ଅଗ୍ନିପୁରାଣମ୍

ପରଦ୍ରଵ୍ଯଗୃହାଣାଞ୍ଚ ପୃଚ୍ଛକା ଗୂଢ଼ଚାରିଣଃ । ନିରାଯା ଵ୍ଯଯଵନ୍ତଶ୍ଚ ଵିନଷ୍ଟଦ୍ରଵ୍ଯଵିକ୍ରଯାଃ ।। ୨୫୮.

ଅନ୍ୟଙ୍କ ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କରୁଥିବା, ପ୍ରଶ୍ନ କରୁଥିବା, ଘରେ ଘରେ ଘୁଞ୍ଚିବା, ଅନାବଶ୍ୟକ ଭାବେ ଘୁଞ୍ଚିବା, ଅତି ଖର୍ଚ୍ଚ କରୁଥିବା ବା ନଷ୍ଟ ସାମଗ୍ରୀ ବିକ୍ରି କରୁଥିବା ଲୋକ।

ଗୃହୀତଃ ଶଙ୍କଯା ଚୌର୍ଯ୍ଯେନାମ୍ନାନଞ୍ଚେଦ୍ଵିଶୋଧଯେତ୍ । ଦାପଯିତ୍ଵା ହୃତଂ ଦ୍ରଵ୍ଯଂ ଚୋରଦଣ୍ଡେନ ଦଣ୍ଡଯେତ୍ ।। ୨୫୮.

ଯଦି କେହି ଚୋରିର ସନ୍ଦେହରେ ଧରାଯାଏ, ସେ ଶପଥ ଦ୍ୱାରା ନିଜକୁ ନିର୍ମଳ କରିବା ଉଚିତ; ଯଦି ଦୋଷୀ ପ୍ରମାଣିତ ହେଉଛି, ଚୋରି ହୋଇଥିବା ସମ୍ପତ୍ତି ଫେରାଇ ଦେବା ଓ ଚୋର ଦଣ୍ଡ ଭୋଗିବା ଉଚିତ।

ଚୌରଂ ପ୍ରଦାପ୍ଯାପହୃତଂ ଘାତଯେଦ୍ଵିଵିଧୈର୍ବଧୈଃ । ସଚିହ୍ନଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ କୃତ୍ଵା ସ୍ଵରାଷ୍ଟ୍ରାଦ୍ଵିପ୍ରଵାସଯେତ୍ ।। ୨୫୮.

ଚୋର ଚୋରି ହୋଇଥିବା ସମ୍ପତ୍ତି ଫେରାଇ ଦେବା ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଦଣ୍ଡରେ ମୃତ୍ୟୁଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ; ଚିହ୍ନିତ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଦେଶରୁ ବାହାର କରିଦିଆଯିବ।

ଘାତିତେଽପହୃତେ ଦୋଷୋ ଗ୍ରାମଭର୍ତ୍ତୁରମିର୍ଗତେ । ମ୍ଵସୀମ୍ନି ଦଦ୍ଯାଦ୍ଗ୍ରାମସ୍ତୁ ପଦଂ ଵା ଯତ୍ର ଗଚ୍ଛତି ।। ୨୫୮.

ଯଦି ହତ୍ୟା କିମ୍ବା ଚୋରି ହୁଏ, ଗ୍ରାମର ମୁଖିଆ ଥିଲେ ଦୋଷ ତାଙ୍କୁ ଲାଗିବ; ଯଦି ମୁଖିଆ ନାହାନ୍ତି, ତେବେ ଗ୍ରାମର ସମସ୍ତେ କିମ୍ବା ଯେଉଁଠି ଘଟଣା ଘଟିଛି, ସେଠି ଦଣ୍ଡ ଦେବାକୁ ପଡିବ।

ପଞ୍ଚଗ୍ରାମୀ ଵହିଃ କ୍ରୋଶାଦ୍ଦଶଗ୍ରାମ୍ଯଽଥ ଵା ପୁନଃ । ଵନ୍ଦିଗ୍ରାହାଂସ୍ତଥା ଵାଜିକଞ୍ଜରାଣାଞ୍ଚ ହାରିଣଃ ।। ୨୫୮.

