അഗ്നിപുരാണമ്

ദേവതാ പുരുഷോഽനുഷ്ടുപ്‌ഛന്ദോ ജ്ഞേയഞ്ച ത്രൈഷ്ടുഭമ് । അദ്ഭ്യഃ സമ്ഭൃതം സൂക്തമൃഷിരുത്തരഗോനരഃ ।। ൨൯൬.

ദേവത പുരുഷൻ ആണ്; ഛന്ദസ്സ് അനുഷ്ടുപ്, തൃഷ്ടുപും ഉണ്ട്. ഈ സൂക്തം വെള്ളത്തിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിച്ചത്; ഉത്തരഗോണരൻ ആണ് ഈ സൂക്തത്തിന്റെ ഋഷി.

ആദ്യാനാന്തിസൃണാം ത്രിഷ്ടുപ്‌ഛന്ദോഽനുഷ്ടുബ്ദ്വയോരപി । ഛന്ദസ്ത്രൈഷ്ടുഭമന്ത്യായാഃ പുരുഷോഽസ്യാപി ദേവതാ ।। ൨൯൬.

ആദ്യത്തെ മൂന്നു വാക്യങ്ങൾക്കു ഛന്ദസ്സ് തൃഷ്ടുപ് ആണ്; അടുത്ത രണ്ടിനും അനുഷ്ടുപ് ആണ്. അവസാനത്തേതിന് തൃഷ്ടുപ് ഛന്ദസ്സ്, ദേവതയും പുരുഷൻ തന്നെയാണ്.

ആശുരിന്ദ്രോ ദ്വാദശാനാം ഛന്ദസ്ത്രിഷ്ടുബുദാഹൃതം । ഋഷിഃ പ്രോക്തഃ പ്രതിരഥഃ സൂക്തേ സപ്തദശാര്ച്ചകേ ।। ൨൯൬.

പന്ത്രണ്ടിനും ദേവത വേഗമുള്ള ഇന്ദ്രൻ ആണ്; ഛന്ദസ്സ് തൃഷ്ടുപ് എന്നാണ് പറയുന്നത്. പതിനേഴു വാക്യങ്ങളുള്ള സൂക്തത്തിന് പ്രതിരഥൻ ആണ് ഋഷി.

പൃഥക്‌പൃഥക് ദേവതാഃ സ്യുഃ പുരുവിദങ്ഗദേവതാ । അവശിഷ്ടദൈവതേഷു ഛന്ദോഽനുഷ്ടുബുദാഹൃതം ।। ൨൯൬.

ഓരോന്നിനും ദേവതകൾ വ്യത്യസ്തമാണ്; അറിവുള്ളവർ അവയെ തിരിച്ചറിയും. ശേഷിക്കുന്ന ദേവതകൾക്കു ഛന്ദസ്സ് അനുഷ്ടുപ് എന്നാണ് പറയുന്നത്.

അസൌ യസ്താമ്രോ ഭവതീന്ദ്രഃ പുരുലിങ്ഗോക്തദേവതാഃ । പങ്ക്തിച്ഛന്ദോഽഥ മര്മ്മാണി ത്വപോ ലിങ്ഗോക്തദേവതാഃ ।। ൨൯൬.

ചുവപ്പു നിറമുള്ളവൻ ഇന്ദ്രൻ തന്നെയാണ്, പല രൂപങ്ങളുള്ളവൻ എന്നും പറയുന്നു; ഛന്ദസ്സ് പങ്ക്തി ആണ്. മർമ്മങ്ങൾ വെള്ളത്തിൽ നിന്നുള്ളവയാണെന്നും, ദേവതകൾ മുമ്പ് പറഞ്ഞതുപോലെയാണ്.

രൌദ്രാധ്യായേ ച സര്വ്വസ്മിന്നൃഷിഃ സ്യാത് പരമേഷ്ഠ്യപി । പ്രജാപതിര്വ്വാ ദേവാനാം കുത്സസ്യ തിസൃണാം പുനഃ ।। ൨൯൬.

