अग्निपुराणम्

निमित्ते शकुने धन्ये जाते शत्रुपुरं व्रजेत् । पदातिनागबहुलां सेनां प्रावृषि योजयेत् ।। २२८.

शुभ शकुन किंवा शुभ पक्षी दिसला असता, शत्रूच्या नगरात प्रवेश करावा; पावसाळ्यात पायदळ आणि हत्ती असलेली सेना पाठवावी.

सेना पदातिबहुला शत्रून् जयति सर्वदा । अङ्गदक्षिणभागे तु शस्तं प्रस्फुरणं भवेत् ।। २२८.

पायदळ असलेली सेना नेहमी शत्रूंवर विजय मिळवते; अंगाच्या उजव्या बाजूला स्पंदन झाले तर ते शुभ असते.

न शस्तन्तु तथा वामे पृष्ठस्य हृदयस्य च । लाञ्छनं पिटकञ्चैव विज्ञेयं स्फुरणं तथा ।। २२८.

पण डाव्या बाजूला, पाठीवर किंवा हृदयावर स्पंदन झाले तर ते शुभ नसते; शरीरावर कुठेही डाग किंवा गाठी, तसेच स्पंदन, ओळखावे.

पुष्कर उवाच स्वप्नं शुभाशुभं वक्ष्ये दुःस्वप्नहरणन्तथा । नाभिं विनान्यत्र गात्रे तृणवृक्षसमुद्भवः ।। २२९.

पुष्कर म्हणाला: मी शुभ आणि अशुभ स्वप्न सांगतो, तसेच वाईट स्वप्न दूर करण्याचे उपायही. नाभी सोडून, शरीराच्या कुठल्याही भागावर गवत किंवा झाड उगवले तर.

चूर्णनं मूद्‌र्ध्नि कांस्यानां मुण्डनं नग्नता तथा । मलिनाम्बरधारित्वमभ्यङ्गः पङ्कदिग्धता ।। २२९.

डोक्यावर दळणे, तांब्याच्या भांड्यांचे मुंडन करणे, डोके मुंडणे, नग्न राहणे, मळकट कपडे घालणे, अंगाला तेल लावणे आणि चिखलाने माखलेले असणे.

उच्चात् प्रपतनञ्चैव विवाहो गीतमेव च । तन्त्रीवाद्यविनोदश्च दालारोहणमेव च ।। २२९.

उंचावरून पडणे, लग्न करणे, गाणे, तंतुवाद्य वाजवून आनंद घेणे आणि फांदीवर चढणे.

अर्जनं पद्मलोहानां सर्पाणामथ मारणं । रक्तपुष्पद्रुमाणाञ्च चण्डालस्य तथैव च ।। २२९.

कमळे किंवा तांबे मिळवणे, साप मारणे, रक्तासारखी फुले येणारी झाडे, आणि चांडाळाशी संबंध येणे.

मातुः प्रवेशो जठरे चितारोहणमेव च । शक्रध्वजाभिपतनं पतनं शशिसूर्य्ययोः ।। २२९.

आईच्या पोटात प्रवेश करणे, चितेवर चढणे, इंद्रध्वजावर पडणे, चंद्र किंवा सूर्यावर पडणे.

दिव्यान्तरीक्षभौमानामुत्पातानाञ्च दर्शनं । देवद्विजातिभूपानां गुरूणाङ्कोप एव च ।। २२९.

देव, आकाशातील किंवा पृथ्वीवरील अद्भुत घटना पाहणे, तसेच देव, ब्राह्मण, राजा किंवा गुरू यांचा राग ओढवणे.

तन्त्रीवाद्यविहीनानां वाद्यानामपि वादनं ।। २२९.

तंतुवाद्यांशिवाय वाद्य वाजवणे, किंवा सूर नसलेली वाद्ये वाजवणे.

स्त्रोतोवहाधोगमनं स्नानं गोमयवारिणा । पङ्कोदकेन च तथा मशीतोयेन वाप्यथ ।। २२९.

ओढ्यात खाली उतरणे, गायीच्या शेणाच्या पाण्याने स्नान करणे, चिखलाच्या पाण्याने किंवा शाईच्या पाण्याने स्नान करणे.

हानिश्चैव स्वगात्राणां विरेको वमनक्रिया ।। २२९.

स्वतःच्या अंगाचा भाग गमावणे, जुलाब होणे किंवा उलटी करणे.

दक्षिणाशाप्रगमनं व्याधिनाभिभवस्तथा । फलानामुपहानिश्च धातूनां भेदनं तथा ।। २२९.

दक्षिण दिशेला जाणे, आजाराने त्रस्त होणे, फळांची हानी होणे आणि धातू तुटणे.

गृहाणाञ्चैव पतनं गृहसम्मार्जनन्तथा । क्रोडा पिशाचक्रव्यादवानरान्त्यनरैरपि ।। २२९.

घरातून पडणे, घर झाडणे, तसेच डुक्कर, भूत, मांसाहारी, माकड किंवा अस्पृश्य लोकांनी उचलले जाणे हे अशुभ आहे.

स्रेहपानावगाहौ च रक्तमाल्यानुलेपनं । इत्यधन्यानि स्वप्नानि तेषामकथनं शुभं ।। २२९.

तेल पिणे, स्नान करणे, रक्ताने माखलेल्या फुलांच्या हार घालणे, अंगाला रक्त लावणे — हे अशुभ स्वप्न आहेत; ते दुसऱ्यांना सांगितल्याने शुभ होते.