ପାଞ୍ଚଟି କିମ୍ବା ଦଶଟି ଗ୍ରାମର ବାହାର ଲୋକ, ଯାତ୍ରୀଙ୍କୁ ଧରିଥିବା, ଘୋଡା ଚୋରି କରିଥିବା, ହରିଣ ଚୋରି କରିଥିବା ଲୋକମାନେ—

ପ୍ରସହ୍ଯ ଘାତିଶ୍ଚୈଵ ଶୂଲମାରୋପଯେନ୍ନରାନ୍ । ଉତ୍କ୍ଷେପକଗ୍ରନ୍ଥିଭେଦୌ କରସନ୍ଦଂଶହୀତକୌ ।। ୨୫୮.

ଜୋର ଦେଇ ହତ୍ୟା କରିଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ଶୁଳରେ ଚଢ଼ାଇବା ଉଚିତ; ଯେଉଁମାନେ ଲୋକଙ୍କୁ ଫିଙ୍ଗି ଦେଇଥିବା, ଅଂଗ ଭଙ୍ଗ କରିଥିବା, କିମ୍ବା ହାତକୁ ଚିମଟାରେ ଅଘାତ କରିଥିବା—

କାର୍ଯ୍ଯୌ ଦ୍ଵିତୀଯାପରାଧେ କରପାଦୈକହୀନକୌ । ଭକ୍ତାଵକାଶାଗ୍ନ୍ଯୁଦକମନ୍ତ୍ରୋପକରଣଵ୍ଯଯାନ୍ ।। ୨୫୮.

ଦ୍ୱିତୀୟ ଅପରାଧରେ ଏକ ହାତ କିମ୍ବା ଏକ ପାଦ କାଟିବା ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ; ଖାଦ୍ୟ, ରହିବା ସ୍ଥାନ, ଅଗ୍ନି, ପାଣି, ମନ୍ତ୍ର ଉପକରଣ ଓ ଖର୍ଚ୍ଚ ଦେବାକୁ ପଡିବ।

ଦତ୍ତ୍ଵା ଚୌରସ୍ଯ ହନ୍ତୁର୍ଵା ଜାନତୋ ଦମ ଉତ୍ତମଃ । ଶସ୍ତ୍ରାଵପାତେ ଗର୍ଭସ୍ଯ ପାତନେ ଚୋତ୍ତମୋ ଦମଃ ।। ୨୫୮.

ଚୋର କିମ୍ବା ହତ୍ୟାକାରୀଙ୍କୁ, ଯଦି ଏହି କାମ ଜଣାଯିବ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ; ଶସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଗର୍ଭପାତ କିମ୍ବା ଗର୍ଭ ନଷ୍ଟ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ।

ଉତ୍ତମୋ ଵାଽଧମୋ ଵାପି ପୁରୁଷସ୍ତ୍ରୀପ୍ରମାପଣେ । ଶିଲାଂ ବଦ୍‌ଧ୍ବା କ୍ଷିପେଦପ୍ସୁ ନରଘ୍ନୀଂ ଵିଷଦାଂ ସ୍ତ୍ରିଯଂ ।। ୨୫୮.

ପୁରୁଷ ଉଚ୍ଚ କିମ୍ବା ନିମ୍ନ ଯେଉଁହେଉ, ଯଦି ପୁରୁଷ କିମ୍ବା ଜନାନୀଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରେ, ହତ୍ୟାକାରୀ କିମ୍ବା ବିଷ ଦେଇଥିବା ଜନାନୀଙ୍କୁ ପଥର ବାନ୍ଧି ଜଳରେ ଫିଙ୍ଗି ଦେବା ଉଚିତ।

ଵିଷାଗ୍ନିଦାଂ ନିଜଗୁରୁନିଜାପତ୍ଯପ୍ରମାପଣୀଂ । ଵିକର୍ଣକରନାସୌଷ୍ଠୀଂ କୃତ୍ଵା ଗୋଭିଃ ପ୍ରମାପଯେତ୍ ।। ୨୫୮.

