അഗ്നിപുരാണമ്

ഗണഃ സരസ്വതീ പൂജ്യാ നാരദോ നലകൂബരഃ। ഗുരുര്ഗരുപാദുകാ ച പരോ ഗുരുശ്ച പാദുകാ

സരസ്വതി, നാരദൻ, നളകൂബരൻ എന്നിവരെ ആരാധിക്കണം; ഗുരു, ഗുരുവിന്റെ പാദുക, പരമഗുരു, പാദുക എന്നിവയും.

പൂര്വസിദ്ധാഃ പരസിദ്ധാഃ കേശരേഷു ച ശക്തയഃ। ലക്ഷ്മീഃ സരസ്വതീ പ്രീതിഃ കീര്ത്തിഃ ശാന്തിശ്ച കാന്തികാ

മുന്പ് സിദ്ധിച്ചവർ, പിന്നീട് സിദ്ധിച്ചവർ, കേശരങ്ങളിൽ ഉള്ള ശക്തികൾ, ലക്ഷ്മി, സരസ്വതി, പ്രീതി, കീർത്തി, ശാന്തി, കാന്തി ഇവരും.

പുഷ്ടിസ്തുഷ്ടിര്മ്മഹേന്ദ്രാദ്യാ മധ്യേ ചാവാഹിതോ ഹരിഃ । ധൃതിഃ ശ്രീരതികാന്ത്യാദ്യാ മൂലേന സ്ഥാപിതോഽച്യുതഃ

പുഷ്ടി, തൃപ്തി, ഇന്ദ്രൻ മുതലായവർ മധ്യത്തിൽ, ഹരിയെ അവാഹനം ചെയ്ത്; ധൈര്യം, ശ്രീ, രതി, കാന്തി എന്നിവയും, അടിത്തട്ടിൽ അച്യുതനെ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്നു.

ഓം അഭിമുഖോ ഭവേത് പ്രാര്ഥ്യ പ്രാച്യാം സന്നിഹിതോ ഭവ। വിന്യസ്യാര്ഘ്യാദികം ദത്ത്വാ ഗന്ധാദ്യൈര്മൂലതോ യജേത്

ഓം. ദേവതയെ നേരിട്ട് കിഴക്കോട്ട് മുഖം തിരിച്ച് പ്രാർത്ഥിച്ച് സന്നിഹിതനാവണം; അർഘ്യാദികൾ അർപ്പിച്ച്, സുഗന്ധാദികൾകൊണ്ട് മൂലത്തിൽ പൂജിക്കണം.

ഓം ഭീഷയ ഭീഷയ ഹൃത് ശിരസ്ത്രാസയ വൈ പുനഃ। മര്ദ്ദയ മര്ദ്ദയ ശിഖാ അഗ്ന്യാദൌ ശസ്ത്രതോസ്ത്രകം

ഓം. ഭയപ്പെടുത്തണം, ഭയപ്പെടുത്തണം! ഹൃദയത്തിലും തലത്തിലും വീണ്ടും ഭയം വരുത്തണം; ചുരുക്കണം, ചുരുക്കണം! ശിഖ, അഗ്നി മുതലായവയിൽ ആയുധവും അസ്ത്രവും.

രക്ഷ രക്ഷ പ്രധ്വംസയ പ്രധ്വംസയ കവചായ നമസ്തതഃ। ഓം ഹ്രൂം ഫട് അസ്ത്രായ നമോ മൂലബീജേന ചാങ്ഗകമ്

രക്ഷിക്കണം, രക്ഷിക്കണം! നശിപ്പിക്കണം, നശിപ്പിക്കണം! കവചത്തിന് നമസ്കാരം; ഓം ഹ്രൂം ഫട്, അസ്ത്രത്തിന് നമസ്കാരം, മൂലബീജത്തിനും അംഗങ്ങൾക്കും.

പൂര്വ്വദക്ഷാപ്യസൌമ്യേഷു മൂര്ത്ത്യാവരണമര്ച്ചയേത്। വാസുദേവഃ സങ്കര്ഷണഃ പ്രദ്യുമ്നശ്ചാനിരുദ്ധകഃ

കിഴക്ക്, തെക്ക്, പടിഞ്ഞാറ്, വടക്ക് എന്നീ ദിക്കുകളിൽ, വാസുദേവൻ, സങ്കർഷണൻ, പ്രദ്യുമ്നൻ, അനിരുദ്ധൻ എന്നീ രൂപങ്ങൾ അവരവരുടെ ആവരണംകൊണ്ട് ആരാധിക്കണം.