റൗദ്രം എന്ന അധ്യായത്തിൽ മുഴുവൻ പരമേഷ്ഠി ഋഷിയാകുന്നു; അല്ലെങ്കിൽ ദേവന്മാർക്ക് പ്രജാപതി, മൂന്ന് സൂക്തങ്ങൾക്ക് വീണ്ടും കുത്സൻ ആണ് ഋഷി.

മനോദ്വയോരുമൈകാ സ്യാദ്രുദ്രോ രുദ്രാശ്ച ദേവതാഃ । ആദ്യോനുവാകോഽഥ പൂര്വ്വ ഏകരുദ്രാഖ്യദൈവതഃ ।। ൨൯൬.

മനസ്സുമായി ബന്ധപ്പെട്ട രണ്ടു സൂക്തങ്ങൾക്ക് ഉമാദേവി മാത്രമാണ് ദേവത; രുദ്രനും രുദ്രന്മാരും ദേവതകളാണ്. ആദ്യ അനുവാകവും അതിന് മുമ്പുള്ളതും ഏകരുദ്രൻ ദേവതയുള്ളവയാണ്.

ഛന്ദോ ഗായത്രമാദ്യായാ അനുഷ്ടുപ്‌ തിസൃണാമൃചാമ് । തിസൃണാഞ്ച തഥാ പങ്ക്തിരനുഷ്ടുബഥ സംസ്മൃതമ് ।। ൨൯൬.

ആദ്യത്തേതിന് ഛന്ദസ്സ് ഗായത്രി ആണ്; മൂന്ന് വാക്യങ്ങൾക്കു അനുഷ്ടുപ്. അതുപോലെ മറ്റൊരു മൂന്നിനും പങ്ക്തി, പിന്നെ വീണ്ടും അനുഷ്ടുപ് ആണ്.

ദ്വയോശ്ച ജഗതീഛന്ദോ രുദ്രാണാമപ്യശീതയഃ । ഹിരണ്യബാഹവസ്തിസ്രോ നമോ വഃ കിരികായ ച ।। ൨൯൬.

രണ്ടിനും ഛന്ദസ്സ് ജഗതീ ആണ്; രുദ്രാണിമാർ എൺപതിയുണ്ട്. 'സ്വർണ്ണഭുജൻ' എന്ന് മൂന്നു പ്രാവശ്യം, 'നമോ വഹ്' എന്നും കിരികായ്ക്കും നമസ്കാരം.

പഞ്ചര്ച്ചോ രുദ്രദേവാഃ സ്യുര്മന്ത്രേ രുദ്രാനുവാകകേ । വിംശകേ രുദ്രദേവാസ്താഃ പ്രഥമാ ബൃഹതീ സ്മൃതാ ।। ൨൯൬.

അഞ്ചു വാക്യങ്ങളുള്ള രുദ്രസൂക്തത്തിൽ ദേവത രുദ്രൻ തന്നെയാണ്; രുദ്രാനുവാക എന്ന മന്ത്രത്തിൽ ഇരുപത് രുദ്രദേവതകളുണ്ട്, അതിൽ ആദ്യത്തേത് ബൃഹതീ എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.

ഋഗ്‌ദ്വിതീയാ ത്രിജഗതീ തൃതീയാ ത്രിഷ്ടുബേവ ച । അനുഷ്ടുഭോ യജുസ്തിസ്ര ആര്യോഭിജ്ഞഃ സുസിദ്ധിഭാക് ।। ൨൯൬.

രണ്ടാമത്തേത് ഋഗ്വേദ ഛന്ദസ്സിലാണ്, മൂന്ന് ജഗതീ ഛന്ദസ്സിലാണ്, മൂന്നാമത്തേത് തൃഷ്ടുപ് ആണ്. യജുർവേദത്തിലെ മൂന്നും അനുഷ്ടുപ് ആണ്; ആര്യന്മാരെ അറിയുന്നവൻ സഫലനാകും.

