ଏକ ସମୟର କଥା, ଏକ ରାଜକୁମାର ଯାତ୍ରାରେ ନିଶ୍ଚିତ ଶକ୍ତି ଓ ସମ୍ମାନ ପାଇବା ପାଇଁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଓ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସୁରକ୍ଷିତ ହେବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲେ । ତାଙ୍କୁ କୁହାଯାଇଥିଲା — ରୁଦ୍ରଙ୍କର ବ୍ରହ୍ମଚାର୍ଯ୍ୟ ଓ ବାୟୁର ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଏକ ରାଜପୁତ୍ର ଭାବରେ ନିଜକୁ ସ୍ମରଣ କର; କୌସ୍ତୁଭ ମଣିକୁ ସ୍ମରଣ କର । ଏହି ଯାତ୍ରାରେ ଏମିତି କୌଣସି ଅପବିତ୍ର ପଥକୁ ଶୀଘ୍ର ଚାଲିନି — ଯେଉଁପଥରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟାକାରୀ, ପିତା ଓ ମାତା ହତ୍ୟାକାରୀ, ଭୂମି ପାଇଁ ମିଥ୍ୟା କହିଥିବା, ବିରୋଧରେ ଯୁଦ୍ଧ ଛାଡି ଭାଗିଥିବା କ୍ଷତ୍ରିୟ ଯାଉଛନ୍ତି । ଏହି ପଥରେ ତୁମେ ଯାଉନାହାଁ; ଏହି ପାପ ତୁମର ହେଉନାହାଁ; ଯୁଦ୍ଧ କିମ୍ବା ଯାତ୍ରାରେ କୌଣସି କ୍ଷତି କିମ୍ବା ବିକୃତି ତୁମେ ପାଉନାହାଁ, ଓ ଶ୍ୱତ୍ତ । ଯୁଦ୍ଧରେ ଶତ୍ରୁମାନେ ହତ୍ୟା କରି, ତୁମେ ତୁମ ମାଲିକ ସହ ସମ୍ମିଳିତ ହୋଇ ଖୁସି ହୁଅ; ଶକ୍ରଙ୍କର ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଧ୍ୱଜ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ତୁମେ ଶରଣ ନିଅଛ । ଶୁଅ, ରାଜା ମାନଙ୍କର ସମ୍ପ୍ରଭୁତି ଗରୁଡ଼ — ନାରାୟଣଙ୍କର ଧ୍ୱଜ, କଶ୍ୟପ ଉତ୍ସର, ଅମୃତ ଆଣିଥିବା, ସର୍ପମାନଙ୍କର ପ୍ରଭୁ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଭାରିକା — ଅପାର, ଅଜୟ, ଦେବତାଙ୍କ ଶତ୍ରୁମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ନଶ୍ଟ କରିଥିବା, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ତୀବ୍ର ଗତି, ବଡ଼ ଶରୀର ଓ ଅମୃତ ଖାଇଥିବା । ଗରୁଡ଼, ବାୟୁର ଗତି ଦ୍ୱାରା, ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଅବସ୍ଥିତ ଓ ସ୍ଥିର; ବିଷ୍ଣୁ, ଦେବତାଙ୍କ ଦେବତା, ତୁମକୁ ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ନିଯୁକ୍ତ କରିଛନ୍ତି । ସଦା ବିଜୟ ପାଇଁ ତୁମେ ରହ; ଶକ୍ତି ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ; ଅମାନେ, ଘୋଡ଼ା, କବଚ, ଅସ୍ତ୍ର-ଶସ୍ତ୍ର, ଯୋଧା — ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା କର; ଶତ୍ରୁମାନେ ଦହିଦେ । କୁମୁଦ, ଏଇରାବନ, ପଦ୍ମ, ପୁଷ୍ପଦନ୍ତ, ଓ ବାମନ — ଏହି ମହାହାତୀଙ୍କର ପୁଅ, ପୋତା, ଅଟୁଟ ଶକ୍ତିର ଆଠ ନାମ: ଭଦ୍ର, ମଣ୍ଡ, ମୃଗ, ଗଜ, ଓ ସଂକୀର୍ଣ୍ଣ । ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜଙ୍ଗଲରେ ଜନ୍ମିଥିବା ଏହି ମହାହାତୀ ନିଜ ଉତ୍ସ ସ୍ମରଣ କରନ୍ତି; ବସୁ, ରୁଦ୍ର, ଆଦିତ୍ୟ, ଓ ମାରୁତ ଗଣ ତୁମକୁ ସୁରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ । ଓ ସର୍ପମାନଙ୍କର ପ୍ରଭୁ, ତୁମ ମାଲିକକୁ ସୁରକ୍ଷା କର; ଏହି ଚୁକ୍ତିକୁ ରଖ; ଇନ୍ଦ୍ର, ବଜ୍ରଧାରୀ, ଏଇରାବନ ଉପରେ ଅସୀନ । ପଛରେ ଚାଲି, ଦେବତାଙ୍କ ରାଜା ତୁମକୁ ସୁରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ; ଯୁଦ୍ଧରେ ବିଜୟ ଲାଭ କର, ସଦା ସୁସ୍ଥ ରହ । ଏଇରାବନ ସମାନ ଶକ୍ତି ଯୁଦ୍ଧରେ ଲାଭ କର; ସୋମରୁ ସମୃଦ୍ଧି, ବିଷ୍ଣୁରୁ ଶକ୍ତି, ସୂର୍ଯ୍ୟରୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା, ବାୟୁରୁ ତୀବ୍ରତା ପାଉ । ପାହାଡ଼ରୁ ଧୃଡତା, ରୁଦ୍ରରୁ ବିଜୟ, ପୁରନ୍ଦରରୁ କୀର୍ତି ପାଉ; ଯୁଦ୍ଧରେ ହାତୀମାନେ ଓ ଦିଗ୍ଦେବତାମାନେ ତୁମକୁ ସୁରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ । ଅଶ୍ୱିନୀ ଦେବତା ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ସୁରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ; ମନୁ, ବସୁ, ରୁଦ୍ର, ବାୟୁ, ସୋମ, ଓ ମହାର୍ଷିମାନେ । ନାଗ, କିନ୍ନର, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଯକ୍ଷ, ଭୂତ, ଗ୍ରହ; ପ୍ରମଥ ଏବଂ ଆଦିତ୍ୟ, ଭୂତେଶ ଓ ମାତୃମାନେ । ଶକ୍ର, ସ୍କନ୍ଦ ନାୟକ, ଓ ବରୁଣ ତୁମର ରକ୍ଷାକର୍ତ୍ତା; ତାଙ୍କର ଆଶୀର୍ବାଦରେ ଶତ୍ରୁମାନେ ଦହିଦେ, ରାଜା ବିଜୟ ପାଉ । ଶତ୍ରୁମାନେ ଯେଉଁ ଆଭୂଷଣ ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି, ତୁମ ତେଜ ଦ୍ୱାରା ସେଗୁଡିକ ତାଙ୍କ ଉପରେ ପଉଁ । କଳାନେମି ହତ୍ୟା, ତ୍ରିପୁର ନଶ୍ଟ, ହିରଣ୍ୟକଶିପୁ ସହ ଯୁଦ୍ଧ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଅସୁର ହତ୍ୟା ଯେପରି, ଏବେ ତୁମେ ଶୋଭିତ; ଚୁକ୍ତିକୁ ସ୍ମରଣ କର; ନୀଳ ଓ ଧଳା ହାତୀମାନେ ଦେଖି, ଶତ୍ରୁ ରାଜାମାନେ ଶୀଘ୍ର ନଶ୍ଟ ହେଉ । ଭୟଙ୍କର ରୋଗ ଓ ଅସ୍ତ୍ରରେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଶତ୍ରୁମାନେ ପରାଜିତ: ପୁତନା, ରେବତୀ, ଲେଖା, ଓ କାଳରାତ୍ରୀ । ତୁମେ ଧ୍ୱଜର ଶରଣ ନିଅଛ, ଏହି ମହାୟଜ୍ଞରେ, ଦେବତାଙ୍କ ଦେବତା, ତ୍ରିଶୂଳଧାରୀ ଦ୍ୱାରା । ଶର୍ବ, ଜଗତର ସାର, ତୁମକୁ ଗଢିଛନ୍ତି; ନନ୍ଦକ ଅନ୍ୟ ରୂପକୁ ସ୍ମରଣ କର, ଶତ୍ରୁ ନଶ୍ଟ କରିବାରେ । ନୀଳ ପଦ୍ମର ପତ୍ର ସମ, କୃଷ୍ଣ, ଦୁଷ୍ଟ ସ୍ୱପ୍ନ ନଶ୍ଟ କରିବାରେ; ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଧାର ତଳୱାର ଧାରଣ କରିଥିବା, ଭୟଙ୍କର । ଅଉଗର୍ଭ, ବିଜୟ, ଧର୍ମପାଳ — ଏହି ଆଠ ନାମ ପୂର୍ବରୁ ସ୍୵ୟଂଭୁ କହିଥିଲେ । କୃତିକା ତୁମର ନକ୍ଷତ୍ର; ଦିବ୍ୟ ମହେଶ୍ୱର ତୁମର ଗୁରୁ; ସୁବର୍ଣ୍ଣ ତୁମର ଶରୀର, ଜନାର୍ଦନ ତୁମର ଦେବତା । ରାଜା, ତଳୱାର, ସେନା, ଓ ନଗରକୁ ସୁରକ୍ଷା କର; ପିତା ଓ ପର୍ଦ୍ଦାପିତା ଦିବ୍ୟ; ସଦା ସୁରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ । ଯୁଦ୍ଧରେ ତୁମେ ସୁରକ୍ଷା ଦିଅ; ଆଜି ଯୋଧାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ମୋତେ କୀର୍ତି ଦିଅ; ମୋତେ ସୁରକ୍ଷା କର, ମୁଁ ସୁରକ୍ଷିତ ହେବା ଆଶା କରିଛି; ନିର୍ମଳ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର । ତୁମେ ଏହି ରଣଭୂମିରେ ଶତ୍ରୁମାନେ ଭୟଭୀତ କରିବା ଡ଼ମ୍ବ; ରାଜାମାନଙ୍କର ସେନା ପାଇଁ ବିଜୟ ବୃଦ୍ଧି କର । ଯେପରି ଉତ୍ତମ ହାତୀମାନେ ବିଜୁଳି ମେଘର ଧ୍ୱନିରେ ଆନନ୍ଦିତ ହୁଅନ୍ତି, ତେଉଁପରି ତୁମର ଶବ୍ଦ ଆମେ ଆନନ୍ଦ ଓ ଆହ୍ଲାଦ ପାଉ । ବିଜୁଳିର ଧ୍ୱନି ଯେପରି ନାରୀମାନେ ଭୟଭୀତ କରେ, ତେଉଁପରି ତୁମର ଶବ୍ଦ ଯୁଦ୍ଧରେ ଶତ୍ରୁମାନେ ଭୟଭୀତ କରିବା ଉଚିତ । ତୁମେ ସଦା ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ହେବା ଉଚିତ; ବିଜୟ ଓ ଅନ୍ୟ କ୍ରିୟାରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେବା ଉଚିତ; ଦିବା ଅଭିଷେକ ଘୃତ, କମ୍ବଳ ଓ ବିଷ୍ଣୁ ସହ କରାଯାଏ । ପୁଷ୍କର କହିଲେ: ଏହି ମନ୍ତ୍ରମାନେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ମଙ୍ଗଳ ଦେଇଥିବା; ଚାରି ପୁରୁଷାର୍ଥ ସାଧନ କରେ । ଋକ୍, ଅଥର୍ବ, ସାମ, ଯଜୁର ମନ୍ତ୍ର ଗଣନା — ଏକ ଲକ୍ଷ । ଏକ ସାଂଖ୍ୟାୟନ ଶାଖା ଓ ଦ୍ୱିତୀୟ ଅଶ୍ୱଳାୟନ ଶାଖା; ଦଶ ଶତ ମନ୍ତ୍ର ଓ ଦୁଇ ହଜାର ବ୍ରାହ୍ମଣ । ଋଗ୍ବେଦ ଅଧିକାର ଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପିତ, ଦ୍ୱୈପାୟନ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ସ୍ମରଣ କରିଥିବା; ଯଜୁର ମନ୍ତ୍ର ଦୁଇ ହଜାରରେ କମ । ଦଶ ଶତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ଅଠିଅଠି ଶାଖା; କାନ୍ବ, ମାଧ୍ୟନ୍ଦିନୀ, କାଥି, ମାଧ୍ୟକାଥି ଏହି ନାମ । ମୈତ୍ରାୟଣୀ, ସଂଜ୍ଞା, ତୈତିରୀୟ ଏହି ନାମ; ବୈଶମ୍ପାୟନ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଯଜୁରରେ ଶାଖା । ସାମର, କୌଥୁମ ଏକ ଶାଖା, ଅଥର୍ବନାୟନୀ ଦ୍ୱିତୀୟ; ଚାରି ଗୀତ ଓ ବେଦର ଆରଣ୍ୟକ । ଉକ୍ଥ, ଉହା, ଚତୁର୍ଥ ମନ୍ତ୍ର — ନଅ ହଜାର; ଚାରି ଶତ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସଂଗ୍ରହ, ସ୍ମୃତି ଅନୁଯାୟୀ । ଏହିପରି ଦେବତା, ଧ୍ୱଜ, ଅସ୍ତ୍ର, ଶସ୍ତ୍ର, ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା, ମନ୍ତ୍ର, ବେଦ, ତଳୱାର ଓ ରାଜାଙ୍କର ଆଶୀର୍ବାଦ ଦ୍ୱାରା ରାଜକୁମାର ନିଜ ଯାତ୍ରାରେ ସୁରକ୍ଷିତ ଓ ବିଜୟୀ ହେଲେ ।