അഗ്നിപുരാണമ്

അമ്ബരീഞ്ചൈവ മഞ്ജിഷ്ഠാം മാംസീയാസകമര്ദനൈഃ । പ്രിയങ്ഗുസര്ഷപം കുഷ്ഠമ്ബലാമ്ബ്രാഹ്മീഞ്ച കുങ്കുമം ।। ൨൬൫.

അംബർ, മഞ്ജിഷ്ഠ, മാംസി, യാസകം, പ്രിയംഗു, കടുക്, കുഷ്ഠം, അംബല, ബ്രാഹ്മി, കുങ്കുമം എന്നിവയും ചേർക്കണം.

പഞ്ചഗവ്യം ശക്തുമിശ്രം ഉദ്വര്ത്ത്യ സ്നാനമാചരേത് । മണ്ഡലേ കര്ണികായാഞ്ച വിഷ്ണും ബ്രാഹ്മണമര്ച്ചയേത് ।। ൨൬൫.

പഞ്ചഗവ്യവും മാവു ചേർത്ത് ശരീരത്തിൽ പുരട്ടി സ്നാനം ചെയ്യണം. സ്നാനമണ്ഡലത്തിന്റെ നടുവിൽ വിഷ്ണുവിനെയും ഒരു ബ്രാഹ്മണനെയും ആരാധിക്കണം.

സ്നാനമണ്ഡലകാന് ദിക്ഷു കുര്യ്യാച്ചൈവ വാദിക്ഷു ച । വിഷ്ണുബ്രഹ്മേശശക്രാദീംസ്തദസ്ത്രാണ്യര്ഘ്യ ഹോമയേത് ।। ൨൬൫.

സ്നാനമണ്ഡലങ്ങൾ ദിശകളിലും ഇടദിശകളിലും ഒരുക്കണം. വിഷ്ണു, ബ്രഹ്മ, ഈശ്വരൻ, ഇന്ദ്രൻ എന്നിവർക്കും അവരുടെ ആയുധങ്ങൾക്കുമായി അർഘ്യവും ഹോമവും നടത്തണം.

ഏകൈകസ്യ ത്വഷ്ടശതം സമിധസ്തു തിലാന് ഘൃതം । ഭദ്രഃ സുഭദ്രഃ സിദ്ധാര്ഥഃ കലസാഃ പുഷ്ടിവര്ദ്ധനാഃ ।। ൨൬൫.

ഓരോ ദേവതയ്ക്കും നൂറിനെട്ട് സമിധ, എള്ള്, നെയ്യ് എന്നിവ ഉപയോഗിക്കണം. ഭദ്ര, സുഭദ്ര, സിദ്ധാർത്ഥ, കലശം, സമൃദ്ധി വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നവ എന്നിവയും ഉൾപ്പെടുത്തണം.

അമോഘശ്ചിത്രബാനുശ്ച പര്ജ്ജന്യോഽഥ സുദര്ശനഃ । സ്ഥാപയേത്തു ഘടാനേതാന് സാശ്വിരുദ്രമരുദ്‌ഗണാന് ।। ൨൬൫.

അമോഘ, ചിത്രബാനു, പര്ജന്യ, സുദർശനൻ എന്നിവയും, അശ്വിനികൾ, രുദ്രൻ, മരുത്‌ഗണം എന്നിവരെയും കൂടെ ഘടങ്ങളിൽ സ്ഥാപിക്കണം.

വിശ്വേ ദേവാസ്തഥാ ദൈത്യാ വസവോ മുനയസ്തഥാ । ആവേശയന്തു സുപ്രീതാസ്തഥാന്യാ അപി ദേവതാഃ ।। ൨൬൫.

സകല ദേവതകളും, ദാനവരും, വസുക്കളും, മുനികളും സന്തോഷത്തോടെ ഇവയിൽ പ്രവേശിക്കട്ടെ. മറ്റു ദേവതകളും അങ്ങനെ ചെയ്യട്ടെ.

ഓഷധീര്ന്നിക്ഷിപേത് കുമ്ഭേ ജയന്തീം വിജയാം ജയാം । ശതാവരീം ശതപുഷ്പാം വിഷ്ണുക്രാന്താപരാജിതാമ് ।। ൨൬൫.

ജയന്തി, വിജയ, ജയ, ശതാവരി, ശതപുഷ്പ, വിഷ്ണുക്രാന്ത, അപരാജിത എന്നീ ഔഷധികൾ ഘടത്തിൽ ഇടണം.

