ଅଗ୍ନିପୁରାଣମ୍

ଅହଂ ସ୍ଦ୍ରେତି ଇତ୍ଯେତଦ୍ଵାଗ୍ମୀ ଭଵତି ମାନଵଃ । ନ ଯୋନୌ ଜାଯତେ ଵିଦ୍ଵାନ୍ ଜପନ୍ରତୀତି ରାତ୍ରିଷୁ ।। ୨୫୯.

'ଅହଂ ସ୍ଦ୍ରେତି' ପଠିଲେ ମଣିଷ ବାଣୀରେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ହୁଏ; 'ରତିତି' ରାତିରେ ପଠୁଥିବା ଜ୍ଞାନୀ ପୁନି ଗର୍ଭରେ ଜନ୍ମ ନେଇନାହାନ୍ତି।

ରାତ୍ରିସୁକ୍ତଂ ଜପନ୍ରାତ୍ରୌ ରାତ୍ରିଂ କ୍ଷେମୀ ନଯେନ୍ନରଃ । କଲ୍ପଯନ୍ତୀତି ଚ ଚଜପନ୍ନିତ୍ଯଂ କୃତ୍ତ୍ଵାରିନାଶନଂ ।। ୨୫୯.

ରାତିରେ ଯଦି କେହି ରାତ୍ରିସୂକ୍ତ ପଢେ, ସେ ରାତିଟିକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବରେ କଟାଏ। ଏହି ସୂକ୍ତକୁ ସଦା ପଢିଲେ ଓ ଶତ୍ରୁନାଶ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଲେ, ନିର୍ବିଘ୍ନତା ମିଳେ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

ଆଯୁଷ୍ଯଞ୍ଚୈଵ ଵର୍ଚ୍ଚସ୍ଯଂ ସୂକ୍ତଂ ଦାକ୍ଷାଯଣଂ ମହତ୍ । ଉତ ଦେଵା ଇତି ଜପେଦାମଯଘ୍ନଂ ଧୃତଵ୍ରତଃ ।। ୨୫୯.

ଦୀର୍ଘାୟୁ ଓ ତେଜ ଦେଇଥିବା ବଡ ଦାକ୍ଷାୟଣ ସୂକ୍ତକୁ ନିଷ୍ଠାରେ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ପଢିବା ଉଚିତ। 'ଉତ ଦେବା' ସୂକ୍ତକୁ ଆମୟ ନାଶ ପାଇଁ ପଢିବା ଉଚିତ।

ଅଯପ୍ତଗ୍ନେ ଜନିତ୍ଯେତଜ୍ଜପେଦଗ୍ନିଭଯେ ସତି । ଅରଣ୍ଯାନୀତ୍ଯରଣ୍ଯେଷୁ ଜପେତ୍ତଦ୍ବଯନାଶନଂ ।। ୨୫୯.

'ଅୟପ୍ତାଗ୍ନେ ଜନିତ୍' ମନ୍ତ୍ରକୁ ଅଗ୍ନିଭୟ ସମୟରେ ପଢିବା ଉଚିତ। ଜଙ୍ଗଲରେ 'ଅରଣ୍ୟାନୀ' ମନ୍ତ୍ର ପଢିଲେ ସେଠାରେ ଭୟ ଦୂର ହୁଏ।

ଵ୍ରାହ୍ମୀମାସାଦ୍ଯ ସୂକ୍ତେ ଦ୍ଵେ ଋଚଂ ଚବ୍ରାହ୍ମୀଂ ଶତାଵରୀଂ । ପୃଥଗଦ୍ଭିର୍ଘୃତୈର୍ଵାଥ ମେଧାଂ ଲକ୍ଷ୍ମୀଞ୍ଚ ଵିନ୍ଦତି ।। ୨୫୯.

ବ୍ରାହ୍ମୀ ଉଦ୍ଭିଦକୁ ନମସ୍କାର କରି, ଦୁଇଟି ସୂକ୍ତ ଓ ବ୍ରାହ୍ମୀ ଶତାବରୀ ରିକ୍ ଅଲଗା ଭାବେ ଘୃତ ଦେଇ ପଢିଲେ, ବୁଦ୍ଧି ଓ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ମିଳେ।

ମାମ ଇତ୍ଯସପତ୍ନଘ୍ନଂ ସଂଗ୍ରାମଂ ଵିଜିଗୀଷତଃ । ବ୍ରହ୍ମଣୋଗ୍ନିଃ ସଂଵିଦାନଂ ଗର୍ଭମୃତ୍ଯୁନିଵାରଣଂ ।। ୨୫୯.

