ଅଗ୍ନିପୁରାଣମ୍

ଶୂଦ୍ରାଦୀନ୍ ଘାତଯେଦ୍ରାଜା ପାପାନ୍ ଵିପ୍ରାନ୍ ପ୍ରଵାସଯେତ୍ । ମହାପାତକିନାଂ ଵିତ୍ତଂ ଵରୁଣାଯୋପପାଦଯେତ୍ ।। ୨୨୭.

ପାପୀ ଶୂଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଥିଲେ ରାଜାଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କୁ ଦଣ୍ଡ ଦେଇ ହତ୍ୟା କରିବା ଉଚିତ, ପାପୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଶଛାଡ଼ କରିବା ଉଚିତ। ଏବଂ ମହାପାପୀମାନଙ୍କର ଧନ ବରୁଣଙ୍କୁ ଦେଇଦେବା ଉଚିତ।

ଗ୍ରାମେଷ୍ଵପି ଚ ଯେ କେଚିଚ୍ଚୌରାଣାଂ ଭକ୍ତଦାଯକାଃ । ଭାଣ୍ଡାର କୋଷଦାଶ୍ଚୈଵ ସର୍ଵାଂସ୍ତାନପି ଘାତଯେତ୍ ।। ୨୨୭.

ଗାଁରେ ଯେଉଁମାନେ ଚୋରମାନେ ପାଇଁ ଖାଦ୍ୟ ଦେଇଥାନ୍ତି କିମ୍ବା ସେମାନଙ୍କର ଗୋଦାମ କିମ୍ବା ଧନର ଦାୟିତ୍ୱ ନେଇଥାନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ରାଜାଙ୍କୁ ଦଣ୍ଡ ଦେଇ ହତ୍ୟା କରିବା ଉଚିତ।

ରାଷ୍ଟ୍ରେଷୁ ରାଷ୍ଟ୍ରାଧିକୃତାନ୍ ସାମନ୍ତାନ୍ ପାପିନୋହରେତ୍ । ସନ୍ଧି କୃତ୍ଵା ତୁ ଯେ ଚୌର୍ଯଂ ରାତ୍ରୌ କୁର୍ଵନ୍ତି କସ୍ତରାଃ ।। ୨୨୭.

ରାଜ୍ୟରେ ଯେଉଁ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀ ଓ ସୀମାନ୍ତ ପ୍ରଧାନମାନେ ପାପ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ରାଜା ଦୂର କରିବା ଉଚିତ। ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ଚୁକ୍ତି କରି ରାତିରେ ଚୋରି କରନ୍ତି, ସେମାନେ ବିଶେଷ ଦୁଷ୍ଟ।

ତେଷାଂ ଚ୍ଛିତ୍ଵା ନୃପୋ ହସ୍ତୌ ତୀକ୍ଷ୍ଣେ ଶୂଲେ ନିଵେଶଯେତ୍ । ତଡ଼ାଗଦେଵତାଗାରଭେଦକାନ୍ ଘାତଯେନ୍ନୃପଃ ।। ୨୨୭.

ଏମାନଙ୍କର ହାତ କାଟି, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶୂଳରେ ଗାଡ଼ିବା ଉଚିତ। ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ଦେଉଳ କିମ୍ବା ଦେବତା ଘର ଭାଙ୍ଗନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ରାଜାଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିବା ଉଚିତ।

ସମୁତ୍ସୃଜେଦ୍ରାଜମାର୍ଗେ ଯସ୍ତ୍ଵମେଧ୍ଯମନାପଦି । ସ ହି କାର୍ଷାପଣନ୍ଦଣ୍ଡ୍ଯସ୍ତମମେଧ୍ଯଞ୍ଚ ଶୋଧଯେତ୍ ।। ୨୨୭.

