ଅଗ୍ନିପୁରାଣମ୍

ଅଵନିଷ୍ଠୀଵତୋ ଦର୍ପାଦ୍‌ ଦ୍ଵାଵୋଷ୍ଠୌ ଛେଦଯେନ୍ନୃପଃ । ଅପମୂତ୍ରଯତୋ ମେଢ୍ରମପଶବ୍ଦଯତୋ ଗୁଦଂ ।। ୨୨୭.

ଯଦି କେହି ଅହଂକାରରେ ଭୂମିରେ ଥୁକିଦେଉଛି, ରାଜା ତାଙ୍କର ଦୁଇଟି ଓଠକୁ କାଟିଦେବା ଉଚିତ। ସାଧାରଣ ସ୍ଥାନରେ ପିଶାବ କଲେ ଲିଙ୍ଗକୁ, ଅଶ୍ଳୀଳ କଥା କହିଲେ ମଳଦ୍ୱାରକୁ କାଟିଦେବା ଉଚିତ।

ଉତ୍କୃଷ୍ଟାସନସଂସ୍ଥସ୍ଯ ନୀଚସ୍ଯାଧୋନିକୃନ୍ତନଂ । ଯୋ ଯଦଙ୍ଗଂ ଚ ରୁଜଯେତ୍ତଦଙ୍ଗନ୍ତସ୍ଯ କର୍ତ୍ତଯେତ୍ ।। ୨୨୭.

ଯଦି କୌଣସି ନିମ୍ନ ବ୍ୟକ୍ତି ଉଚ୍ଚ ଆସନରେ ବସିଯାଏ, ତାହାର ପିଛକୁ କାଟିଦେବା ଉଚିତ। ଯେଉଁ ଅଂଗ ଦ୍ୱାରା କ୍ଷତି କରାଯାଇଛି, ସେଇ ଅଂଗକୁ କାଟିଦେବା ଉଚିତ।

ଅର୍ଦ୍ଧପାଦକରାଃ କାର୍ଯା ଗୋଗଜାଶ୍ଵୋଷ୍ଟ୍ରଘାତକାଃ । ଵୃକ୍ଷନ୍ତୁ ଵିଫଲଂ କୃତ୍ତ୍ଵା ସୁଵର୍ଣ ଦଣ୍ଡମର୍ହତି ।। ୨୨୭.

ଯେଉଁମାନେ ଗାଈ, ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା କିମ୍ବା ଉଠକୁ ମାରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ଅର୍ଦ୍ଧ ପା ଓ ହାତ କାଟିଦେବା ଉଚିତ। ଯେଉଁଠି ଫଳ ନଥିବା ଗଛକୁ କାଟିଦେଉଛି, ସେ ଲୋକ ରାଜାଙ୍କୁ ସୁନା ଦଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ।

ଦ୍ଵିଗୁଣଂ ଦାପ୍ଯେଚ୍ଛିନ୍ନେ ପଥି ସୀମ୍ନି ଜଲାଶଯେ । ଦ୍ରଵ୍ଯାଣି ଯୋ ହରେଦ୍ଯସ୍ଯ ଜ୍ଞାନତୋଽଜ୍ଞାନତୋଽପି ଵା ।। ୨୨୭.

ଯଦି କେହି ରାସ୍ତା, ସୀମା କିମ୍ବା ଜଳାଶୟରେ ଜିନିଷ ଚୋରି କରେ କିମ୍ବା କ୍ଷତି କରେ, ସେ ଜଣେ ଜାଣି କିମ୍ବା ଅଜାଣି ହେଉ, ଦୁଇଗୁଣା ମୂଲ୍ୟ ଦଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ।

ସ ସସ୍ଯୋତ୍ପାଦ୍ଯ ତୁଷ୍ଟିନ୍ତୁ ରାଜ୍ଞେ ଦଦ୍ଯାତ୍ତତୋ ଦମଂ । ଯସ୍ତୁ ରଜ୍ଜୁଂ ଘଟଂ କୂପାଦ୍ଧରେଚ୍ଛିନ୍ଦ୍ଯାଚ୍ଚ ତାଂ ପ୍ରପାଂ ।। ୨୨୭.