ഉയോതിഷ്മതീമതിബലാഞ്ചന്ദനോശീരകേശരം । കസ്തൂരികാഞ്ച കര്പൂരം ബാലകം പത്രകം ത്വചം ।। ൨൬൫.

പ്രകാശമുള്ള ശക്തിയുള്ള ചന്ദനം, ഉശീരം, കുങ്കുമം, കസ്തൂരി, കർപ്പൂരം, ബാലകം, പത്രം, ത്വക്ക് എന്നിവ ചേർക്കണം.

ജാതീഫലം ലവങ്ഗഞ്ച മൃത്തികാം പഞഅചഗവ്യകം । ഭദ്രപീഠേ സ്ഥിതം സാധ്യം സ്നാപയേയുര്ദ്വിജാ ബലാത് ।। ൨൬൫.

ജാതിപഴം, ഗ്രാമ്പൂ, മണ്ണ്, പശുവിന്റെ അഞ്ചു ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ എന്നിവ ഭദ്രപീഠത്തിൽ വെച്ച് തയ്യാറാക്കി, ദ്വിജന്മാർ ബലമായി അവയാൽ സ്നാനം നടത്തണം.

രാജാഭിഷേകമന്ത്രോക്തദേവാനാം ഹോമകാഃ പൃഥക് । പൂര്ണാഹുതിന്തതോ ദത്വാ ഗുരവേ ദക്ഷിണാം ദദേത് ।। ൨൬൫.

രാജ്യാഭിഷേക മന്ത്രങ്ങളിൽ പറയുന്ന ദേവന്മാർക്ക് വേറേ വേറേ ഹോമങ്ങൾ നടത്തണം; പൂർണ്ണാഹുതി നൽകിയ ശേഷം ഗുരുവിന് ദക്ഷിണ നൽകണം.

ഇന്ദ്രോഽഭിഷിക്തോ ഗുരുണാ പുരാ ദൈത്യാന് ജഘാന് ഹ । ലിക്പാലസ്നാനങ്കഥിതം സംഗ്രാമാദൌ ജയാദികം ।। ൨൬൫.

പണ്ടെ ഇന്ദ്രൻ ഗുരുവിന്റെ കൈവശം അഭിഷേകം നേടി ദാനവന്മാരെ സംഹരിച്ചു; ലോകപാലന്മാരുടെ സ്നാനവും യുദ്ധത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ ജയവും ഇവിടെ വിവരിക്കുന്നു.

പുഷ്കര ഉവാച വിനായകോപസൃഷ്ടാനാം സ്നാനം സര്വകരം വദേ । വിനായകഃ കര്മ്മവിഘ്നസിദ്ധ്യര്ഥം വിനിയോജിതഃ ।। ൨൬൬.

പുഷ്കരൻ പറഞ്ഞു: വിനായകന്റെ ബാധയാൽ പീഡിതരായവർക്കുള്ള സർവ്വവ്യാപകമായ സ്നാനവിധി ഞാൻ പറയാം; വിനായകൻ പ്രവൃത്തികൾ വിജയിപ്പിക്കാനും തടസ്സങ്ങൾ നീക്കാനും നിയോഗിക്കപ്പെട്ടവനാണ്.

ഗണാനാമാധിപത്യേ ച കേശവേശപിതാമഹൈഃ । സ്വപ്നേവഗാഹതേഽത്യര്ഥം ജലം മുണ്ഡാംശ്ച പശ്യതി ।। ൨൬൬.

ഗണങ്ങളുടെ അധിപതിയായ വിനായകൻ, കെശവനും പിതാമഹനും ചേർന്ന്, സ്വപ്നത്തിൽ അതിയായി വെള്ളവും മുണ്ടന്മാരെയും കാണിക്കുന്നവനാണ്.

വിനായകോപസൃഷ്ടസ്തു ക്രവ്യാദാനധിരോഹതി । വ്രജമാനസ്തഥാത്മാനം മന്യതേഽനുഗതമ്പരൈഃ ।। ൨൬൬.

വിനായകന്റെ ബാധയുണ്ടെങ്കിൽ, മാംസം തിന്നുന്ന ഭൂതങ്ങൾ പിടിക്കും; പോകുമ്പോൾ തന്നെ മറ്റൊരാൾ പിന്തുടരുന്നു എന്ന് തോന്നും.

വിമനാ വിഫലാരമ്ഭഃ സംസീദത്യനിമിത്തതഃ । കന്യാ വരം ന ചാപ്നോതി ച ചാപത്യം വരാങ്ഗനാ ।। ൨൬൬.