ଯେଉଁମାନେ ଦରକାର ନଥିବାବେଳେ ରାଜପଥରେ ଅପବିତ୍ର ବସ୍ତୁ ପେଲାନ୍ତି, ସେମାନେ କର୍ଷାପଣ ଦଣ୍ଡ ଦେବେ ଏବଂ ସେ ଅପବିତ୍ରତାକୁ ସଫା କରିବା ଉଚିତ।

ପ୍ରତିମାସଙ୍‌କ୍ରମଭିଦୋ ଦଦ୍ଯୁଃ ପଞ୍ଚଶତାନି ତେ । ସମୈଶ୍ଚ ଵିଷମଂ ଯୋ ଵା ଚରତେକ ମୂଲ୍ଯତୋଽପି ଵା ।। ୨୨୭.

ଯେଉଁମାନେ ପ୍ରତିମା କିମ୍ବା ତାହାର ଆସନ ଭାଙ୍ଗନ୍ତି, ସେମାନେ ପାଞ୍ଚଶେ ମୁଦ୍ରା ଦଣ୍ଡ ଦେବେ। ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ତୁଳା, ମାପ କିମ୍ବା ମୂଲ୍ୟରେ ଧୋଖା ଦେଇଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ଦଣ୍ଡ ଦେବେ।

ସମାପ୍ନୁଯାନ୍ନରଃ ପୂର୍ଵଂ ଦମଂ ମଧ୍ଯମମେଵ ଵା । ଦ୍ରଵ୍ଯମାଦାଯ ଵଣିଜାମନର୍ଘେଣାଵରୁନ୍ଦତାଂ ।। ୨୨୭.

ଯେଉଁ ଲୋକ ଆଗରୁ ଠିକ୍ ଦଣ୍ଡ କିମ୍ବା ମଧ୍ୟମ ଦଣ୍ଡ ଦେଇ, ବ୍ୟାପାରୀଙ୍କୁ ଯଥାଯଥ ମୂଲ୍ୟ ଦେଇ ଦ୍ରବ୍ୟ ନେଇଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ଅଟକାଯିବା ଉଚିତ।

ରାଜା ପୃଥକ୍‌ ପୃଥକ୍ କୁର୍ଯ୍ଯାଦ୍ଦଣ୍ଡମୁତ୍ତମସାହସଂ । ଦ୍ରଵ୍ଯାଣାଂ ଦୂଷକୋ ଯଶ୍ଚ ପ୍ରତିଚ୍ଛନ୍ଦକଵିକ୍ରଯୀ ।। ୨୨୭.

ଯେଉଁମାନେ ଦ୍ରବ୍ୟରେ ମିଶ୍ରଣ କରନ୍ତି କିମ୍ବା ମିଥ୍ୟା ନାମରେ ବିକ୍ରୟ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ରାଜା ଅଲଗା ଭାବରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ।

ମଧ୍ଯମଂ ପ୍ରାପ୍ନୁଯାଦ୍ଦଣ୍ଡଂ କୂଟକର୍ତ୍ତା ତଥୋତ୍ତମଂ । କଲହାପକୃତଂ ଦେଯଂ ଦଣ୍ଡଶ୍ଚ ଦ୍ଵିଗୁଣସ୍ତତଃ ।। ୨୨୭.

ଯେଉଁମାନେ ନକଲି ତିଆରି କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟମ ଦଣ୍ଡ ଦେବେ; ଯେଉଁମାନେ ଏହାର ଅତିରିକ୍ତ ନକଲି କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦଣ୍ଡ ପାଇବେ। ଯେଉଁମାନେ ବିବାଦ ଉତ୍ପନ୍ନ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ଏହି ଦଣ୍ଡର ଦୁଇଗୁଣା ଦଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ।

ଅଭକ୍ଷ୍ଯଭକ୍ଷ୍ଯେ ଵିପ୍ରେ ଵା ଶୂଦ୍ରେ ଵା କୃଷ୍ଣଲୋ ଦମଃ । ଲୁଲାଶାସନକର୍ତ୍ତା ଚ କୂଟକୃନ୍ନାଶକସ୍ଯ ଚ ।। ୨୨୭.

