ଅଗ୍ନିପୁରାଣମ୍

ମାଯାଵତୀ ମତ୍ସ୍ଯମଧ୍ଯେ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସ୍ଵଂ ପତିମାଦରାତ୍। ପପୋଷ ସା ତଂ ଚୋଵାଚ ରତିସ୍ତେଽହଂ ପତିର୍ମମ

ମାୟାବତୀ ମାଛ ଭିତରେ ନିଜ ପତିଙ୍କୁ ଦେଖି, ସ୍ନେହରେ ତାଙ୍କୁ ପାଳିଲେ ଓ କହିଲେ, 'ମୁଁ ତୁମର ରତି, ତୁମେ ମୋର ପତି।'

କାମସ୍ତ୍ଵଂ ଶମ୍ଭୁନାନଙ୍ଗଃ କୃତୋହଂ ଶମ୍ବରେଣ ଚ। ହୃତା ନ ତସ୍ଯ ପତ୍ନୀ ତ୍ଵଂ ମାଯାଜ୍ଞଃ ଶମ୍ବରଂ ଜହି

'ତୁମେ କାମଦେବ, ଶିବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦେହହୀନ ହୋଇଛ, ମୁଁ ଶମ୍ବର ଦ୍ୱାରା ଆଣାଯାଇଛି; ମୁଁ ତାଙ୍କର ପତ୍ନୀ ନୁହେଁ। ତୁମେ ମାୟା ଜାଣ, ଶମ୍ବରଙ୍କୁ ବଧ କର।'

ତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ଶମ୍ବରଂ ହତ୍ଵା ପ୍ରଦ୍ଯୁମ୍ନଃ ସହ ଭାର୍ଯଯା। ମା ଯାଵତ୍ଯା ଯଯୌ କୃଷ୍ଣଂ କୃଷ୍ଣୋ ହୃଷ୍ଟୋଽଥ ରୁକ୍ମିଣୀ

ଏହା ଶୁଣି, ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଶମ୍ବରଙ୍କୁ ମାରି, ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ମାୟାବତୀ ସହ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ। କୃଷ୍ଣ ଓ ରୁକ୍ମିଣୀ ଖୁସି ହେଲେ।

ପ୍ରଦ୍ଯୁମ୍ନାଦନିରୁଦ୍ଵୋଭୂଦୁଷାପତିରୁଦାରଧୀଃ। ବାଣୋ ବଲିସୁତସ୍ତସ୍ଯ ସୁତୋଷା ଶୋଣିତଂ ପୁରମ୍

ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ଠାରୁ ଉଷାଙ୍କ ପତି ଉଦାରମନା ଅନିରୁଦ୍ଧ ଜନ୍ମିଲେ। ବାଣ, ବଳିଙ୍କ ପୁଅ, ଶୋଣିତପୁରରେ ଉଷା ନାମକ ଝିଅ ଥିଲେ।

ତପସା ଶିଵପୁତ୍ରୋଽଭୂଦ୍ ମାଯୂରଧ୍ଵଜପାତିତଃ। ଯୁଦ୍ଧଂ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯସି ବାଣ ତ୍ଵଂ ବାଣଂ ତୁଷ୍ଟଃ ଶିଵୋଭ୍ଯଧାତ୍

ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ସେ ଶିବଙ୍କ ପୁଅ ହେଲେ, ମୟୂରଧ୍ୱଜ ଧାରଣ କଲେ। ଶିବ ଖୁସି ହୋଇ ବାଣଙ୍କୁ କହିଲେ, 'ତୁମେ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇବ।'

ଶିଵେନ କ୍ରୀଡତୀଂ ଗୌରୀଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵୋଷା ସସ୍ପୃହା ପତୌ। ତାମାହ ଗୌରୀ ଭର୍ତ୍ତା ତେ ନିଶି ସୁପ୍ତେତି ଦର୍ଶନାତ୍

ଶିବଙ୍କ ସହ ଗୌରୀଙ୍କୁ ଖେଳୁଥିବା ଦେଖି, ଉଷା ପତି ପାଇବାକୁ ଆକାଂକ୍ଷା କଲେ। ଗୌରୀ ତାକୁ କହିଲେ, 'ନିଶାରେ ସ୍ୱପ୍ନରେ ତୁମ ପତିକୁ ଦେଖିବ।'

ଵୈଶାଖମାସଦ୍ଵାଦଶ୍ଯାଂ ପୁଂସୋ ଭର୍ତ୍ତା ଭଵିଷ୍ଯତି। ଗୌର୍ଯ୍ଯୁକ୍ତ ହର୍ଷିତା ଚୋଷା ଗୃହେ ସୁପ୍ତା ଦଦର୍ଶ ତମ୍