ଯେଉଁଠାରୁ ଲାଭ କିମ୍ବା ଉତ୍ପାଦନ ହୁଏ, ସେଠାରୁ ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଇ, ପରେ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ଦଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ। ଯେଉଁମାନେ କୂଆରୁ ଦୋରି କିମ୍ବା ଘଡ଼ା ନେଇଯାନ୍ତି, କିମ୍ବା ସାଧାରଣ ପାନୀୟ ସ୍ଥାନର ଦୋରି କାଟିଦେଉଛନ୍ତି,

ସ ଦଣ୍ଡଂ ପ୍ରାପ୍ନୁଯାନ୍‌ମାସଂ ଦଣ୍ଡ୍ଯଃ ସ୍ଯାତ୍ ପ୍ରାଣିତାଡ଼ନେ । ଧାନ୍ଯଂ ଦଶଭ୍ଯଃ କୁମ୍ଭେଭ୍ଯୋ ହରତୋଽଭ୍ଯଧିକଂ ବଧଃ ।। ୨୨୭.

ସେମାନେ ଏକ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦଣ୍ଡ ଭୋଗିବେ; ଯଦି କାହାରୋ ଜୀବନକୁ ବିପଦରେ ପକାଇଦେଇଛନ୍ତି, ତେବେ ମୃତ୍ୟୁଦଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ। ଯେଉଁମାନେ ଦଶଟିଠାରୁ ଅଧିକ ଧାନ ଚୋରି କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମୃତ୍ୟୁଦଣ୍ଡ ଯୋଗ୍ୟ।

ଶେଷେଽପ୍ଯେକାଦଶଗୁଣଂ ତସ୍ଯ ଦଣ୍ଡଂ ପ୍ରକଲ୍ପଯେତ୍ । ସୁଵର୍ଣରଜତୀଦୀନାଂ ନୃସ୍ତ୍ରୀଣାଂ ହରଣେ ବଧଃ ।। ୨୨୭.

ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ମାମଲାରେ ଏକାଦଶ ଗୁଣା ଦଣ୍ଡ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରାଯିବ। ସୁନା, ଚାନ୍ଦି କିମ୍ବା ଜନାନୀ ଚୋରି କଲେ ମୃତ୍ୟୁଦଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ।

ଯେନ ଯେନ ଯଥାହ୍ଗେନ ସ୍ତେନୋ ନୃଷୁ ଵିଚେଷ୍ଟତେ । ତତ୍ତଦେଵ ହରେଦସ୍ଯ ପ୍ରତ୍ଯାଦେଶାଯ ପାର୍ଥିଵଃ ।। ୨୨୭.

ଯେଉଁ ଅଂଗ ଦ୍ୱାରା ଏବଂ ଯେପରି ଏକ ଚୋର ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ, ରାଜା ସେଉଁଠିଠାରୁ ସେଇ ଜିନିଷକୁ ନେଇ ନିଅନ୍ତୁ, ଏହା ତାଙ୍କୁ ଶାସ୍ତି ଦେବା ପାଇଁ।

ବ୍ରାହ୍ମଣଃ ଶାକଧାନ୍ଯାଦି ଅଲ୍ପଂ ଗୃହ୍ଣନ୍ନ ଦୋଷବାକ୍ । ଗୋଦେଵାର୍ଥଂ ହରଂଶ୍ଚାପି ହନ୍ଯାଦ୍ଦୁଷ୍ଟଂ ବଧୋଦ୍ଯତଂ ।। ୨୨୭.

ଯଦି କୌଣସି ବ୍ରାହ୍ମଣ ଅଳ୍ପ ପରିମାଣର ଶାକ କିମ୍ବା ଧାନ ନେଇଥାଏ, ତେବେ ତାହାର କୌଣସି ଦୋଷ ନାହିଁ। କିନ୍ତୁ ଗାଈ କିମ୍ବା ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ଚୋରି କରିଥିବା ଦୁଷ୍ଟ ବ୍ୟକ୍ତି ଯଦି ଖରାପ କାମ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ, ତେବେ ତାକୁ ମାରିଦେବା ଉଚିତ।

ଗୃହକ୍ଷେତ୍ରାପହର୍ତ୍ତାରଂ ତଥା ପତ୍ନ୍ଯଭିଗାମିନଂ । ଅଗ୍ନିନଦଂ ଗରଦଂ ହନ୍ଯାତ୍ତଥା ଚାଭ୍ଯୁଦ୍ଯତାଯୁଧଂ ।। ୨୨୭.

