ଅଗ୍ନିପୁରାଣମ୍

କୃଷିଂ ପ୍ରପଦ୍ଯମାନସ୍ତୁ ସ୍ଥାଲୀପାକଂ ଯଥାଵିଧି । ଜୁହୁଯାତ୍ କ୍ଷେତ୍ରମଧ୍ଯେ ତୁ ସ୍ଵନୀସ୍ଵାହାସ୍ତୁ ପଞ୍ଚଭିଃ ।। ୨୫୯.

ଚାଷ ଆରମ୍ଭ କରିବାବେଳେ, ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ମଝି ଖେତରେ ରାନ୍ଧା ଅନ୍ନ ପଞ୍ଚଟି 'ସ୍ୱାହା' ଉଚ୍ଚାରଣ ସହିତ ଆହୁତି ଦେବା ଉଚିତ।

ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ଚ ମରୁଦ୍‌ବ୍ଯସ୍ତୁ ପର୍ଜ୍ଜନ୍ଯାଯ ଭଗାଯ ଚ । ଯଥାଲିଙ୍ଗନ୍ତୁ ଵିହରେଲ୍ଲାଙ୍ଗଲନ୍ତୁ କୃଷୀବଲଃ ।। ୨୫୯.

ଇନ୍ଦ୍ର, ମରୁତ, ପର୍ଜ୍ୟନ୍ୟ ଓ ଭଗାଙ୍କୁ ଯଥାଯଥିକ ସମ୍ମାନ ଦେଇ, ଚାଷୀ ଲାଙ୍ଗଳ ଚଳାଇବା ଉଚିତ।

ଯୁକ୍ତୋ ଧାନ୍ଯାଯ ସୀତାଯୈ ସୁନାସୀରମଥୋତ୍ତରଂ । ଗନ୍ଧମାଲ୍ଯୈର୍ନମସ୍କାରୈର୍ଯଜେଦେତାଶ୍ଚ ଦେଵତାଃ ।। ୨୫୯.

ଧାନ ଓ ସୀତା ପାଇଁ ଯଥାଯଥି ଉତ୍ତମ ମାଟିରେ ଲାଙ୍ଗଳ ଯୋଗାଇ, ଗନ୍ଧ, ମାଳା ଓ ନମସ୍କାର ସହିତ ଏହି ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।

ପ୍ରଵାପନେ ପ୍ରଲଵନେ ଖଲସୀତାପହାରଯୋଃ । ଅମୋଘଙ୍ଗର୍ମ୍ମ ଭଵତି ଵର୍ଦ୍ଧତେ ସର୍ଵ୍ଵଦା କୃଷିଃ ।। ୨୫୯.

ବିଆ ପୋତିବା, ଢାକିବା ଓ ଚାଷ ରକ୍ଷା କରିବାବେଳେ, ଏହି କ୍ରିୟା ଅଫଳ ହୁଏନାହିଁ, ଚାଷ ସବୁବେଳେ ଉନ୍ନତି ପାଏ।

ସମୁଦ୍ରାଦିତି ସୂକ୍ତେନ କାମାନାପ୍ନୋତି ପାଵକାତ୍ । ଵିଶ୍ଵାନର ଇତି ଦ୍ଵାଭ୍ଯାଂ ଯ ଋଗ୍ଭ୍ଯାଂ ଵହ୍ନିମର୍ହତି ।। ୨୫୯.

'ସମୁଦ୍ର' ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ, ଅଗ୍ନିଠାରୁ ଇଚ୍ଛିତ ଫଳ ମିଳେ; 'ବିଶ୍ୱାନର' ଦ୍ୱିତୀୟ ଦୁଇଟି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ, ସେ ଅଗ୍ନି ପୂଜାର ଯୋଗ୍ୟ ହୁଏ।

ସ ତରତ୍ଯାପଦଃ ସର୍ଵ୍ଵା ଯଶଃ ପ୍ରାପ୍ନୋତି ଚାକ୍ଷଯଂ । ଵିପୁଲାଂ ଶ୍ରିଯମାପ୍ନୋତି ଜଯଂ ପ୍ରାପ୍ନୋତ୍ଯନୁତ୍ତମଂ ।। ୨୫୯.