ଯେଉଁ ଜନାନୀ ବିଷ କିମ୍ବା ଅଗ୍ନି ଦେଇଥିବା, ନିଜ ଗୁରୁ କିମ୍ବା ପୁଅକୁ ହତ୍ୟା କରିଥିବା, କିମ୍ବା କାନ, ନାକ, ଠୋଡ଼ କାଟିଥିବା, ସେଉଁଠି ଗାଁ ଦ୍ୱାରା ମାରି ଦିଆଯିବ।

କ୍ଷେତ୍ରଵେଶ୍ମଵନଗ୍ରାମଵିଵୀତଖଲଦାହକାଃ । ରାଜପତ୍ନ୍ଯଭିଽଗାମୀ ଚ ଦଗ୍ଧଵ୍ଯାସ୍ତୁ କଟାଗ୍ନିନା ।। ୨୫୮.

ଯେଉଁମାନେ କ୍ଷେତ୍ର, ଘର, ଜଙ୍ଗଲ, ଗ୍ରାମ, ଖଳିଆ, ଗୋଦାମକୁ ଅଗ୍ନି ଦେଇଥିବା, କିମ୍ବା ରାଜାଙ୍କର ରାଣୀଙ୍କୁ ନିକଟ ଯାଇଥିବା, ସେମାନେ ଗାଁ ଗାଁ ଖସି ଅଗ୍ନିରେ ପୋଡ଼ାଯିବ।

ପୁମାନ୍ ସଂଗ୍ରହଣେ ଗ୍ରାହ୍ଯଃ କେଶାକେଶିପରସ୍ତ୍ରିଯାଃ । ସ୍ଵଜାତାଵୁତ୍ତମୋ ଦଣ୍ଡ ଆନୁଲୋମ୍ଯେ ତୁ ମଧ୍ଯମଃ ।। ୨୫୮.

ଅନ୍ୟର ଜନାନୀ ସହିତ ଧରାଯିବା ପୁରୁଷଙ୍କୁ କେଶ ଧରି ଉଠାଇବା ଉଚିତ; ସେ ଜନାନୀ ନିଜ ଜାତିର ହେଲେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ; ଯଦି ଶ୍ରେଣୀକ୍ରମ ଅନୁଯାୟୀ ହେଉଛି, ମଧ୍ୟମ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ।

ପ୍ରାତିଲୋମ୍ଯେ ବଧଃ ପୁଂସାଂ ନାର୍ଯ୍ଯାଃ କର୍ଣାଵକର୍ତ୍ତନମ୍ । ନୀଵୀସ୍ତନପ୍ରାଵରଣନାଭିକେଶାଵମର୍ଦ୍ଦନମ୍ ।। ୨୫୮.

ଶ୍ରେଣୀକ୍ରମ ବିରୋଧରେ ଯୋଗ ହେଲେ, ପୁରୁଷଙ୍କୁ ମାରି ଦିଆଯିବ, ଜନାନୀଙ୍କର କାନ କାଟି ଦିଆଯିବ; ତାଙ୍କର ନିବି, ଅଂଚଳ, ନାଭି, କେଶ ଚେପି ଦିଆଯିବ।

ଅଦେଶକାଲସମ୍ଭାଷଂ ସହାଵସ୍ଥାନମେଵ ଚ । ସ୍ତ୍ରୀ ନିଷେଧେ ଶତଂ ଦଦ୍ଯାଦ୍ ଦ୍ଵିଶତନ୍ତୁ ଦମଂ ପୁମାନ୍ ।। ୨୫୮.

ଅଯଥାସ୍ଥାନ କିମ୍ବା ଅଯଥାସମୟରେ କଥା ହେବା, କିମ୍ବା ସହିତ ରହିବା ଦ୍ୱାରା, ଜନାନୀ ଏକ ଶତ ଦଣ୍ଡ ଦେବେ; ପୁରୁଷ ଦ୍ୱିଗୁଣ ଦଣ୍ଡ ଦେବେ।

ପ୍ରତିଷେଧେ ତଯୋର୍ଦଣ୍ଡୋ ଯଥା ସଂଗ୍ରହଣେ ତଥା । ପଶୂନ୍ ଗଚ୍ଛଞ୍ଛତଂ ଦାପ୍ଯୋ ହୀନାଂ ସ୍ତ୍ରୀଂ ଗାଶ୍ଚ ମଧ୍ଯମମ୍ ।। ୨୫୮.