'ମାମ' ମନ୍ତ୍ର ଶତ୍ରୁନାଶ ପାଇଁ ଯୁଦ୍ଧରେ ବିଜୟ ଚାହୁଁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ପଢିବା ଉଚିତ। 'ବ୍ରହ୍ମଣୋଅଗ୍ନି ସଂବିଦାନ' ମନ୍ତ୍ର ଗର୍ଭପାତ ଓ ଗର୍ଭରେ ମୃତ୍ୟୁ ରୋକେ।

ଅପୈହୀତି ଜପେତ୍ସୂକ୍ତଂ ଶୁଷିର୍ଦୁସ୍ଵପ୍ନନାଶନଂ । ଯେନେଦମିତି ଵୈ ଜପ୍ତ୍ଵା ସମାଧିଂ ଵିନ୍ଦତେ ପରଂ ।। ୨୫୯.

'ଅପୈହି' ସୂକ୍ତକୁ ପଢିଲେ ଖରାପ ସ୍ୱପ୍ନ ଓ ଦୁଃଖ ଦୂର ହୁଏ। 'ଯେନେଦମ୍' ପଢିଲେ ଉତ୍ତମ ଧ୍ୟାନ ମିଳେ।

ମଯୋ ଭୂର୍ଵ୍ଵାତ ଇତ୍ଯେତତ୍ ଗଵାଂ ସ୍ଵସ୍ତ୍ଯଯନଂ ପରଂ । ଶାମ୍ଵରୀମିନ୍ଦ୍ରଜାଲଂ ଵା ମାଯାମେତେନ ଵାରଯେତ୍ ।। ୨୫୯.

'ମୟୋ ଭୂର୍ ବାତ' ମନ୍ତ୍ର ଗାଁଠିପାଇଁ ବହୁତ ଶୁଭ ଅଟେ। 'ଶାମ୍ବରୀ' କିମ୍ବା 'ଇନ୍ଦ୍ରଜାଳ' ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ମାୟା ଓ ଭ୍ରମ ଦୂର କରାଯାଏ।

ମହୀତ୍ରୀଣାମଵରସ୍ତ୍ଵିତି ପଥି ସ୍ଵସ୍ତ୍ଯଯନଂ ଜପେତ୍ । ଅଗ୍ନଯେ ବିଦ୍ଵିଷନ୍ନେଵଂ ଜପେଚ୍ଚ ରିପୁନାଶନଂ ।। ୨୫୯.

'ମହୀତ୍ରୀଣାମ୍ ଅବରସ୍' ମନ୍ତ୍ରକୁ ଯାତ୍ରାବେଳେ ପଢିଲେ ଶୁଭ ହୁଏ। 'ଅଗ୍ନୟେ ବିଦ୍ୱିଷନ୍' ପଢିଲେ ଶତ୍ରୁ ନାଶ ହୁଏ।

ଵାସ୍ତୋଷ୍ପତେନ ମନ୍ତ୍ରେଣ ଯଜେତ୍ ଗୃହଦେଵତାଃ । ଜପସ୍ଯୈଷ ଵିଧିଃ ପ୍ରୋକ୍ତୋ ହୁତେ ଜ୍ଞେଯୋ ଵିଶେଷତଃ ।। ୨୫୯.

'ବାସ୍ତୋଷ୍ପତି' ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଘରର ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ। ଏହି ମନ୍ତ୍ର ପଢିବା ନିୟମ ଏହିପରି, ବିଶେଷକରି ହୋମ ସମୟରେ ଏହା ଜଣା ଉଚିତ।

ହୋମାନ୍ତେ ଦକ୍ଷିଣା ଦେଯୈ ପାପଶାନ୍ତିର୍ହୁତେନ ତୁ । ହୁତଂ ଶାମ୍ଯତି ଚାନ୍ନେନ ଅନ୍ନହେମପ୍ରଦାନତଃ ।। ୨୫୯.