भूयश्च स्वपनं तद्वत् कार्य्यं स्नानं द्विजार्च्चनं । तिलैर्होमो हरिब्रह्मशिवार्कगणपूजनं ।। २२९.

अशा स्वप्नानंतर स्नान करावे, ब्राह्मणांची पूजा करावी, तीळांनी होम करावा, तसेच हरि, ब्रह्मा, शिव, सूर्य आणि गणेश यांची पूजा करावी.

तथा स्तुतिप्रपठनं पुंसूक्तादिजपस्तथा । स्वप्नास्तु प्रथमे यामे५ संवत्सरविपाकिनः ।। २२९.

स्तुती म्हणणे आणि पुरुषसूक्त वगैरे जप करणे; रात्रीच्या पहिल्या प्रहरात दिसलेले स्वप्न वर्षभराने फलित होते.

षड्‌भिर्मासैर्द्वितीये तु त्रिभिर्मासैस्त्रियामिकाः । चतुर्थे त्वर्द्धमासेन दशाहादरुणोदये ।। २२९.

दुसऱ्या प्रहरात दिसलेले स्वप्न सहा महिन्यांनी फलित होते; तिसऱ्या प्रहरात तीन महिन्यांनी; चौथ्या प्रहरात पंधरा दिवसांनी किंवा दहा दिवसांनी, सूर्य उगवल्यावर.

एकस्यामथ चेद्रात्रौ शुभं वा यदि वाऽशुभं । पश्चाद् दृष्टस्तु यस्तत्र तस्य पाकं विनिर्दिशेत् ।। २२९.

एका रात्रीत शुभ आणि अशुभ दोन्ही स्वप्न दिसली, तर शेवटी जे स्वप्न दिसले त्यावर फल ठरते.

तस्मात्तु शोभने स्वप्ने पश्चात्स्वापो न शस्यते । शैलप्रासादनागाश्ववृषभारोहणं हितं ।। २२९.

म्हणून शुभ स्वप्न पाहिल्यानंतर पुन्हा झोपणे योग्य नाही; पर्वत, राजवाडा, हत्ती, घोडा किंवा बैलावर चढणे हे शुभ आहे.

द्रुमाणां स्वेतपुष्पाणां गगने च तथा द्विज । द्रुमतृणोद्भवो नाभौ तथा च बहुबाहुता ।। २२९.

पांढऱ्या फुलांचे झाड, आकाशात झाड, नाभीतून झाड किंवा गवत उगवणे, किंवा अनेक हात असणे हे शुभ आहे.

तथा च बहुशीर्षत्वं पलितोद्बव एव च । सुशुक्लमाल्यधारित्वं सुशुक्लाम्बरधारिता ।। २२९.

अनेक डोकी असणे, अचानक पांढरे केस येणे, शुद्ध पांढरे हार आणि वस्त्र घालणे हे शुभ आहे.

चन्द्रार्कताराग्रहणं परिमार्जनमेव च । शक्रध्वजालिङ्गनञ्च ध्वजोच्छ्रायक्रिया तथा ।। २२९.

चंद्र, सूर्य किंवा तारे पकडणे, झाडणे, इंद्राचा ध्वज आलिंगन करणे, किंवा ध्वज उंच करणे हे शुभ आहे.

भूम्यम्बुधाराग्रहणं६ शत्रूणाञ्चैव विक्रिया । जयो विवादे द्युते च सङ्‌ग्रामे च तथा द्विज ।। २२९.

पृथ्वी किंवा पाण्याचा प्रवाह पकडणे, शत्रूंचा पराभव, वाद, जुगार किंवा युद्धात विजय मिळणे हे शुभ आहे.

भक्षणञ्चार्ट्रमांसानाम्पायसस्य च भक्षणं । दर्शनं रुधिरस्यापि स्नानं वा रुधिरेण च ।। २२९.

बकराचे मांस किंवा पायस खाणे, रक्त पाहणे किंवा रक्तात स्नान करणे हे शुभ आहे.

सुगरुधिरमद्यानां पानं क्षीरस्य वाप्यथ । अस्त्रैर्विचेष्टनं भूमौ निर्मलं गगनं तथा ।। २२९.

शुद्ध रक्त, मद्य किंवा दूध पिणे; शस्त्र घेऊन जमिनीवर फिरणे किंवा स्वच्छ आकाश पाहणे हे शुभ आहे.

मुखेन दोहनं शस्तं महिषीणां तथा गवां । सिंहीनां हस्तिनीनाञ्च बडवानां तथैव च ।। २२९.

तोंडाने म्हशी, गायी, सिंहिणी, हत्तीणी किंवा घोडीचे दूध काढणे हे शुभ आहे.

प्रसादो देवविप्रेभ्यो गुरुभ्यश्च तथा द्विज । अम्भसा चाभिषेखस्तु गवां श्रृङ्गच्युतेन च ।। २२९.

देव, ब्राह्मण आणि गुरु यांचा प्रसाद मिळणे, तसेच पाण्याने किंवा गायीच्या शिंगातून वाहणाऱ्या द्रव्याने अभिषेक होणे हे शुभ आहे.

चन्द्राद् भ्रष्टेन वा राम ज्ञेयं राकज्यप्रदं हि तत् । राज्याभिषेकश्च तथा छेदनं शिरसोऽप्यथ ।। २२९.

चंद्रावरून पडल्यास, हे राज्य मिळवून देणारे आहे; तसेच राज्याभिषेक किंवा डोके कापले जाणे हे शुभ आहे.