ଯଦି ନିଷେଧ ହେଲାପରେ ମଧ୍ୟ ସେମାନେ ଚାଲିଯିବେ, ଦଣ୍ଡ ସେଇ ଧରାଯିବା ପରି ହେବ; ପଶୁ ନିମନ୍ତେ ଯାଇଲେ ଏକ ଶତ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ; ନିମ୍ନ ଜନାନୀ ପାଇଁ ମଧ୍ୟମ ଦଣ୍ଡ ଓ ଗାଁ ଦିଆଯିବ।

ଅଵରୁଦ୍ଧାସୁ ଦାସୀଷୁ ଭୁଜିଷ୍ଯାସୁ ତଥୈଵ ଚ । ଗମ୍ଯାସ୍ଵପି ପୂମାନ୍ଦାପ୍ଯଃ ପଞ୍ଚାଶତ୍ ପଣିକନ୍ଦମମ୍ ।। ୨୫୮.

ବନ୍ଦି ଦାସୀ, ଭୃତ୍ୟା, କିମ୍ବା ସହଜ ନାରୀ ସହିତ ସଂସ୍ପର୍ଶ କଲେ, ପୁରୁଷ ପଞ୍ଚାଶ paṇa ଦଣ୍ଡ ଦେବାକୁ ପଡିବ।

ପ୍ରସହ୍ଯ ଦାସ୍ଯବିଗମେ ଦଣ୍ଡୋ ଦଶପଣଃ ସ୍ମୃତଃ । କୁବନ୍ଧେନାଙ୍କ୍ଯ ଗମଯେଦନ୍ତ୍ଯାପ୍ରଵ୍ରଜିତାଗମେ ।। ୨୫୮.

ଜୋର ଦେଇ ଦାସୀ ସହିତ ସଂସ୍ପର୍ଶ କଲେ, ଦଶ paṇa ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ; ଚିହ୍ନିତ ନାରୀ, ଅନ୍ତ୍ୟଜ କିମ୍ବା ସନ୍ନ୍ୟାସିନୀ ସହିତ ସଂସ୍ପର୍ଶ କଲେ, ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଲଜ୍ଜାରେ ଘୁଞ୍ଚିବାକୁ ପଡିବ।

ନ୍ଯୂନଂ ଵାପ୍ଯଧିକଂ ଵାପି ଲିଖେଦ୍ ଯୋ ରାଜଶାସନମ୍ । କୂଟସ୍ଵର୍ଣଵ୍ଯଵହାରୀ ଵିମାଂସସ୍ଯ ଚ ଵିକ୍ରଯୀ ।। ୨୫୮.

ଯେଉଁଠି ରାଜାଙ୍କ ଆଜ୍ଞା କମ୍ କିମ୍ବା ବେଶି ଲେଖିଥିବା, ନକଲି ସୁନା କାମ କରିଥିବା, କିମ୍ବା ଅଂଶଦାନ ଜିନିଷ ବେଚିଥିବା—

ଅଭକ୍ଷୈର୍ଦୂଷଯନ୍ ଵିପ୍ରଂ ଦଣ୍ଡ ଉତ୍ତମସାହସମ୍ । କୂଟସ୍ଵର୍ଣଵ୍ଯଵହାରୀ ଵିମାଂସସ୍ଯ ଚ ଵିକ୍ରଯୀ ।। ୨୫୮.

ଅନୁଚିତ ଖାଦ୍ୟ ଦେଇ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଅପବିତ୍ର କରିଥିଲେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ; ନକଲି ସୁନା କାମ କରିଥିବା, କିମ୍ବା ଅଂଶଦାନ ଜିନିଷ ବେଚିଥିବା—

ଅଙ୍ଗହୀନଶ୍ଚ କର୍ତ୍ତଵ୍ଯୋ ଦାପ୍ଯଶ୍ଚୋତ୍ତମସାହସଂ । ଶକ୍ତୋ ହ୍ଯମୋକ୍ଷଯନ୍ ସ୍ଵାମୀ ଦଂଷ୍ଟ୍ରିଣଃ ଶ୍ରୃଙ୍ଗିଣସ୍ତଥା ।। ୨୫୮.