ହୋମ ଶେଷରେ ଦକ୍ଷିଣା ଦେବା ଉଚିତ। ହୋମ କଲେ ପାପ ଶାନ୍ତି ହୁଏ। ଅନ୍ନ ଦେଇ ଓ ସୁନା ଦାନ କଲେ ହୋମ ଶାନ୍ତ ହୁଏ।

ଵିପ୍ରାଶିଷସ୍ତ୍ଵମୋଘାଃ ସ୍ଯୁଷଂହିଃସ୍ନାନନ୍ତୁ ସର୍ଵତଃ । ସିଦ୍ଧାର୍ଥକା ଯଵା ଧାନ୍ଯଂ ପଯୋ ଦଧି ଘୃତଂ ତଥା ।। ୨୫୯.

ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ଆଶୀର୍ବାଦ କେବେ ବ୍ୟର୍ଥ ହୁଏନାହିଁ। ସମସ୍ତଠାରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଶୁଭ। ସିଦ୍ଧାର୍ଥକ, ଯବ, ଧାନ୍ୟ, ଦୁଧ, ଦହି ଓ ଘୃତ ମଧ୍ୟ ଶୁଭ।

କ୍ଷୀରଵୃକ୍ଷାସ୍ତଥେଧ୍ମନ୍ତୁ ହାମା ଵୈ ସର୍ଵକାମଦାଃ । ସମିପଃ କଣ୍ଟକିନ୍ଯଶ୍ଚ ରାଜିକା ରୁଧିରଂ ଵିଷଂ ।। ୨୫୯.

ଦୁଧ ଦେଇଥିବା ଗଛ ଓ ଜଳାଣ ଆଗ୍ନିକାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରେ। ପାଖରେ କାଁଟା ଗଛ, ରାଇ, ରକ୍ତ ଓ ବିଷ ଅଛି।

ଅବିଚାରେ ତଥା ଶୈଲଂ ଅଶନଂ ଶକ୍ତଵଃ ପଥଃ । ଦଧି ଭୈକ୍ଷ୍ଯଂ ଫଲଂ ମୃଲମୃଗ୍ଵିଧାନମୁଦାହୃତଂ ।। ୨୫୯.

ଅଭିଚାର କାର୍ଯ୍ୟରେ ପାହାଡ଼, ଖାଦ୍ୟ, ଅସ୍ତ୍ର ଓ ପଥ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ। ଦହି, ଭିକ୍ଷା, ଫଳ ଓ ପଶୁବଳି ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି।

ପୁଷ୍କର ଉଵାଚ ଯଜୁର୍ଵିଧାନଂ ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଭୁକ୍ତିମୁକ୍ତିପ୍ରଦଂ ଶ୍ରୃଣୁ । ଓଁକାରପୂର୍ଵ୍ଵିକା ରାମ ମହାଵ୍ଯାହୃତଯୋ ମତା ।। ୨୬୦.

ପୁଷ୍କର କହିଲେ: ଯଜୁର୍ବେଦର ନିୟମ ଯାହା ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦେଇଥାଏ, ସେଥିରେ ଓଁକାର ପୂର୍ବକ ବଡ ବ୍ୟାହୃତିମାନେ ଅତି ଆବଶ୍ୟକ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଛନ୍ତି, ରାମ।

ସର୍ଵ୍ଵକଲ୍ମଷନାଶିନ୍ଯଃ ସର୍ଵ୍ଵକାମପ୍ରଦାସ୍ତଥା । ଆଜ୍ଯହୁତିସହସ୍ରେଣ ଦେଵାନାରାଧଯେଦ୍‌ବୁଧଃ ।। ୨୬୦.

ଏମାନେ ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶ କରନ୍ତି ଓ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରନ୍ତି। ହଜାର ଘୃତ ହୋମ କରି, ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକେ ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜନ କରିବା ଉଚିତ।

ମନସଃ କାଙ୍କ୍ଷିତଂ ରାମ ମନସେପ୍ସିତକାମଦଂ । ଶାନ୍ତିକାମୋ ଯଵୈଃ କୁର୍ଯ୍ଯାତ୍ତିଲୈଃ ପାପାପନୁତ୍ତଯେ ।। ୨୬୦.

ରାମ, ମନରେ ଯେଉଁ ଇଚ୍ଛା ଥାଏ, ଏହା ସେଇ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରେ। ଶାନ୍ତି ଚାହୁଁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଯବ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ, ପାପ ନାଶ ପାଇଁ ତିଳ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ।

ଧାନ୍ଯୈଃ ସିଦ୍ଧାର୍ଥକୈଶ୍ଚୈଵ ସର୍ଵ୍ଵକାମକରୈସ୍ତଥା । ଔଦୁମ୍ବରୀଭିରିଧ୍ମାମିଃ ପଶୁକାମସ୍ଯ ଶସ୍ଯତେ ।। ୨୬୦.