ଯେଉଁମାନେ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ଓ ବିପଦକୁ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ କରନ୍ତି, ଅକ୍ଷୟ ଖ୍ୟାତି ଲାଭ କରନ୍ତି, ବହୁତ ଧନ-ସମ୍ପଦ ପାଆନ୍ତି ଓ ଅପୂର୍ବ ବିଜୟ ଅର୍ଜନ କରନ୍ତି।

. ଅଗ୍ନେ ତ୍ଵମିତି ଚ ସ୍ତୁତ୍ଵା ଧନମାପ୍ନୋତି ଵାଞ୍ଛିତଂ । ପ୍ରଜାକାମୋ ଜପେନ୍ନିତ୍ଯଂ ଵରୁଣଦୈଵତତ୍ରଯଂ ।। ୨୫୯.

'ଅଗ୍ନେ ତୁମେ' ବୋଲି ସ୍ତୁତି କଲେ ଇଚ୍ଛିତ ଧନ ମିଳେ। ଯିଏ ସନ୍ତାନ ଚାହାଁନ୍ତି, ସେ ସବୁବେଳେ ବରୁଣଙ୍କ ତିନିଟି ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରିବା ଉଚିତ।

ସ୍ଵସ୍ତ୍ଯା ତ୍ରଯଂ ଜପେତ୍ ପ୍ରାତଃ ସଦା ସ୍ଵସ୍ତ୍ଯଯନଂ ମହତ୍ । ସ୍ଵସ୍ତି ପନ୍ଥା ଇତି ପ୍ରୋଚ୍ଯ ସ୍ଵସ୍ତିମାନ୍ ଵ୍ରଜତେଽଧ୍ଵନି ।। ୨୫୯.

ସୁଭିତ୍ସା ପାଇଁ ପ୍ରତିଦିନ ସକାଳେ ତିନିଟି ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରିବା ଉଚିତ। ସବୁବେଳେ ମହା ସୁଭିତ୍ସାର କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ। 'ପଥ ଶୁଭ ହେଉ' ବୋଲି କହିଲେ, ଯାତ୍ରାରେ ସୁଭାଗ୍ୟ ମିଳେ।

ଵିଜୀଗୀଷୁର୍ଵନସ୍ପତେ ଶତ୍ରଣାଂ ଵ୍ଯାଧିତଂ ଭଵେତ୍ । ସ୍ତ୍ରିଯା ଗର୍ଭପ୍ରମୂଢାଯା ଗର୍ଭମୋକ୍ଷଣମୁତ୍ତମଂ ।। ୨୫୯.

ଯିଏ ବିଜୟ ଚାହାଁନ୍ତି, ସେ 'ବନସ୍ପତି' ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରିବା ଦ୍ୱାରା ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଦୂର କରିପାରିବେ। ଯଦି କୌଣସି ଜଣେ ଜନନୀଙ୍କ ଗର୍ଭ ଅଟକିଯାଇଛି, ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଭାବରେ ଗର୍ଭ ମୁକ୍ତି ହୁଏ।

ଅଚ୍ଛାଵଦେତି ସୂକ୍ତଞ୍ଚ ଵୃଷ୍ଟିକାମଃ ପ୍ରଯୋଜଯେତ୍ । ନିରାହାରଃ କ୍ଲିନ୍ନଵାସା ନ ଚିରେଣ ପ୍ରଵର୍ଷତି ।। ୨୫୯.

ଯିଏ ବର୍ଷା ଚାହାଁନ୍ତି, ସେ 'ଅଚ୍ଛାବଦତ' ମନ୍ତ୍ର ବ୍ୟବହାର କରିବେ। ଉପବାସ ରହି, ଭିଜା ପୋଶାକ ପିନ୍ଧିଲେ, ଶୀଘ୍ର ଭାବେ ବର୍ଷା ହେବ।

ମନସଃ କାମ ଇତ୍ଯେତାଂ ପଶୁକାମୋ ନରୋ ଜପେତ୍ । କର୍ଦ୍ଦମେନ ଇତି ସ୍ନାଯାତ୍ପ୍ରଜାକାମଃ ଶୁଚିଵ୍ରତଃ ।। ୨୫୯.

'ମନସଃ କାମ' ମନ୍ତ୍ର ଯେଉଁମାନେ ଜପ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ପଶୁ ଲାଭ କରନ୍ତି। ଯିଏ ସନ୍ତାନ ଚାହାଁନ୍ତି, ସେ ପବିତ୍ରତା ରକ୍ଷା କରି 'କର୍ଦ୍ଦମେନ' ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ସ୍ନାନ କରିବେ।

ଅଶ୍ଵପୂର୍ଵା ଇତି ସ୍ନାଯାଦ୍ରାଜ୍ଯକାମସ୍ତୁ ମାନଵଃ । ରୋହିତେ ଚର୍ମ୍ମଣି ସ୍ନାଯାତ୍ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ତୁ ଯଥାଵିଧି ।। ୨୫୯.

