ବଳି ଦାନ କରିବା ପରେ, ବିଧିମୁତ ଉପକରଣମାନେ—କୁହାଡ଼ି ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଯନ୍ତ୍ରମାନଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଦରକାର। ଏହାପରେ ନିୟମିତ ଅର୍ପଣ କରି, ଏକ ବିଶେଷ ଯନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଚାଳ ମିଶା ଜଳ ନେଇ ପାଥରକୁ ସିଞ୍ଚିବା ଉଚିତ। ଏହି କ୍ରମରେ, ନରସିଂହ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷା କରି, ମୂଳ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିବା ପରେ, ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଏହି ଦାନ ଓ ବଳି ପୂର୍ଣ୍ଣ କରି, ଭୂତପ୍ରେତମାନଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରିବା ଦରକାର। ଏଠାରେ ଉପସ୍ଥିତ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ—ୟାତୁଧାନ, ଗୁହ୍ୟକ, ସିଦ୍ଧ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ—ସବୁଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ, ତାଙ୍କଠାରୁ କ୍ଷମା ପ୍ରାର୍ଥନା କରିବା ଉଚିତ। ଏହି ଯାତ୍ରା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତି ପାଇଁ, କେଶବଙ୍କ ଆଜ୍ଞାନୁସାରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି; ଯେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପାଇଁ, ସେହି କାମ ତୁମେମାନେ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ହେଉ। ଏହି ବଳି ଦାନ ଦ୍ୱାରା ତୁମେମାନେ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅ, ଶାନ୍ତିରେ ଏଠାରୁ ଶୀଘ୍ର ଅନ୍ୟଠାରେ ଯାଅ। ଏପରି ଉପଦେଶ ଦେଲେ, ସେଇ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ଓ ଶାନ୍ତ ହୋଇ ଚାଲିଯାନ୍ତି। କଳାକାରମାନେ ପକା ଚାଳ ଅର୍ପଣ କରି, ରାତିରେ ସ୍ୱପ୍ନ ମନ୍ତ୍ର ପାଠ କରନ୍ତି—"ଓଁ, ସମସ୍ତ ଜଗତଙ୍କ ନାଥ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ନମସ୍କାର, ସର୍ବବ୍ୟାପୀ, ବିଶ୍ୱମୂର୍ତ୍ତି, ସ୍ୱପ୍ନେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ହେ ଦେବଦେବ, ମୁଁ ତୁମ ପାଖରେ ଶୟନ କରିଛି, ସ୍ୱପ୍ନରେ ମୋ ହୃଦୟର ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖାଇଦିଅ।" ଏହାପରେ, "ଓଁ ଓଁ ହ୍ରୁଁ ଫଟ୍, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ସ୍ୱାହା; ଶୁଭ ସ୍ୱପ୍ନରେ ସମସ୍ତ ଶୁଭ ହେଉ, ଅଶୁଭ ସ୍ୱପ୍ନରେ ସିଂହାର୍ପଣ ଦ୍ୱାରା ଶୁଧ୍ଧି ହେଉ," ବୋଲି ପାଠ କରାଯାଏ। ପରେ, କୁହାଡ଼ି, କଠାଳି ଭଳି ଯନ୍ତ୍ରମାନେ ନେଇ, ସେମାନଙ୍କ ମୁଁହଁ ମଧୁ ଓ ଘୃତ ଲଗାଇ, ନିଜକୁ ବିଷ୍ଣୁ ଭାବିବା ଓ କଳାକାରକୁ ବିଶ୍ୱକର୍ମା ଭାବିବା ଦ୍ୱାରା ଉପକରଣକୁ ବିଷ୍ଣୁର ଆଭାସରେ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ। ଏହି ଉପକରଣର ପୃଷ୍ଠ, ପୂର୍ବଭାଗ ଓ ଅନ୍ୟ ଅଂଶ ଦେଖାଇ ଦେଇ, ଶାନ୍ତ ଓ ନିୟନ୍ତ୍ରିତ ମନେ କଳାକାର କୁହାଡ଼ି ଧରି ପାଥରକୁ ଚାରିକୋଣା କରିବା ଦରକାର। ଏହିପରି, ଚରଣପୀଠ ପାଇଁ ପାଥର ତିଆରି କରି, ଏହାକୁ କିଛି କମ ଉଚ୍ଚତାରେ ରଖି, ରଥରେ ଚଢ଼ାଇ, କପଡ଼ା ଢାକି, କଳାକାରଙ୍କ କାରଖାନାକୁ ନେଇଯିବା ଆବଶ୍ୟକ। ପୂଜା କରି, କଳାକାର ତାହାରୁ ମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କରିବେ। ଏବେ ଭଗବାନ କହିଲେ: "ମୁଁ ତୁମକୁ ବାସୁଦେବ ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବମୂର୍ତ୍ତିଙ୍କ ଲକ୍ଷଣ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବି; ମୂର୍ତ୍ତି ମନ୍ଦିରରେ ପୂର୍ବ କିମ୍ବା ଉତ୍ତର ମୁଖରେ ରଖିବା ଉଚିତ। ଏହାକୁ ସ୍ଥାପନା ଓ ପୂଜା କରି, ବଳି ଦେଇ, ମଧ୍ୟରେ ଏକ ସୂତ୍ର ଟାଣିବା ଦରକାର। କଳାକାର ଏହି ସୂତ୍ରକୁ ନଅଖଣ୍ଡରେ ବାଣ୍ଟି, ନବମ ଅଂଶରେ ଧ୍ୟାନ ଦେବେ। ପାଥରରେ ଏକ ଚାଳନିର ଆକାରର ଅଂଶକୁ ଏକ ଆଙ୍ଗୁଳ ମାନାଯାଏ; ଦୁଇ ଆଙ୍ଗୁଳ ବ୍ୟାସର ଗୋଲକୁ 'କାଳନେତ୍ର' ବୋଲାଯାଏ। ଏକ ଅଂଶକୁ ତିନି ଭାଗ କରି, ତାଳୁ ଅଂଶ ତିଆରିବା ଉଚିତ; ସେପରି ଏକ ଅଂଶ ଘୁଂଡି, ଏକ ଅଂଶ ଗଳା ପାଇଁ। ମୁଣ୍ଡ ଓ ମୁଁହଁ ଏକ ତାଳ ଲମ୍ବା; ଗଳା ଏକ ତାଳ, ହୃଦୟ ମଧ୍ୟ ଏକ ତାଳ। ନାଭିଠାରୁ ଯୌନେନ୍ଦ୍ରିୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏକ ତାଳ; ଉରୁ ଦୁଇ ତାଳ; ଗୋଡ଼ ଦୁଇ ତାଳ; ଏବେ ମାପ ଶୁଣ। ପାଦରେ ଦୁଇ ସୂତ୍ର, ଗୋଡ଼ର ମଧ୍ୟରେ ଏକ; ଘୁଂଡିରେ ଦୁଇ, ଉରୁର ମଧ୍ୟରେ ଏକ। ଯୌନେନ୍ଦ୍ରିୟରେ ଏକ, କଟିରେ ଏକ; କମର ବନ୍ଧିବାକୁ ନାଭିରେ ମଧ୍ୟ ଏକ। ହୃଦୟରେ ଏକ, ଗଳାରେ ଦୁଇ; ଲଳାଟରେ ଏକ, ମୁଣ୍ଡର ଶିରୋଭାଗରେ ଏକ। ମୁକୁଟ ଉପରେ ଏକ ସୂତ୍ର ରଖିବା ଦରକାର; ଏହିପରି ଉପରେ ସାତଟି ସୂତ୍ର ଦିଆଯିବ। ତିନି କଣ୍ଧ ମଧ୍ୟର ସ୍ଥାନରେ ଛଅଟି ସୂତ୍ର ଦିଆଯିବ; ମଧ୍ୟସୂତ୍ର ଛାଡ଼ି ଅନ୍ୟ ସୂତ୍ର