जीवन्यासो भवेदेवं लिङ्गे सर्वार्थसाधकः। पिण्डिकादिषु तु न्यासः प्रोच्यते साम्प्रतं यथा
अशा प्रकारे, सर्वार्थसिद्धी करणारा जीवसंस्कार लिंगात होतो; आता पिंडी वगैरेमध्ये स्थापना कशी करावी ते सांगतो.
पिण्डिकाञ्च कृतस्नानां विलिप्ताञ्चन्दनादिभिः। सद्वस्त्रैश्च समाच्छाद्य रन्ध्रे च भगलक्षणे
पिंडीला स्नान घालून, चंदन वगैरेने लेप करून, चांगल्या वस्त्रांनी झाकावे आणि भगचिन्ह असलेल्या छिद्राजवळ ठेवावे.
पञ्चरत्नादिसंयुक्तां लिङ्गस्योत्तरतः स्थितां। लिङ्गवत्कृतवनिन्यासां विधिवत्सम्प्रपूजयेत्
पंचरत्न वगैरेने युक्त, लिंगाच्या उत्तरेस ठेवलेली, लिंगासारखी स्थापना करून, विधिपूर्वक तिची पूजा करावी.
कृतस्नानादिकान्तत्र लिङ्गमूले शिलां न्यसेत्। कृतस्नानादिसंस्कारं शक्त्यन्तं वृष्भं तथा
स्नानादी विधी करून, लिंगाच्या मुळाशी शिळा ठेवावी; स्नानादी संस्कार करून, शक्तीपर्यंत व वृषभाचीही स्थापना करावी.
प्रणवपूर्वं हुं पूं ह्रीं मध्यादन्यतमेन च। क्रियाशक्तियुतां पिण्डीं शिलामाधाररूपिणीं
'ॐ' या अक्षराने सुरुवात करून, 'हुं', 'पुं', 'ह्रीं' किंवा यातील कोणतेही एक मधे घेऊन, कृतीची शक्ती असलेली आणि दगडाच्या आधारावर असलेली एक गोळी तयार करावी.
भस्मदर्भतिलैः कुर्य्यात् प्राकारत्रितयन्ततः। रक्षायै लोकपालांश्च सायुधान्याजयेद्वहिः
भस्म, दुर्वा आणि तीळ यांच्या सहाय्याने तीन तट तयार करावेत; संरक्षणासाठी, बाहेर दिशांचे रक्षक शस्त्रधारी देवतांची पूजा करावी.
ओं हूं ह्रं क्रियाशक्तये नमः। ओं हूं ह्रां हः महागौरी रुद्रदयिते स्वाहेति च पिण्ड़िकायां। ओं हां आदारशक्तये नमः। ओं हां वृषभाय नमः। धारिका दीप्तिमत्युग्रा ज्योत्स्ना चैता बलोत्कटाः। तथा धात्री विधात्री च न्यसेद्वा पञ्चनायिकाः
'ॐ हुं ह्रं, कृतीशक्तीस नमस्कार; ॐ हुं ह्रां हः, महागौरी, रुद्राची प्रियतमा, स्वाहा' असे त्या गोळीवर म्हणावे; 'ॐ हां, आधारशक्तीस नमस्कार; ॐ हां, वृषभास नमस्कार.' धारण करणारी, तेजस्वी, प्रखर, ज्योत्स्ना, बलवान, तसेच धात्री आणि विधात्री या पाच देवींची स्थापना करावी.
वामा ज्येष्ठा क्रिया ज्ञाना बेधा तिस्रोथवा न्यसेत्। क्रियाज्ञाना तथेच्छा च पूर्ववच्छान्तिमूर्त्तिषु
वामा, ज्येष्ठा आणि कृती, ज्ञान, भेद या तीन शक्तींची स्थापना करावी; तसेच कृती, ज्ञान आणि इच्छा या पूर्वीप्रमाणे शांत रूपात ठेवाव्यात.
तमी मोहा क्षमी निष्ठा मृत्युर्मायाभवज्वराः पञ्च चाथ महामोहा घोरा च त्रितयज्वरा
अंधार, मोह, क्षमा, स्थिती, मृत्यू आणि मायेपासून उत्पन्न झालेले ताप हे पाच ठेवावेत; नंतर महा-मोह आणि तीन भयंकर ताप यांचीही स्थापना करावी.