ଯିଏ ରାଜ୍ୟ ଶକ୍ତି ଚାହାଁନ୍ତି, ସେ 'ଅଶ୍ୱପୂର୍ବା' ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ସ୍ନାନ କରିବେ। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଲାଲ ଚର୍ମ ଉପରେ ସ୍ନାନ କରିବେ।

ରାଜା ଚର୍ମ୍ମଣି ଵୈଯାଘ୍ରେ ଛାଗେ ଵୈଶ୍ଯସ୍ତଥୈଵ ଚ । ଦଶସାହସ୍ରିକୋ ହୋମଃ ପ୍ରତ୍ଯେକଂ ପରିକୀର୍ତ୍ତିତଃ ।। ୨୫୯.

ରାଜା ଅଘ୍ର ଚର୍ମ ଉପରେ ସ୍ନାନ କରିବେ, ଓ ବ୍ୟବସାୟୀ ଛାଗ ଚର୍ମ ଉପରେ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ହୋମ ଦଶ ହଜାର ହୋମର ଫଳ ଦେଇଥାଏ।

ଆଗାର ଇତି ସୂକ୍ତେନ ଗୋଷ୍ଠେ ଗାଂ ଲୋକମାତରଂ । ଉପତିଷ୍ଠେଦ୍ ଵ୍ରଜେଚ୍ଚୈଵ ଯଦିଚ୍ଛେତ୍ତାଃ ସଦାକ୍ଷଯାଃ ।। ୨୫୯.

'ଆଗାର' ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଗୋଶାଳା ଓ ଚରଣ କ୍ଷେତ୍ରରେ ବିଶ୍ୱମାତା ଗାଈଙ୍କୁ ପୂଜିବା ଉଚିତ, ଯଦି ଅକ୍ଷୟ ଧନ ଚାହାଁନ୍ତି।

ଉପେତିତିସୃଭୀ ରାଜ୍ଞୋ ଦୁନ୍ଦୁଭିମଭିମନ୍ତ୍ରଯେତ୍ । ତେଜୋ ବଲଞ୍ଜ ପ୍ରାପ୍ନୋତି ଶତ୍ରୁଞ୍ଚୈଵ ନିଯଚ୍ଛତି ।। ୨୫୯.

ତିନିଟି ମନ୍ତ୍ର ନେଇ ରାଜା ଯୁଦ୍ଧ ଢୋଳକୁ ପବିତ୍ର କରିବେ। ଏହା ଦ୍ୱାରା ଶକ୍ତି ଓ ବଳ ଲାଭ କରି, ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଦମନ କରିପାରିବେ।

ଜମୂତମୃକ୍ତେନ ତଥା ସେନାଙ୍ଗାନ୍ଯଭିମନ୍ତ୍ରଯେତ୍ । ଯଧା ଲିଙ୍ଗଂ ତତୋ ରାଜା ଵିନିହନ୍ତି ରଣେ ରିପୂନ୍ ।। ୨୫୯.

ବର୍ଷା ମେଘର ରସ ଦ୍ୱାରା ସେ ସେନାର ଭିନ୍ନ-ଭିନ୍ନ ଅଂଶକୁ ପବିତ୍ର କରିବେ। ଯେମିତି ଚିହ୍ନ ଦିଏ, ସେହିପରି ରାଜା ଯୁଦ୍ଧରେ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ନଶ୍ୱନ କରିପାରିବେ।

ଆଗ୍ନେଯେତି ତ୍ରିଭିଃ ସୂକ୍ତୈର୍ଧନମାପ୍ନୋତି ଚାକ୍ଷଯଂ । ଅମୀଵହେତି ସୂକ୍ତେନ ଭୂତାନି ସ୍ଥାପଯେନ୍ନିଶି ।। ୨୫୯.

ଅଗ୍ନିଙ୍କ ତିନିଟି ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଅକ୍ଷୟ ଧନ ମିଳେ। 'ଅମୀବହ' ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ରାତିରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀକୁ ଶାନ୍ତ କରାଯାଏ।

ସଂବାଧେ ଵିଷମେ ଦୁର୍ଗେ ବନ୍ଧୋ ଵା ନିର୍ଗତଃ କ୍କଚିତ୍ । ପଲାଯନ୍ ଵା ଗୃହୀତୋ ଵା ସୂକ୍ତମେତତ୍ତଥା ଜପେତ୍ ।। ୨୫୯.