ଧାନ୍ୟ ଓ ସିଦ୍ଧାର୍ଥକ ବିଜ, ଯେଉଁମାନେ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରେ, ଏବଂ ଉଦୁମ୍ବର କାଠ ଜଳାଣ ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କରି, ଗୋଧନ ଚାହୁଁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ପାଇଁ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଉପଯୁକ୍ତ।

ଦଧ୍ନା ଚୈଵାନ୍ନକାମସ୍ଯ ପଥସା ଶାନ୍ତିମିଚ୍ଛତଃ । ଅପାମାର୍ଗସମିଦ୍ଭିସ୍ତୁ କାମଯନ୍ କନକଂ ବହୁ ।। ୨୬୦.

ଅନ୍ନ ଚାହୁଁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ପାଇଁ ଦହି, ଶାନ୍ତି ଚାହୁଁଥିବା ପାଇଁ ପଥ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ। ବହୁ ସୁନା ଚାହୁଁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଅପାମାର୍ଗ ଶଖା ଦ୍ୱାରା କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ।

କନ୍ଯାକାମୋ ଘୃତାକ୍ତାନି ଯୁଗ୍ମଶୋ ଗ୍ରଥିତାନି ତୁ । ଜାତୀପୁଷ୍ପାଣି ଜୁହୁଯାଦ୍‌ଗ୍ରାମାର୍ଥୀ ତିଲତଣ୍ଡୁଲାନ୍ ।। ୨୬୦.

ଯେଉଁମାନେ କନ୍ୟା ପାଇବାକୁ ଚାହାନ୍ତି, ସେମାନେ ଘିଅ ଲଗାଇଥିବା ଯୁଗଳ ଯୁଗଳ ଜାତୀ ଫୁଲ ଅର୍ପଣ କରିବେ। ଯେଉଁମାନେ ଗାଁର ଉନ୍ନତି ଚାହାନ୍ତି, ସେମାନେ ତିଳ ଓ ଚାଉଳ ଦାନ କରିବେ।

ଵଶ୍ଯକର୍ମଣି ଶାଖୋଟଵାସାପାମାର୍ଗମେଵ ଚ । ଵିଷାସୃଙ୍‌ମିଶ୍ରସମିଧୋ ଵ୍ଯାଧିଘାତସ୍ଯ ଭାର୍ଗଵ ।। ୨୬୦.

ଯଦି କାହାକୁ ବଶ କରିବାକୁ ଚାହାଁ, ତେବେ ଶାଖୋଟ ଓ ଅପାମାର୍ଗ ଗଛର କାଠ ବ୍ୟବହାର କର। ରୋଗ ନାଶ ପାଇଁ ବିଷ ଓ ରକ୍ତ ମିଶିତ କୁଷ୍ଠି ଅର୍ପଣ କର, ଭାର୍ଗବ।

କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ତୁ ଜୁହୁଯାତ୍ସମ୍ଯକ୍ ଶତ୍ରୂଣାଂ ଵଧକାମ୍ଯଯା । ସର୍ଵ୍ଵଵ୍ରୀହିମଯୀଂ କୃତ୍ଵା ରାଜ୍ଞଃ ପ୍ରତିକୃତିଂ ଦ୍ଵିଜ ।। ୨୬୦.

ଯଦି କୌଣସି ଲୋକ ରୁଷ୍ଟ ହୋଇ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ନାଶ ଚାହେ, ସେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଚାଉଳରେ ରାଜାଙ୍କ ଏକ ପୁତୁଳି ତିଆରି କରି ଠିକ୍ ଭାବେ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ।

ସହସ୍ନଶସ୍ତୁ ଜୁହୁଯାଦ୍ରାଜା ଵଶଗତୋ ଭଵେତ୍ । ଵସ୍ତ୍ରକାମସ୍ଯ ପୁଷ୍ପାଣି ଦୂର୍ଵ୍ଵା ଵ୍ଯାଧିଵିନାଶିନୀ ।। ୨୬୦.