तिस्रोथवा क्रियाज्ञाना तथा बाधाधिनायिका। आत्मादित्रिषु तत्त्वेषु तीव्रमूर्त्तिषु विन्यसेत्
कृती, ज्ञान आणि विघ्न दूर करणाऱ्या या तीन देवींची आत्मा पासून सुरू होणाऱ्या तीन तत्त्वांत, त्यांच्या तीव्र रूपात स्थापना करावी.
अत्रापि पिण्डिका ब्रह्मशिलादिषु यथाविधि। गोर्य्यादिसंवरैरैव पूर्ववत् सर्वमाचरेत्
येथेही, गोळी ब्रह्मशिला आणि इतरांवर विधिप्रमाणे ठेवावी; गायीच्या इत्यादी बंधनांनी सर्व काही पूर्वीप्रमाणे करावे.
एवं विधाय विन्यासं गत्वा कुण्डान्तिकं ततः। कुण्डमध्ये महेशानं मेखलासु महेश्वरं
अशी सर्व स्थापना करून, नंतर अग्निकुंडाजवळ जावे; कुंडाच्या मध्यभागी महेशानाची आणि मेखलांमध्ये महेश्वराची स्थापना करावी.
क्रियाशक्तिं तथान्यासु नादमोष्ठे च विन्यासेत्। घटं स्थण्डिलवह्नीशैः नीडीसन्धानकन्तत
कृतीशक्ती इतर मेखलांमध्ये आणि नादाच्या मूळाशी ठेवावी; घटाला स्थंडिलावर अग्निदेवासह, नीळाच्या संधीजवळ ठेवावे.
पद्मतन्तुसमां शक्तिमुद्घातेनां समुद्यतां । विशन्ती सूर्यमार्गेण निः सरन्तीं समुद्गतां
कमळाच्या तंतूसारखी शक्ती, जोराने वर येताना, सूर्याच्या मार्गाने आत शिरताना आणि बाहेर पडताना, वाहत असल्याचे ध्यान करावे.
पुनश्च शून्यमार्गेण विशतीं स्वस्य चिन्तयेत्। एवं सर्वत्र सन्धेयं मूर्त्तिपैश्च परस्परं
पुन्हा, त्या शक्तीचे शून्याच्या मार्गाने आत शिरणे ध्यानात घ्यावे; अशा प्रकारे, सर्वत्र रूपांची एकमेकांशी जोड करावी.
सम्पूज्य घारिकां शक्तिं कुण्डे सन्तर्प्य च क्रमात्। तत्त्वतत्त्वेश्वरा मूर्त्तीर्मूर्त्तीशांश्च घृतादिभिः
धारण करणाऱ्या शक्तीची पूजा करून, ती कुंडात क्रमाने अर्पण करावी; तत्त्वांचे अधिपती आणि त्यांच्या अंशरूपांची घृत वगैरेने अर्पण करावी.
सम्पूज्य तर्प्पयित्वा तु सन्निधौ संहिताणुभिः । शतं सहस्रमर्द्धं वा पूर्णया सह होमयेत्
पूजा करून, तर्पण केल्यावर, उपस्थित अणूंमध्ये, पूर्ण किंवा अर्धा होम शंभर किंवा हजार वेळा, पूर्ण अर्पणासह करावा.
तत्त्वतत्त्वेश्वरा मूर्त्तिर्मूर्त्तीशांश्च करेणुकान् । तथा सन्तर्प्य सान्निध्ये जुहुयुर्मूर्त्तिपा अपि
तत्त्वांचे अधिपती, त्यांच्या अंशरूपे आणि धारण करणाऱ्या यांना तृप्त करून, उपस्थितीत, मूर्तिपालांनीही अर्पण करावे.
ततो ब्रह्मभिरङ्गैश्च द्रव्यकालानुरोधतः। सन्तर्प्य शक्तिं कुम्भाम्भः प्रोक्षिते कुशमूलतः
नंतर, ब्राह्मण आणि अंगांसह, पदार्थ व वेळेप्रमाणे शक्तीला तृप्त करून, घटातील पाणी कुशाच्या मूळाशी शिंपडावे.
लिङ्गमुलं च संस्पृश्य विष्ण्वन्तादि विशुद्धये। विधाय पूर्ववत्सर्वं होमसङ्श्याजपादिकम्
लिंगाच्या मूळास स्पर्श करून, विष्णु वगैरेंच्या शुद्धीसाठी, सर्व काही पूर्वीप्रमाणे, होमसंख्या व जपासह करावे.
एवं संशोध्य ब्रह्मादि विष्ण्वन्तादि विशुद्धये। विधाय पूर्ववत्सर्वं होमसङ्ख्याजपादिकम्
अशा प्रकारे, ब्रह्मा वगैरेंचे शुद्धीकरण करून, विष्णु वगैरेंच्या शुद्धीसाठी, सर्व काही पूर्वीप्रमाणे, होमसंख्या व जपासह करावे.
कुशमध्याग्रयोगेन लिङ्गमध्याग्रकं स्पृशेत्। यथा यथा च सन्धानं तदिदानीमिहोच्यते
कुशाच्या टोकाचा आणि लिंगाच्या टोकाचा संयोग करून, त्यास स्पर्श करावा; आता, हे संधान कसे करावे ते सांगितले आहे.
ओँ हाँ हँ ओँ ओँ ओँ एँ ओँ भूँ भूँ वाह्यमूर्त्तये नमः । ओँ हाँ वाँ आँ ओं आँ षाँ ओँ भूँ भूँ वाँ वह्निमूर्त्तये नमः। एवञ्च यजमानादिमूर्त्तिभिरभिसन्धेयं । पञ्चमूर्च्यांत्मकेप्येवं सन्धानं हृदयादिभिः
ॐ हाँ हा ओ ओ ओ ए ओ भू भू वाह्यरूपाला नमस्कार. ॐ हाँ वा आ ॐ आ षा ओ भू भू वा, अग्निरूपाला नमस्कार. अशा प्रकारे, यजमान वगैरे रूपांनी विधी करावा. पाच रूपांतही, हृदय वगैरेने एकरूपता साधावी.
मूलेन स्वीयवीजैर्वा ज्ञेयन्तत्त्वात्रयात्मके । शिलापिण्डी वृषेष्वेवं पूर्णाछिन्नं सुसंवरैः
मूळ मंत्राने किंवा स्वतःच्या बीजमंत्रांनी, किंवा जाणण्यासारख्या तीन तत्वांनी, वृषभांवर असलेला दगडाचा गाठी पूर्ण किंवा अखंड, नीट बांधलेला असावा.
भागाभागविशुद्ध्यर्थं होमं। कुर्य्याच्छतादिकं । न्यूनादिदोषमोषाय शिवेनाष्टाधिकं शतं
भाग व अभाग यांच्या शुद्धीसाठी, शंभर किंवा त्याहून अधिक वेळा होम करावा. कमी-जास्त दोष दूर करण्यासाठी, शिवमंत्राने शंभरआठ वेळा करावा.
हुत्वाथ यत् कृतं कर्म्म शिवश्रोत्रे निवेदयेत्। एतत्समन्वितं कर्म त्वच्छक्तौ च मया प्रभो
होम केल्यानंतर, जे कर्म केले ते शिवाच्या कानात सांगावे – 'हे कर्म, या सर्वांसहित, माझ्या शक्तीनुसार मी केलं आहे, प्रभो.'
ओं नमो भगवते रुद्राय रुद्र नमोस्तुते । विधिपूर्णमपूर्णं वा स्वशक्त्यापूर्य्य गृह्यतां
ॐ, भगवंत रुद्रांना नमस्कार. रुद्र, तुला नमस्कार असो. या विधीनुसार हे पूर्ण असो वा अपूर्ण असो, तुझ्या शक्तीने ते पूर्ण करून स्वीकारावे.
ओं ह्रीं शाङ्करि पूरय स्वाहा इति पिण्डिकायां। अथ लिङ्गे न्यसेज् ज्ञानी क्रियाख्यं पीठविग्रहे
ॐ ह्रीं, शांकरि, हे भरून टाक—स्वाहा; असे म्हणून पिंडीवर अर्पण करावे. मग लिंगावर जाणकाराने क्रिया नावाच्या पीठाच्या रूपात ठेवावे.
आधाररूपिणीं शक्तिं न्यसेद् ब्रह्मशिलोपरि। निबध्य सप्तरात्रं वा पञ्चरात्रं त्रिरात्रकं
आधारस्वरूप शक्ती ब्रह्मशिला या दगडावर ठेवावी आणि ती सात रात्री, किंवा पाच रात्री, किंवा तीन रात्री बांधून ठेवावी.
करात्रमथो वापि यद्वा सद्योधिवासनं । विनाधिवासनं यागः कृतोऽपि न फलप्रदः
किंवा एक रात्र, किंवा लगेचच अधिवास करावा. अधिवास न करता पूजा केली तरी ती फळ देत नाही.