୁଦ୍ରହୋମଃ ପରା ଶାନ୍ତିଃ ପାଯସେନ ଘୃତେନ ଚ ।। ୨୬୦.

ମୃତ୍ୟୁ ସମ୍ମୁଖୀନ ହେବାବେଳେ, ଶତ୍ରୁ କିମ୍ବା ଭୟ ଆସିଲେ, ଦୁଧ ଭାତ କିମ୍ବା ଘିଅ ସହିତ ରୁଦ୍ର ହୋମ କଲେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଶାନ୍ତି ମିଳେ।

କୁଷ୍ମାଣ୍ଡଘୃତହୋମେନ ସର୍ଵ୍ଵାନ୍ ପାପାନ୍ ଵ୍ଯପୋହତି । ଶକ୍ତୁଯାଵକଭୈକ୍ଷାଶୀ ନକ୍ତଂ ମନୁଜସତ୍ତମ ।। ୨୬୦.

କୁଷ୍ମାଣ୍ଡ ଓ ଘିଅ ଦେଇ ହୋମ କଲେ ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର ହୁଏ; ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଣିଷ ରାତିରେ ଯବ ଖିରି କିମ୍ବା ଭିକ୍ଷାର ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବା ଉଚିତ।

ବହିଃସ୍ନାନରତୋ ମାସାନ୍ମୁଚ୍ଯତେ ବ୍ରହ୍ଯହତ୍ଯଯା । ମଧୁଵାତେତି ମନ୍ତ୍ରେଣ ହୋମାଦିତୋଽଖିଲଂ ଲଭେତ୍ ।। ୨୬୦.

ଏକ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବାହାରେ ସ୍ନାନ କଲେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟାର ପାପ ମୁକ୍ତି ମିଳେ; 'ମଧୁବାତ' ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ହୋମ କଲେ ସମସ୍ତ ଲାଭ ମିଳେ।

ଦଧିକ୍ରାଵ୍ଣେତି ହୁତ୍ଵା ତୁ ପୁତ୍ରାନ୍ ପ୍ରାପ୍ନୋତ୍ଯସଂଶଯଂ । ତଥା ଘୃତଵତୀତ୍ଯେତଦାଯୁଷ୍ଯଂ ସ୍ଯାତ୍ ଘୃତେନ ତୁ ।। ୨୬୦.

'ଦଧିକ୍ରାବ୍ଣ' ମନ୍ତ୍ର ଦେଇ ହୋମ କଲେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ପୁଅ ମିଳେ; 'ଘୃତବତୀ' ମନ୍ତ୍ର ଦେଇ ଘିଅ ସହିତ ହୋମ କଲେ ଦୀର୍ଘାୟୁ ହୁଏ।

ସ୍ଵସ୍ତି ନ ଇନ୍ଦ୍ର ଇତ୍ଯେତତ୍ସର୍ଵ୍ଵବାଧାଵିନାଶନଂ । ଇହ ଗାଵଃ ପ୍ରଜାଯଧ୍ଵମିତି ପୁଷ୍ଟିଵିଵର୍ଧନମ୍ ।। ୨୬୦.

'ସ୍ୱସ୍ତି ନ ଇନ୍ଦ୍ର' ମନ୍ତ୍ର ସମସ୍ତ ବିପଦ ଦୂର କରେ; 'ଏଠାରେ ଗାଈ ଅଧିକ ହେଉ' ମନ୍ତ୍ର ଧନ-ଧାନ୍ୟ ବଢ଼ାଏ।

ଘୃତାହୁତିସହସ୍ରେଣ ତଥାଽଲକ୍ଷ୍ମୀଵିନାଶନଂ । ସ୍ରୁଵେଣ ଦେଵସ୍ଯ ତ୍ଵେତି ହୁତ୍ଵାପାମାର୍ଗତଣ୍ଡୁଲଂ ।। ୨୬୦.