ଭିଡ଼, କଷ୍ଟ, କିମ୍ବା ଦୁର୍ଗରେ, ବା ବନ୍ଧି ଯିବା, ପଳାଇବା କିମ୍ବା ଧରାପଡ଼ିବା ସମୟରେ, ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ।

ତ୍ରିରାତ୍ରଂ ନିଯତୋପୋଷ୍ଯ ଶ୍ରାପଯେତ୍ ପାଯସଞ୍ଚରୁଂ । ତେନାହୁତିଶତଂ ପୂର୍ଣଂ ଜୁହୁଯାତ୍ ତ୍ର୍ଯମ୍ବକେତ୍ଯୃଚା ।। ୨୫୯.

ତିନି ରାତି ନିୟମିତ ଉପବାସ ରହି, ପାୟସ ଚରୁ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ। ଏହା ସହିତ 'ତ୍ରୟମ୍ବକ' ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ଶତ ଆହୁତି ଦେବା ଉଚିତ।

ସମୁଦ୍ଦିଶ୍ଯ ମହାଦେଵଂ ଜୀଵେଦବ୍ଦଶତଂ ସୁଖଂ । ତଚ୍ଚକ୍ଷୁରିତ୍ଯଚା ସ୍ନାତ ଉପତିଷ୍ଠେଦ୍ଦିଵାକରଂ ।। ୨୫୯.

ମହାଦେବଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କରି ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ ଶତ ବର୍ଷ ସୁଖରେ ବଞ୍ଚିପାରିବେ। ସ୍ନାନ କରି 'ତଚ୍ଚକ୍ଷୁର୍' ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପୂଜିବା ଉଚିତ।

ଉଦ୍ଯନ୍ତଂ ମଧ୍ଯାଗଞ୍ଚୈଵ ଦୀର୍ଘମାଯୁର୍ଜ୍ଜିଜୀଵିଷୁଃ । ଇନ୍ଦ୍ରା ସୋମେତି ସୂକ୍ତନ୍ତୁ କଥିତଂ ଶତ୍ରୁନାଶନଂ ।। ୨୫୯.

ଦୀର୍ଘ ଆୟୁଷ୍ୟ ଚାହାଁଥିବା ଲୋକେ ଉଦୟ ଓ ମଧ୍ୟାହ୍ନ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପୂଜିବା ଉଚିତ। 'ଇନ୍ଦ୍ରା ସୋମେତି' ମନ୍ତ୍ର ଶତ୍ରୁ ନଶ୍ୱନ କରେ।

ଯସ୍ଯ ଲୁପ୍ତଂ ଵ୍ରତଂ ମୋହାଦ୍‌ଵ୍ରାତ୍ଯୈର୍ଵା ସଂସୃଜେତ୍ସହ । ଉପୋଷ୍ଯାଜ୍ଯଂ ସ ଜୁହୁଯାତ୍ତ୍ଵମଗ୍ନେ ଵ୍ରତପା ଇତି ।। ୨୫୯.

ଯାହାଙ୍କର ବ୍ରତ ଭ୍ରମ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭଙ୍ଗ ହୋଇଯାଇଛି, ସେମାନେ ଏହାକୁ ପୁନଃ ସ୍ଥାପନ କରିବା ଉଚିତ। ଉପବାସ ରହି 'ତୁମେ ଅଗ୍ନି ବ୍ରତର ରକ୍ଷକ' ବୋଲି ଘିଅ ଆହୁତି ଦେବା ଉଚିତ।

ଆଦିତ୍ଯେତ୍ଯୃକ୍ ଚ ସମ୍ରାଜଂ ଜପ୍ତ୍ଵା ଵାଦେ ଜଯୀ ଭଵେତ୍ । ମହୀତି ଚ ଚତୁଷ୍କେଣ ମୁଚ୍ଯତେ ମହତୋ ଭଯାତ୍ ।। ୨୫୯.

'ଆଦିତ୍ୟ' ଓ 'ସମ୍ରାଜ' ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ ବାଦବିବାଦରେ ବିଜୟ ମିଳେ। 'ମହିତି' ଚାରିଥର ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ ବଡ଼ ଭୟରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ।

ଋଚଂ ଜପ୍ତ୍ଵା ଯଦି ହ୍ଯେତତ୍ ସର୍ଵ୍ଵକାମାନଵାପ୍ନୁଯାତ୍ । ଦ୍ଵାଚତ୍ଵାରିଂଶତିଂ ଚୈନ୍ଦ୍ରଂ ଜପ୍ତ୍ଵା ନାଶଯତେ ରିପୂନ୍ ।। ୨୫୯.