ବ୍ରାହ୍ମଣ କିମ୍ବା ଶୂଦ୍ର ଯଦି ଅଖାଦ୍ୟ ଖାଇଥାନ୍ତି, ସେମାନେ କୃଷ୍ଣଳ ଦଣ୍ଡ ଦେବେ। ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ମିଥ୍ୟା ଆଦେଶ ଦେଇଥାନ୍ତି କିମ୍ବା ନକଲି ବସ୍ତୁ ନଷ୍ଟ କରିଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ଦଣ୍ଡ ଦେବେ।

ଏଭିଶ୍ଚ ଵ୍ଯଵହର୍ତ୍ତାଂ ଯଃ ସ ଦାପ୍ଯୋ ଦମମୁତ୍ତମଂ । ଵିଷାଗ୍ନିଦାଂ ପତିଗୁରୁଵିପ୍ରାପତ୍ଯପ୍ରମାପିଣୀଂ ।। ୨୨୭.

ଏହିପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ। ଏହା ସହିତ ଯେଉଁମାନେ ବିଷ, ଅଗ୍ନି ଦେଇଥାନ୍ତି କିମ୍ବା ପତି, ଗୁରୁ, ବ୍ରାହ୍ମଣ କିମ୍ବା ଶିଶୁଙ୍କୁ ମାରିଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଦଣ୍ଡ ପାଇବେ।

ଵିକର୍ଣକରନାସୌଷ୍ଠୀଂ କୃତ୍ଵା ଗୋଭିଃ ପ୍ରଵାସଯେତ୍ । କ୍ଷେତ୍ରଵେଶ୍ମଗ୍ରାମଵନଵିଦାରକାସ୍ତଥା ନରାଃ ।। ୨୨୭.

କାଣ, ନାକ କିମ୍ବା ଆଂଠି କାଟିଦେଇଥିଲେ, ଗାଈ ସହିତ ଦେଶଛାଡ଼ କରିବା ଉଚିତ। ଏହାପରି ଯେଉଁମାନେ କ୍ଷେତ୍ର, ଘର, ଗାଁ କିମ୍ବା ଜଙ୍ଗଲ ନଷ୍ଟ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଦଣ୍ଡ ପାଇବେ।

ରାଜପତ୍ନ୍ଯଭିଗାମୀ ଚ ଦଗ୍ଧଵ୍ଯାସ୍ତୁ କଟାଗ୍ନିନା । ଊନଂ ଵାପ୍ଯଧିକଂ ଵାପି ଲିଖେଦ୍ଯୋ ରାଜଶାସନଂ ।। ୨୨୭.

ଯେଉଁମାନେ ରାଜାଙ୍କର ରାନୀଙ୍କୁ ସ୍ପର୍ଶ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଶବଦାହ ଅଗ୍ନିରେ ପୋଡ଼ାଯିବେ। ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ରାଜାଙ୍କ ଆଦେଶ କମ୍ କିମ୍ବା ବେଶି ଲେଖନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଦଣ୍ଡିତ ହେବେ।

ପାରଜାଯିକଚୌରୌ ଚ ମୁଞ୍ଚତୋ ମଣ୍ଡ ଉତ୍ତମଃ । ରାଜଯାନାସନାରୋଢ୍‌ର୍ଦଣ୍ଡ ଉତ୍ତମସାହସଃ ।। ୨୨୭.

ଯେଉଁମାନେ ପୁନଃପୁନି ଚୋରି କରୁଥିବା ଚୋରକୁ ଛାଡ଼ିଦିଅନ୍ତି, ସେମାନେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦଣ୍ଡ ଦେବେ। ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ରାଜାଙ୍କ ରଥ କିମ୍ବା ଆସନରେ ବସନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦଣ୍ଡ ପାଇବେ।

ଯୋ ମନ୍ଯେତାଜିତୋଽସ୍ମୀତି ନ୍ଯାଯେନାପି ପରାଜିତଃ । ତମାଯାନ୍ତଂ ପରାଜିତ୍ଯ୬ ଦଣ୍ଡଯେଦ୍‌ ଦ୍ଵିଗୁଣଂ ଦମଂ ।। ୨୨୭.