ହଜାର ଥର ଘିଅ ହୋମ କଲେ ଅଶୁଭ ଦୂର ହୁଏ; ଦେବତାଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କରି ଅପାମାର୍ଗ ଚାଉଳ ଦେଇ ହୋମ କଲେ—

ମୁଚ୍ଯତେ ଵିକୃତାଚ୍ଛୀଘ୍ରମଭିଚାରାନ୍ନ ସଂଶଯଃ । ରୁଦ୍ର ପାତୁ ପଲାଶସ୍ଯ ସମିଦ୍ଭିଃ କନକଂ ଲଭେତ୍ ।। ୨୬୦.

ଅତି ଶୀଘ୍ର ଭାବେ ବିକୃତି ଓ ମନ୍ତ୍ର ଦୋଷରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ; ପଳାଶ କାଠ ଦେଇ ରୁଦ୍ର ମନ୍ତ୍ରରେ ହୋମ କଲେ ସୁନା ମିଳେ।

ଶିଵୋ ଭଵେତ୍ଯଗ୍ନ୍ଯୁତ୍ପାତେ ଵ୍ରୀହିଭିର୍ଜୁହୁଯାନ୍ନରଃ । ଯାଃ ସେନା ଇତି ଚୈତଚ୍ଚ ତସ୍କରେଭ୍ଯୋ ଭଯାପହମ୍ ।। ୨୬୦.

ଅଗ୍ନି ଦେଖିଲେ 'ଶିବ ଭବ' ମନ୍ତ୍ର ଦେଇ ଚାଉଳ ହୋମ କରିବା ଉଚିତ; 'ଯାହ ସେନା' ମନ୍ତ୍ର ଦେଇ ଚୋରମାନେ ଠାରୁ ଭୟ ଦୂର ହୁଏ।

ଯୋ ଅସ୍ମଭ୍ଯମରାତୀଯାଦ୍‌ଧୁତ୍ଵା କୃଷ୍ଣତିଲାନ୍ନରଃ । ସହସ୍ରଶୋଽଭିଚାରଚ୍ଚ ମୁଚ୍ଯତେ ଵିକୃତାଦ୍‌ ଦ୍ଵିଜ ।। ୨୬୦.

ଯେଉଁମାନେ ଆମ ପ୍ରତି ଶତ୍ରୁତା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ପାଇଁ କଳା ତିଳ ହୋମ କଲେ ହଜାର ଥର ମନ୍ତ୍ର ଦୋଷ ଓ ବିକୃତିରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ, ହେ ଦ୍ୱିଜ।

ଅନ୍ନେନାନ୍ନପତେତ୍ଯେଵଂ ହୁତ୍ଵା ଚାନ୍ନମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ । ହଂସଃ ଶୁଚିଃ ସଦିତ୍ଯେତଜ୍ଜପ୍ତନ୍ତୋଯେଽଘନାଶନଂ ।। ୨୬୦.

'ଅନ୍ନେନ ଅନ୍ନ' ମନ୍ତ୍ର ଦେଇ ଅନ୍ନ ହୋମ କଲେ ଅନ୍ନ ମିଳେ; 'ହଂସଃ ଶୁଚିଃ ସଦା' ମନ୍ତ୍ର ଜପ କଲେ ପାଣିରେ ପାପ ନାଶ ହୁଏ।

ଚତ୍ଵାରି ଶୃଙ୍ଗେତ୍ଯେତତ୍ତୁ ସର୍ଵ୍ଵପାପହରଂ ଜଲେ । ଦେଵା ଯଜ୍ଞେତି ଜପ୍ତ୍ଵା ତୁ ବ୍ରହ୍ମଲୋକେ ମହୀଯତେ ।। ୨୬୦.

'ଚତ୍ୱାରି ଶୃଙ୍ଗ' ମନ୍ତ୍ର ପାଣିରେ ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର କରେ; 'ଦେବାଃ ଯଜ୍ଞ' ମନ୍ତ୍ର ଜପ କଲେ ବ୍ରହ୍ମା ଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ମିଳେ।

ଵସନ୍ତେତି ଚ ହୁତ୍ଵାଜ୍ଯଂ ଆଦିତ୍ଯାଦ୍ଵରମାପ୍ନୁଯାତ୍ । ସୁପର୍ଣୋସୀତି ଚେତ୍ଯସ୍ଯ କର୍ମଵ୍ଯାହୃତିଵଦ୍ଭଵେତ୍ ।। ୨୬୦.

'ବସନ୍ତେତି' ମନ୍ତ୍ର ଦେଇ ଘିଅ ହୋମ କଲେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଠାରୁ ବର ପାଯାଯିବ; 'ସୁପର୍ଣ୍ଣୋସି' ମନ୍ତ୍ର କର୍ମ ଭଳି କାର୍ଯ୍ୟ କରେ।

ନମଃ ସ୍ଵାହେତି ତ୍ରିର୍ଜ୍ଜପ୍ତ୍ଵା ବନ୍ଧନାନ୍ମୋକ୍ଷମାପ୍ନୁଯାତ୍ । ଅନ୍ତର୍ଜ୍ଜଲେ ତ୍ରିରାଵର୍ତ୍ଯ ଦ୍ରୁପଦା ସର୍ଵ୍ଵପାପମୁକ୍ ।। ୨୬୦.

'ନମଃ ସ୍ୱାହା' ମନ୍ତ୍ର ତିନିଥର ଜପ କଲେ ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ; ପାଣିରେ ତିନିଥର ଘୂରିଲେ, ହେ ଦ୍ରୁପଦ, ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ।

ଇହ ଗାଵଃ ପ୍ରଜାଯଧ୍ଵଂ ମନ୍ତ୍ରୋଯଂ ବୁଦ୍ଧିଵର୍ଦ୍ଧନଃ । ହୁତନ୍ତୁ ସର୍ପିଷା ଦଧ୍ନା ପଯସା ପାଯସେନ ଵା ।। ୨୬୦.

'ଏଠାରେ ଗାଈ ଅଧିକ ହେଉ' ମନ୍ତ୍ର ବୁଦ୍ଧି ବଢ଼ାଏ; ଘିଅ, ଦହି, ଦୁଧ କିମ୍ବା ପାୟସ ଦେଇ ହୋମ କରିବା ଉଚିତ।

ଶତଂ ଯ ଇତି ଚୈତେନ ହୁତ୍ଵା ପର୍ଣଫଲାନି ଚ । ଆରୋଗ୍ଯଂ ଶ୍ରିଯମାପ୍ନୋତି ଜୀଵତଞ୍ଚ ଚିରନ୍ତଥା ।। ୨୬୦.

ଯେଉଁଠି 'ଶତଂ ଯ' ମନ୍ତ୍ର ଓ ପତ୍ର ଫଳ ଦ୍ୱାରା ହୋମ କରାଯାଏ, ସେଠାରେ ମଣିଷ ସୁସ୍ଥତା, ଧନ-ସମୃଦ୍ଧି ଓ ଦୀର୍ଘ ଆୟୁଷ୍ୟ ଲାଭ କରେ।

ଓଷଧୀଃ ପ୍ରତିମୋଦଧ୍ଵଂ ଵପନେ ଲଵନେଽର୍ଥକୃତ୍ । ତସ୍ମା ଇତି ଚ ମନ୍ତ୍ରେଣ ବନ୍ଧନସ୍ଥୋ ଵିମୁଚ୍ଯତେ । ଯୁଵା ସୁଵାସା ଇତ୍ଯେଵ ଵାସାଂସ୍ଯାପ୍ନୋତି ଚୋତ୍ତମମ୍ ।। ୨୬୦.

'ଔଷଧୀଃ ପ୍ରତିମୋଦଧ୍ୱଂ' ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା କେଶ କାଟିବା କିମ୍ବା ଲୁଣ ଦେବାବେଳେ ଧନ ମିଳେ; 'ତସ୍ମା' ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ବାନ୍ଧି ଥିବା ମଣିଷ ମୁକ୍ତି ପାଏ; 'ଯୁବା ସୁବାସା' ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ତମ ବସ୍ତ୍ର ଲାଭ ହୁଏ।

ମୁଞ୍ଚନ୍ତୁ ମା ଶପଥ୍ଯାନି ସର୍ଵ୍ଵାନ୍ତକଵିନାଶନମ୍ । ମା ମା ହିଂସୀସ୍ତିଲାଜ୍ଯେନ ହୁତଂ ରିପୁଵିନାଶନଂ ।। ୨୬୦.