അഗ്ന്യാദൌ ശ്രീധൃതിരതികാന്തയോ മൂര്ത്തയോ ഹരേഃ। ശങ്ഖചക്രഗദാപദ്മമഗ്ന്യാദൌ പൂര്വ്വകാദികമ്

അഗ്നി മുതലായവിടങ്ങളിൽ, ഹരിയുടെ ശ്രീ, ധൈര്യം, രതി, കാന്തി എന്നിങ്ങനെയുള്ള രൂപങ്ങൾ; ശംഖ്, ചക്രം, ഗദ, പദ്മം എന്നിവയും അഗ്നി മുതലായവയിൽ കിഴക്കോട്ട് തുടങ്ങി സ്ഥാപിക്കണം.

ശാര്ങ്ഗഞ്ച മുഷലം ഖങ്ഗം വനമാലാഞ്ച തദ്ബഹിഃ। ഇന്ദ്രാദ്യാശ്ച തഥാനന്തോ നൈര്ഋത്യാം വരുണസ്തതഃ

ശാരംഗം, മുഷലം, ഖഡ്ഗം, വനമാല എന്നിവ പുറത്തായി; ഇന്ദ്രൻ മുതലായവർ, അനന്തനും, നൈരൃത്യയിൽ വരുണനും.

ബ്രഹ്നേന്ദ്രേശാനയോര്മധ്യേ അസ്ത്രാവരണകം ബഹിഃ। ഐരാവതസ്തതശ്ഛാഗോ മഹിഷോ വാനരോ ഝഷഃ

ബ്രഹ്മാവിനും ഇന്ദ്രനും ഈശാനനും ഇടയിൽ, പുറത്തായി ആയുധങ്ങളുടെ ആവരണം; പിന്നെ എയർാവതം, ആട്, മഹിഷം, കുരങ്ങ്, മീൻ എന്നിവയും.

മൃഗഃ ശശോഽഥ വൃഷഭഃ കൂര്മ്മോ ഹംസസ്തതോ ബഹിഃ। പൃശ്നിഗര്ഭഃ കുമുദാദ്യാ ദ്വാരപാലാ ദ്വയം ദ്വയമ്

മാൻ, മുയൽ, കാള, ആമ, ഹംസം എന്നിവയും പുറത്തായി; പൃശ്നിഗർഭൻ, കുമുദൻ മുതലായവർ, രണ്ട് ജോഡി വാതിൽരക്ഷകർ.

പൂര്വ്വാദ്യുത്തരദ്വാരാന്തം ഹരിം നത്വാ ബലിം ബഹിഃ। വിഷ്ണുപാര്ഷദേഭ്യോ നമോ ബലിപീഠേ ബലിം ദദേത്

കിഴക്കും വടക്കും വാതിലുകളിൽ ഹരിയെ നമസ്കരിച്ചു, പുറത്തായി ബലി അർപ്പിക്കണം; വിഷ്ണുവിന്റെ പാർഷദന്മാർക്ക് നമസ്കാരം ചെയ്ത് ബലിപീഠത്തിൽ ബലി അർപ്പിക്കണം.

വിശ്വായ വിശ്വക്സേനാത്മനേ ഈശാനകേ യജേത്। ദേവസ്യ ദക്ഷിണേ ഹസ്തേ രക്ഷാസൂത്രഞ്ച ബന്ധയേത്

വിശ്വനും വിശ്വക്ഷേണനും ഈശാനകോണത്തിൽ ആരാധിക്കണം; ദേവന്റെ വലതുകൈയിൽ രക്ഷാസൂത്രം കെട്ടണം.

സംവത്സരകൃതാര്ചായാഃ സമ്പൂര്ണഫലദായിനേ। പവിത്രാരോഹണായേദം കൌതുകം ധാരയ ഓം നമഃ

വർഷം മുഴുവൻ പൂജ ചെയ്തതിന്റെ പൂർണ്ണഫലം നൽകുന്നവനു വേണ്ടി, പവിത്രം ധരിക്കാൻ ഈ ശുഭചിഹ്നം ധരിക്കട്ടെ—ഓം നമഃ.

ഉപവാസാദിനിയമം കുര്യാദ്വൈ ദേവസന്നിധൌ। ഉപവാസാദിനിയതോ ദേവം സന്തോഷയാമ്യഹമ്

ദേവസന്നിധിയിൽ ഉപവാസം മുതലായ നിയമങ്ങൾ പാലിക്കണം; ഉപവാസം മുതലായ നിയന്ത്രണങ്ങളിലൂടെ ഞാൻ ദേവനെ സന്തോഷിപ്പിക്കുന്നു.