ବୈଶାଖ ମାସର ଦ୍ୱାଦଶୀ ତିଥିରେ ଏକ ପୁରୁଷ ତୁମର ପତି ହେବ। ଗୌରୀଙ୍କ କଥାରେ ଖୁସି ହୋଇ, ଉଷା ଘରେ ସୁତା ଅବସ୍ଥାରେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ୱପ୍ନରେ ଦେଖିଲେ।

ଆତ୍ମନା ସଙ୍ଗତଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ତତ୍ସଖ୍ଯା ଚିତ୍ରଲେଖଯା। ଲିଖିତାଦ୍ଵୈ ଚିତ୍ରପଟାଦନିସ୍ଦ୍ଧଂ ସମାନଯତ୍

ନିଜର ସଂଯୋଗ ବୁଝି, ସହେଳୀ ଚିତ୍ରଲେଖା ଚିତ୍ରପଟରେ ତାଙ୍କ ଚିତ୍ର ଆଙ୍କି, ଅନିରୁଦ୍ଧଙ୍କୁ କୌଣସି ବାଧା ଛାଡ଼ି ଆଣିଦେଲେ।

କୃଷ୍ଣଣୌତ୍ରଂ ଦ୍ଵାରକାତୋ ଦୁହିତା ବାଣମନ୍ତ୍ରିଣଃ। କୁମ୍ଭାଣ୍ଡସ୍ଯାନିରୁଦ୍ଧୋଗାଦ୍ରରାମ ହ୍ଯୁଷଯା ସହ

କୃଷ୍ଣଙ୍କ ନାତି ଅନିରୁଦ୍ଧ, ଦ୍ୱାରକାରୁ ବାଣଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀ କୁମ୍ଭାଣ୍ଡଙ୍କ ଝିଅ ଉଷା ସହ ଚାଲିଗଲେ।

ବାଣଧ୍ଵଜସ୍ଯ ସମ୍ପାତୈ ରକ୍ଷିଭିଃ ସ ନିଵେଦିତଃ। ଅନିରୁଦ୍ଧସ୍ଯ ବାଣେନ ଯୁଦ୍ଧମାସୀତ୍ସୁଦାରୁଣମ୍

ବାଣଙ୍କ ରକ୍ଷକମାନେ ସେମାନଙ୍କ ସଂଯୋଗ ଜାଣି ବାଣଙ୍କୁ ଖବର ଦେଲେ। ବାଣ ଓ ଅନିରୁଦ୍ଧ ମଧ୍ୟରେ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା।

ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତୁ ନାରଦାତ୍ କୃଷ୍ଣଃ ପ୍ରଦ୍ଯୁମ୍ନବଲଭଦ୍ରଵାନ୍। ଗରୁଡସ୍ଥୋଥ ଜିତ୍ଵାଗ୍ନୀଞ୍ଜ୍ଵରଂ ମାହେଶ୍ଵରନ୍ତଥା

ନାରଦଙ୍କ ଠାରୁ ଶୁଣି, କୃଷ୍ଣ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଓ ବଳଭଦ୍ର ସହିତ ଗରୁଡ଼ ଉପରେ ଚଢ଼ି, ଅଗ୍ନି ଓ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କ ଜ୍ୱରକୁ ଜିତିଲେ।

ହରିଶଙ୍କରଯୋର୍ଯୁଦ୍ଧଂ ବଭୂଵାଥ ଶରାଶରି। ନନ୍ଦିଵିନାଯକସ୍କନ୍ଦମୁଖାସ୍ତାକ୍ଷର୍ଯାଦିଭିର୍ଜିତାଃ

ହରି ଓ ଶଙ୍କରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତୀବ୍ର ବାଣ ଯୁଦ୍ଧ ହେଲା। ନନ୍ଦି, ବିନାୟକ, ସ୍କନ୍ଦ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସହଯୋଗୀମାନେ ଦ୍ୱାରା ପରାଜିତ ହେଲେ।

ଜୃମ୍ଭିତେ ଶଙ୍କରେ ନଷ୍ଟେ ଜୃମ୍ଭଣାସ୍ତ୍ରେଣ ଵିଷ୍ଣୁନା। ଛିନ୍ନଂ ସହସ୍ତ୍ରଂ ବାହୂନାଂ ରୁଦ୍ରେଣାଭଯମର୍ଥିତମ୍

ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଜ୍ରୁମ୍ଭଣାସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଶଙ୍କର ଅଚେତନ ହେଲେ, ଏକ ହଜାର ବାହୁ କାଟାଗଲା। ରୁଦ୍ର ଆଶ୍ରୟ ଚାହିଲେ, ସେମାନେ ନିର୍ଭୟତା ପାଇଲେ।

ଵିଷ୍ଣୁନା ଜୀଵିତୋ ବାଣୋ ଦ୍ଵିବାହୁଃ ପ୍ରାବ୍ରଵୀଚ୍ଛିଵମ୍। ତ୍ଵଯା ଯଦଭଯଂ ଦତ୍ତଂ ବାଣସ୍ଯାସ୍ଯ ମଯା ଚ ତତ୍

ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର କୃପାରେ ବାଣ ରକ୍ଷା ପାଇଲେ; ଦୁଇଟି ହାତ ଥିବା ସେ ବ୍ୟକ୍ତି ଶିବଙ୍କୁ କହିଲେ— 'ତୁମେ ଓ ମୁଁ, ଯେ ନିର୍ଭୟତା ବାଣଙ୍କୁ ଦେଇଛୁ, ସେ ଅବିଚଳ ରହିଛି।'

ଆଵଯୋର୍ନାସ୍ତି ଭେଦୋ ଵୈ ଭେଦୀ ନରକମାପ୍ନୁଯାତ୍। ଶିଵାଦ୍ଯୈଃ ପୂଜିତୋ ଵିଷ୍ଣୁଃ ସୋନିରୁଦ୍ଧ ଉଷାଦିଯୁକ୍

ଆମ ମଧ୍ୟରେ କୌଣସି ଭିନ୍ନତା ନାହିଁ; ଯେଉଁଠି ଭିନ୍ନତା ଦେଖାଏ, ସେ ନରକକୁ ପାଏ। ଶିବ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଯେଉଁ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପୂଜନ୍ତି, ସେ ବିଷ୍ଣୁ ଅନିରୁଦ୍ଧ ଓ ଉଷାଙ୍କ ସହିତ ଅଛନ୍ତି।

ଦ୍ଵାରକାନ୍ତୁ ଗତୋ ରେମେ ଉଗ୍ରସେନାଦିଯାଦଵୈଃ। ଅନିରୁଦ୍ଧାତ୍ମଜୋ ଵଜ୍ରୋ ମାର୍କଣ୍ଡେଯାତ୍ତୁ ସର୍ଵଵିତ୍

ସେ ଦ୍ୱାରକାକୁ ଗଲେ ଏବଂ ଉଗ୍ରସେନ ଓ ଯାଦବମାନେ ସହିତ ଆନନ୍ଦ କଲେ। ଅନିରୁଦ୍ଧଙ୍କ ପୁଅ ବଜ୍ର, ଯିଏ ସମସ୍ତ କଥା ଜାଣିଥିଲେ, ସେ ମାର୍କଣ୍ଡେୟଙ୍କ ବଂଶରୁ ଥିଲେ।

ବଲଭଦ୍ରଃ ପ୍ରଲମ୍ବଘ୍ନୋ ଯମୁନାକର୍ଷଣୋଽଭଵତ୍। ଦ୍ଵିଵିଦସ୍ଯ କପେର୍ଭେତ୍ତା କୌରଵୋନ୍ମାଦନାଶନଃ

ବଳଭଦ୍ର, ଯିଏ ପ୍ରଲମ୍ବ ଦାନବଙ୍କୁ ମାରିଥିଲେ, ଯମୁନା ନଦୀକୁ ଟାଣିଥିଲେ; ସେ ଦ୍ୱିବିଦ ବାନରଙ୍କୁ ଦଳିଥିଲେ ଏବଂ କୌରବମାନେର ଅନ୍ୟାୟ ଅନ୍ତ କରିଥିଲେ।

ହରୀ ରେମେନେକମୂର୍ତ୍ତୀ ରୁକ୍ମିଣ୍ଯାଦିଭିରୀଶ୍ଵରଃ। ପୁତ୍ରାନୁତ୍ପାଦଯାମାସ ତ୍ଵସଂଖ୍ଯାତାନ୍ ସ ଯାଦଵାନ୍

ହରି, ଯିଏ ସମସ୍ତଙ୍କ ଠାରେ ପ୍ରଭୁ, ଏକ ଦେହରେ ରୁକ୍ମିଣୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ସହିତ ଆନନ୍ଦ କରିଥିଲେ; ସେ ଅସଂଖ୍ୟ ପୁଅମାନେକୁ ଯାଦବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଜନ୍ମ ଦେଇଥିଲେ।