ଯେଉଁମାନେ ନ୍ୟାୟ ଅନୁଯାୟୀ ହାରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, 'ମୁଁ ହାରିନି' ବୋଲି ଭାବନ୍ତି ଏବଂ ପୁଣି ବିବାଦ କରିବାକୁ ଆସନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ଦୁଇଗୁଣା ଦଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ।

ଆହ୍ଵାନକାରୀ ବଧ୍ଯଃ ସ୍ଯାଦନାହୂତମଥାହ୍ଵଯନ୍ । ଦାଣ୍ଡିକସ୍ଯ ଚ ଯୋ ହସ୍ତାଦଭିମୁକ୍ତଃ ପଲାଯତେ ।। ୨୨୭.

ଯିଏ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କରେ, ସେଠି ତାକୁ ବାନ୍ଧିବା ଉଚିତ। ଏହିପରି, ଯିଏ ଡାକିବାକୁ ନ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଆପଣେ ଡାକେ, ସେଠି ମଧ୍ୟ ବାନ୍ଧିବା ଉଚିତ। ଏହା ସହିତ, ଦଣ୍ଡ ଦେଉଥିବା ଅଧିକାରୀଙ୍କ ହାତରୁ ଛାଡ଼ି ଦେଲେ ପରେ ଯିଏ ପଳାଇଯାଏ, ସେଠି ମଧ୍ୟ ବାନ୍ଧିବା ଉଚିତ।

ପୁଷ୍କର ଉଵାଚ ଯଦା ମନ୍ଯେତ ନୃପତିରାକ୍ରନ୍ଦେନ ବଲୀଯସା । ପାର୍ଷ୍ଣିଗ୍ରାହୋଽଭିଭୂତୋ ମେ ତଦା ଯାତ୍ରାଂ ପ୍ରଯୋଜଯେତ୍ ।। ୨୨୮.

ପୁଷ୍କର କହିଲେ— ରାଜା ଯେତେବେଳେ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରର ଚିତ୍କାର ଦ୍ୱାରା ଭାବିବେ ଯେ ଶତ୍ରୁ ତାଙ୍କର ପଛର ରକ୍ଷାକାରୀଙ୍କୁ ଅଧିକାର କରିଛି, ସେତେବେଳେ ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ କରିବା ଉଚିତ।

ପୁଷ୍ଟା ଯୋଧା ଭୃତା ଭୃତ୍ଯାଃ ପ୍ରଭୂତଞ୍ଚ ବଲଂ ମମ । ମୂଲରକ୍ଷାସମର୍ଥୋଽସ୍ମି ତୈର୍ଗତ୍ଵା୧ ଶିଵିରେ ଵ୍ରଜେତ୍ ।। ୨୨୮.

ମୋ ଯୋଧାମାନେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ମୋର ସେବକମାନେ ଦରମା ପାଇଛନ୍ତି, ଏବଂ ମୋର ସେନା ବହୁତ। ମୁଁ ମୂଳ ରକ୍ଷା କରିବାରେ ସମର୍ଥ। ସେମାନଙ୍କ ସହିତ ଯାଇ, ଶିବିରକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବା ଉଚିତ।

ଶତ୍ରୋର୍ଵା ଵ୍ଯସନେ ଯାଯାତ୍ ଦୈଵାଦ୍ଯୈଃ ପୀଡିତଂ ପରଂ । ଭୂକମ୍ପୋ ଯାନ୍ଦିଶଂ ଯାତି ଯାଞ୍ଚ କେତୁର୍ଵ୍ଯଦୂଷଯତ୍ ।। ୨୨୮.