ମୋ ଉପରେ ଯେଉଁ ସମସ୍ତ ଶାପ ଅଛି, ସେଗୁଡିକ ଦୂର ହେଉ; ମୁଁ କୌଣସି କ୍ଷତି ନ ପାଉ; ତିଳ ଓ ଘିଅ ଦ୍ୱାରା ହୋମ କଲେ ଶତ୍ରୁ ନାଶ ହୁଏ।

ନମୋଽସ୍ତୁ ସର୍ଵ୍ଵସର୍ପେଭ୍ଯୋ ଘୃତେନ ପାଯସେନ ତୁ । କୃଣୁଧ୍ଵଂ ପାଜ ଇତ୍ଯେତଦଭିଚାରଵିନାଶନଂ ।। ୨୬୦.

ସମସ୍ତ ସାପଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ଘିଅ ଓ ଖିର ଦ୍ୱାରା 'ପାଜା' କ୍ରିୟା କଲେ କୁକ୍ରିୟା ନାଶ ହୁଏ।

ଦୂର୍ଵ୍ଵାକାଣ୍ଡାଯୁତଂ ହୁତ୍ଵା କାଣ୍ଡାତ୍ କାଣ୍ଡେତି ମାନଵଃ । ଗ୍ରାମେ ଜନପଦେ ଵାପି ମରକନ୍ତୁ ଶମନ୍ନଯେତ୍ ।। ୨୬୦.

ହଜାର ଟିଏ ଦୁର୍ବା ଗଛ ଦେଇ 'କାଣ୍ଡାରୁ କାଣ୍ଡା' ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ହୋମ କଲେ ଗାଁ କିମ୍ବା ଦେଶରେ ମହାମାରୀ ଶାନ୍ତ ହୁଏ।

ରୋଗାର୍ତ୍ତୋ ମୁଚ୍ଯତେ ରୋଗାତ୍ ତଥା ଦୁଃଖାତ୍ତୁ ଦୁଃଖିତଃ । ଔଡୁମ୍ବରୀଶ୍ଚ ସମିଧୋ ମଧୁମାନ୍ନୋ ଵନସ୍ପତିଃ ।। ୨୬୦.

ଯେଉଁମାନେ ରୋଗରେ ପୀଡିତ, ସେମାନେ ରୋଗରୁ ମୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି; ଦୁଃଖିତ ଲୋକ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରନ୍ତି; ହୋମ ପାଇଁ ମଧୁ ଫଳ ଥିବା ଉଡୁମ୍ବର ଗଛର କାଠ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ।

ହୁତ୍ଵା ସହସ୍ରଶୋ ରାମ ଧନମାପ୍ନୋତି ମାନଵଃ । ସୌଭାଗ୍ଯଂ ମହଦାପ୍ନୋତି ଵ୍ଯଵହାରେ ତଥା ଜଯମ୍ ।। ୨୬୦.

ହଜାର ଥର ହୋମ କଲେ, ହେ ରାମ, ମଣିଷ ଧନ, ବଡ଼ ସୌଭାଗ୍ୟ ଓ ବିବାଦରେ ବିଜୟ ଲାଭ କରେ।

ଅପାଂ ଗର୍ଭମିତି ହୁତ୍ଵା ଦେଵଂ ଵର୍ଷାପଯେଦ୍‌ଧ୍ରୁଵମ୍ । ଅପଃ ପିବେତି ଚ ତଥା ହୁତ୍ଵା ଦଧି ଘୃତଂ ମଧୁ ।। ୨୬୦.

'ଅପାଁ ଗର୍ଭମ୍' ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ହୋମ କଲେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ବର୍ଷା ହୁଏ; 'ଅପଃ ପିବ' ମନ୍ତ୍ର ସହିତ ଦହି, ଘିଅ ଓ ମଧୁ ହୋମ କଲେ ମଧ୍ୟ ସେଇଁ ଫଳ ମିଳେ।

ପ୍ରଵର୍ତ୍ତଯତି ଧର୍ମଜ୍ଞ ମହାଵୃଷ୍ଟିମନନ୍ତରଂ । ନମସ୍ତେ ରୁଦ୍ର ଇତ୍ଯେତତ୍ ସର୍ଵ୍ଵୋପଦ୍ରଵନାଶନଂ ।। ୨୬୦.