ଯେଉଁମାନେ ଘର କିମ୍ବା ଜମି ଚୋରି କରନ୍ତି, ଅନ୍ୟର ଜନାନୀଙ୍କୁ ଭୋଗ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତି, ଅଗ୍ନି ଲଗାନ୍ତି, ବିଷ ଦେଇଦିଅନ୍ତି କିମ୍ବା ଅସ୍ତ୍ର ଉଠାନ୍ତି, ସେମାନେ ମୃତ୍ୟୁଦଣ୍ଡ ଯୋଗ୍ୟ।

ରାଜା ଗଵାଭିଵାରାଦ୍ଯଂ ହନ୍ଯାଚ୍ଚୈଵାତତାଯିନଃ । ପରସ୍ତ୍ରିଯଂ ନ ଭାଷେତ ପ୍ରତିଷିଦ୍ଧୋ ଵିଶେନ୍ନ ହି ।। ୨୨୭.୪୦ ଅଦଣ୍ଡ୍ଯା ସ୍ତ୍ରୀ ଭଵେଦ୍ରାଜ୍ଞା ଵରଯନ୍ତୀ ପତିଂ ସ୍ଵଯଂ। ଉତ୍ତମାଂ ସେଵମାନଃ ସ୍ତ୍ରୀଂ ଜଘନ୍ଯୋ ବଧମର୍ହତି ।। ୨୨୭.

ଯେଉଁମାନେ ଗାଈ ଚୋରି କରିବା ପାଇଁ ଆକ୍ରମଣ କରନ୍ତି ଏବଂ ଏହା ପରି ଅନ୍ୟ ଅପରାଧ କରନ୍ତି, ରାଜା ସେମାନୋକୁ ମାରିଦେବା ଉଚିତ। ଅନ୍ୟର ଜନାନୀଙ୍କ ସହ କଥା ହେବା କିମ୍ବା ନିଷେଧ କଲେ ତାଙ୍କ ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।

ଭର୍ତ୍ତାରଂ ଲଙ୍‌ଘଯେଦ୍ଯା ତାଂ ଶ୍ଵଭିଃ ସଙ୍ଘାତଯେତ୍ ସ୍ଥିରଂ । ସଵର୍ଣଦୂଷିତାଂ କୁର୍ଯ୍ଯାତ୍ ପିଣ୍ଡମାତ୍ରୋପଜୀଵିନୀଂ ।। ୨୨୭.

ଯେଉଁ ଜନାନୀ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ଅବମାନ କରେ, ତାକୁ କୁକୁରମାନେ ଖାଇଦେବା ପାଇଁ ବାହାରେ ଛାଡ଼ିଦେବା ଉଚିତ। ସମାନ ଜାତିର ପୁରୁଷ ଦ୍ୱାରା ଦୁଷିତ ହେଲେ, ସେ ମାତ୍ର ଭିକ୍ଷା ଖାଇ ଜୀବନ ଯାପନ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ।

ଜ୍ଯାଯସା ଦୂଷିତା ନାରୀ ମୁଣ୍ଡନଂ ସମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ । ଵୈଶ୍ଯାଗମେ ତୁ ଵିପ୍ରସ୍ଯ କ୍ଷତ୍ରିଯସ୍ଯାନ୍ତ୍ଯଜାଗମେ ।। ୨୨୭.

ଉଚ୍ଚ ଜନରେ ଦୁଷିତ ହେଲେ, ଜନାନୀଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ କାଟିଦେବା ଉଚିତ। ବ୍ରାହ୍ମଣ ବୈଶ୍ୟ ଦ୍ୱାରା, କ୍ଷତ୍ରିୟ ଅନ୍ତ୍ୟଜ ଦ୍ୱାରା ଦୁଷିତ ହେଲେ,

କ୍ଷତ୍ରିଯଃ ପ୍ରଥମଂ ଵୈଶ୍ଯୋ ଦଣ୍ଡ୍ଯଃ ଶଦ୍ରାଗମେ ଭଵେତ୍ । ଗୁହୀତ୍ଵା ଵେତନଂ ଵେଶ୍ଯା ଲୋଭାଦନ୍ଯତ୍ର ଗଚ୍ଛତି ।। ୨୨୭.