മനസ്സിൽ വിഷമം, ആരംഭിച്ച കാര്യങ്ങൾ ഫലമില്ലാതെ, കാരണമില്ലാതെ പരാജയം; പെൺകുട്ടിക്ക് ഭർത്താവും സുന്ദരിയായ സ്ത്രീക്ക് സന്താനവും ലഭിക്കില്ല.

ആചാര്യ്യത്വം ശ്രോത്രിയശ്ച ന ശിഷ്യോഽധ്യയനം ലബേത് । ധനീ ന ലാഭമാപ്നോതി ന കൃഷിഞ്ച കൃഷീബലഃ ।। ൨൬൬.

ആചാര്യപദവും ശാസ്ത്രജ്ഞതയും ലഭിക്കില്ല, ശിഷ്യനും പഠനം നേടില്ല; ധനികൻ ലാഭം കാണില്ല, കർഷകനും വിളവെടുപ്പ് ഉണ്ടാക്കില്ല.

രാജാ രാജ്യം ന ചാപ്നോതി സ്നപനനതസ്യ കാരയേത് । ഹസ്തപുഷ്യാശ്വയുക്സൌമ്യേ വൈഷ്ണവേ ഭദ്രപീഠകേ ।। ൨൬൬.

രാജാവിന് രാജ്യം ലഭിക്കില്ല; അങ്ങനെയുള്ളവർക്കായി, ഹസ്തം, പുഷ്യ, അശ്വയുക്, സൗമ്യ എന്നിങ്ങനെയുള്ള നക്ഷത്രങ്ങളിൽ, വൈഷ്ണവ മാസത്തിൽ, ഭദ്രപീഠത്തിൽ സ്നാനവിധി നടത്തണം.

ഗൌരസര്ഷപകല്കേന സാജ്യേനോത്സാദിതസ്യ ച । സര്വൌഷധൈഃ സര്വഗന്ധൈഃ പ്രലിപ്തശിരസസ്തഥാ ।। ൨൬൬.

പശുവിന്റെ നെയ്യും കടുക് അരച്ചതും ചേർത്ത മിശ്രിതം, എല്ലാ ഔഷധികളും സുഗന്ധങ്ങളും ഉപയോഗിച്ച് തലയിൽ പുരട്ടണം.

ചതുര്ഭിഃ കലസൈഃ സ്നാനന്തേഷു സര്വൌഷധീഃ ക്ഷിപേത് । അശ്വസ്ഥാനാദ്‌ഗജസ്ഥാനാദ്വല്മീകാത് സങ്ഗമാദ്‌ധ്രദാത് ।। ൨൬൬.

സ്നാനത്തിന് ശേഷം, നാലു കലശങ്ങളിൽ എല്ലാ ഔഷധികളും ഇടണം; കുതിരയുടെ സ്ഥലം, ആനയുടെ സ്ഥലം, പുഴുവിന്റെ കൂമ്പാരം, സംഗമം, കുളം എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്നുള്ളവ.

മൃത്തികാം രോജനാങ്ഗന്ധങ്ഗുഗ്ഗുലുന്തേഷു നിക്ഷിപേത് । സഹസ്രാക്ഷം ശതധാരമൃഷിഭിഃ പാവനം കൃതമ് ।। ൨൬൬.

മണ്ണ്, റോജന, സുഗന്ധ വസ്തുക്കൾ, ഗുഗ്ഗുലു എന്നിവ അവയിൽ ഇടണം; ആയിരം കണ്ണുള്ള, നൂറു പ്രവാഹങ്ങളുള്ള, ഋഷിമാർ നിർമ്മിച്ച ശുദ്ധജലം.

തേന ത്വാമഭിഷിഞ്ചാമി പാവമാന്യഃ പുനന്തു തേ । ഭഗന്തേ വരുണോ രാജാ ഭഗം സൂര്യ്യോ ബൃഹസ്പതിഃ ।। ൨൬൬.

അത് കൊണ്ടു ഞാൻ നിന്നെ അഭിഷേകം ചെയ്യുന്നു; ശുദ്ധജലങ്ങൾ നിന്നെ ശുദ്ധീകരിക്കട്ടെ. വരുണൻ രാജാവും, സൂര്യനും ബൃഹസ്പതിയും ഭാഗ്യം നൽകട്ടെ.

ഭഗമിന്ദ്രശ്ച വായുശ്ച ഭഗം സപ്തര്ഷയോ ദദുഃ । യക്തേ കേശേഷു ദൌര്ഭാഗ്യം സീമന്തേ യച്ച മൂര്ദ്ധനി ।। ൨൬൬.

ഇന്ദ്രനും വായുവും ഏഴു ഋഷിമാരും ഭാഗ്യം നൽകട്ടെ. തലമുടിയിൽ, സീമന്തത്തിൽ, തലയിൽ ദുർഭാഗ്യം—

ലലാടേ കര്ണയോരക്ഷ്ണോരാപസ്തദ്‌ഘ്നന്തു സര്വദാ । ദര്ഭപിഞ്ജലിമാദായ വാമഹസ്തേ തതോ ഗുരുഃ ।। ൨൬൬.

ഭാലത്തിൽ, ചെവികളിൽ, കണ്ണുകളിൽ—ജലങ്ങൾ എല്ലായ്പ്പോഴും അതിനെ നീക്കട്ടെ. വാമഹസ്തത്തിൽ ദർഭയെടുത്ത് ഗുരു പിന്നീട്—

സ്നാതസ്യ സാര്ഷപന്തൈലം ശ്രുവേണൌഡുമ്ബരേണ ച । ജുഹുയാന്മൂര്ദ്ധനി കുശാന് സവ്യേന പരിഗൃഹായ ച ।। ൨൬൬.

സ്നാനം ചെയ്തവർക്കായി, ഉഡുംബരക്കൊണ്ടുള്ള ചമച്ചിൽ കടുക് എണ്ണയെടുത്ത്, കുശത്തണ്ട് ഇടതുകൈയിൽ പിടിച്ച്, തലയിൽ ഒഴിക്കണം.

മിതശ്ച സമ്മിതശ്ചൈവ തഥാ ശാലകകണ്ടകൌ । കുഷ്മാണ്ഡോ രാജപുത്രശ്ച ഏതൈഃ സ്വാഹാസമന്വിതൈഃ ।। ൨൬൬.

മിതൻ, സമ്മിതൻ, ശാലകൻ, കണ്ഠകൻ, കുഷ്മാണ്ഡൻ, രാജപുത്രൻ എന്നിവരെ സ്വാഹാ ഉച്ചരിച്ച് ചേർക്കണം.

നാമഭിര്ബലിമന്ത്രൈശ്ച നമസ്കാരസമന്വിതൈഃ । ദദ്യാച്ചതുഷ്പഥേ ശൂര്പേ കുശാനാസ്തീര്യ്യ സര്വ്വതഃ ।। ൨൬൬.

പേരുകളും ബലിമന്ത്രങ്ങളും ചേർത്ത്, വിനയപൂർവ്വം നമസ്കാരം അർപ്പിച്ച്, നാലുവഴിച്ചേരിയിൽ ഒരു ചാളിൽ ചുറ്റും ദർഭ പുല്ല് വിരിച്ച് ബലി അർപ്പിക്കണം.

കൃതാകൃതാംസ്തണ്ഡുലാംശ്ച പലലൌദനമേവ ച । മത്സ്യാന്പങ്കാംസ്തഥൈവാമാന് പുഷ്പം ചിത്രം സുരാം ത്രിധാ ।। ൨൬൬.

വറുത്ത അരിയും പാചകമില്ലാത്ത അരിയും കഞ്ഞിയും, മീനും ചതച്ച മണ്ണും, വിവിധതരം പൂക്കളും മൂന്നു വിധം മദ്യവും അർപ്പിക്കണം.

മുലകം പൂരികാം പൂപാംസ്തഥൈവൈണ്ഡവികാസ്രജഃ । ദധ്യന്നം പായസം പിഷ്ടം മോദകം ഗുड़മര്പയേത് ।। ൨൬൬.

മുല്ലങ്കി, പൂരി, മധുരപലഹാരം, പഞ്ചസാരയുള്ള വിഭവങ്ങൾ, തയിർചോറ്, പാൽപായസം, മാവു വിഭവങ്ങൾ, ലഡ്ഡു, ശർക്കര എന്നിവ അർപ്പിക്കണം.

വിനായകസ്യ ജനനീമുപതിഷ്ഠേത്തതോഽമ്ബികാം । ദൂര്വ്വാസര്ഷപപുഷ്പാണാം ദത്ത്വാര്ഘ്യം പൂര്ണമഞ്ജലിം ।। ൨൬൬.

വിനായകന്റെ അമ്മയെ ആദ്യം ആരാധിച്ച്, അതിനുശേഷം അംബികയെ ദുർവാപുല്ലും കടുകും പൂക്കളും ചേർത്ത് പൂർണ്ണ അഞ്ജലി അർഘ്യം അർപ്പിച്ച് ആരാധിക്കണം.