രൂപം ദേഹി യശോ ദേഹി സൌഭാഗ്യം സുഭഗേ മമ । പുത്രം ദേഹി ധനം ദേഹി സര്വ്വാന് കാമാംശ്ച ദേഹി മേ ।। ൨൬൬.
എനിക്ക് സൗന്ദര്യവും, കീർത്തിയും, ഭാഗ്യവും ദയവായി തരേണം; പുത്രനെയും സമ്പത്തും എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറ്റുകയും ചെയ്യേണം.
ഭോജയേദ്ബ്രാഹ്മണാന്ദദ്യാദ്വസ്ത്രയുഗ്മം ഗുരോരപി । വിനായകം ഗ്രഹാന്പ്രാര്ച്യ ശ്രിയം കര്മ്മഫലം ലഭേത് ।। ൨൬൬.
ബ്രാഹ്മണന്മാരെ ഭക്ഷിപ്പിച്ച്, ഗുരുക്കൾക്കും വസ്ത്രദ്വയം നൽകണം; വിനായകനെയും ഗ്രഹങ്ങളെയും ആരാധിച്ചാൽ ഐശ്വര്യവും കര്മ്മഫലവും ലഭിക്കും.
പുഷ്കര ഉവാച സ്നാനം മാഹേശ്രം വക്ഷ്യേ രാജാദേര്ജയവര്ദ്ധനമ് । ദാനവേന്ദ്രായ ബലയേ യജ്ജഗാദോശനാഃ പുരാ ।। ൨൬൭.
പുഷ്കരൻ പറഞ്ഞു: രാജാക്കന്മാർക്ക് ജയവും വർദ്ധിപ്പിക്കുന്ന, ഉശനസ് ദാനവേന്ദ്രനായ ബലിയ്ക്ക് മുമ്പ് നൽകിയ മഹേശ്വരസ്നാനത്തിന്റെ വിധി ഞാൻ വിശദീകരിക്കാം.
പഞ്ചാമൃതൈസ്തു സംസ്നാപ്യ പൂജയേച്ഛൂലപാണിനം । സ്നാനാന്യന്യാനി വക്ഷ്യാമി സര്വദാ വിജയായ തേ ।। ൨൬൭.
അഞ്ചാമൃതത്തിൽ സ്നാനം കഴിച്ച്, ത്രിശൂലധാരിയെ ആരാധിക്കണം. ജയത്തിനായി മറ്റുള്ള സ്നാനങ്ങൾ ഞാൻ വിശദീകരിക്കാം.
സ്നാനം ഘൃതേന കഥിതമായുഷ്യവര്ദ്ധനം പരമ് । ഗോമയേന ച ലക്ഷ്മീഃ സ്യാദ് ഗോമൂത്രേണാഘമര്ദ്ദനമ് ।। ൨൬൭.
നെയ്യിൽ സ്നാനം ചെയ്യുന്നത് ആയുസ്സ് വളർത്തുന്നു; പശുവിന്റെ ചാണകത്തിൽ ഐശ്വര്യം ലഭിക്കും; പശുവിന്റെ മൂത്രത്തിൽ പാപങ്ങൾ നശിക്കും.
ക്ഷീരേണ ബലബുദ്ധിഃ സ്യാദ്ദധ്നാ ലക്ഷഅമീവിവര്ദ്ധനം । കുശോദകേന പാപാന്തഃ വഞ്ചഗവ്യേന സര്വഭാക് ।। ൨൬൭.
പാലിൽ സ്നാനം ചെയ്താൽ ബലവും ബുദ്ധിയും ലഭിക്കും; തയിരിൽ ഐശ്വര്യം വർദ്ധിക്കും; ദർഭയിലവെള്ളത്തിൽ പാപങ്ങൾ അവസാനിക്കും; പഞ്ചഗവ്യത്തിൽ എല്ലാം ലഭിക്കും.
ശതമൂലേന സര്വാപ്തിര്ഗോശ്രൃങ്ഗോദകതോഽര്ഘജിത് । പലാശവില്വകമലകുശസ്നാനന്തു സര്വ്വദം ।। ൨൬൭.
ശതമൂലജലത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്താൽ എല്ലാം ലഭിക്കും; പശുവിന്റെ കൊമ്പിൽ നിന്നുള്ള വെള്ളത്തിൽ ശത്രുക്കളെ ജയിക്കാം; പലാശം, ബില്വം, താമര, ദർഭ എന്നിവയിൽ സ്നാനം ചെയ്താൽ എല്ലാ ലാഭങ്ങളും ലഭിക്കും.