ଏହାକୁ ହଜାର ଥର ଅର୍ପଣ କଲେ, ରାଜା ବଶ ହେବେ। ବସ୍ତ୍ର ଆଶାକୁ ନେଇ ଫୁଲ ଓ ଦୁର୍ବା ଅର୍ପଣ କର, ଯାହା ରୋଗ ନାଶ କରେ।

ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚ୍ଚସକାମସ୍ଯ ଵାସୋଗ୍ରଞ୍ଚ ଵିଧୀଯତେ । ପ୍ରତ୍ଯଙ୍ଗିରେଷୁ ଜୁହୁଯାତ୍ତୁଷକଣ୍ଟକଭସ୍ମଭିଃ ।। ୨୬୦.

ଯେଉଁମାନେ ବ୍ରହ୍ମତ୍ୱ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ଚାହାନ୍ତି, ସେମାନେ ବସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରିବେ। ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗିରା କ୍ରିୟାରେ ତୁଷକଣ୍ଟକ ଗଛର ଛାର ଦ୍ୱାରା ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ।

ଵିଦ୍ଵେଷଣେ ଚ ପକ୍ଷ୍ମାଣି କାକକୌଶିକଯୋସ୍ତଥା । କାପିଲଞ୍ଚ ଘୃତଂ ହୁତ୍ଵା ତଥା ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହେ ଦ୍ଵିଜ ।। ୨୬୦.

ବିରୋଧ ପାଇଁ କାଉଁଓ ଓ କୌଶିକ ପକ୍ଷୀର ପକ୍ଷମ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ। ଏହିପରି ଘୃତ ଅର୍ପଣ କରି, ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣ ସମୟରେ ମଧ୍ୟ ଏହି କାମ କର, ଦ୍ୱିଜ।

ଵଚାଚୂର୍ଣେନ ସମ୍ପାତାତ୍ସମାନୀଯ ଚ ତାଂ ଵଚାଂ । ସହସ୍ରମନ୍ତ୍ରିତାଂ ଭୁକ୍ତ୍ଵା ମେଧାଵୀ ଜାଯତେ ନରଃ ।। ୨୬୦.

ଯେବେ ବଚା ମୂଳ ଝଡି ପଡ଼େ, ସେତିବେଳେ ଏହାକୁ ଆଣି, ହଜାର ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ି ଖାଇଲେ, ଲୋକ ମେଧାବୀ ହୁଏ।

ଏକାଦଶାଙ୍ଗୁଲଂ ଶଙ୍କୁ ଲୌହଂ ଖାଦିରମେଵ ଚ। ଦ୍ଵିଷତୋ ଵଧୋସୀତି ଜପନ୍ନିଖନେଦ୍ରିପୁଵେଶ୍ମନି ।। ୨୬୦.

ଏଗାର ଅଙ୍ଗୁଳ ଲମ୍ବା ଲୋହା ବା ଖଦିର କାଠର ଶଙ୍କୁ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ଘରେ ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ି ଝାଡ଼ିବା ଉଚିତ।

ଉଚ୍ଚାଟନମିଦଂ କର୍ମ ଶତ୍ରୂଣାଂ କଥିତଂ ତଵ । ଚକ୍ଷୁଷ୍ପା ଇତି ଜପ୍ତ୍ଵା ଚ ଵିନଷ୍ଟଞ୍ଚକ୍ଷୁରାପ୍ନୁଯାତ୍ ।। ୨୬୦.

ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଶତ୍ରୁ ଉଚ୍ଚାଟନ ବୋଲି କୁହାଯାଏ। 'ଚକ୍ଷୁଷ୍ପା' ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ ଯେଉଁଠି ଦୃଷ୍ଟି ହରାଇଛି, ସେଠି ଦୃଷ୍ଟି ଫେରି ଆସେ।

ଉପଯୁଞ୍ଜତ ଇତ୍ଯେତଦନୁଵାକନ୍ତଥାନ୍ନଦଂ । ତନୂପାଗ୍ନେ ସଦିତି ଦୂର୍ଵ୍ଵାଂ ହୁତ୍ଵାର୍ତ୍ତିଵର୍ଜ୍ଜିତଃ ।। ୨୬୦.

'ଉପୟୁଞ୍ଜତ' ଏହି ଅନୁବାକ ଓ 'ତନୂପାଗ୍ନେ ସଦ' ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ଦୁର୍ବା ଅର୍ପଣ କଲେ, ରୋଗ ମୁକ୍ତି ମିଳେ।