കാമക്രോധാദയഃ സര്വേ മാ മേ തിഷ്ഠന്തു സര്വഥാ। അദ്യപ്രഭൃതി ദേവേശ യാവദ്വൈശേഷികം ദിനമ്

എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും കോപവും മറ്റും എനിക്ക് ഒരിക്കലും ഉണ്ടാകരുത്; ഇന്നുമുതൽ, ദേവേശാ, പ്രത്യേകദിവസം വരെയും.

യജമാനോ ഹ്യശക്തശ്ചേത് കുര്യ്യാന്നക്താദികം വ്രതീ। ഹുത്വാ വിസര്ജയേത് സ്തുത്വാ ശ്രീകരന്നിത്യപൂജനമ്

യജമാനൻ കഴിയില്ലെങ്കിൽ, വ്രതധാരി രാത്രി ഉപവാസം മുതലായവ നടത്തണം; ഹോമം ചെയ്തു, ദേവതയെ വിടവാങ്ങിച്ച്, സ്തുതി ചെയ്ത്, നിത്യപൂജ നടത്തണം.

അഗ്നിരുവാച വിശേദനേന മന്ത്രേണ യാഗസ്ഥാനഞ്ച ഭൂഷയേത്। നമോ ബ്രഹ്മണ്യദേവായ ശ്രീധരായാവ്യയാത്മനേ

അഗ്നി പറഞ്ഞു: ഈ മന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച് യാഗസ്ഥലത്തെ അലങ്കരിക്കണം: 'ബ്രാഹ്മണരുടെ ദേവനായ, ശ്രീധരനായ, അക്ഷയസ്വരൂപനായ ഭഗവാനെ ഞങ്ങൾ നമസ്കരിക്കുന്നു.'

ഋഗ്യജുഃ സാമരൂപായ ശബ്ദദേഹായ വിഷ്ണവേ। വിലിഖ്യ മണ്ഡലം സായം യാഗദ്രവ്യാദി ചാഹരേത്

ഋക്, യജുസ്, സാമവേദങ്ങളായ രൂപവും ശബ്ദമായ ശരീരവുമുള്ള വിഷ്ണുവിന്, വൈകുന്നേരം മണ്ഡലം വരച്ച്, യാഗസാമഗ്രികളും മറ്റു വസ്തുക്കളും കൊണ്ടുവരണം.

പ്രക്ഷാലിതകരാങ്ഘ്രിഃ സന് വിന്യസ്യാര്ഘ്യകരോ നരഃ। അര്ഘ്യാദ്ഭിസ്തു ശിരഃ പ്രോക്ഷ്ച ദ്വാരദേശാദികം തഥാ

കൈയും കാലും കഴുകിയ ശേഷം, അർഘ്യപാത്രം വയ്ക്കണം; അർഘ്യജലം കൊണ്ട് തലയും, വാതിലിന്റെ ഭാഗവും മറ്റ് സ്ഥലങ്ങളും തളിക്കണം.

ആരഭേദ് ദ്വാരയാഗഞ്ച തോരണേശാന് പ്രപൂജയേത്। അശ്വത്ഥോദുമ്ബരവടപ്ലക്ഷാഃ പൂര്വാദിഗാ നഗാഃ

വാതിലിന്റെ പൂജ ആരംഭിച്ച്, കവാടരക്ഷകരെ ആദരിക്കണം; അശ്വത്ത, ഉദുംബര, വട, പ്ലക്ഷ എന്നീ വിശുദ്ധവൃക്ഷങ്ങൾ കിഴക്കുമുതൽ മറ്റു ദിശകളിലും വയ്ക്കണം.

ഋഗിന്ദ്രശോഭനം പ്രാച്യാം യജുര്യമസുഭദ്രകമ്। സാമാപശ്ച സുധന്വാഖ്യം സോമാഥര്വസുഹോത്രകമ്

കിഴക്കോട്ട് 'ഇന്ദ്രശോഭന' എന്ന ഋക്, 'യമസുഭദ്രക' എന്ന യജുസ്, 'സുധൻവ' എന്ന സാമൻ, 'സുഹോത്രക' എന്ന അതർവൻ—ഇവ ഉപയോഗിക്കണം.