କ୍ଷତ୍ରିୟ ପ୍ରଥମେ, ତାପରେ ବୈଶ୍ୟ ଶୂଦ୍ର ସହ ସମ୍ପର୍କ କଲେ ଦଣ୍ଡିତ ହେବେ। ଯଦି ବେଶ୍ୟା ଦେୟ ନେଇ ଲୋଭରେ ଅନ୍ୟଠାରେ ଯାଏ,

ଵେତନନ୍ଦ୍ଵିଗୁଣଂ ଦଦ୍ଯାଦ୍ଦଣ୍ଡଞ୍ଚ ଦ୍ଵିଗୁଣଂ ତଥା। ଭାର୍ଯା ପୁତ୍ରାଶ୍ଚ ଦାସାଶ୍ଚ ଶିଷ୍ଯୋ ଭ୍ରାତା ଚ ସୋଦରଃ ।। ୨୨୭.

ସେ ଦୁଇଗୁଣା ଦେୟ ଫେରାଇବା ସହିତ ଦୁଇଗୁଣା ଦଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ। ଜନାନୀ, ପୁଅ, ଦାସ, ଛାତ୍ର ଓ ସହୋଦର ଭାଇ,

କୃତାପରାଧାସ୍ତାଡ୍ଯାଃ ସ୍ଯୂ ରଜ୍ଵା ଵେଣୁଦଲେନ ଵା । ପୃଷ୍ଟେନ ମସ୍ତକେ ହନ୍ଯାଚ୍ଚୌରସ୍ଯାପ୍ନୋତି କିଲ୍ଵିଷଂ ।। ୨୨୭.

ଯଦି ଅପରାଧ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ରସ୍ସି କିମ୍ବା ପତଳା ଛଡ଼ିରେ ମାରିବାଯୋଗ୍ୟ। ପିଠ କିମ୍ବା ମୁଣ୍ଡରେ ମାରିଲେ, ମାରିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଚୋରର ପାପ ପାଇବ।

ରକ୍ଷାସ୍ଵଧିକୃତୈର୍ଯସ୍ତୁ ପ୍ରଜାଽତ୍ଯର୍ଥଂ ଵିଲୁପ୍ଯତେ । ତେଷାଂ ସର୍ଵସ୍ଵମାଦାଯ ରାଜା କୁର୍ଯ୍ଯାନ୍ ପ୍ରଵାସନଂ ।। ୨୨୭.

ଯଦି ରକ୍ଷା ପାଇଁ ନିଯୁକ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ଅତିରିକ୍ତ ଭାବେ ଲୋକମାନୋକୁ ଦୁଃଖ ଦେଇଥାନ୍ତି, ରାଜା ସେମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ ସମ୍ପତ୍ତି ନେଇ ଦେଇ, ସେମାନୋକୁ ଦେଶଛାଡ଼ କରିଦେବା ଉଚିତ।

ଯେ ନିଯୁକ୍ତାଃ ସ୍ଵକାର୍ଯେଷୁହନ୍ଯୁଃ କାର୍ଯାଣି କର୍ମିଣାଂ । ନିର୍ଘୃଣାଃ କ୍ରୂରମନସସ୍ତାନ୍ନିଃ ସ୍ଵାନ୍ କାରଯେନ୍ନୃପ ।। ୨୨୭.

ଯେମାନେ ନିଜ କାମରେ ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, କର୍ମଚାରୀମାନଙ୍କର କାମକୁ ଅବହେଳା କରନ୍ତି, ଦୟାହୀନ ଓ କଠୋର ମନର ଥାନ୍ତି, ରାଜାଙ୍କୁ ଉଚିତ ସେମାନଙ୍କୁ ନିଜ କାମ କରାଇବା।

ଅମାତ୍ଯଃ ପ୍ରାଡ୍‌ଵିଵାକୋ ଵା ଯଃ କୁର୍ଯ୍ଯାତ୍ କାର୍ଯ୍ଯମନ୍ଯଥା । ତସ୍ଯ ସର୍ଵସ୍ଵମାଦାଯ ତଂ ରାଜା ଵିପ୍ରଵାସଯେତ୍ ।। ୨୨୭.