വചാ ഹരിദ്രേ ദ്വേ മുസ്തം സ്നാനം രക്ഷോഹണം പരം । ആയുഷ്യഞ്ച യശസ്യഞ്ച ധര്മ്മമേധാവിവര്ദ്ധനമ് ।। ൨൬൮.
വച, രണ്ട് തരം മഞ്ഞൾ, മുഷ്ട എന്നിവയിൽ സ്നാനം ചെയ്താൽ പരമമായ സംരക്ഷണം, ആയുസ്സും, കീർത്തിയും, ധർമ്മവും, ബുദ്ധിയും വർദ്ധിക്കും.
ഹൈമാദ്ഭിശ്ചൈവ മാങ്ഗല്യം രൂപ്യതാമ്രോദകൈസ്തഥാ । രത്നോദകൈസ്തു വിജ്യഃ സൌഭാഗ്യഞ്ച പ്രിയങ്ഗുണാ ।। ൨൬൮.
പൊന്നിൽ കുളിച്ചാൽ മംഗലം, വെള്ളിയും താമ്രജലത്തിലും അതുപോലെ; രത്നജലത്തിൽ വിജയവും പ്രിയങ്കു വിത്തിൽ ഭാഗ്യവും ലഭിക്കും.
ഫലാദ്ബിശ്ച തഥാരോഗ്യം ധാത്ര്യദ്ഭിഃ പരമാം ശ്രിയമ് । തിലസിദ്ധാര്ഥകൈര്ല്ലക്ഷ്മീഃ സൌഭാഗ്യഞ്ച പ്രിയങ്ഗുണാ ।। ൨൬൮.
പഴംകുടിവെള്ളത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്താൽ ആരോഗ്യവും, നെല്ലിക്കജലത്തിൽ പരമ ഐശ്വര്യവും, എള്ളും കടുകും പ്രിയങ്കുവിത്തും ചേർത്ത് കുളിച്ചാൽ ഐശ്വര്യവും ഭാഗ്യവും ലഭിക്കും.
പദ്മോത്പലകദമ്ബൈശ്ച ശ്രീര്ബലം ബലാദ്രുമോദകൈഃ । വിഷ്ണുപാദോദകസ്നാനം സര്വസ്നാനേഭ്യ ഉത്തമമ് ।। ൨൬൮.
താമര, നീലാംബൽ, കടമ്പപൂക്കൾ എന്നിവയിൽ കുളിച്ചാൽ ഐശ്വര്യം, ബാലവൃക്ഷജലത്തിൽ ബലം, വിഷ്ണുപാദജലത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്താൽ എല്ലാ സ്നാനങ്ങളിൽ ഉത്തമമാണ്.
ഏകാകീ ഏകകാമായേത്യേകോര്കം൧ വിധിവച്ചരേത് । അക്രന്ദയതി സൂക്തേന പ്രബധ്നീയാന്മണിം കരേ ।। ൨൬൮.
ഒറ്റയ്ക്കു ഇരുന്ന് ഏകാന്തത ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ, സൂര്യോദയത്തിൽ വിധിപ്രകാരമുള്ള ക്രിയകൾ ചെയ്യണം; അക്രന്ദയതി സൂക്തം ജപിച്ച് കൈയിൽ മാണിക്യം ധരിക്കണം.
കുഷ്ഠപാഠാ വചാ ശുണ്ഠീ ശങ്ഖലോഹാദികോ മണിഃ । സര്വ്വേഷാമേവ കാമാനാമീശ്വരോ ഭഗവാന് ഹരിഃ ।। ൨൬൮.
കുഷ്ഠം, പാഠ, വച, ചുക്ക്, ശംഖലോഹം എന്നിവകൊണ്ടുള്ള മാണിക്യം എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങൾക്കും പ്രഭുവാണ്; ഭഗവാൻ ഹരിയാണ് എല്ലാറ്റിനും ഇശ്വരൻ.
തസ്യ സംപൂജനാദേവ സര്വ്വാന്കാമാന്സമശ്നുതേ । സ്നാപയിത്വാ ഘൃതക്ഷീരൈഃ പൂജയിത്വാ ച പിത്തഹാ ।। ൨൬൮.
അവനെ ഭക്തിപൂർവ്വം ആരാധിച്ചാൽ എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും ലഭിക്കും. അവനെ നെയ്യിലും പാൽയിലും കുളിപ്പിച്ച് ആദരപൂർവ്വം പൂജിച്ചാൽ പിത്തം മൂലം ഉണ്ടാകുന്ന രോഗങ്ങൾ മാറും.
പഞ്ചമുദ്ഗബലിന്ദത്വാ അതിസാരാത് പ്രമുച്യതേ । പഞ്ചഗവ്യേന സംസ്നാപ്യ വാതവ്യാധിം വിനാശയേത് ।। ൨൬൮.
അഞ്ചു വിധമുള്ള മുത്ഗപരിപ്പ് അർപ്പിച്ചാൽ അതിസാരം മാറും. പശുവിന്റെ അഞ്ചു ഉൽപ്പന്നങ്ങളിൽ കുളിപ്പിച്ചാൽ വായുവിന്റെ അസുഖങ്ങൾ അകറ്റാം.
ദ്വിസ്രേഹസ്നപനാത് ശ്ലേഷ്മരോഗഹാ ചാതിപൂജയാ । ഘൃതം തൈലം തഥാ ക്ഷൌദ്രം സ്നാനന്തു ത്രിരസം പരം ।। ൨൬൮.
രണ്ടുതവണ എണ്ണയിൽ കുളിപ്പിച്ചാൽ ശ്ലേഷ്മം മൂലമുള്ള രോഗങ്ങൾ മാറും. പ്രത്യേകമായി പൂജിച്ചാൽ നെയ്യും എണ്ണയും തേനും ചേർത്ത് കുളിപ്പിക്കുന്നത് ഏറ്റവും ഉത്തമം എന്ന് പറയുന്നു.
സ്നാനം ഘൃതാമ്ബു ദ്വിസ്നേഹം സമലം ഘൃതതൈലകമ് । ക്ഷൌദ്രമിക്ഷുരസം ക്ഷീരം സ്നാനം ത്രിമധുരം സ്മൃതമ് ।। ൨൬൮.
നെയ്യ് കലർന്ന വെള്ളത്തിൽ, രണ്ടുതവണ എണ്ണയിൽ, കൂടാതെ നെയ്യ്, എണ്ണ, തേൻ, കരിമ്പ് നീർ, പാൽ എന്നിവ ചേർത്ത് കുളിപ്പിക്കുന്നത് മൂന്നു മധുരങ്ങളുള്ള കുളി എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.
ഘൃതമിക്ഷുരസം തൈലം ക്ഷൌദ്രഞ്ച ത്രിരസം ശ്രിയേ । അനുലേപസ്ത്രിശുക്ലസ്തു കര്പൂരോശീരചന്ദനൈഃ ।। ൨൬൮.
നെയ്യ്, കരിമ്പ് നീർ, എണ്ണ, തേൻ — ഈ മൂന്നു രുചികൾ ഐശ്വര്യത്തിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. കർപ്പൂരം, ഉശീരം, ചന്ദനം ചേർത്ത് മൂന്നു വെള്ള നിറമുള്ള ലേപം തയ്യാറാക്കുന്നു.
ചന്ദനാഗുരുകര്പൂരമൃഗദര്പൈഃ സകുങ്കുമൈഃ । പഞ്ചാനുലേപനം വിഷ്ണോഃ സര്വകാമഫലപ്രദം ।। ൨൬൮.
ചന്ദനം, അഗരുവു, കർപ്പൂരം, കസ്തൂരി, കുങ്കുമം — ഈ അഞ്ചു ലേപങ്ങൾ വിഷ്ണുവിന് അർപ്പിച്ചാൽ എല്ലാ ഇഷ്ടഫലങ്ങളും ലഭിക്കും.
ത്രിസുഗന്ധഞഅച കര്പൂരം തഥാ ചന്ദനകുങ്കുമൈഃ । മൃഗദര്പം സകര്പൂരം മലയം സര്വ്വകാമദമ് ।। ൨൬൮.
മൂന്നു സുഗന്ധികൾ — കർപ്പൂരം, ചന്ദനം, കുങ്കുമം; കസ്തൂരി കർപ്പൂരം ചേർത്ത് മലയചന്ദനം ഉപയോഗിച്ചാൽ എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറും.