ଯେତେବେଳେ ଶତ୍ରୁ କଷ୍ଟରେ ଅଛନ୍ତି, କିମ୍ବା ଦୁର୍ଦ୍ଦୈବରେ ପୀଡିତ, କିମ୍ବା ଭୂକମ୍ପ ହୁଏ, କିମ୍ବା ପତାକା ଭଙ୍ଗ ହୁଏ, କିମ୍ବା ଅଶୁଭ ସଙ୍କେତ ଦେଖାଯାଏ, ସେତେବେଳେ ଆଗେଇଯିବା ଉଚିତ।

ଶରୀରସ୍ଫୁରଣେ ଧନ୍ଯେ ତଥା ସୁସ୍ଵପ୍ନଦର୍ଶନେ ।। ୨୨୮.

ଦେହର ଶୁଭ ଫଡ଼କିବା କିମ୍ବା ଶୁଭ ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖିଲେ ମଧ୍ୟ ଆଗେଇଯିବା ଉଚିତ।

ନିମିତ୍ତେ ଶକୁନେ ଧନ୍ଯେ ଜାତେ ଶତ୍ରୁପୁରଂ ଵ୍ରଜେତ୍ । ପଦାତିନାଗବହୁଲାଂ ସେନାଂ ପ୍ରାଵୃଷି ଯୋଜଯେତ୍ ।। ୨୨୮.

ଶୁଭ ସଙ୍କେତ କିମ୍ବା ପକ୍ଷୀ ଦେଖିଲେ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ନଗରକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବା ଉଚିତ। ବର୍ଷାକାଳରେ ପଦାତି ଓ ହାତୀ ଅଧିକ ଥିବା ସେନା ଯୋଜନା କରିବା ଉଚିତ।

ସେନା ପଦାତିବହୁଲା ଶତ୍ରୂନ୍ ଜଯତି ସର୍ଵଦା । ଅଙ୍ଗଦକ୍ଷିଣଭାଗେ ତୁ ଶସ୍ତଂ ପ୍ରସ୍ଫୁରଣଂ ଭଵେତ୍ ।। ୨୨୮.

ଯେ ସେନାରେ ପଦାତି ଅଧିକ, ସେ ସବୁବେଳେ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଜିତିଥାଏ। ଅଙ୍ଗର ଡାହାଣପଟେ ଫଡ଼କିଲେ ଏହା ଶୁଭ ହୁଏ।

ନ ଶସ୍ତନ୍ତୁ ତଥା ଵାମେ ପୃଷ୍ଠସ୍ଯ ହୃଦଯସ୍ଯ ଚ । ଲାଞ୍ଛନଂ ପିଟକଞ୍ଚୈଵ ଵିଜ୍ଞେଯଂ ସ୍ଫୁରଣଂ ତଥା ।। ୨୨୮.

ବାମପଟେ, ପିଠି କିମ୍ବା ହୃଦୟରେ ଫଡ଼କିଲେ ଏହା ଶୁଭ ନୁହେଁ। ଚିହ୍ନ କିମ୍ବା ଫୁଲା ଓ ଫଡ଼କିବାକୁ ମଧ୍ୟ ଚିହ୍ନଟ କରିବା ଉଚିତ।

ପୁଷ୍କର ଉଵାଚ ସ୍ଵପ୍ନଂ ଶୁଭାଶୁଭଂ ଵକ୍ଷ୍ଯେ ଦୁଃସ୍ଵପ୍ନହରଣନ୍ତଥା । ନାଭିଂ ଵିନାନ୍ଯତ୍ର ଗାତ୍ରେ ତୃଣଵୃକ୍ଷସମୁଦ୍ଭଵଃ ।। ୨୨୯.