തോരണാന്താഃ പതാകാശ്ച കുമുദാദ്യാ ഘടദ്വയമ്। ദ്വാരി ദ്വാരി സ്വനാമ്നാര്ച്യാഃ പൂര്വേ പൂര്ണശ്ച പുഷ്കരഃ

കവാടത്തിന്റെ അറ്റങ്ങളിൽ പതാകകളും കുമുദ മുതലായ രണ്ട് കലശങ്ങളും വയ്ക്കണം; ഓരോ വാതിലിലും അതത് ദേവതയെ പേരുപറഞ്ഞ് പൂജിക്കണം; കിഴക്കോട്ട് നിറഞ്ഞ നീലത്താമരയും വേണം.

ആനന്ദനന്ദനൌ ദക്ഷോ വീരസേനഃ സുഷേണകഃ। സമ്ഭവപ്രഭവൌ സൌമ്യേ ദ്വാരപാംശ്ചൈവ പൂജയേത്

ആനന്ദനും നന്ദനനും, ദക്ഷൻ, വീരസേനൻ, സുഷേണകൻ, സമ്ഭവനും പ്രഭവനും—ഈ സൗമ്യരായ കവാടരക്ഷകരെയും പൂജിക്കണം.

അസ്ത്രജപ്തപുഷ്പക്ഷേപാദ്വിഘ്നാനുത്സാര്യ സംവിശേത്। ഭൂതശുദ്ധിം വിധായാഥ വിന്യസ്യ കൃതമുദ്രകഃ

അസ്ത്രമന്ത്രം ജപിച്ച് പൂക്കൾ ചിതറി, തടസ്സങ്ങൾ അകറ്റി അകത്തേക്ക് കടക്കണം; അതിനുശേഷം ഭൂതശുദ്ധി നടത്തി, നിർദ്ദേശിച്ച മുദ്ര കാണിക്കണം.

ഫട്കാരാന്താം ശിഖാം ജപ്ത്വാ സര്ഷപാന് ദിക്ഷു നിക്ഷിപേത്। വാസുദേവേന ഗോമൂത്രം സങ്കര്ഷണേന ഗോമയമ്

'ഫട്' എന്നാകുന്ന ശിഖാമന്ത്രം ജപിച്ച്, എല്ലാ ദിശകളിലും കടുക് വിതറണം; വാസുദേവനോടൊപ്പം പശുവിന്റെ മൂത്രം, സങ്കർഷണനോടൊപ്പം പശുവിന്റെ ചാണകം ഉപയോഗിക്കണം.

പ്രദ്യുമ്നേന പയസ്തജ്ജാദ് ദധി നാരായണാദ് ഘൃതമ്। ഏകദ്വിത്ര്യാദിവാരാണി ഘൃതാദ്വൈ ഭാഗതോധികമ്

പ്രദ്യുമ്നനോടൊപ്പം പാൽ, നാരായണനോടൊപ്പം തൈരും നെയ്യും; ഒന്നിന്, രണ്ടിന്, മൂന്നിന് എന്നിങ്ങനെ ഓരോ തവണയും നെയ്യിന്റെ അളവ് കൂട്ടിക്കൊണ്ടിരിക്കുക.

ഘൃതപാത്രേ തദേകത്ര പഞ്ചഗവ്യമുദാഹൃതമ്। മണ്ഡപഷ്രോക്ഷണായൈകഞ്ചാപരമ്പ്രാശനായ ച

നെയ്യുള്ള ഒരു പാത്രത്തിൽ ഇവയെല്ലാം ചേർത്തത് 'പഞ്ചഗവ്യം' എന്നു പറയുന്നു; അതിൽ ഒരു ഭാഗം മണ്ഡപം തളിക്കാൻ, മറ്റൊന്ന് ആചമനം ചെയ്യാൻ ഉപയോഗിക്കണം.

സ്നാനായ ദശകുമ്ഭേഷു ഇന്ദ്രാദ്യാന് ലോകപാന് യജേത്। പൂജ്യാജ്ഞാം ശ്രാവയേത്താംശ്ച സ്ഥാതവ്യം ചാജ്ഞയാ ഹരേഃ

സ്നാനത്തിന് പത്ത് കലശങ്ങളിൽ ഇന്ദ്രനു തുടക്കംവെച്ച് ലോകപാലകരെ പൂജിക്കണം; അവരെ പൂജിക്കാനുള്ള അനുമതി അറിയിക്കണം, ഹരിയുടെ കല്പനപ്രകാരം അവിടെ നിലകൊള്ളണം.