ଯେଉଁଠି ଏହି ଋଚା ପଠାଯାଏ, ସେଠି ସମସ୍ତ ଇଛା ପୂରଣ ହୁଏ; ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ର ସୂକ୍ତ ଚୁଅନ୍ଚାଳିସିଥର ପଠିଲେ ଶତ୍ରୁମାନେ ନଶ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି।

ଵାଚଂ ମହୀତି ଜପ୍ତ୍ଵା ଚ ପ୍ରାପ୍ନୋତ୍ଯାରୋଗ୍ଯମେଵ ଚ । ଶନ୍ନୋ ଭଵେତି ଦ୍ଵାଭ୍ଯାନ୍ତୁ ଭୁକ୍ତ୍ଵାନ୍ନଂ ପ୍ରଥତଃ ଶୁଚିଃ ।। ୨୫୯.

'ବାଚଂ ମହି' ପଠିଲେ ଶରୀର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ମିଳେ; ଏବଂ 'ଶନ୍ନୋ ଭବତୁ' ଦୁଇଥର ପଠିଲେ, ପବିତ୍ର ଖାଦ୍ୟ ଖାଇ ସଫା ହୁଅଯାଏ।

ହୃଦଯଂ ପାଣିନା ସ୍ପୃଷ୍ଟ୍ଵା ଵ୍ଯାଧିବିନ୍ନାଭିଭୂଯତେ । ଉତ୍ତଭେଦମିତି ସ୍ନାତୋ ହୁତ୍ଵା ଶତ୍ରୁଂ ପ୍ରମାପଯେତ୍ ।। ୨୫୯.

ହାତରେ ହୃଦୟ ଛୁଇଁଲେ ଅନ୍ତର୍ଗତ ରୋଗ ଦୂରିଯାଏ; 'ଉତ୍ତଭେଦମ୍' ପଠି, ସ୍ନାନ କରି ହବନ କଲେ ଶତ୍ରୁକୁ ହରାଯାଏ।

ଶନ୍ନୋଗ୍ନ ଇତି ସୂକ୍ତେନ ହୁତେନାନ୍ନମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ । କନ୍ଯା ଵାରର୍ଷିସୂକ୍ତେନ ଦିଗ୍‌ଦୋଷାଦ୍ଵିପ୍ରମୁଚ୍ଯତେ ।। ୨୫୯.

'ଶନ୍ନୋଽଗ୍ନ' ସୂକ୍ତ ଦ୍ୱାରା ହବନ କଲେ ଖାଦ୍ୟ ମିଳେ; 'କନ୍ୟା ବାରର୍ଷି' ସୂକ୍ତ ପଠିଲେ ଦିଗ୍ଦୋଷ ଦୂରିଯାଏ।

ଵାଚୋ ଵିଦମିତି ତ୍ଵେତାଂ ଜପନ୍ ଵାଚଂ ସମଶ୍ନୁତେ । ପଵିତ୍ରାଣାଂ ପଵିତ୍ରନ୍ତୁ ପାଵମାନ୍ଯେଯୃଚୋ ମତାଃ ।। ୨୫୯.

'ବାଚୋ ବିଦମ୍' ପଠିଲେ ଶୁଭ୍ର ବାଣୀ ମିଳେ; ପାବମାନୀ ଋଚାଗୁଡିକ ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସୂକ୍ତ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବାଧିକ ପବିତ୍ର ମନାଯାଏ।

ଵୈଖାନସାଋଚସ୍ତ୍ରିଂଶତ୍ପଵିତ୍ରାଃ ପରମା ମତାଃ । ଋଚୋ ଦ୍ଵିଷଷ୍ଟିଃ ପ୍ରୋକ୍ତାଶ୍ଚ ପରସ୍ଵେତ୍ଯୃଷିସତ୍ତମ ।। ୨୫୯.

ବୈଖାନସ ପ୍ରଥା ତିରିଶି ପାବିତ୍ର ସୂକ୍ତକୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ମନେ କରେ; ଏବଂ ଷଟ୍ଷଠି ଋଚାକୁ 'ପରସ୍ୱ' ବୋଲି କୁହାଯାଏ।