ପୁଷ୍କର କହିଲେ— ମୁଁ ଶୁଭ ଓ ଅଶୁଭ ସ୍ୱପ୍ନ ବିଷୟରେ କହିବି, ଏବଂ ଖରାପ ସ୍ୱପ୍ନ ଦୂର କରିବା ଉପାୟ ମଧ୍ୟ। ନାଭି ଛାଡ଼ି ଶରୀରର ଅନ୍ୟଅଂଶରେ ଘାସ କିମ୍ବା ଗଛ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ।

ଚୂର୍ଣନଂ ମୂଦ୍‌ର୍ଧ୍ନି କାଂସ୍ଯାନାଂ ମୁଣ୍ଡନଂ ନଗ୍ନତା ତଥା । ମଲିନାମ୍ବରଧାରିତ୍ଵମଭ୍ଯଙ୍ଗଃ ପଙ୍କଦିଗ୍ଧତା ।। ୨୨୯.

ମୁଣ୍ଡରେ ଚୁର୍ଣ୍ଣ କରିବା, କାଂସ୍ୟ ପାତ୍ର ମୁଣ୍ଡାଇବା, ମୁଣ୍ଡା ହେବା, ନଗ୍ନ ହେବା, ମେଲା କପଡ଼ା ପିନ୍ଧିବା, ତେଲ ଲଗାଇବା, କିମ୍ବା କାଦୁଁ ଲଗିବା।

ଉଚ୍ଚାତ୍ ପ୍ରପତନଞ୍ଚୈଵ ଵିଵାହୋ ଗୀତମେଵ ଚ । ତନ୍ତ୍ରୀଵାଦ୍ଯଵିନୋଦଶ୍ଚ ଦାଲାରୋହଣମେଵ ଚ ।। ୨୨୯.

ଉଚ୍ଚ ସ୍ଥାନରୁ ପଡ଼ିଯିବା, ବିବାହ, ଗୀତ ଗାଇବା, ତାନପୁରା ବାଜାଇ ମନୋରଞ୍ଜନ କରିବା, କିମ୍ବା ଡାଳି ଚଢ଼ିବା।

ଅର୍ଜନଂ ପଦ୍ମଲୋହାନାଂ ସର୍ପାଣାମଥ ମାରଣଂ । ରକ୍ତପୁଷ୍ପଦ୍ରୁମାଣାଞ୍ଚ ଚଣ୍ଡାଲସ୍ଯ ତଥୈଵ ଚ ।। ୨୨୯.

ପଦ୍ମ କିମ୍ବା କାଂସ୍ୟ ଲାଭ କରିବା, ସାପ ମାରିବା, ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ ଫୁଲ ଥିବା ଗଛ, କିମ୍ବା ଚଣ୍ଡାଳଙ୍କ ସଂସ୍ପର୍ଶ।

ମାତୁଃ ପ୍ରଵେଶୋ ଜଠରେ ଚିତାରୋହଣମେଵ ଚ । ଶକ୍ରଧ୍ଵଜାଭିପତନଂ ପତନଂ ଶଶିସୂର୍ଯ୍ଯଯୋଃ ।। ୨୨୯.

ମାଆର ଗର୍ଭକୁ ପ୍ରବେଶ, ଶବଦାହ ଚିତା ଉପରେ ଚଢ଼ିବା, ଇନ୍ଦ୍ରର ପତାକା ଉପରେ ପଡ଼ିବା, କିମ୍ବା ଚନ୍ଦ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉପରେ ପଡ଼ିବା।

ଦିଵ୍ଯାନ୍ତରୀକ୍ଷଭୌମାନାମୁତ୍ପାତାନାଞ୍ଚ ଦର୍ଶନଂ । ଦେଵଦ୍ଵିଜାତିଭୂପାନାଂ ଗୁରୂଣାଙ୍କୋପ ଏଵ ଚ ।। ୨୨୯.

ଦେବତା, ଆକାଶୀୟ କିମ୍ବା ପୃଥିବୀର ଅଶୁଭ ଚିହ୍ନ ଦେଖିବା, ଏବଂ ଦେବତା, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ରାଜା କିମ୍ବା ଗୁରୁଙ୍କ ରୋଷ।