ଦିଆଯିବ। ଲଳାଟ, ନାକ, ମୁଁହଁ ଚାରି ଆଙ୍ଗୁଳ ଲମ୍ବା; ଗଳା ଓ କାନ ମଧ୍ୟ ଚାରି ଆଙ୍ଗୁଳ। ଠୋଢ଼ ଓ ଜବଡ଼ ଦୁଇ ଆଙ୍ଗୁଳ ପ୍ରସ୍ଥ; ଲଳାଟ ଆଠ ଆଙ୍ଗୁଳ ପ୍ରସ୍ଥ। କାନ ପଟି ଦୁଇ ଆଙ୍ଗୁଳ, ଚିହ୍ନ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ; କାନ ଓ ଆଖି ମଧ୍ୟର ଦୂରତା ଚାରି ଆଙ୍ଗୁଳ। କାନ ଦୁଇ ଆଙ୍ଗୁଳ ପ୍ରସ୍ଥ, ବାହାର ଅଂଶ ପାଞ୍ଚ ଆଙ୍ଗୁଳ; କାନ ରନ୍ଧ୍ର ଭୂକୁଟି ସୂତ୍ର ଦ୍ୱାରା ମାପାଯାଏ। ଛିଦ୍ର କାନ ଛଅ ଆଙ୍ଗୁଳ, ଅଛିଦ୍ର ଚାରି ଆଙ୍ଗୁଳ; ଛିଦ୍ର କାନ ଜବଡ଼ ସମାନ, ଅଛିଦ୍ର କାନ ମଧ୍ୟ ଛଅ ଆଙ୍ଗୁଳ। ଗନ୍ଧପାତ୍ର, ଚକ୍ରାକାର ଅଳଙ୍କାର ଓ ପିଠା ତିଆରି ହେଉ; ଉପର ଓଠ ଦୁଇ ଆଙ୍ଗୁଳ, ତଳ ଓଠ ଏହାର ଅର୍ଧ। ଆଖି ଅର୍ଧ ଆଙ୍ଗୁଳ, ମୁଁହଁ ଚାରି ଆଙ୍ଗୁଳ; ଲମ୍ବ ଓ ପ୍ରସ୍ଥ ଏକ ଓ ଅର୍ଧ ଆଙ୍ଗୁଳ। ବନ୍ଦ ମୁଁହଁ ଏପରି, ଖୋଲା ମୁଁହଁ ଦୁଇ ଆଙ୍ଗୁଳ; ନାସିକା ମୂଳରେ ଏକ ଆଙ୍ଗୁଳ। ନାସିକା ଟିପର ଉତ୍କର୍ଷ ଦୁଇ ଆଙ୍ଗୁଳ, କରବୀର ଫୁଲ ଭଳି; ଆଖି ମଧ୍ୟର ଦୂରତା ଚାରି ଆଙ୍ଗୁଳ, କ୍ଷେପ ଭାବେ ମାପାଯାଏ। ଆଖିର କୋଣ ଦୁଇ ଆଙ୍ଗୁଳ, ଦୁଇ କୋଣ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ଦୁଇ ଆଙ୍ଗୁଳ; ପୁପିଲ ଆଖିର ତୃତୀୟ ଅଂଶ, ତିନି ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ। ଆଖିର ପ୍ରସ୍ଥ ତିନି ଆଙ୍ଗୁଳ, ଗହ୍ବର ଅର୍ଧ ଆଙ୍ଗୁଳ; ଭୂକୁଟି ରେଖା ଏହି ମାପରେ, ଭୂକୁଟି ଦୁଇଟି ସମାନ। ଭୂକୁଟି ମଧ୍ୟର ଦୂରତା ଦୁଇ ଆଙ୍ଗୁଳ, ଭୂକୁଟି ଲମ୍ବ ଚାରି ଆଙ୍ଗୁଳ; ମୁଣ୍ଡର ପରିଧି ଛଅତିସ ଆଙ୍ଗୁଳ। କେଶବ ଆଦି ମୂର୍ତ୍ତି ପାଇଁ ପରିଧି ବତ୍ତିଶ ଆଙ୍ଗୁଳ; ପଞ୍ଚ ଆଖି ଓ ଭୟାନକ ଗଳା ଥିବା ମୂର୍ତ୍ତି ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ଥ ମାପିବା ଦରକାର। ଗଳା ତିନି ଗୁଣା ପ୍ରସ୍ଥ, ଲମ୍ବ ଆଠ ଆଙ୍ଗୁଳ; ଗଳା ଲମ୍ବ ତିନି ଗୁଣା ପ୍ରସ୍ଥ, ଗଳା ଓ ଛାତି ମଧ୍ୟର ଦୂରତା ଏହି ପ୍ରମାଣରେ। କାନ୍ଧ ଆଠ ଆଙ୍ଗୁଳ ପ୍ରସ୍ଥ, ତିନି ଭାଗ ଓ ଚିହ୍ନ ସହିତ ମଙ୍ଗଳମୟ; ବାହୁ ସାତ ଗଠି, ହସ୍ତଦଣ୍ଡ ସୋଳ ଆଙ୍ଗୁଳ। ବାହୁ ପ୍ରସ୍ଥ ତିନି ଭାଗ, ହସ୍ତଦଣ୍ଡ ମଧ୍ୟ ଏପରି; ବାହୁ ଶିରା ଉପରେ ପରିଧି ନଅ ଭାଗ। ହସ୍ତଦଣ୍ଡ ମଧ୍ୟରେ ପରିଧି ସୋଳ ଆଙ୍ଗୁଳ; ହସ୍ତତଳରେ ପରିଧି ବାର ଆଙ୍ଗୁଳ। ଏଭଳି ନିୟମ ଓ ମାପ ଅନୁସାରେ, କଳାକାର ଭକ୍ତି ଓ ନିୟମିତ କ୍ରମରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଦେବମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କରନ୍ତି।