ଅଗ୍ନିରୁଵାଚ ଭାରତଂ ସମ୍ପ୍ରଵକ୍ଷଯାମି କୃଷ୍ଣମାହାତ୍ମ୍ଯଲକ୍ଷଣମ୍। ଭୂଭାରମହରଦ୍ଵିଷ୍ଣୁନିମିତ୍ତୀକୃତ୍ଯ ପାଣ୍ଡଵାନ୍

ଅଗ୍ନି କହିଲେ: ମୁଁ ଭାରତ କଥା କହିବି, ଯେଉଁଥିରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କର ମହିମା ବର୍ଣ୍ଣିତ। ବିଷ୍ଣୁ, ପାଣ୍ଡବମାନେକୁ ଉପଲକ୍ଷ୍ୟ କରି, ପୃଥିବୀର ଭାର ହଟାଇଥିଲେ।

ଵିଷ୍ଣୁନାଭ୍ଯବ୍ଜଜୋ ବ୍ରହ୍ମା ବ୍ରହ୍ମାପୁତ୍ରୋଽତ୍ରିରତ୍ରିତଃ। ସୋମଃ ସୋମାଦ୍ ବୁଧସ୍ତସ୍ମାଦୈଲ ଆସୀତ୍ ପୁରୂରଵାଃ

ବିଷ୍ଣୁଠାରୁ ବ୍ରହ୍ମା ଜନ୍ମିଲେ; ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପୁଅ ଅତ୍ରି, ଅତ୍ରିଠାରୁ ସୋମ। ସୋମଠାରୁ ବୁଧ, ବୁଧଠାରୁ ଏଇଲ, ଏଇଲଠାରୁ ପୁରୁରବା।

ତସ୍ମାଦାଯୁସ୍ତତୋ ରାଜା ନହୁଷୋଽତୋ ଯଯାତିକଃ। ତତଃ ପୁରୁସ୍ତସ୍ଯ ଵଂଶେ ଭରତୋଽଥ ନୃପଃ କୁରୁଃ

ତାଙ୍କଠାରୁ ଆୟୁ, ପରେ ରାଜା ନହୁଷ, ତାପରେ ଯୟାତି। ପୁରୁଙ୍କ ବଂଶରେ ଭରତ ଓ ତା'ପରେ ରାଜା କୁରୁ ଜନ୍ମିଲେ।

ତଦ୍ଵଂଶେ ଶାନ୍ତନୁସ୍ତସ୍ମାଦ୍ଭୀଷ୍ମୋ ଗଙ୍ଗାସୁତୋଽନୁଜୌ। ଚିତ୍ରାଙ୍ଗଦୌ ଵିଚିତ୍ରଶ୍ଚ ସତ୍ଯଵତ୍ଯାଞ୍ଚ ଶାନ୍ତନୋଃ

ସେଇ ବଂଶରେ ଶାନ୍ତନୁ ଜନ୍ମିଲେ; ତାଙ୍କଠାରୁ ଗଙ୍ଗାପୁତ୍ର ଭୀଷ୍ମ ଓ ତାଙ୍କ ଭାଇ ଚିତ୍ରାଙ୍ଗଦ, ବିଚିତ୍ର, ଏବଂ ସତ୍ୟବତୀର ଶାନ୍ତନୁ ଜନ୍ମିଲେ।

ସ୍ଵର୍ଗଂ ଗତେ ଶାନ୍ତନୌ ଚ ଭୀଷ୍ମୋ ଭାର୍ଯ୍ଯାଵିଵର୍ଜ୍ଜିତଃ। ଅପାଲଯତ୍ ଭ୍ରାତୃରାଜ୍ଯଂ ବାଲଶ୍ଚି ତ୍ରାଙ୍ଗଦୋ ହତଃ

ଶାନ୍ତନୁ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଚଲିଗଲେ, ଭୀଷ୍ମ ବିବାହ ନ କରି, ଭାଇମାନେର ରାଜ୍ୟକୁ ରକ୍ଷା କଲେ; ଚିତ୍ରାଙ୍ଗଦ ଶିଶୁ ଅବସ୍ଥାରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ।

ଚିତ୍ରାଙ୍ଗଦେନ ଦ୍ଵେ କନ୍ଯେ କାଶିରାଜସ୍ଯ ଚାମ୍ବିକା। ଅମ୍ବାଲିକା ଚ ଭୀଷ୍ମେଣ ଆନୀତେ ଵିଜିତାରିଣା

