ଏହି ପବିତ୍ର କଥାରେ ବଂଶାବଳିର ଏକ ଦୀର୍ଘ ଏବଂ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଲାଗି ଉପଖ୍ୟାନ ଆମେ ଦେଖୁଛୁ। ପ୍ରଥମେ ତଂସୁରୋଘ, ପ୍ରତିରଥ, ପୁରସ୍ତ ଏବଂ ମତିନାରକଙ୍କ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲା। ପ୍ରତିରଥରୁ କଣ୍ବ ଏବଂ କଣ୍ବରୁ ମେଧାତିଥି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ତଂସୁରୋଘରୁ ଚାରିଜଣ ଜନ୍ମ ନେଲେ—ଦୁଷ୍ମନ୍ତ, ପ୍ରବୀରକ, ସୁମନ୍ତ, ଅନୟୋ ଏବଂ ବୀର। ଦୁଷ୍ମନ୍ତରୁ ଭାରତ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଭାରତ ଭାରତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବିଶେଷ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଥିଲେ, ତାଙ୍କ ନାମରୁ ଏହି ବଂଶ ପରିଚିତ ହେଲା। ଶକୁନ୍ତଳାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଭାରତଙ୍କ ମାତୃକ୍ରୋଧରୁ ତାଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ଅନ୍ଧାରେ ହେଇଗଲେ। ପରେ, ମାରୁତମାନେ ବୃହସ୍ପତିଙ୍କ ଏକ ପୁତ୍ରକୁ ଆଣିଦେଲେ; ଭରଦ୍ବାଜ ବିତଥ ନାମରେ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ପରିଚିତ ହେଲେ। ବିତଥଙ୍କୁ ପଞ୍ଚପୁତ୍ର ହେଲେ—ସୁହୋତ୍ର, ସୁହୋତାର, ଗୟା, ଗର୍ଭ ଏବଂ କପିଳ। କପିଳ ଏବଂ ସୁକେତୁ ସାଧୁ ଆତ୍ମା ଥିଲେ; କୌଶିକ ଏବଂ ଗୃତ୍ସପତି ମଧ୍ୟ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ଗୃତ୍ସପତିଙ୍କୁ କୌଶିକ ଏବଂ ଗୃତ୍ସପତି ଦୁଇଜଣ ପୁତ୍ର ହେଲେ। କାଶୀରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ ଏବଂ ବୈଶ୍ୟ—ଏମାନେ ଦୀର୍ଘାୟୁ ପୁତ୍ର ଥିଲେ; ତାଙ୍କୁ ଧନ୍ବନ୍ତରି ହେଲେ, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର କେତୁମାନ ଥିଲେ। କେତୁମାନରୁ ହେମରଥ ଏବଂ ଦିଭୋଦାସ ଜନ୍ମ ନେଲେ; ଦିଭୋଦାସରୁ ପ୍ରତର୍ଦନ ଏବଂ ପ୍ରତର୍ଦନରୁ ଭର୍ଗବତ୍ସ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ଭର୍ଗବତ୍ସରୁ ଅନର୍କ, ଅନର୍କରୁ କ୍ଷେମକ, କ୍ଷେମକରୁ ବର୍ଷକେତୁ, ବର୍ଷକେତୁରୁ ବିଭୁ ପରିଚିତ ହେଲେ। ବିଭୁଙ୍କୁ ଅନର୍ଟ ଏବଂ ସୁକୁମାରକ ଦୁଇଜଣ ପୁତ୍ର ହେଲେ; ସୁକୁମାରରୁ ସତ୍ୟକେତୁ, ବତ୍ସକରୁ ବତ୍ସଭୂମି ଜନ୍ମ ନେଲେ। ସୁହୋତ୍ରଙ୍କୁ ବୃହତ୍ ଏବଂ ବୃହତ୍ଙ୍କୁ ଅଜମୀଢ, ଦ୍ୱିମୀଢ ଏବଂ ପୁରୁମୀଢ—ତିନିଜଣ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପୁତ୍ର ହେଲେ। ଅଜମୀଢ ଏବଂ କେଶିନୀଙ୍କୁ ଜହ୍ନୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ; ଜହ୍ନୁରୁ ଅଜକାଶ୍ୱ ଏବଂ ବଳାକାଶ୍ୱ, ବଳାକାଶ୍ୱରୁ କୁଶିକ ଏବଂ କୁଶିକରୁ ଗାଧି (ଇନ୍ଦ୍ରକ) ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଗାଧିଙ୍କ ଝିଅ ସତ୍ୟବତୀ ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁତ୍ର ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଥିଲେ। ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କୁ ଦେବରାତ ଏବଂ କଟିମୁଖ, ଶୁନଃଶେଫ ଏବଂ ଅଷ୍ଟକ, ଏବଂ ଅଜମୀଢରୁ ଅନ୍ୟ ଏକ ପୁତ୍ର ହେଲେ। ନୀଳିନୀଙ୍କୁ ଶାନ୍ତି, ସୁଶାନ୍ତିରୁ ପୁରୁଜାତି, ପୁରୁଜାତିରୁ ବାହ୍ୟାଶ୍ୱ, ବାହ୍ୟାଶ୍ୱରୁ ପାଞ୍ଚ ରାଜା ହେଲେ—ମୁକୁଳ, ସୃଞ୍ଜୟ, ବୃହଦିଷୁ, ୟବୀନର ଏବଂ କ୍ରମିଳ। ଏମାନେ ପାଞ୍ଚାଳ ରୂପେ ପରିଚିତ। ମୁକୁଳରୁ ମୌକୁଳ୍ୟ ଦ୍ୱିଜ ପ୍ରକୃତିରେ ଜନ୍ମ ନେଲେ; ମୁକୁଳରୁ ଚଞ୍ଚାଶ୍ୱ ଏବଂ ଚଞ୍ଚାଶ୍ୱରୁ ଦୁଇଜଣ ହେଲେ। ଦିଭୋଦାସ ଏବଂ ଅହଲ୍ୟା, ଅହଲ୍ୟାରୁ ଶରଦ୍ବତ; ଶତାନନ୍ଦରୁ ସତ୍ୟଧୃତି, ମିଥୁନରୁ ବଂଶ ଚାଲିଗଲା। ଦିଭୋଦାସରୁ କୃପା ଏବଂ କୃପୀ, ମୈତ୍ରେୟରୁ ସୋମପାସ, ସୃଞ୍ଜୟରୁ ପଞ୍ଚଧନୁ, ସୋମଦତ୍ତରୁ ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ହେଲେ। ସୋମଦତ୍ତରୁ ସହଦେବ, ସହଦେବରୁ ସୋମକ, ସୋମକରୁ ଜନ୍ତୁ, ଜନ୍ତୁରୁ ପୃଷତର ପୁତ୍ର ହେଲେ। ପୃଷତରୁ ଦ୍ରୁପଦ, ଦ୍ରୁପଦରୁ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ; ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଧୃଷ୍ଟକେତୁ, ଧୂମିନୀରୁ ଜମୀଢ ବଂଶର ଋକ୍ଷ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଋକ୍ଷରୁ ସମ୍ବଳଣ, ସମ୍ବରଣରୁ କୁରୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ଯିଏ ପ୍ରୟାଗ ଛାଡି କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରରେ ବସିଲେ। କୁରୁରୁ ସୁଧନ୍ବନ, ସୁଧନୁ, ପରିକ୍ଷିତ ଏବଂ ଅରିମେଜୟ; ସୁଧନ୍ବନରୁ ସୁହୋତ୍ର, ସୁହୋତ୍ରରୁ ଚ୍ୟବନ ହେଲେ। ବସିଷ୍ଠ ଏବଂ ପରିଚରଙ୍କୁ ଗିରିକାରୁ ସାତଜଣ ପୁତ୍ର ହେଲେ—ବୃହଦ୍ରଥ, କୁଶ, ବୀର, ଯଦୁ, ପ୍ରତ୍ୟାଗ୍ରହ, ବଳ। ବୃହଦ୍ରଥଙ୍କୁ ମତ୍ସ୍ୟକାଳୀ ଏବଂ କୁଶାଗ୍ର ଜନ୍ମ ନେଲେ; କୁଶାଗ୍ରରୁ ବୃଷଭ, ବୃଷଭରୁ ସତ୍ୟହିତ। ସୁଧନ୍ବନରୁ ଉର୍ଜ୍ଜ, ଉର୍ଜ୍ଜରୁ ସମ୍ଭବ, ସମ୍ଭବରୁ ଜରାସନ୍ଧ, ଜରାସନ୍ଧରୁ ସହଦେବ। ସହଦେବରୁ ଉଦାପି, ଉଦାପିରୁ ଶ୍ରୁତକର୍ମକ; ପରିକ୍ଷିତଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ନ୍ୟାୟପରାୟଣ ଜନମେଜୟ। ଜନମେଜୟରୁ ତ୍ରସଦସ୍ୟୁ, ଜହ୍ରୋରୁ ସୁରଥ; ଶ୍ରୁତସେନ, ଉଗ୍ରସେନ ଏବଂ ଭୀମସେନ ମଧ୍ୟ ପରିଚିତ। ଜନମେଜୟଙ୍କୁ ସୁରଥ ଏବଂ ମହିମାନ; ସୁରଥରୁ ବିଦୂରଥ, ବିଦୂରଥରୁ ଋକ୍ଷ ହେଲେ। ଦ୍ୱିତୀୟ ଋକ୍ଷରୁ ଭୀମସେନ, ଭୀମସେନରୁ ପ୍ରତୀପ, ପ୍ରତୀପରୁ ଶାନ୍ତନୁ। ଶାନ୍ତନୁଙ୍କୁ ଦେବାପି, ବାହ୍ଲିକ ଏବଂ ସୋମଦତ୍ତ; ବାହ୍ଲିକରୁ ସୋମଦତ୍ତ, ସୋମଦତ୍ତରୁ ଭୂରି, ଭୂରିଶ୍ରବାସ ଏବଂ ଶଳ। ଗଙ୍ଗାରୁ ଶାନ୍ତନୁଙ୍କୁ ଭୀଷ୍ମ, କାଳ୍ୟାରୁ ଭିଚିତ୍ରବୀର୍ୟ, ଭିଚିତ୍ରବୀର୍ୟର କ୍ଷେତ୍ରରେ କୃଷ୍ଣଦ୍ୱୈପାୟନ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ସେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର, ପାଣ୍ଡୁ ଏବଂ ବିଦୁରଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ; ପାଣ୍ଡୁଙ୍କୁ କୁନ୍ତୀ ଦ୍ୱାରା ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଭୀମ ଏବଂ ଅର୍ଜୁନ—ତିନିଜଣ ହେଲେ। ପାଣ୍ଡୁଙ୍କୁ ମାଦ୍ରୀ ଦ୍ୱାରା ଦିବ୍ୟ ଉପାୟରେ ନକୁଳ ଏବଂ ସହଦେବ ଜନ୍ମ ନେଲେ; ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ସଉଭଦ୍ର, ଅଭିମନ୍ୟୁର ପୁତ୍ର ପରିକ୍ଷିତ ହେଲେ। ଦ୍ରୌପଦୀ, ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ପ୍ରିୟା, ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ପ୍ରତିବିନ୍ଧ୍ୟ, ଭୀମସେନଙ୍କୁ ଶ୍ରୁତକୀର୍ତି, ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ଦିଲେ। ସହଦେବଙ୍କୁ ଶ୍ରୁତକର୍ମାନ, ନକୁଳଙ୍କୁ ଶତାନୀକ, ଭୀମସେନ ଏବଂ ହିମ୍ବାଙ୍କୁ ଘଟୋତ୍କଚ ଜନ୍ମ ଦେଲେ। ଏହି ରାଜାମାନେ, ଅତୀତ ଏବଂ ଭବିଷ୍ୟତ, ଅସଂଖ୍ୟ; ସମୟ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତେ ଗତି କରିଛନ୍ତି, କାରଣ ସମୟ ହରି; ଦ୍ୱିଜମାନେ ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରିବା ଉଚିତ। ଅଗ୍ନିକୁ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ, କାରଣ ସେ ସମସ୍ତ ଫଳ ଦେଇଥାଏ। ଏହି ସମୟରେ ଅଗ୍ନି କହିଲେ: ମୁଁ ଆୟୁର୍ବେଦର ଏସେନ୍ସ କଥା ମଧ୍ୟ କହିବି, ଯାହା ଧନ୍ବନ୍ତରି ଦେବ ଶୁଶ୍ରୁତକୁ ଶିଖାଇଥିଲେ—ମୃତକକୁ ଜୀବନ ଦେଇଥିଲେ। ଶୁଶ୍ରୁତ କହିଲେ: ଆପଣ ମୋତେ ଆୟୁର୍ବେଦ କଥା କହିଦିଅ, ଯାହା ମନୁଷ୍ୟ, ଘୋଡା ଏବଂ ଗୋବର୍ଗର ରୋଗ ଦୂର କରେ, ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମନ୍ତ୍ର ଏବଂ ଦୂର୍ଦ୍ଧର୍ମ ଉପାୟ ଦେଇ, ମୃତକକୁ ଜୀବନ ଦେଇଥାଏ।