ജാതീഫലം സകര്പൂരം ചന്ദനഞ്ച ത്രിശീതകമ് । പീതാനി ശുക്ലവര്ണാനി തഥാ ശുക്ലാനി ഭാര്ഗവ ।। ൨൬൮.
ജാതിക്ക, കർപ്പൂരം, ചന്ദനം, മൂന്നു തരം തണുപ്പുള്ള വസ്തുക്കൾ; മഞ്ഞ, വെള്ള, ശുദ്ധവെള്ള നിറങ്ങൾ, ഭാർഗവാ.
കൃഷ്ണാനി ചൈവ രക്താനി പഞ്ചവര്ണാനി നിര്ദ്ദിശേത് । ഉത്പലം പദ്മജാതീ ച ത്രിശീതം ഹരിപൂജനേ ।। ൨൬൮.
കറുപ്പ്, ചുവപ്പ് എന്നിവ ഉൾപ്പെടെ അഞ്ചു നിറങ്ങൾ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെടുന്നു. ഉത്പലവും പദ്മവും മൂന്നു തണുപ്പുള്ള വസ്തുക്കളും ഹരിയുടെ പൂജയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
കുങ്കുമം രക്തപദ്മാനി ത്രിരക്തം രക്തമുത്പലം । ധൂപദീപാദിഭിഃ പ്രാര്ച്യ വിഷ്ണും ശാന്തിര്ഭവേന്നൃണാം ।। ൨൬൮.
കുങ്കുമം, ചുവപ്പ് താമര, മൂന്നു തരം ചുവപ്പ്, ചുവപ്പ് ഉത്പലം — ഇവയും ധൂപം, ദീപം മുതലായവയുമായി വിഷ്ണുവിനെ ആരാധിച്ചാൽ ജനങ്ങൾക്ക് മനസ്സാന്തി ലഭിക്കും.
ചതുരസ്രകരേ കുണ്ഡേ ബ്രാഹ്മണാശ്ചാഷ്ട ഷോഡസ । ലക്ഷഹോമങ്കോടിഹോമന്തിലാജ്യയവധാന്യകൈഃ ।। ൨൬൮.
നാലു വശമുള്ള യാഗശാലയിൽ എട്ട് അല്ലെങ്കിൽ പതിനാറ് ബ്രാഹ്മണർ ചേർന്ന് ലക്ഷക്കണക്കിന്, കോടിക്കണക്കിന് എള്ള്, നെയ്യ്, യവം, ധാന്യങ്ങൾ എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് ഹോമം നടത്തണം.
പുഷ്കര ഉവാച കര്മ്മ സാംവത്സരം രാജ്ഞാം ജന്മര്ക്ഷേ പൂജയേച്ച തം । മാസി മാസി ച സംക്രാന്തൌ സൂര്യ്യസോമാദിദേവതാഃ ।। ൨൬൮.
പുഷ്കരൻ പറഞ്ഞു: രാജാവ് തന്റെ ജന്മനക്ഷത്രത്തിൽ ആ ചടങ്ങ് വർഷത്തിൽ ഒരിക്കൽ പൂജിക്കണം. ഓരോ മാസവും സംക്രാന്തിയിൽ സൂര്യൻ, ചന്ദ്രൻ തുടങ്ങിയ ദേവതകളെ ആരാധിക്കണം.
അഗസ്ത്യസ്യോദയേഽഗസ്ത്യഞ്ചാതുര്മ്മാസ്യം ഹരിം യജേത് । ശയനോത്ഥാപനേ പഞ്ചദിനം കുര്യ്യാത്സമുത്സവമ് ।। ൨൬൮.
അഗസ്ത്യന്റെ ഉദയകാലത്ത് അഗസ്ത്യനെയും ഹരിയെയും ചതുര്മാസ്യത്തിൽ ആരാധിക്കണം. ശയനോത്താപന ഉത്സവം അഞ്ചു ദിവസം ആചരിക്കണം.
പ്രോഷ്ഠപാദേ സിതേ പക്ഷേ പ്രതിപത്പ്രഭൃതിക്രമാത് । ശിബിരാത് പൂര്വദിഗ്ഭാഗേ ശക്രാര്ഥം ഭവനഞ്ചരേത് ।। ൨൬൮.