ത്രൈലോക്യമോഹനേനാപി വിഷവ്യാധ്യരിമര്ദ്ദനം । ഇഁ ശ്രീഁ ഹ്രീഁ ഹ്രൈഁ ഹൂഁ ത്രൈലോക്യമോഹനായ വിഷ്ണവേ നമഃ ।। ൨൯൬.

മൂന്ന് ലോകങ്ങളെയും മയക്കുന്നതായിതാണ് ഇതിന്റെ ശക്തി; വിഷം, രോഗം, ശത്രുക്കൾ എന്നിവയെ നശിപ്പിക്കുന്നു: 'ഇം ശ്രീം ഹ്രീം ഹ്രൈം ഹൂം — മൂലോകമയക്കുന്ന വിഷ്ണുവിന് നമസ്കാരം'.

ഓം ഹം ഇഁ ഉഗ്രവീരം മഹാവിഷ്ണും ജ്വലന്തം സര്വതോമുഖം । നൃസിംഹം ഭീഷണം ഭദ്രം മൃത്യുമൃത്യുന്നമാമ്യഹം ।। ൨൯൬.

'ഓം ഹം ഇം' — ഉഗ്രവീരനായ മഹാവിഷ്ണുവിന്, എല്ലാ ദിശകളിലേക്കും മുഖമുള്ള ജ്വലിക്കുന്നവനായി; ഭയങ്കരനും ഭദ്രനും ആയ നരസിംഹനു, മരണത്തിന്റെ മരണമായവനു ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.

അയമേവ തു പഞ്ചാങ്ഗോ മന്ത്രഃ സര്വാര്ഥസാധകഃ । ദ്വാദശാഷ്ടാക്ഷരൌ മന്ത്രൌ വിഷവ്യാധിവിമര്ദ്ദനൌ ।। ൨൯൬.

ഇതാണ് എല്ലാ കാര്യങ്ങളും സാധിപ്പിക്കുന്ന അഞ്ചു ഭാഗങ്ങളുള്ള മന്ത്രം. പന്ത്രണ്ടക്ഷരവും എട്ടക്ഷരവും ഉള്ള മന്ത്രങ്ങൾ വിഷവും രോഗവും നശിപ്പിക്കും.

കുബ്ജികാ ത്രിപുരാ ഗൌരീ ചന്ദ്രികാ വിഷഹാരിണീ । പ്രസാദമന്ത്രോ വിഷഹൃദായുരാരോഗ്യവര്ദ്ധനം ।। ൨൯൬.

കുബ്ജിക, ത്രിപുര, ഗൗരി, ചന്ദ്രിക, വിഷഹാരിണി — ഇവർക്ക് അനുഗ്രഹം നൽകുന്ന മന്ത്രം വിഷം നീക്കം ചെയ്യുകയും ആയുസ്സും ആരോഗ്യവും വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യും.

സൌരോ വിനായകസ്തദ്വദ്രുദ്രമന്ത്രാഃ സദാഖിലാഃ ।। ൨൯൬.

സൂര്യനും വിനായകനുമുള്ള മന്ത്രങ്ങൾ എല്ലായ്പ്പോഴും രുദ്രമന്ത്രങ്ങൾ പോലെ തന്നെയാണ്.

ഏകദ്വിത്രിചതുര്വീജഃ കൃഷ്ണചക്രാങ്ഗപഞ്ചകഃ । ഗോപീജനവല്ലഭായ സ്വാഹാ സര്വാര്ഥസാധകഃ ।। ൨൯൭.

ഒന്ന്, രണ്ട്, മൂന്ന്, നാല് വിത്തുകളോടെ, അഞ്ചു കറുത്ത ചക്രങ്ങളുള്ള അവയവങ്ങളോടെ, ഗോപീജനവല്ലഭനായി സ്വാഹാ ഉച്ചരിച്ച് അർപ്പിക്കുമ്പോൾ, എല്ലാ ലക്ഷ്യങ്ങളും സാധ്യമാകും.

ഓം നമോ ഭഗവതേ രുദ്രായ പ്രേതാധിപതയേ ഗുത്ത്വ ഗര്ജ്ജ ഭ്രാമയ മുഞ്ച മുഹ്യ കട ആവിശ സുവര്ണപതങ്ഗ രുദ്രോ ജ്ഞാപയതി ഠ । പാതാലക്ഷോഭമന്ത്രോയം മന്ത്രണാദ്വിഷനാശനഃ । ദംശകാഹിദംശേ സദ്യോ ദഷ്ടഃ കാഷ്ഠശിലാദിനാ ।। ൨൯൭.

ഓം, ഭഗവാൻ രുദ്രനേ, പ്രേതാധിപതിയായവനേ, കാത്തിരിക്കുക, ഗർജ്ജിക്കുക, ചുറ്റുക, വിട്ടയക്കുക, ഭ്രമിപ്പിക്കുക, കെട്ടുക, പ്രവേശിക്കുക, സ്വർണ്ണപതംഗമായ രുദ്രൻ ആജ്ഞാപിക്കുന്നു, ഠ. പാതാളം ഉണർത്തുന്ന ഈ മന്ത്രം ജപിച്ചാൽ വിഷം നശിക്കും. പാമ്പ് കടിയിലോ മരച്ചില്ലയോ കല്ലോ മറ്റേതെങ്കിലും കടിച്ചാൽ ഉടൻ ഫലം കാണും.

വിഷശാന്ത്യൈ ദഹേദ്ദംശം ജ്വാലകോകനദാദിനാ । ശിരീഷവീജപുഷ്പാര്കക്ഷീരവീജകടുത്രയം ।। ൨൯൭.

വിഷം ശമിപ്പാൻ, കടിയുള്ള ഭാഗം ജ്വാലകൊണ്ടോ കോകനദം പോലുള്ളവകൊണ്ടോ ചുട്ടു, ശിരീഷത്തിന്റെ വിത്ത്, പൂവ്, അർക്കം, പാൽ എന്നിവ ചേർത്ത് ഉപയോഗിക്കണം.

വിഷം വിനാശയേത് പാനലേപനേനാഞ്ജനാദിനാ । ശിരിഷപുഷ്പസ്യ രസഭാവിതം മരിചം സിതം ।। ൨൯൭.

ശിരീഷപ്പൂവിന്റെ രസത്തിൽ കറുത്ത മുളക്, പഞ്ചസാര എന്നിവ ചേർത്ത് കുടിക്കുകയോ പുരട്ടുകയോ കണ്മഷി പോലെ ഇടുകയോ ചെയ്താൽ വിഷം നശിക്കും.

പാനനസ്യാഞ്ചനാദ്യൈശ്ച വിഷം ഹന്യാന്ന സംശയഃ । കോഷാതകീവചാഹിങ്ഗുശിരീഷാര്കപയോയുതം ।। ൨൯൭.

ഇവയെ കുടിക്കുകയോ മൂക്കിലൂടെ ഇടുകയോ പുരട്ടുകയോ ചെയ്താൽ വിഷം തീർച്ചയായും നശിക്കും; കോഷാതകി, വച, ഹിംഗു, ശിരീഷം, അർക്കം, പാൽ എന്നിവ ചേർത്ത് ഉപയോഗിക്കണം.

കുടുത്രയം സമേഷാമ്ബോ ഹരേന്നസ്യാദിനാ വിഷം । രാമഠേക്ഷ്വാകുശര്വാങ്ഗചൂര്ണം നസ്യാദ്വിഷാപഹം ।। ൨൯൭.

മൂന്നു കഠിനദ്രവ്യങ്ങൾക്കും വെള്ളം ചേർത്ത് മൂക്കിലൂടെ ഇടുമ്പോൾ വിഷം മാറും; രാമഠ, ഇക്ഷ്വാകു, ശർവ എന്നിവയുടെ ചൂർണ്ണം മൂക്കിലൂടെ ഇടുമ്പോൾ വിഷം അകറ്റാം.

ഇന്ദ്രബലാഗ്നികന്ദ്രോണം തുലസീ ദേവികാ സഹാ । തദ്രസാക്തം ത്രികടുകം ചൂര്ണമ്ഭക്ഷ്യവിഷാപഹം ।। ൨൯൭.

ഇന്ദ്രബല, അഗ്നികണ്ഡ്, രോഹിണി, തുളസി, ദേവിക എന്നിവ ചേർത്ത് അവയുടെ രസത്തിൽ ത്രികടുക ചൂർണ്ണം കലർത്തി ഭക്ഷ്യമായി കഴിക്കുമ്പോൾ വിഷം മാറും.

പഞ്ചാങ്ഗം കൃഷ്ണപഞ്ചമ്യാം ശിരീഷസ്യ വിഷാപഹം ।। ൨൯൭.

കൃഷ്ണപഞ്ചമി ദിവസത്തിൽ ശിരീഷത്തിന്റെ അഞ്ചു ഭാഗങ്ങൾ ശേഖരിച്ചാൽ വിഷം അകറ്റാൻ കഴിയും.

അഗ്നിരുവാച ഗോനസാദിചികിത്സാഞ്ച വശിഷ്ഠ ശ്രൃണു വച്മി തേ । ഹ്രീഁ ഹ്രീഁ അമലപക്ഷി സ്വാഹാ ൨൯൮.

അഗ്നി പറഞ്ഞു: വശിഷ്ഠാ, പശുവിന്റെ രോഗങ്ങൾക്ക് ചികിത്സ എങ്ങനെ നടത്താമെന്ന് ഞാൻ പറയുന്നു, കേൾക്കൂ. ഹ്രീ ഹ്രീ, കളങ്കമില്ലാത്ത പക്ഷിയേ, സ്വാഹാ.

ലശുനം രാമഠഫ്ലം കുഷ്ഠാഗ്നിവ്യോഷകം വിഷേ । സ്നുഹീക്ഷീരം ഗവ്യഘൃതം പക്ഷം പീത്വാഽഹിജേ വിഷേ ।। ൨൯൮.

വെളുത്തുള്ളി, രാമഠഫലം, കുഷ്ഠം, അഗ്നി, വ്യോഷം എന്നിവ വിഷത്തിനായി; സ്നുഹിയുടെ പാൽ, പശുവിന്റെ നെയ്യ് ചേർത്ത് പാമ്പ് കടിയേറ്റ പക്ഷിക്ക് കുടിപ്പിക്കണം.

അഥ രാജിലദഷ്ടേ ച പേയാ കൃഷ്ണാ സസൈന്ധവാ । ആജ്യക്ഷൌദ്രശകൃത്തോയം പുരീതത്യാ വിഷാപഹം ।। ൨൯൮.

രാജിലയുടെ കടിയ്ക്ക് കറുത്ത ഉഴുന്ന് ഉപ്പുകൊണ്ട് കഞ്ഞി കൊടുക്കണം; നെയ്യ്, തേൻ, പശുവിന്റെ ചാണകവെള്ളം, പുരിതത്യ എന്നിവ ചേർത്ത് വിഷം അകറ്റാം.

സകൃഷ്ണാഖണ്ഡദുഗ്ധാജ്യം പാതവ്യന്തേന മാക്ഷികം । വ്യോഷം പിച്ഛം വിഡാലാസ്ഥി നകുലാങ്ഗരുഹൈഃ സമൈഃ ।। ൨൯൮.

കറുത്ത ഉഴുന്ന്, കട്ടിയില്ലാത്ത പാൽ, നെയ്യ് എന്നിവ ചേർത്ത് അവസാനം തേൻ കൊടുക്കണം; വ്യോഷം, പക്ഷിയുടെ ഇറ, പൂച്ചയുടെ അസ്ഥി, നകുലന്റെ ശരീരഭാഗങ്ങൾ തുല്യമായി ചേർക്കണം.