ଧର୍ମ ଜଣା ଲୋକ ବଡ଼ ବର୍ଷା ଆଣିପାରନ୍ତି; 'ନମସ୍ତେ ରୁଦ୍ର' ମନ୍ତ୍ର ସମସ୍ତ ବିପଦ ଦୂର କରେ।

ସର୍ଵ୍ଵଶାନ୍ତିକରଂ ପ୍ରୋକ୍ତଂ ମହାପାତକନାଶନଂ । ଅଧ୍ଯଵୋଚଦିତ୍ଯନେନ ରକ୍ଷଣଂ ଵ୍ଯାଧିତସ୍ଯ ତୁ ।। ୨୬୦.

ଏହା ସମସ୍ତ ଶାନ୍ତି ଆଣେ ଓ ମହାପାପ ନାଶ କରେ; 'ଅଧ୍ୟବୋଚଦ୍' ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ରୋଗୀଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ମିଳେ।

ରିପୂଣାଂ ଭଯଦଂ ଯୁଦ୍ଧେ ନାତ୍ର କାର୍ଯ୍ଯା ଵିଚାରଣା । ମାନୋ ମହାନ୍ତ ଇତ୍ଯେଵଂ ବାଲାନାଂ ଶାନ୍ତିକାରକଂ ।। ୨୬୦.

ଯୁଦ୍ଧରେ ଏହା ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଭୟ ଦିଏ—ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ; 'ମାନୋ ମହାନ୍ତ' ମନ୍ତ୍ର ଶିଶୁମାନଙ୍କୁ ଶାନ୍ତି ଦିଏ।

ଅସୌ ଯସ୍ତାମ୍ର ଇତ୍ଯେତତ୍ ପଠନ୍ନିତ୍ଯଂ ଦିଵାକରଂ । ଉପତିଷ୍ଠେତ ଧର୍ମଜ୍ଞ ସାଯଂ ପ୍ରାତରତନ୍ଦ୍ରିତଃ ।। ୨୬୦.

ଯେଉଁମାନେ ପ୍ରତିଦିନ 'ଅସୌ ଯସ୍ତାମ୍ର' ମନ୍ତ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପଢ଼ନ୍ତି, ସକାଳ ଓ ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ ଆଦର ସହିତ ନିକଟକୁ ଯାଆନ୍ତି—

ଅନ୍ନମକ୍ଷଯମାପ୍ନୋତି ଦୀର୍ଘମାଯୁଶ୍ଚ ଵିନ୍ଦତି । ପ୍ରମୁଞ୍ଚ ଧନ୍ଵନ୍ନିତ୍ଯେତତ୍ ଷଡ୍ଭିରାଯୁଧମନ୍ତ୍ରଣଂ ।। ୨୬୦.

ସେମାନେ ଅକ୍ଷୟ ଅନ୍ନ ଓ ଦୀର୍ଘ ଆୟୁଷ୍ୟ ପାଆନ୍ତି; 'ପ୍ରମୁଞ୍ଚ ଧନ୍ବନ୍' ଛଅ ପ୍ରକାର ଅସ୍ତ୍ର ମନ୍ତ୍ର।

ରିପୂଣାଂ ଭଯଦଂ ଯୁଦ୍ଧେ ନାତ୍ର କାର୍ଯ୍ଯା ଵିଚାରଣା । ମାନୋ ମହାନ୍ତ ଇତ୍ଯେଵଂ ବାଲାନାଂ ଶାନ୍ତିକାରକଂ ।। ୨୬୦.

ଯୁଦ୍ଧରେ ଏହା ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଭୟ ଦିଏ—ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ; 'ମାନୋ ମହାନ୍ତ' ମନ୍ତ୍ର ଶିଶୁମାନଙ୍କୁ ଶାନ୍ତି ଦିଏ।