പ്രോഷ്ഠപദ മാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷത്തിൽ, പ്രതിപതിൽ തുടങ്ങി ക്രമമായി, കൂടാരത്തിന്റെ കിഴക്കുഭാഗത്ത് ഇന്ദ്രനുവേണ്ടി ഒരു ഭവനം പണിയണം.
തത്ര ശക്രധ്വജം സ്ഥാപ്യ ശചീം ശക്രഞ്ച പൂജയേത് । അഷ്ടമ്യാം വാദ്യഘോഷേണ താന്തു യഷ്ടിം പ്രവേശയേത് ।। ൨൬൮.
അവിടെ ഇന്ദ്രധ്വജം സ്ഥാപിച്ച് ശചിയും ഇന്ദ്രനെയും ആരാധിക്കണം. അഷ്ടമിയ ദിവസം വാദ്യങ്ങളുടെ ശബ്ദത്തോടെ തന്തു ദണ്ഡം അകത്തേക്ക് കൊണ്ടുവരണം.
ഏകാദശ്യാം സോപവാസോ ദ്വാദശ്യാം കേതുമുത്ഥിതമ് । യജേദ്വസ്ത്രാദിസംവീതം ഘടസ്ഥം സുരപം ശചീം ।। ൨൬൮.
പതിനൊന്നാം ദിവസം ഉപവാസം പാലിക്കണം. പന്ത്രണ്ടാം ദിവസം പതാക ഉയർത്തണം. വസ്ത്രം മുതലായവ അണിഞ്ഞ ദേവേന്ദ്രനെയും ശചിയെയും ഘടത്തിൽ സ്ഥാപിച്ച് പൂജിക്കണം.
ബാസ്കരേഽനുദിതേ പീഠേ പ്രാതഃ സംസ്നാപയേദ് ഘടൈഃ । ഓം നമോ ഭഗവതേ രുദ്രായ ച ബലായ ച പാണ്ഡരോചിതഭസ്മാനുലിപ്തഗായായ । തദ്യഥാ ജയ ജയ സര്വാന് ശത്രൂന് മൂകയ കലഹവിഗ്രഹവിവാദേഷു ഭഞ്ജയ । ഓം മഥ മഥ സര്വ്വപഥികാന് യോസൌ യുഗാന്തകാലേ ദിധക്ഷതി ഇമാം പൂജാം രൌദ്രമൂര്ത്തിഃ സഹസ്ത്രാംശുഃ ശുക്ലഃ സ തേ രക്ഷതു ജീവതം । സമ്ബര്ത്തകാഗ്നിതുല്യശ്ച ത്രിപുരാന്തകരഃ ശിവഃ । സര്വദേവമയഃ സോപി തവ രക്ഷതു ജീവിതം ലിഖി ലിഖി ഖിലി സ്വാഹാ ൨൬൭.
സൂര്യൻ ഉദിക്കുന്നതിന് മുമ്പ്, ഇരിപ്പിടത്തിൽ രാവിലെ കലശങ്ങളിൽ വെള്ളം ഒഴിച്ച് സ്നാനം ചെയ്യണം. അപ്പോൾ: 'ഓം, ഭഗവാൻ രുദ്രനെയും ബലനെയും, വെള്ളപ്പൊടി പുരട്ടിയവനെയും വന്ദിക്കുന്നു. ജയം ജയം! എല്ലാ ശത്രുക്കളെയും മൗനം ആക്കണം, കലഹങ്ങളിലും തർക്കങ്ങളിലും അവരെ തകർക്കണം. ഓം, വഴിയിലുള്ളവരെ എല്ലാം ചുരണ്ടണം, യುಗാന്തത്തിൽ ദഹിപ്പിക്കാൻ വരുന്ന ആ ക്രൂരരൂപനായ ആയിരം കിരണമുള്ളവൻ ഈ പൂജയെ രക്ഷിക്കട്ടെ, ശുദ്ധനായവൻ നിന്റെ ജീവനെ രക്ഷിക്കട്ടെ. സംഹാരാഗ്നിപോലും, ത്രിപുരസംഹാരിയായ ശിവൻ, എല്ലാ ദേവന്മാരുടെയും സാരമായവൻ, നിന്റെ ജീവനെ രക്ഷിക്കട്ടെ. എഴുതുക, എഴുതുക, മുദ്രയിടുക, സ്വാഹാ' എന്ന് ജപിക്കണം.