ଯଦି କୌଣସି ମନ୍ତ୍ରୀ କିମ୍ବା ନ୍ୟାୟାଧୀଶ ନିଜ କାମକୁ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ନ କରନ୍ତି, ତେବେ ରାଜା ସେମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ ସମ୍ପତ୍ତି ନେଇ, ସେମାନଙ୍କୁ ଦେଶଛାଡ଼ କରିଦେବା ଉଚିତ।

ଗୁରୁତଲ୍ପେ ଭଯଃ କାର୍ଯ୍ଯଃ ସୁରାପାଣେ ସୁରାଧ୍ଵଜଃ । ସ୍ତେଯେଷୁ ଶ୍ଵପଦଂ ଵିଦ୍ଯାଦ୍‌ ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଶିରଃ ପୁମାନ୍ ।। ୨୨୭.

ଗୁରୁଙ୍କର ଜନାନୀଙ୍କୁ ସ୍ପର୍ଶ କରିଲେ ଭୟ ଦେଖାଯିବା ଉଚିତ, ମଦ୍ୟପାନ କରିଲେ ମଦ୍ୟର ଚିହ୍ନ, ଚୋରି କଲେ ପଶୁର ଚିହ୍ନ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା କଲେ ମଣିଷର ମୁଣ୍ଡ ଦେଖାଯିବା ଉଚିତ।

ଶୂଦ୍ରାଦୀନ୍ ଘାତଯେଦ୍ରାଜା ପାପାନ୍ ଵିପ୍ରାନ୍ ପ୍ରଵାସଯେତ୍ । ମହାପାତକିନାଂ ଵିତ୍ତଂ ଵରୁଣାଯୋପପାଦଯେତ୍ ।। ୨୨୭.

ପାପୀ ଶୂଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଥିଲେ ରାଜାଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କୁ ଦଣ୍ଡ ଦେଇ ହତ୍ୟା କରିବା ଉଚିତ, ପାପୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଶଛାଡ଼ କରିବା ଉଚିତ। ଏବଂ ମହାପାପୀମାନଙ୍କର ଧନ ବରୁଣଙ୍କୁ ଦେଇଦେବା ଉଚିତ।

ଗ୍ରାମେଷ୍ଵପି ଚ ଯେ କେଚିଚ୍ଚୌରାଣାଂ ଭକ୍ତଦାଯକାଃ । ଭାଣ୍ଡାର କୋଷଦାଶ୍ଚୈଵ ସର୍ଵାଂସ୍ତାନପି ଘାତଯେତ୍ ।। ୨୨୭.

ଗାଁରେ ଯେଉଁମାନେ ଚୋରମାନେ ପାଇଁ ଖାଦ୍ୟ ଦେଇଥାନ୍ତି କିମ୍ବା ସେମାନଙ୍କର ଗୋଦାମ କିମ୍ବା ଧନର ଦାୟିତ୍ୱ ନେଇଥାନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ରାଜାଙ୍କୁ ଦଣ୍ଡ ଦେଇ ହତ୍ୟା କରିବା ଉଚିତ।

ରାଷ୍ଟ୍ରେଷୁ ରାଷ୍ଟ୍ରାଧିକୃତାନ୍ ସାମନ୍ତାନ୍ ପାପିନୋହରେତ୍ । ସନ୍ଧି କୃତ୍ଵା ତୁ ଯେ ଚୌର୍ଯଂ ରାତ୍ରୌ କୁର୍ଵନ୍ତି କସ୍ତରାଃ ।। ୨୨୭.

ରାଜ୍ୟରେ ଯେଉଁ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀ ଓ ସୀମାନ୍ତ ପ୍ରଧାନମାନେ ପାପ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ରାଜା ଦୂର କରିବା ଉଚିତ। ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ଚୁକ୍ତି କରି ରାତିରେ ଚୋରି କରନ୍ତି, ସେମାନେ ବିଶେଷ ଦୁଷ୍ଟ।

ତେଷାଂ ଚ୍ଛିତ୍ଵା ନୃପୋ ହସ୍ତୌ ତୀକ୍ଷ୍ଣେ ଶୂଲେ ନିଵେଶଯେତ୍ । ତଡ଼ାଗଦେଵତାଗାରଭେଦକାନ୍ ଘାତଯେନ୍ନୃପଃ ।। ୨୨୭.

ଏମାନଙ୍କର ହାତ କାଟି, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶୂଳରେ ଗାଡ଼ିବା ଉଚିତ। ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ଦେଉଳ କିମ୍ବା ଦେବତା ଘର ଭାଙ୍ଗନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ରାଜାଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିବା ଉଚିତ।

ସମୁତ୍ସୃଜେଦ୍ରାଜମାର୍ଗେ ଯସ୍ତ୍ଵମେଧ୍ଯମନାପଦି । ସ ହି କାର୍ଷାପଣନ୍ଦଣ୍ଡ୍ଯସ୍ତମମେଧ୍ଯଞ୍ଚ ଶୋଧଯେତ୍ ।। ୨୨୭.

ଯେଉଁମାନେ ଦରକାର ନଥିବାବେଳେ ରାଜପଥରେ ଅପବିତ୍ର ବସ୍ତୁ ପେଲାନ୍ତି, ସେମାନେ କର୍ଷାପଣ ଦଣ୍ଡ ଦେବେ ଏବଂ ସେ ଅପବିତ୍ରତାକୁ ସଫା କରିବା ଉଚିତ।

ପ୍ରତିମାସଙ୍‌କ୍ରମଭିଦୋ ଦଦ୍ଯୁଃ ପଞ୍ଚଶତାନି ତେ । ସମୈଶ୍ଚ ଵିଷମଂ ଯୋ ଵା ଚରତେକ ମୂଲ୍ଯତୋଽପି ଵା ।। ୨୨୭.

ଯେଉଁମାନେ ପ୍ରତିମା କିମ୍ବା ତାହାର ଆସନ ଭାଙ୍ଗନ୍ତି, ସେମାନେ ପାଞ୍ଚଶେ ମୁଦ୍ରା ଦଣ୍ଡ ଦେବେ। ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ତୁଳା, ମାପ କିମ୍ବା ମୂଲ୍ୟରେ ଧୋଖା ଦେଇଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ଦଣ୍ଡ ଦେବେ।

ସମାପ୍ନୁଯାନ୍ନରଃ ପୂର୍ଵଂ ଦମଂ ମଧ୍ଯମମେଵ ଵା । ଦ୍ରଵ୍ଯମାଦାଯ ଵଣିଜାମନର୍ଘେଣାଵରୁନ୍ଦତାଂ ।। ୨୨୭.

ଯେଉଁ ଲୋକ ଆଗରୁ ଠିକ୍ ଦଣ୍ଡ କିମ୍ବା ମଧ୍ୟମ ଦଣ୍ଡ ଦେଇ, ବ୍ୟାପାରୀଙ୍କୁ ଯଥାଯଥ ମୂଲ୍ୟ ଦେଇ ଦ୍ରବ୍ୟ ନେଇଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ଅଟକାଯିବା ଉଚିତ।

ରାଜା ପୃଥକ୍‌ ପୃଥକ୍ କୁର୍ଯ୍ଯାଦ୍ଦଣ୍ଡମୁତ୍ତମସାହସଂ । ଦ୍ରଵ୍ଯାଣାଂ ଦୂଷକୋ ଯଶ୍ଚ ପ୍ରତିଚ୍ଛନ୍ଦକଵିକ୍ରଯୀ ।। ୨୨୭.

ଯେଉଁମାନେ ଦ୍ରବ୍ୟରେ ମିଶ୍ରଣ କରନ୍ତି କିମ୍ବା ମିଥ୍ୟା ନାମରେ ବିକ୍ରୟ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ରାଜା ଅଲଗା ଭାବରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ।

ମଧ୍ଯମଂ ପ୍ରାପ୍ନୁଯାଦ୍ଦଣ୍ଡଂ କୂଟକର୍ତ୍ତା ତଥୋତ୍ତମଂ । କଲହାପକୃତଂ ଦେଯଂ ଦଣ୍ଡଶ୍ଚ ଦ୍ଵିଗୁଣସ୍ତତଃ ।। ୨୨୭.

ଯେଉଁମାନେ ନକଲି ତିଆରି କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟମ ଦଣ୍ଡ ଦେବେ; ଯେଉଁମାନେ ଏହାର ଅତିରିକ୍ତ ନକଲି କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦଣ୍ଡ ପାଇବେ। ଯେଉଁମାନେ ବିବାଦ ଉତ୍ପନ୍ନ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ଏହି ଦଣ୍ଡର ଦୁଇଗୁଣା ଦଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ।