ଏକ ସମୟର କଥା, ଧର୍ମ ଓ ନ୍ୟାୟର ଶାସନ ଅନୁସାରେ ରାଜ୍ୟରେ ବିଭିନ୍ନ ନିୟମ ଓ ନୀତି ଚାଲିଥିଲା। ଯେଉଁମାନେ ବସ୍ତୁ ବହନ କରୁଥିଲେ, ଯଦି ସେଉଁଠାରେ ରାଜା କିମ୍ବା ଦେବତାଙ୍କ କୃତ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ବସ୍ତୁ ହରାଇଯାଏ ନାହିଁ, ତେବେ ବହକ ନିଜେ ଦାୟିତ୍ୱ ନେବାକୁ ପଡେ। ଯଦି ସେ ଯାତ୍ରାର ଆରମ୍ଭରେ ବିଳମ୍ବ କରେ, ତେବେ ଦୁଇଗୁଣି ଦରମା ଦେବାକୁ ପଡେ। ଯାତ୍ରା ଶେଷରେ ସେପ୍ତମଂଶ ଦେବା ଉଚିତ, ଯଦି ମଝିରାସ୍ଥାନରେ ଛାଡିଦିଏ, ତେବେ ଚତୁର୍ଥଂଶ ଦେବା ଦରକାର, ଏବଂ ମଝିରେ ଛାଡିଦେଲେ ଅର୍ଧ ଦରମା ଦେବା ଆବଶ୍ୟକ, ଏହି ନିୟମ ଛାଡିଦେଇଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଲାଗୁ ହୁଏ। ଜୁଆ ଖେଳାରେ ଯେଉଁ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଥାନ୍ତି, ସେ ଜିତିଥିବା ଲୋକରୁ ପ୍ରତି ଶତରୁ ପାଞ୍ଚ ଅଂଶ ନେଇଥାନ୍ତି, ଚାଲାକି କରୁଥିବା, ଜୁଆରି କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଦଶ ଅଂଶ ନେଇଥାନ୍ତି। ଯେଉଁଠି ଯଥାଯଥ ରକ୍ଷା ମିଳିଥାଏ, ସେଠି ରାଜାଙ୍କ ଅଂଶ ଦେବା ଉଚିତ; ଜିତିଥିବା ଲୋକ ନିଜ ଲାଭ ଘୋଷଣା କରିବେ, ଓ ସତ୍ୟବାଦୀ ଓ ଧୈର୍ୟଶୀଳ ବ୍ୟକ୍ତି ସତ୍ୟ କହିବେ। ଯଦି ଜୁଆ ମଣ୍ଡଳରେ ରାଜାଙ୍କ ଅଂଶ ନିଷ୍ପତ୍ତି ହୋଇଯାଏ, ତେବେ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ସାମ୍ନାରେ ଦେବା ଆବଶ୍ୟକ, ନହେଲେ ଦେବା ଦରକାର ନାହିଁ। ବ୍ୟବହାର ଦେଖୁଥିବା ଲୋକମାନେ ହେଉଛନ୍ତି ସାକ୍ଷୀ; ଯେଉଁମାନେ ମିଛ ଦୟା, ଚାଲାକି କିମ୍ବା ମିଛ ଶପଥ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଚିହ୍ନଟ ହୋଇ ରାଜାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରାଜ୍ୟରୁ ବହିଷ୍କୃତ ହେବେ। ଜୁଆ ଖେଳା ସର୍ବସାଧାରଣ ଭାବେ ହେବା ଉଚିତ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଚୋରି କିମ୍ବା ଚାଲାକି ରୋକାଯିବ; ଏହି ନିୟମ ପଶୁ ଜୁଆ ଓ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଲାଗୁ ହୁଏ। ଏହି ସମୟରେ ଅଗ୍ନିଦେବ କହିଲେ: ଯଦି କେହି ଅଙ୍ଗଭଙ୍ଗ କିମ୍ବା ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଦୁର୍ବଳ ଲୋକଙ୍କୁ, ସତ୍ୟ କିମ୍ବା ମିଥ୍ୟା ଭାବେ, ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଅପମାନ କରେ, ସେମାନେ ଦ୍ଵାଦଶ ଓ ଅର୍ଧ ପଣ ଦଣ୍ଡ ଦେବେ। ଯଦି କେହି କହେ, “ମୁଁ ତୁମର ଭଉଣୀ କିମ୍ବା ମାଆଙ୍କୁ ସମ୍ପର୍କ କରିବି,” ତେବେ ରାଜା ପଚିଶ ମୁଦ୍ରା ଦଣ୍ଡ ଦେବେ। ନିମ୍ନ ଜାତି ପାଇଁ ଏହି ଦଣ୍ଡ ଅର୍ଧ, ଉଚ୍ଚ ଜାତି ପାଇଁ ଦୁଇଗୁଣି, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପାଇଁ ଚାରିଗୁଣି ଲାଗୁ ହୁଏ; ଦଣ୍ଡ ଜାତି ଓ ପଦବୀ ଅନୁଯାୟୀ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ। ସ୍ୱାଭାବିକ ନିୟମ ଭଙ୍ଗ କଲେ ଦୁଇ କିମ୍ବା ତିଣିଗୁଣି ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ, କିନ୍ତୁ ଜାତି ଅନୁଯାୟୀ କର୍ମକୁ ଅନୁସରିଲେ ଦଣ୍ଡ ଅର୍ଧ ହୁଏ। ଯଦି ବାହୁ, କଣ୍ଠ, ଚକ୍ଷୁ କିମ୍ବା ଉରୁ ନଷ୍ଟ ହୁଏ, ତେବେ ଅପମାନ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ; ହାତ, ପା, ନାକ, କାନ ଆଦି ଅଙ୍ଗ ଆଘାତ ପାଇଁ ଏହି ଦଣ୍ଡ ଅର୍ଧ ହୁଏ। ଯେଉଁ ଅପରାଧରେ ଜାତି ଖୋଇଯିବାର ଭୟ ଥାଏ, ମଧ୍ୟମ ଦଣ୍ଡ ଲାଗେ; ଛୋଟ ଅପରାଧ ପାଇଁ ପ୍ରଥମ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ। ଯଦି କେହି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ରାଜା କିମ୍ବା ଦେବତାଙ୍କୁ ଅପମାନ କରେ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ; ଆତ୍ମୀୟ ଓ ସମିତି ପାଇଁ ମଧ୍ୟମ ଦଣ୍ଡ, ଗ୍ରାମବାସୀ କିମ୍ବା ଦେଶବାସୀ ପାଇଁ ନିମ୍ନତମ ଦଣ୍ଡ। ଯଦି କୌଣସି ଘଟଣାରେ ସାକ୍ଷୀ ନାହିଁ, ଚିହ୍ନ, ଯୁକ୍ତି ଓ ପ୍ରଥା ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବା ଉଚିତ; କିନ୍ତୁ ଯଦି ମିଛ ଚିହ୍ନ ଦେଖାଯାଏ, ତେବେ ସାବଧାନତାରେ ନ୍ୟାୟ କରିବା ଦରକାର। ଛାଇଁ, କାଦି, ଧୁଳି ଛୁଇଁଲେ ଦଶ ପଣ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ; ଅଶୁଚି, ପାଦ ତଳ, ଥୁକ ଛୁଇଁଲେ ଦୁଇଗୁଣି ଦଣ୍ଡ। ଏହି ନିୟମ ଅନ୍ୟ ପୁରୁଷଙ୍କ ନାରୀମାନେ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଲାଗୁ; ଉଚ୍ଚ ସ୍ତ୍ରୀ ପାଇଁ ଦୁଇଗୁଣି, ନିମ୍ନ ପାଇଁ ଅର୍ଧ; ଯଦି ଭ୍ରମ, ଅଭିମାନ ଆଦିରୁ ହୁଏ, ଦଣ୍ଡ ନାହିଁ। ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଅଙ୍ଗ କାଟିଦେଲେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦଣ୍ଡ, କିନ୍ତୁ ମାତ୍ର ଆଘାତ ଦେଲେ ଅର୍ଧ ଦଣ୍ଡ। ହାତ କିମ୍ବା ପା ଆଘାତ ପାଇଁ ଦଶ ଓ ବିଶ ପଣ ଦଣ୍ଡ; ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆଘାତ ପାଇଁ ମଧ୍ୟମ ଦଣ୍ଡ ଲାଗିବ। କେହି କେଉଁଠି ଚୁଲ, ବସ୍ତ୍ର କିମ୍ବା ହାତ ଟାଣିଲେ ଦଶ ପଣ; ଟାଣିବା, ବାନ୍ଧିବା, କିମ୍ବା ପା ଉପରେ ପା ଦେଇ କ୍ଷତି କଲେ ଏକଶେ ପଣ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ। କାଠ କିମ୍ବା ଏହା ସଦୃଶ ଜିନିଷ ଦ୍ୱାରା ଯେଉଁଠି ରକ୍ତପାତ ନ ହୁଏ, ତେବେ ବତ୍ତିଶି ପଣ ଦଣ୍ଡ, ଯଦି ରକ୍ତପାତ ହୁଏ ଦୁଇଗୁଣି ଦଣ୍ଡ। ହାତ, ପା, କାନ, ନାକ ଭଙ୍ଗିଲେ କିମ୍ବା ଗଭୀର ଆଘାତ କଲେ ମଧ୍ୟମ ଦଣ୍ଡ; ଏହାପରି ଗଭୀର ଆଘାତ ଦେଲେ ମଧ୍ୟ। ଯାତ୍ରା, ଖାଦ୍ୟ କିମ୍ବା ଅଗ୍ନି ବାଧା, ଚକ୍ଷୁ ଆଦି ଅଙ୍ଗ ଆଘାତ କିମ୍ବା ଗଳା, ବାହୁ, ଉରୁ ଭଙ୍ଗିଲେ ମଧ୍ୟମ ଦଣ୍ଡ। ଏକ ବ୍ୟକ୍ତି ଅନେକଙ୍କୁ କ୍ଷତି କଲେ ଦୁଇଗୁଣି ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ; କ୍ଲେଶ ସମୟରେ ନିଆଯାଇଥିବା ଜିନିଷ ଫେରାଇବା ଓ ଦୁଇଗୁଣି ଦଣ୍ଡ ଦେବା ଦରକାର। ଯିଏ ଯେଉଁଠି କ୍ଷତି କରେ, ସେ ଚିକିତ୍ସା ଖର୍ଚ୍ଚ ଓ ଦଣ୍ଡ ଦେବେ। ଅନ୍ୟାୟଭାବେ ଭୂମିକର ଉଠାଇଲେ ଦଶ ପଣ ଦଣ୍ଡ; ବ୍ରାହ୍ମଣ କିମ୍ବା ପଡୋସୀଙ୍କୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ ବିନା ଏହି କାମ କଲେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଦଣ୍ଡ ଲାଗୁ। ମାରିବା, ଭଙ୍ଗିବା, କାଟିବା କିମ୍ବା ଦିଵାଲ ଭଙ୍ଗାଇଲେ ପଚିଶ ପଣ ଦଣ୍ଡ; ପୁନଃ କଲେ ମଧ୍ୟ ସେଇ ଦଣ୍ଡ। ଯିଏ ଅନ୍ୟର ଘରକୁ ବିଷ କିମ୍ବା ହାନିକର ବସ୍ତୁ ଛାଡେ, ସେ ଷୋଳ ପଣ ରୁ ଆରମ୍ଭ କରି, ପ୍ରତି ଦୁଇ ପଣ ବଢି ବଢି ଦଣ୍ଡ ଦେବେ। ଛୋଟ ପଶୁ କ୍ଷତି, ରକ୍ତପାତ କିମ୍ବା ଅଙ୍ଗ କାଟିଲେ ବଜାର ମୂଲ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ। ଲିଙ୍ଗ କାଟିବା କିମ୍ବା ମୃତ୍ୟୁ ଦେଲେ ମଧ୍ୟମ ଦଣ୍ଡ କିମ୍ବା ମୂଲ୍ୟ; ବଡ଼ ପଶୁ ପାଇଁ ଦୁଇଗୁଣି ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ। ଯେଉଁଠି ଆକ୍ରମଣ ହୁଏ, ଦୁଇଗୁଣି ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବ; କିନ୍ତୁ ଯଦି କେହି “ମୁଁ ଦଣ୍ଡ ଦେବି” କହି ଆକ୍ରମଣ କରେ, ଚାରିଗୁଣି ଦଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ। କେଉଁଠି କେହି ଉଚ୍ଚ ବଂଶୀକୁ ଅତିରିକ୍ତ ଭାବେ ଅପମାନ କରେ, ଭାଇର ଝିଅକୁ ଆଘାତ କରେ, ଦେବାକୁ ଥିବା ଜିନିଷ ଦେଇ ନଥାଏ, କିମ୍ବା ସାମୁଦ୍ରିକ ଘର ଭାଙ୍ଗିଦେଇଥାଏ, ସେମାନେ ପଚାଶ ପଣ ଦଣ୍ଡ ଦେବେ – ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି। ଯିଏ ଅଫିମାନ୍ତ୍ରଣରେ ବିଧବାଙ୍କୁ ସମ୍ପର୍କ କରେ, କିମ୍ବା ଡାକିଲେ ନ ଆସେ, ସେମାନେ ପଚାଶ ପଣ ଦଣ୍ଡ ଦେବେ – ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି। ଶୂଦ୍ର ଯଦି ତ୍ୟାଗୀଙ୍କ ଭୋଜନ, ଦେବତା କିମ୍ବା ପିତୃକାର୍ଯ୍ୟର ଭୋଜନ ଖାଏ, ମିଛ ଶପଥ କରେ, କିମ୍ବା ଅଯୋଗ୍ୟ କାମ କରେ, ଦଣ୍ଡ ହେବ।