ଅଂଗ ହରାଇବା ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦଣ୍ଡ ଦେବାକୁ ପଡିବ; ଯଦି ମାଲିକ ଶକ୍ତି ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଦାନ୍ତ କିମ୍ବା ଶିଙ୍ଗ ଥିବା ପଶୁକୁ ବାନ୍ଧି ରଖିନାହାନ୍ତି—

ପ୍ରଥମଂ ସାହସଂ ଦଦ୍ଯାଦ୍ଵିକ୍ରୂଷ୍ଟେ ଦ୍ଵିଗୁଣଂ ତଥା । ଅଚୌରଞ୍ଚୌରେଽଭିଵଦନ୍ ଦାପ୍ଯଃ ପଞ୍ଚଶତଂ ଦମଂ ।। ୨୫୮.

ପ୍ରଥମ ଅପରାଧରେ ସାହସ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ; ପୁନଃ ହେଲେ ଦଣ୍ଡ ଦ୍ୱିଗୁଣ ହେବ; ଅପରାଧ ନ କରିଥିବା ଲୋକକୁ ଚୋରି ଅଭିଯୋଗ କଲେ, ପଞ୍ଚ ଶତ ଦଣ୍ଡ ଦେବାକୁ ପଡିବ।

ରାଜ୍ଞୋଽନିଷ୍ଟପ୍ରଵକ୍ତାରଂ ତସ୍ଯୈଵାକ୍ରୋଶକଂ ତଥା । ମୃତାଙ୍ଗଲଗ୍ନଵିକ୍ରେତୁର୍ଗୁରୋସ୍ତାଡ଼ଯିତୁସ୍ତଥା ।। ୨୫୮.

ରାଜାଙ୍କ ଅଶୁଭ କଥା କହିଥିବା ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ଶାପ ଦେଇଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି, ମୃତ ଲୋକଙ୍କ ଜିନିଷ ବିକ୍ରି କରିଥିବା ଏବଂ ଗୁରୁଙ୍କୁ ନଦୀ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି—ଏମାନେ ଦଣ୍ଡ ଯୋଗ୍ୟ।

ତନ୍ମନ୍ତ୍ରସ୍ଯ ଚ ଭେତ୍ତାରଂ ଛିତ୍ତ୍ଵା ଜିହ୍ଵାଂ ପ୍ରଵାସଯେତ୍ । ରାଜଯାନାସନାରୋଢୁର୍ଦଣ୍ଡୋ ମଧ୍ଯମସାହସଃ ।। ୨୫୮.

ଯିଏ ମନ୍ତ୍ର ଭଙ୍ଗ କରେ, ତାଙ୍କର ଜିହ୍ବା କାଟି ଦୂରେ ପଠାଇବା ଉଚିତ। ରାଜାଙ୍କ ଆସନକୁ ଅନଧିକୃତ ଭାବରେ ଉପରେ ବସିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ପାଇଁ ମଧ୍ୟମ ଶ୍ରେଣୀର ଦଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ।

. ଦ୍ଵିନେତ୍ରଭେଦିନୋ ରାଜଦ୍ଵିଷ୍ଟାଦେଶକୃତସ୍ତଥା । ଵିପ୍ରତ୍ଵେନ ଚ ଶୂଦ୍ରସ୍ଯ ଜୀଵତୋଽଷ୍ଟଶତୋ ଦମଃ ।। ୨୫୮.

ଯିଏ ଦୁଇ ଚକୁ ଘାୟ କରେ, କିମ୍ବା ରାଜାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘୃଣିତ ଆଦେଶ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରେ, କିମ୍ବା ଜୀବନରେ ଶୂଦ୍ର ନିଜକୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଭାବରେ ଦାବି କରେ, ସେମାନେ ଅଠ ଶତ ମୁଦ୍ରା ଦଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ।

ଯୋ ମନ୍ଯେତାଜିତୋଽସ୍ମୀତି ନ୍ଯାଯେ ନାଭିପରାଜିତଃ । ତମାଯାନ୍ତଂ ପୁନର୍ଜ୍ଜିତ୍ଵା ଦଣ୍ଡଯେଦ୍ ଦ୍ଵିଗୁଣଂ ଦମଂ ।। ୨୫୮.