ଚିତ୍ରାଙ୍ଗଦ କାଶୀରାଜଙ୍କ ଦୁଇ ଝିଅ ଅମ୍ବିକା ଓ ଅମ୍ବାଳିକାକୁ ନେଇଥିଲେ; ଜିତିଥିବା ଭୀଷ୍ମ ସେମାନେକୁ ଆଣିଥିଲେ।

ଭାର୍ଯେ ଵିଚିତ୍ରଵୀର୍ଯସ୍ଯ ଯକ୍ଷ୍ମଣା ସ ଦିଵଙ୍ଗତଃ। ସତ୍ଯଵତ୍ଯା ହ୍ଯନୁମତାଦମ୍ବିକାଯାଂ ନୃପୋଭଵତ୍

ବିଚିତ୍ରବୀର୍ୟଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟାମାନେ, ସେ ଯକ୍ଷ୍ମାରେ ମରିଯିବା ପରେ, ସତ୍ୟବତୀଙ୍କ ଅନୁମତିରେ, ଅମ୍ବିକାରେ ଏକ ରାଜାଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ।

ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରୋଽମ୍ବାଲିକାଯାଂ ପାଣ୍ଡୁଶ୍ଚ ଵ୍ଯାସତଃ ସୁତଃ। ଗାନ୍ଧାର୍ଯ୍ଯାଂ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରାଚ୍ଚ ଦୁର୍ଯୋଂଧନମୁଖଂ ଶତମ୍

ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଅମ୍ବାଳିକାଠାରୁ ଜନ୍ମିଲେ, ପାଣ୍ଡୁ ବ୍ୟାସଙ୍କ ପୁଅ। ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଓ ଗାନ୍ଧାରୀଠାରୁ ଦୁର୍ୟୋଧନ ଆଦି ଶତପୁତ୍ର ଜନ୍ମିଲେ।

ଶତଶ୍ରୃଙ୍ଗାଶ୍ରମପଦେ ଭାର୍ଯାଯୋଗାଦ୍ ଯତୋ ମୃତିଃ। ଋଷିଶାପାତ୍ତତୋ ଧର୍ମ୍ମାତ୍ କୁନ୍ତ୍ଯାଂ ପାଣ୍ଡୋର୍ଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ

ଶତଶୃଙ୍ଗ ଆଶ୍ରମରେ, ଭାର୍ଯ୍ୟା ନଥିବାରୁ ମୃତ୍ୟୁ ହେଲା; ଋଷିଙ୍କ ଶାପରୁ ଧର୍ମ ଦ୍ୱାରା କୁନ୍ତୀରେ ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ପାଇଁ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଜନ୍ମିଲେ।

ଵାତାଦ୍ଭୀମୋଽର୍ଜୁନଃ ଶକ୍ରାନ୍ମାଦ୍ର୍ଯାମଶ୍ଵିକୁମାରତଃ। ନକୁଲଃ ସହଦେଵଶ୍ଚ ପାଣ୍ଡୁର୍ମ୍ମାଦ୍ରୀଯୁତୋ ମୃତଃ

ଭୀମ ବାୟୁଠାରୁ, ଅର୍ଜୁନ ଇନ୍ଦ୍ରଠାରୁ ଜନ୍ମିଲେ; ମାଦ୍ରୀଠାରୁ ଅଶ୍ୱଦେବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନକୁଳ ଓ ସହଦେବ ଜନ୍ମିଲେ। ପାଣ୍ଡୁ ମାଦ୍ରୀ ସହିତ ଯୋଗ ହେବା ପରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ।

କର୍ଣଃ କୁନ୍ତ୍ଯାଂ ହି କନ୍ଯାଯାଂ ଜାତୋ ଦୁର୍ଯୋଧନାଶ୍ରିତଃ। କୁରୁପାଣ୍ଡଵଯୋର୍ଵୈରନ୍ଦୈଵଯୋଗାଦ୍ ବଭୂଵ ହ

କର୍ଣ୍ଣ କୁନ୍ତୀ ଜଣେ କୁମାରୀ ଥିବାବେଳେ ଜନ୍ମିଲେ; ସେ ଦୁର୍ୟୋଧନଙ୍କ ପକ୍ଷରେ ରହିଲେ। କୁରୁ ଓ ପାଣ୍ଡବମାନେର ଶତ୍ରୁତା ଭାଗ୍ୟବଶତଃ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା।