അഗ്നിപുരാണമ്

യത്ര കേശരകിഞ്ചല്കവ്യാപിസൂര്യ്യേന്ദുദാഹിനാം । മണ്ഡലന്ത്രിതയന്താവദ് ഭേദൈസ്തത്ര ന്യസേത് ക്രമാത് ।। ൩൦൩.

എവിടെയും കേശരവും കിണ്ചലും വ്യാപിക്കുന്നിടത്ത്, സൂര്യനും ചന്ദ്രനും അഗ്നിയും കൂടെ, മണ്ഡലത്തിൽ എത്ര വിഭജനം ഉണ്ടോ അത്രയും ക്രമത്തിൽ അവിടെയൊക്കെ സ്ഥാപിക്കണം.

ഗുണാശ്ച തന്ത്രസത്വാദ്യാഃ കേശരമ്ഥാശ്ച ശക്തയഃ । വിമലോത്കര്ഷണീജ്ഞാനക്രിയായോഗാശ്ച വൈ ക്രമാത് ।। ൩൦൩.

തന്ത്രത്തിന്റെ സ്വഭാവം തുടങ്ങിയ ഗുണങ്ങളും, കേശരങ്ങൾ പോലെ ശക്തികളും, വിശുദ്ധി, ഉത്തമത്വം, ജ്ഞാനം, പ്രവർത്തനം, യോഗം എന്നിവയും ക്രമത്തിൽ സ്ഥാപിക്കണം.

പ്രഹ്വീ സത്യാ തഥേശാനാനുഗ്രഹാ മധ്യതസ്തതഃ । യോഗപീഠം സമഭ്യര്ച്യ സമാവാഹ്യ ഹരിം യജേത് ।। ൩൦൩.

വിനയം, സത്യം, അതുപോലെ ഈശ്വരത്വം, അനുഗ്രഹം, മധ്യഭാഗത്ത് യോഗപീഠം പൂജിച്ച് ഹരിയെ ആഹ്വാനിച്ച് ആരാധിക്കണം.

വാസുദേവാദയഃ പൂജ്യാശ്ചത്വാരോ ദിക്ഷു മൂര്ത്തയഃ । വിദിക്ഷു ശ്രഈസരസ്വത്യൈ രതിശാന്ത്യൈ ച പൂജയേത് ।। ൩൦൩.

വാസുദേവൻ മുതലായ നാലു രൂപങ്ങൾ ദിശകളിൽ ആരാധിക്കണം; ഇടക്കാല ദിശകളിൽ ശ്രീ, സരസ്വതി, രതി, ശാന്തി എന്നിവരെ പൂജിക്കണം.

ശങ്ഖം ചക്രം ഗദാം പദ്മം മുഷലം ഖഡ്ഗശാര്ങ്ഗികേ । വനമാലാന്വിതം ദിക്ഷു വിദിക്ഷു ച യജേത് ക്രമാത് ।। ൩൦൩.

ശംഖം, ചക്രം, ഗദ, കമലം, മുഷലം, ഖഡ്ഗം, ശാരംഗം, വനമാലയാൽ അലങ്കരിച്ചവ — ഇവ ദിശകളിലും ഇടക്കാല ദിശകളിലും ക്രമത്തിൽ ആരാധിക്കണം.

അബ്യര്ച്യ ച ചവഹിസ്താര്ക്ഷ്യം ദേവസ്യ പുരതോഽര്ച്ചയേത് । വിശ്വക്സേനഞ്ച സോമേശം മധ്യേ ആവരണാദ്വഹിഃ ।। ൩൦൩.

ദേവന്റെ മുമ്പിൽ ഗരുഡനെ പൂജിച്ച് ആഹ്വാനിച്ചശേഷം, മധ്യത്തിൽ വിശ്വക്സേനനും സോമേശനും ആവരണത്തിന് പുറത്തു ആരാധിക്കണം.

ഇന്ദ്രാദിപരിചാരേണ പൂജ്യ സര്വ്വമവാപ്നുയാത് ।। ൩൦൩.

ഇന്ദ്രൻ തുടങ്ങിയ ഉപചാരങ്ങളാൽ പൂജിച്ചാൽ എല്ലാം ലഭിക്കും.

അഗ്നിരുവാച മേഷഃ സംജ്ഞാ വിഷം സാജ്യമസ്തി ദീര്ഘേദകം രസഃ । ഏതത് പഞ്ചാക്ഷരം മന്ത്രം ശിവദഞ്ച ശിവാത്മകം ॥ ൩൦൪.

അഗ്നി പറഞ്ഞു: ആട് എന്ന പേരാണ്, വിഷം clarified butter ആണ്, ദീർഘം പാത്രം ആണ്, സാരം ദ്രാവകം ആണ്; ഈ അഞ്ചക്ഷരമന്ത്രം ശുഭവും ശിവസ്വഭാവമുള്ളതുമാണ്.

താരകാദി സമഭ്യര്ച്ച്യ ദേവത്വാദി സമാപ്നുയാത് । ജ്ഞാനാത്മകം പരം ബ്രഹ്മ പരം ബുദ്ധിഃ ശിവോ ഹൃദി ॥ ൩൦൪.

നക്ഷത്രം മുതലായവയെ ആരാധിച്ചാൽ ദൈവത്വം മുതലായവ ലഭിക്കും; പരബ്രഹ്മം ജ്ഞാനസ്വഭാവം, പരമബുദ്ധി, ഹൃദയത്തിൽ ശിവൻ.

തച്ഛക്തിഭൂതഃ സര്വ്വേശോ ഭിന്നോ ബ്രഹ്മാദിമൂര്ത്തിഭിഃ । മന്ത്രാര്ണാഃ പഞ്ച ഭൂതാനി തന്മന്ത്രാ വിഷയാസ്തഥാ ॥ ൩൦൪.

അവൻ ശക്തിയായി സർവ്വേശ്വരൻ, ബ്രഹ്മാദിമൂർത്തികളാൽ വ്യത്യസ്തൻ; മന്ത്രത്തിലെ അക്ഷരങ്ങൾ അഞ്ചു ഭൂതങ്ങൾ, അവയുടെ മന്ത്രങ്ങൾ അതുപോലെ വിഷയങ്ങൾ.

പ്രാണാദിവായവഃ പഞ്ച ജ്ഞാനകര്മ്മേന്ദ്രിയാണി ച । സര്വം പഞ്ചാക്ഷരം ബ്രഹ്മ തദ്വദഷ്ടാക്ഷരാന്തകഃ ॥ ൩൦൪.

പ്രാണം തുടങ്ങിയ അഞ്ചു വായുക്കളും, ജ്ഞാനേന്ദ്രിയങ്ങളും കർമേന്ദ്രിയങ്ങളും; എല്ലാം അഞ്ചക്ഷര ബ്രഹ്മമാണ്, അതുപോലെ എട്ടക്ഷരാന്തവും.

ഗവ്യേന പ്രോക്ഷയേദ്ദീക്ഷാസ്ഥാനം മന്ത്രേണ ചോദിതം । തന്ത്രസമ്ഭൂതസമ്ഭാവഃ ശിവമിഷ്ട്വാ വിധാനതഃ ॥ ൩൦൪.

ദീക്ഷാ നടത്താനുള്ള സ്ഥലം, മന്ത്രപ്രകാരമായി പശുവിന്റെ പാൽ ഉപയോഗിച്ച് തളിക്കണം. തന്ത്രത്തിൽ പറയുന്ന വിധത്തിൽ ആവശ്യമായതെല്ലാം ഒരുക്കി, ശിവനെ യഥാക്രമം ആരാധിക്കണം.

മൂലമൂര്ത്ത്യങ്ഗവിദ്യാഭിസ്തണ്ഡുലക്ഷേപണാദികമ് । കൃത്വാ ചരുഞ്ച യത് ക്ഷീരം പുനസ്തദ്വിഭജേത് ത്രിധാ ॥ ൩൦൪.

മൂലമന്ത്രം, രൂപം, അവയവങ്ങൾ, വിദ്യകൾ എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് അരി വിതറൽ മുതലായ വഴികൾ പാലിച്ച് ചാരം തയ്യാറാക്കണം. അതിനായി ഉപയോഗിച്ച പാൽ മൂന്നു ഭാഗങ്ങളായി വിഭജിക്കണം.

നിവേദ്യൈകം പരം ഹുത്വാ സശിഷ്യോഽന്യദ് ഭജേദ്‌ഗുരുഃ । ആചമ്യ സകലീകൃത്യ ദദ്യാച്ഛിഷ്യായ ദേശികഃ ॥ ൩൦൪.

ആ ഭാഗങ്ങളിൽ ഒന്നിനെ ഹോമം ചെയ്ത് സമർപ്പിച്ച്, മറ്റൊന്ന് ശിഷ്യന് നൽകണം. ഗുരു വെള്ളം കുടിച്ച് മനസ്സിൽ ഏകാഗ്രതയോടെ ശേഷിച്ച ഭാഗം ശിഷ്യന് നൽകണം.

ദന്തകാഷ്ഠം ഹൃദാ ജപ്തംക്ഷീരവൃക്ഷാദിസമ്ഭവമ് । സംശോധ്യ ദന്താന് സംക്ഷീപ്ത്വാ പ്രക്ഷാല്യൈതത് ക്ഷിപേദ്ഭുവി ॥ ൩൦൪.

പാൽകുടിയുന്ന വൃക്ഷത്തിൽ നിന്നെടുത്ത ദന്തക്കഷ്ഠം ഹൃദയത്തിൽ മന്ത്രം ജപിച്ച് ഉപയോഗിച്ച് പല്ല് വൃത്തിയാക്കണം. ശേഷം അതു പൊട്ടി കഴുകി നിലത്ത് ഇടണം.

പൂര്വ്വേണ സൌമ്യവാരീശഗം ശുഭമതൌ ശുഭമ് । പുനസ്തം ശിഷ്യമായാന്തം ശിഖാബന്ധാദിരക്ഷിതം ॥ ൩൦൪.

മുൻപ് ശുദ്ധമായും മനോഹരമായും സൂക്ഷിച്ച വെള്ളം ഉപയോഗിച്ച്, ശിഖാബന്ധനം മുതലായ സംരക്ഷണങ്ങൾ ചെയ്തശേഷം ശിഷ്യൻ വീണ്ടും അടുത്തുവരണം.

കൃത്വാ വേദ്യാം സഹാനേന സ്വപേദ്ദര്ഭാസ്തരേ ബുധഃ । സുഷുപ്തം വീക്ഷ്യ തം ശിഷ്യഃ പ്രഭാതേ ശ്രാവയേദ് ഗുരും ॥ ൩൦൪.

വേദിയിൽ ദർഭാപുല്ല് വിരിച്ച്, ഗുരുവും ശിഷ്യനും അവിടെ കിടക്കണം. ഗുരു ആഴമായി ഉറങ്ങുമ്പോൾ, പുലർച്ചെ ശിഷ്യൻ അദ്ദേഹത്തെ ഉണർത്തണം.

ശുഭൈഃ സിദ്ധിപദൈര്ഭക്തിസ്തൈഃ പുനര്മ്മണ്ഡലാര്ച്ചനമ് । മണ്ഡലം ഭദ്രകാദ്യുക്തം പൂജയേത്സര്വ്വസിദ്ധിദം ॥ ൩൦൪.

ശുദ്ധമായും സിദ്ധിയുള്ള ഉപഹാരങ്ങളാലും ഭക്തിയോടെയും വീണ്ടും മണ്ഡലം പൂജിക്കണം. ഭദ്രചിഹ്നങ്ങൾ അണിഞ്ഞിരിക്കുന്ന മണ്ഡലം എല്ലാ സിദ്ധികളും നൽകുന്നവയാണ്.

സ്നാത്വാചമ്യ മൃദാ ദേഹം മന്ത്രൈരാലിപ്യ കല്പ്യതേ । ശിവതീര്ഥേ നരഃ സ്നായാദഘമര്ഷണപൂര്വകമ് ॥ ൩൦൪.

കുളിച്ച് വെള്ളം കുടിച്ച്, മണ്ണും മന്ത്രങ്ങളും ഉപയോഗിച്ച് ശരീരം അന്യോന്യം ആലിപ്യ ചെയ്യണം. ശിവക്ഷേത്രത്തിലെ തിരുത്തെ, അഘമർഷണമന്ത്രം ജപിച്ച് കുളിക്കണം.

ഹസ്താഭിഷേകം കൃത്വാഥ പ്രായാത് പൂജാദികം ബുധഃ । മൂലേനാബ്ജാസനം കുര്യ്യാത്തേന പൂരകകുമ്ഭകാന് ॥ ൩൦൪.

കൈകൾ കഴുകിയശേഷം, ബുദ്ധിമാൻ പൂജയും മറ്റു കർമ്മങ്ങളും ആരംഭിക്കണം. മൂലമന്ത്രം ജപിച്ച് കമലാസനത്തിൽ ഇരുന്നു പൂരകം, കുംഭകം ശ്വാസാഭ്യാസങ്ങൾ ചെയ്യണം.

ആത്മാനം യോജയിത്വോര്ദ്ധ്വം ശിഖാന്തേ ദ്വാദശാങ്ഗുലേ । സംശോഷ്യ ദഗ്ധവാ സ്വതനും പ്ലാവയേദമൃതേന ച ॥ ൩൦൪.

സ്വയം മനസ്സിനെ മുകളിലേക്ക്, ശിഖാന്തം പന്ത്രണ്ടു വിരൽ നീളത്തിൽ എത്തിച്ച്, ശരീരം ഉണക്കി ദഹിപ്പിച്ച്, പിന്നീട് അമൃതം കൊണ്ട് അതിനെ നനയിക്കണം.

ധ്യാത്വാ ദിവ്യം വപുസ്തസ്മിന്നാത്മാനഞ്ച പുനര്നയേത് । കൃത്വൈവം ചാത്മശുദ്ധിഃ സ്യാദ്വിന്യസ്യാര്ച്ചനമാരഭേത് ॥ ൩൦൪.൧൫ ക്രമാത് കൃഷ്ണസിതശ്യാമരക്തപീതാ നഗാദയഃ । മന്ത്രാര്ണാ ദണ്ഡിനാങ്ഗനി തേഷു സര്വ്വാസ്തു മൂര്ത്തയഃ ॥ ൩൦൪.

അവിടെ ദിവ്യരൂപം ധ്യാനിച്ച്, പിന്നീട് സ്വയം അതിൽ ലയിപ്പിക്കണം. ഇങ്ങനെ ചെയ്താൽ ആത്മശുദ്ധി ലഭിക്കും; തുടർന്ന് അർപ്പണം ആരംഭിക്കണം. ക്രമമായി കറുപ്പ്, വെളുപ്പ്, നീല, ചുവപ്പ്, മഞ്ഞ നിറത്തിലുള്ള വൃക്ഷങ്ങൾ; മന്ത്രാക്ഷരങ്ങൾ, ദണ്ഡം, അവയവങ്ങൾ എന്നിവയിൽ എല്ലാ രൂപങ്ങളും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.

അങ്ഗുഷ്ഠാദികനിഷ്ഠാന്തം വിന്യസ്യാങ്ഗാനി സര്വ്വതഃ । ന്യസേന്മന്ത്രാക്ഷരം പാദഗുഹ്യഹൃദ്വക്ത്രമൂര്ദ്ധസു ॥ ൩൦൪.

വിരലുകൾthumb മുതൽ കുഞ്ചികവരെ എല്ലാ ദിശകളിലും അവയവങ്ങൾ സ്ഥാപിക്കണം. മന്ത്രാക്ഷരങ്ങൾ കാലിൽ, രഹസ്യഭാഗങ്ങളിൽ, ഹൃദയത്ത്, വായിൽ, തലയിൽ എന്നിവിടങ്ങളിൽ സ്ഥാപിക്കണം.

വ്യാപകം ന്യസ്യ മൂര്ദ്ധാദി മൂലമങ്ഗാനി വിന്യസേത് । രക്തപീതശ്യാമസിതാന് പീഠപാദാന് സ്വകോണജാന് ॥ ൩൦൪.

വ്യാപകമായ മന്ത്രം തലയിൽ നിന്ന് താഴേക്ക് സ്ഥാപിച്ച്, മൂലവും അവയവങ്ങളും സ്ഥാപിക്കണം. കോണുകളിൽ ചുവപ്പ്, മഞ്ഞ, നീല, കറുപ്പ് നിറമുള്ള പീഠങ്ങൾ ഒരുക്കണം.

സ്വാങ്ഗാന്മന്ത്രൈര്ന്യസേദ് ഗാത്രാണ്യധര്മ്മാദീനി ദിക്ഷു ച । തത്ര പദ്മഞ്ച സൂര്യ്യാദിമണ്ഡല ത്രിതയം ഗുണാന് ॥ ൩൦൪.

സ്വന്തം ശരീരത്തിന്റെ അവയവങ്ങൾ മന്ത്രങ്ങളാൽ ശരീരത്തിലും ദിശകളിലും സ്ഥാപിക്കണം. അവിടെ കമലം, സൂര്യൻ, മൂന്ന് മണ്ഡലങ്ങൾ, ഗുണങ്ങൾ എന്നിവയും ഉൾക്കൊള്ളണം.

പൂര്വ്വാദിപത്രേ വാമാദ്യാ നവമീ കര്ണികോപരി । വാമാ ജ്യേഷ്ഠാ ക്രമാദ്രൌദ്രീ കാലീ കലവികാരിണീ ॥ ൩൦൪.

കിഴക്കൻ കമലദളത്തിൽ നിന്ന് വലത്തുഭാഗം തുടങ്ങി, ഒമ്പതാമത്തെ ദളത്തിൽ കർണികയുടെ മുകളിൽ; വാമാ, ജ്യേഷ്ഠാ, ക്രമത്തിൽ രൗദ്രി, കാലി, കലവികാരിണി.

ബലവികാരിണീ ചാഥ ബലപ്രമഥനീ തഥാ । സര്വ്വഭൂതദമനീ ച നവമീ ച മനോന്മനീ ॥ ൩൦൪.

പിന്നീട് ബലവികാരിണി, അതുപോലെ ബലപ്രമഥിനി; സർവ്വഭൂതദമനി, ഒമ്പതാമത്തെ മനോന്മനി.

ശ്വേതാ രക്താ സിതാ പീതാ ശ്യാമാ വഹ്നിനിഭാഷിതാ । കൃഷ്ണാരുണാശ്ച താഃ ശക്തീര്ജ്വാലാരൂപാഃ സ്മരേത് ക്രമാത് ॥ ൩൦൪.

വെള്ള, ചുവപ്പ്, വെളുത്ത, മഞ്ഞ, നീല, അഗ്നിവർണ്ണം, കറുപ്പ്, കപിലം—ഇവയാണ് ക്രമത്തിൽ ജ്വാലാരൂപത്തിൽ ധ്യാനിക്കേണ്ട ശക്തികൾ.

അനന്തയോഗപീഠേ ച ആവാഹ്യാഥ ഹൃദബ്ജതഃ । സ്ഫടികാഭം ചതുര്ബാഹും ഫലശൂലധരം ശിവമ് ॥ ൩൦൪.

അനന്തയോഗപീഠത്തിൽ, ഹൃദയകമലത്തിൽ നിന്ന് ശിവനെ—സ്പടികംപോലെ, നാലു കൈകളോടെ, പഴവും ത്രിശൂലവും പിടിച്ചിരിക്കുന്നവനെ—ആഹ്വാനിക്കണം.