ଯିଏ ଭାବେ, 'ମୁଁ ଅଜିତ' ବୋଲି ଭାବିଥାଏ, ଯଦିଓ ନ୍ୟାୟରେ ପରାଜିତ ହୋଇନାହିଁ; ସେ ପୁନଃ ଆସି ଆଉଥରେ ପରାଜିତ ହେଲେ, ତାଙ୍କୁ ଦଣ୍ଡ ଦୁଇ ଗୁଣା କରି ଦେବା ଉଚିତ।

ରାଜ୍ଞାଽନ୍ଯାଯେନ ଯୋ ଦଣ୍ଡା ଗୃହୀତୋ ଵରୁଣାଯତଂ । ନିଵେଦ୍ଯ ଦଦ୍ଯାଦ୍ଵିପ୍ରେଭ୍ଯଃ ସ୍ଵଯଂ ତ୍ରିଶଦ୍‌ଗୁଣୀକୃତଂ ।। ୨୫୮.

ଯଦି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ରାଜାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ୟାୟ ଭାବରେ ଦଣ୍ଡିତ ହୁଏ, ସେ ଏହାକୁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପାଖରେ ଜଣାଇ ଦେଉ ଏବଂ ତିନି ଗୁଣା ଦଣ୍ଡ ନିଜେ ଦେଉ।

ଧର୍ମ୍ମଶ୍ଚାର୍ଥଶ୍ଚ କୀତ୍ତିଶ୍ଚ ଲୋକପଙ୍‌କ୍ତିରୁପଗ୍ରହଃ । ପ୍ରଜାଭ୍ଯୋ ବହୁମାନଞ୍ଚ ସ୍ଵର୍ଗସ୍ଥାନଞ୍ଚ ଶାଶ୍ଵତ୍ମ୍ ।। ୨୫୮.

ଧର୍ମ, ଧନ, କୀର୍ତି, ଲୋକଙ୍କ ସମ୍ମାନ, ପ୍ରଜାଙ୍କ ଆଦର, ଏବଂ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଚିରସ୍ଥାୟୀ ସ୍ଥାନ—ଏହି ସବୁ ଲାଭ ହୁଏ।

ଅଗ୍ନିରୁଵାଚ ଋଗ୍ଯଜୁଃସାମାଥର୍ଵଵିଧାନଂ ପୁଷ୍କରୋଦିତମ୍ । ଭୁକ୍ତିଭୁକ୍ତିକରଂ ଜପ୍ଯାଦ୍ଧୋମାଦ୍ରାମାଯ ତଦ୍ଵଦେ ।। ୨୫୯.

ଅଗ୍ନି କହିଲେ: ବୃହତ୍, ଯଜୁର୍, ସାମ, ଅଥର୍ବ ବେଦର ନିୟମ ଯେପରିକି ପୁଷ୍କର କହିଛନ୍ତି, ଏହା ଜପ କଲେ ଏବଂ ରାମଙ୍କୁ ହୋମ କଲେ ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ମିଳେ।

ପୁଷ୍କର ଉଵାଚ । ପ୍ରତିଵେଦନ୍ତୁ କର୍ମ୍ମାଣି କାର୍ଯ୍ଯାଣି ପ୍ରଵଦାମି ତେ । ପ୍ରଥମଂ ଋଗ୍ଵିଧାନଂ ଵୈ ଶ୍ରୃଣୁ ତ୍ଵଂ ଭୁକ୍ତିମୁକ୍ତିଦମ୍ ।। ୨୫୯.

ପୁଷ୍କର କହିଲେ: ପ୍ରତ୍ୟେକ ବେଦ ପାଇଁ ଯେ କର୍ମ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ, ମୁଁ ତୁମକୁ କହିବି; ପ୍ରଥମେ ବୃହତ୍ ବେଦର ନିୟମ ଶୁଣ, ଯାହା ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦେଇଥାଏ।