अग्निपुराणम्

कुम्भैः कुर्य्याच्चाभिषेकं जयराज्यादिसर्वभाक् । कुमारी ब्राह्मणी पूज्या गुर्व्वादेर्दक्षिणं ददेत् ।। ३११.

विजय, राज्य आणि सर्व सुखांसाठी कलशांनी अभिषेक करावा. कुमारिका आणि ब्राह्मण स्त्री यांचा सन्मान करावा आणि गुरु व इतरांना दक्षिणा द्यावी.

यजेत् सहस्रमेकन्तु पूकजां कृत्वा दिने दिने । तिलाज्यपुरहोमेन देवी श्रीः कामदा भवेत् ।। ३११.

रोज एक हजार वेळा पूजा करून, तिळ आणि तुपाने अग्निहोत्र केल्यास देवी श्री सर्व इच्छा पूर्ण करते.

ददाति विपुलान् भोगान् यदन्यच्च समीहते । जप्त्वा ह्यक्षरलक्षन्तु निधानाधिपतिर्भवेत् ।। ३११.

ती विपुल भोग आणि हवी ती सर्व सुखं देते. अक्षरांची एक लाख जप केल्याने मनुष्य धनाचा स्वामी होतो.

द्विगुणेन भवेद्राज्यं त्रिगुणेन च यक्षिणी । चतुर्गुणेन ब्रह्मत्वं ततो विष्णुपदं भवेत् ।। ३११.

दुप्पट जप केल्यास राज्य मिळतं, तिप्पट केल्यास यक्षिणीची प्राप्ती होते, चौपट केल्यास ब्रह्मपद मिळतं आणि त्यानंतर विष्णूचं स्थान मिळतं.

षड्‌गुणेन महासिद्धिर्ल्लक्षेणैकेन पापहा । दश जप्त्वा देहशुद्ध्यै तीर्थस्नानफलं शतात् ।। ३११.

सहापट जप केल्याने मोठी सिद्धी मिळते, एक लाख जप केल्याने पापांचा नाश होतो, आणि शरीरशुद्धीसाठी दहा वेळा जप केल्यास शंभर तीर्थस्नानाचं फळ मिळतं.

पटे वा प्रतिमायां वा शीघ्रां वै स्थण्डिले यजेत् । शतं सहस्रमयुतं जपे होमे प्रकीर्त्तितम् ।। ३११.

कापडावर, प्रतिमेत किंवा वाळूत जलद पूजा करावी. पूजा आणि होमासाठी शंभर, हजार किंवा दहा हजार जप सांगितले आहेत.

एवं विधानतो जप्त्वा लक्षमेकन्तु होमयेत् । महिषाजमेषमांसेन नरजेन पुरेण वा ।। ३११.

नियत पद्धतीने एक लाख जप केल्यावर, महिष, मेंढा, मानवमांस किंवा संपूर्ण नगर यापैकी कोणत्याही वस्तूने होम करावा.

तिलैर्यवैस्तथा लाजैर्ब्रीहिगोधूमकाम्रकैः । श्रीफलैराज्यसंयुक्तैर्होमयित्वा व्रतञ्चरेत् ।। ३११.

तीळ, जव, लाह्या, तांदूळ, गहू, आंबा, नारळ आणि तुपासह होम करून मग व्रत पाळावं.

अर्द्धरात्रेषु सन्नद्धः खड्गचापशरादिमान् । एकवासा विचित्रेण रक्तपीतासितेन वा ।। ३११.

मध्यरात्री शस्त्र, धनुष्य, बाण यांसह सज्ज होऊन, एकच वस्त्र परिधान करावं, ते रंगीत, लाल, पिवळं किंवा काळं असू शकतं.

नीलेन वाथ वस्त्रेण देवीं तैरेव चार्च्चयेत् । व्रजेद्दक्षिणदिग्‌भागं द्वारे दद्याद्‌बलिं बुधः ।। ३११.

किंवा निळ्या वस्त्रात देवीची त्याच वस्तूंनी पूजा करावी. मग दक्षिण दिशेला जाऊन, दाराशी बलि द्यावी.

दूतीमन्त्रेण द्वारादौ एकवृक्षे श्मशानके । एवञ्च सर्व्वकामाप्तिर्भुङ्‌क्ते सर्व्वां महीं नृपः ।। ३११.

दूती मंत्राने, दाराशी किंवा स्मशानातील एखाद्या झाडाजवळ पूजा करावी. अशा प्रकारे राजा सर्व इच्छित वस्तू मिळवतो आणि संपूर्ण पृथ्वीचा उपभोग घेतो.

अग्निरुवाच विद्याप्रस्तावमाख्यास्ये धर्म्मकामादिसिद्धिदम् । नवकोष्ठविभागेन विद्याभेदञ्च विन्दति ।। ३१२.

अग्नी म्हणतो: मी विद्या विषय सांगतो, जी धर्म, काम इत्यादींची सिद्धी देते. नवकोष्ठ विभागाने विविध विद्यांचे प्रकार समजतात.

अनुलोमविलोमेन समस्तव्यस्तयोगतः । कर्णाविकर्णयोगेन अत ऊद्‌र्ध्वं विभागशः ।। ३१२.

अनुलोम-विलोम, एकत्र किंवा वेगळ्या प्रकारे, कान व अ-कान पद्धतीने आणि त्याहूनही अधिक विभाग करून हे केले जाते.

त्रित्रिकेण च योगेन देव्या सन्नद्धविग्रहः । जानाति सिद्धिदान्मन्त्रान् प्रस्तावान्निर्गतान् बहून् ।। ३१२.

तीन त्रिकोणांच्या योगाने, देवीच्या सुशोभित मूर्तीने, तो अनेक सिद्धिदायक मंत्र जाणतो, जे या विषयातून प्रकट होतात.

शास्त्रे शास्त्रे स्मृता मन्त्राः प्रयोगास्तत्र दुर्ल्लभाः । गुरुः स्यात् प्रथमो वर्णः पूर्व्वेद्युर्न च वर्ण्यते ।। ३१२.

प्रत्येक शास्त्रात मंत्र सांगितले आहेत, पण त्यांचा प्रयोग कठीण आहे. गुरु हा पहिला अक्षर असतो, तो पूर्वी जाणणारा असतो, पण त्याचं वर्णन करायचं नसतं.

प्रस्तावे तत्र चैकार्णा द्व्यर्णस्त्र्यर्णादयोऽभवन् । तिर्य्यगूद्‌र्ध्वगता रेखाश्चतुरश्चतुरो भजेत् ।। ३१२.

त्या विषयात एकाक्षरी, द्व्यक्षरी, त्र्यक्षरी असे विविध मंत्र असतात. आडवे आणि उभे असे चार रेषांचे विभाग चार भागांत करावेत.

नव कोष्ठा भवन्त्येवं मध्यदेशे तथा इमान् । प्रदक्षिणेन संस्थाप्य प्रस्तावं भेदयेत्ततः ।। ३१२.

अशा प्रकारे मध्यभागी नऊ कोष्ठ असतात. त्यांना प्रदक्षिणा घालून, मग विषयाचे विभाग करावेत.

प्र्स्तावक्रमयोगेन प्रस्तावं यस्तु विन्दति । करमुष्टिस्थितास्तस्य साधकस्य हि सिद्धयः ।। ३१२.

प्रस्ताव आणि त्याच्या क्रमाने जो कोणी प्रस्ताव मिळवतो, त्या साधकाच्या हाताच्या मुठीत सर्व सिद्धी असतात.

त्रैलोक्यं पादमूले स्यान्नवखण्डां भुवं लभेत् । कपाले तु समालिख्य शिवतत्त्वं समन्ततः ।। ३१२.

तीनही लोक त्याच्या पायाशी असतात; तो पृथ्वीचे नवखंड मिळवतो. कवटीवर सर्व बाजूंनी शिवतत्त्व लिहावे.

श्मशानकर्पटे वाथ वाह्यं निष्क्रम्य मन्त्रवित् । तस्य मध्ये लिखेन्नाम कर्णिकोपरि संस्थितम् ।। ३१२.

श्मशानातील कफनीवर किंवा बाहेर जाऊन, मंत्र जाणणाऱ्याने त्याच्या मध्यभागी, कर्णिकेवर नाव लिहावे.

तापयेत्‌खादिराङ्गारैर्भूर्जमाक्रम्य पादयोः । सप्ताहादानयेत् सर्व्वं त्रैलोक्यं सचराचरम् ।। ३१२.

खदिराच्या कोळशांनी तापवावे, पायाखाली भूर्ज ठेवावे; सात दिवसांनी तो तीनही लोक, जडजिवंत सर्व काही मिळवतो.

वज्रसम्पुटगर्भे तु द्वादशारे तु लेखयेत् । मध्ये गर्भगतं नाम सदाशिवविदर्मितम् ।। ३१२.

वज्राच्या पेटीत, बारा तोंड असलेले चिन्ह लिहावे; मध्यभागी गुप्त नाव, सदा शिवाच्या ज्ञानाने चिन्हांकित करावे.

कुड्ये१ फलकके वाथ शिलापट्टे हरिद्रया। मुखस्तम्भं गतिस्तम्भं सैन्यस्तम्भन्तु जायते ।। ३१२.

भिंतीवर, फळक्यावर किंवा दगडाच्या पट्ट्यावर, हळदीने लिहिल्यास वाणी थांबते, हालचाल थांबते, आणि सैन्यही थांबते.

विषरक्तेन संलिख्य शमशाने कर्परे बुधः । षट्‌कोणं दण्डमाक्रान्तं समन्ताच्छक्तियोजितम् ।। ३१२.

विषमिश्र रक्ताने, श्मशानातील कवटीवर, ज्ञानी माणसाने सहा कोन असलेले, काठीने ओलांडलेले आणि सर्व बाजूंनी शक्ती जोडलेले चिन्ह लिहावे.

मारयेदचिरादेष श्मशाने निहतं रिपुं । छेदं करोति राष्ट्रस्य चक्रमध्ये न्यसेद्रिपुं ।। ३१२.

तो शत्रूला श्मशानात लवकरच मारतो; राज्यात फूट घालतो, आणि शत्रूला चक्राच्या मध्यभागी ठेवतो.

चक्रधाराङ्गतां शक्तिं रिपुनाम्ना रिपुं हरेत् । तार्क्ष्येणैव चु वीजेन खड्गमध्ये तु लोखयेत् ।। ३१२.

चक्राच्या प्रवाहात शक्ती ठेवून, शत्रूचे नाव लिहून, तो शत्रूचा नाश करतो; गरुडाच्या पिसाने किंवा बीजाने, ते तलवारीच्या मध्यभागी ठेवावे.

विदर्भरिपुनामाथ श्मशानाङ्गारलेखितम् । सप्ताहात्साधयेद्देशं ताडयेत् प्रेतभस्मना ।। ३१२.

विदर्भातील शत्रूचे नाव श्मशानातील कोळशांनी लिहिल्यास, सात दिवसांनी तो देश जिंकतो, प्रेताच्या भस्माने प्रहार करतो.

भेदने छेदने चैव मारणेषु शिवो भवेत् । तारकं नेत्रमुद्देष्टं शान्तिपुष्टी नियोजयेत् ।। ३१२.

फूट, छेद आणि मारण यात शिव असतो; तारा हे नेत्र आहे, आणि ते शांतता व पोषणासाठी वापरावे.

दहनादिप्रयोगोयं शाकिनीञ्चैव कर्षयेत् । मध्यादिवारुणीं यावद्वक्रतुण्डसमन्वितः ।। ३१२.

दहनादी प्रयोगाने शाकिनींना आकर्षित करता येते, मध्यभागापर्यंत आणि वारुणीपर्यंत, वक्रतुण्डासह.