അഗ്നിപുരാണമ്

ഹൃതദ്ര്വ്യകലത്രശ്ച പൂജാര്ഹോഽപ്രതിപൂജിതഃ । ഏതാംസ്തു ഭേദയേച്ഛത്രൌ സ്ഥിതാന്നിത്യാന് സുശങ്കിതാന് ।। ൨൪൧.

സമ്പത്ത് അല്ലെങ്കിൽ ഭാര്യ നഷ്ടപ്പെട്ടവൻ, ആദരിക്കപ്പെടേണ്ടതായിട്ടും അവഗണിക്കപ്പെട്ടവൻ—ഇവരെ ശത്രുവിന്റെ പക്ഷത്ത് വിഭജിച്ച് എപ്പോഴും സംശയത്തോടെ സൂക്ഷിക്കണം.

ആഗതാന് പൂജയേത് കാമൈര്ന്നിജാംശ്ച പ്രശമന്നയേത് । സാമദൃഷ്ടാനുസന്ധാനമത്യുഗ്രഭയദര്ശനം ।। ൨൪൧.

വരുന്നവരെ ആഗ്രഹിച്ച വസ്തുക്കളാൽ ആദരിക്കണം, സ്വന്തം ആളുകളെ ശമിപ്പിക്കണം; അത്യന്തം ഭയമുള്ള സാഹചര്യങ്ങളിൽ സമാധാനത്തിന്റെ മാർഗം സ്വീകരിക്കണം.

പ്രധാനദാനമാനം ച ഭേദോപായാഃ പ്രകീര്ത്തിതാഃ । മിത്രം ഹതം ക്കാഷ്ഠമിവ ഘുണജഗ്ധം വിശീര്യ്യതേ ।। ൨൪൧.

പ്രധാനമായ ദാനവും ആദരവും, വിഭജനത്തിന്റെ മാർഗങ്ങളും വിവരിച്ചു; ഒരു സുഹൃത്ത് നശിച്ചാൽ, പുഴു തിന്നു തകർന്ന മരച്ചില്ലുപോലെ, അവൻ തകർന്നുപോകും.

ത്രിശക്തിര്ദ്ദേശകാലജ്ഞോ ദണ്ഡേനാസ്തം നയേദരീന് । മൈത്രീപ്രധാനം കല്യാണബുദ്ധിം സാന്ത്വേന സാധയേത് ।। ൨൪൧.

മൂന്നു ശക്തികളും ദേശവും കാലവും അറിയുന്നവൻ ശത്രുക്കളെ ശിക്ഷയാൽ കീഴടക്കണം; സൗഹൃദവും നല്ല മനസ്സും ഉള്ളവരെ സമാധാനത്തിലൂടെ സ്വന്തമാക്കണം.

ലുബ്ധം ക്ഷീണഞ്ച ചദാനേന മിത്രാനന്യോന്യശങ്കയാ । ദണ്ഡസ്യ ദര്ശനാദ്‌ദുഷ്ടാന് പുത്രഭ്രാതാദി സാമതഃ ।। ൨൪൧.

ലോഭിയും ദുർബലനും സമ്മാനങ്ങൾ നൽകി സ്വന്തമാക്കണം; പരസ്പരം സംശയമുള്ള സുഹൃത്തുക്കളെയും, ദുഷ്ടന്മാരെയും—മകനോ സഹോദരനോ ആയാലും—ശിക്ഷയുടെ ഭയം കാണിച്ചോ സമാധാനത്തിലോ നിയന്ത്രിക്കണം.

ദാനഭേദൈശ്ചമൂമുഖ്യാന് യോധാന് ജനപദാദികാന് । സാമന്താടവികാന് ഭേദദണ്ഡാഭ്യാമപരാദ്ധകാന് ।। ൨൪൧.

ഉപഹാരങ്ങളും വിഭജിച്ചും സേനാനായകരെയും യോദ്ധാക്കളെയും നാട്ടുകാരെയും അതിരുവാസികളെയും കാടുകാരെയും നിയന്ത്രിക്കാം; അവർ തെറ്റു ചെയ്താൽ വിഭജനം, ശിക്ഷ എന്നിവ ഉപയോഗിക്കണം.

ദേവതാപ്രതിമാനാന്തു പൂജയാന്തര്ഗതൈര്ന്നരൈഃ । പുമാന് സ്ത്രീവസ്ത്രസംവീതോ നിശി ചാദ്‌ഭുതദര്ശനഃ ।। ൨൪൧.

ദേവതാമൂർത്തികൾ പുരുഷന്മാർ അകത്തിരുത്തി പൂജിക്കണം; സ്ത്രീവേഷം ധരിച്ച പുരുഷൻ രാത്രിയിൽ അത്ഭുതമായി പ്രത്യക്ഷപ്പെടും.

വേതാലോല്കാപിശാചാനാം ശിവാനാം ച സ്വരൂപികീ । കാമതോ രൂപധാരിത്വം ശസ്ത്രാഗന്യശ്മാമ്ബുവര്ഷണം ।। ൨൪൧.

വേതാളന്മാരുടെയും ആണ്ടിപ്പക്ഷിയുടെയും പിശാചുകളുടെയും ശിവന്റെ രൂപവും ഇഷ്ടപ്രകാരം ധരിക്കാം; ആയുധങ്ങൾ, അഗ്‌നി, കല്ല്, വെള്ളം എന്നിവയുടെ മഴ പെയ്യിക്കാനുള്ള ശക്തിയും ഉണ്ടാകും.

തമോഽനിലോഽനലോ മേവ ഇതി മായാ ഹ്യമാനുഷീ। ജഘാന കീചകം ഭീമ ആസ്ഥിതഃ സ്ത്രീസ്വരൂപതാം ।। ൨൪൧.

അന്ധകാരം, കാറ്റ്, അഗ്‌നി, മനുഷ്യരല്ലാത്ത മായ എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് ഭീമൻ സ്ത്രീരൂപം എടുത്ത് കീചകനെ കൊല്ലുകയായിരുന്നു.

അന്യായേ വ്യസ്നേ യുദ്ധേ പ്രവൃത്തസ്യാനിവാരണം । ഉപേക്ഷേയം സ്മൃതാ ഭ്രാതോപേക്ഷിതശ്ച ഹിഡിമ്ബയാ ।। ൨൪൧.

അന്യായം, ദുരന്തം, യുദ്ധം തുടങ്ങിയവയിൽ ഒരാൾ ഇടപെട്ട് പിന്തിരിയാൻ കഴിയാത്തപ്പോൾ അവനെ അവഗണിക്കണം; സഹോദരനോടും ഹിഡിംബയോടും അങ്ങനെ ചെയ്തതുപോലെ.

മേഘാന്ധകാരവൃഷ്ടഗ്നിപര്വതാദ്‌ഭുതദര്ശനം । ദരസ്ഥാനം ച സൈന്യാനാം ദര്ശനം ധ്വജശാലിനാം ।। ൨൪൧.

മേഘം, ഇരുട്ട്, മഴ, അഗ്‌നി, പർവതം എന്നിവയുടെ അത്ഭുതദൃശ്യവും, സൈന്യത്തിന്റെ സ്ഥലം, പതാകയേന്തിയവരുടെ ദർശനവും.

ഛിന്നപാടിതഭിന്നാനാം സംസൃതാനാം വ ദര്ശനം । ഇതീന്ദ്രജാലം ദ്വിഷതാമ്ഭീത്യര്ഥമുപകല്പയേത് ।। ൨൪൧.

കത്തിയവരും കീറപ്പെട്ടവരും തകർന്നവരും ചേർന്നവരും കാണുന്ന ദൃശ്യങ്ങൾ; ഇങ്ങനെ ശത്രുക്കളെ ഭയപ്പെടുത്താൻ ഇന്ദ്രജാലം ഉപയോഗിക്കണം.

അഗ്നിരുവാച രാമോക്തോക്താ മഥാ നീതിഃ സ്ത്രീണാം രാജന് നൃണാം വദേ । ലക്ഷണം യത്സമുദ്രേണ ഗര്ഗായോക്തം യഥാ പുരാ ।। ൨൪൩.

അഗ്നി പറഞ്ഞു: രാമൻ പറഞ്ഞ നയങ്ങൾ സ്ത്രീകൾക്കും പുരുഷന്മാർക്കും ഒരുപോലെയാണ്, രാജാവേ; സമുദ്രനും ഗർഗനും മുമ്പ് പറഞ്ഞ ലക്ഷണങ്ങൾ തന്നെയാണ്.

സമുദ്ര ഉവാച । പുംസാഞ്ച ലക്ഷണം വക്ഷ്യേ സ്ത്രീണാഞ്ചൈവ ശുഭാശുഭം । ഏകാധികോ ദ്വിശുക്ലശ്ച ത്രിഗമ്ഭീരസ്തഥൈവ ച ।। ൨൪൩.

സമുദ്രൻ പറഞ്ഞു: ഞാൻ പുരുഷന്മാരുടെ ലക്ഷണങ്ങളും സ്ത്രീകളുടെ ശുഭാശുഭങ്ങളുമാണ് പറയുന്നത്; ഒന്ന് അധികം, രണ്ട് വെള്ള, മൂന്ന് ആഴമുള്ളവ എന്നിവയും.

ത്രിത്രികസ്ത്രിപ്രലമ്ബശ്ച ത്രിഭിര്വ്യാപ്നോതി യസ്തയാ । ത്രിബലീമാംസ്ത്രിവിനതസ്ത്രികാലജ്ഞശ്ച സുവ്രത ।। ൨൪൩.

മൂന്ന് തരം, മൂന്ന് തൂങ്ങിയവ, മൂന്നുകൊണ്ട് വ്യാപിക്കുന്നവ, മൂന്ന് രേഖകൾ, മൂന്ന് വളഞ്ഞവ, മൂന്നു കാലം അറിയുന്നവൻ, ധാർമ്മികനായവൻ.

പുരുഷഃ സ്യാത്സുലക്ഷണ്യോ വിപുലശ്ച തഥാ ത്രിഷു । ചതുര്ല്ലേശസ്തഥാ യശ്ച തഥൈവ ച ചതുഃസമഃ ।। ൨൪൩.

പുരുഷൻ മൂന്നു ഭാഗങ്ങളിൽ വിശാലനും നല്ല ലക്ഷണങ്ങളുമുള്ളവനാണ്; നാലു അടയാളങ്ങൾ, നാലിടങ്ങളിൽ സമത്വം എന്നിവയും.

ചതുഷ്കിഷ്കുശ്ചതുര്ദംശ്ച സപ്തസ്നേഹോ നവാമലഃ । ദശപദ്മോ ദശവ്യൂഹോ ന്യഗ്രോധപരിമണ്ഡലം ।। ൨൪൩.

നാലു തൊണ്ട, നാലു പല്ല്, ഏഴ് എണ്ണ, ഒൻപത് ശുദ്ധിയുള്ളവ, പത്ത് താമര, പത്ത് നിര, വടവൃക്ഷംപോലെയുള്ള വലിപ്പം.

ഷഡുന്നതോഽഷ്ടവംശശ്ച സപ്തസ്നഹോ നവാമലഃ । ദശപദ്മോ ദശവ്യൂഹോ ന്യഗ്രോധപരിമണ്ഡലഃ ।। ൨൪൩.

ആറ് ഉയർന്നവ, എട്ട് ഭാഗങ്ങൾ, ഏഴ് എണ്ണ, ഒൻപത് ശുദ്ധിയുള്ളവ, പത്ത് താമര, പത്ത് നിര, വടവൃക്ഷംപോലെയുള്ള വലിപ്പം.

ചതുര്ദശസമദ്വന്ദ്വഃ ഷോഡശാക്ഷശ്ച ശസ്യതേ । ധര്മാര്ഥകാമസംയുക്തോ ധര്മോ ഹ്യേകാധികോ മതഃ ।। ൨൪൩.

പതിനാലു സമദ്വന്ദങ്ങൾ, പതിനാറു കണ്ണുകൾ പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്നു; ധർമ്മം, അർത്ഥം, കാമം എന്നിവയോടെ, ധർമ്മം ഒന്ന് അധികം എന്നാണ് കരുതുന്നത്.

താരകാഭ്യാം വിനാ നേത്രേ ശുക്ലദന്തോ ദ്വിശുക്ലകഃ । ഗാമ്ബീരസ്ത്രിശ്രവാ നാഭിഃ സത്ത്വഞ്ചൈകം ത്രികം സ്മൃതം ।। ൨൪൩.

നക്ഷത്രങ്ങളില്ലാതെ കണ്ണുകൾ; വെള്ള പല്ലുകൾ, രണ്ട് വെള്ള, ആഴമുള്ളത്, മൂന്ന് ചെവി, നാഭി; ഒരു ഗുണം, മൂന്ന് എന്നിങ്ങനെ ഓർക്കപ്പെടുന്നു.

അനസൂയാ ദയാ ക്ഷാന്തിര്മങ്ഗലാചാരയുക്തതാ । ശൌചം സ്പൃഹാ ത്വകാര്പണ്യമനായാസശ്ച ശൌര്യ്യതാ ।। ൨൪൩.

അസൂയ ഇല്ലായ്മ, കാരുണ്യം, ക്ഷമ, മംഗളമായ പെരുമാറ്റം, ശുദ്ധി, ആഗ്രഹം, വിനയം, എളുപ്പം, ധൈര്യം.

ത്രിത്രികസ്ത്രിപ്രലമ്ബഃ സ്യാദ്‌വൃഷണോ ഭുജയോര്നരഃ । ദിഗ്ദേശജാതിവര്ഗാംശ്ച തേജസാ യശസാ ശ്രിയാ ।। ൨൪൩.

മൂന്ന് തരം, മൂന്ന് തൂങ്ങിയവ, പുരുഷന്റെ വൃക്കയും കൈകളും; ദിക്കുകളും ദേശവും ജാതിയും വർഗ്ഗവും തേജസ്സും പ്രശസ്തിയും ഐശ്വര്യവും.

വ്യാപ്നോതി യസ്ത്രികവ്യാപി ത്രിബലീമാന്നരസ്ത്വസൌ । ഉദരേ ബലയസ്തിസ്ത്രോ നരന്ത്രിവിനതം ശ്രൃണു ।। ൨൪൩.

മൂന്നു വിധത്തിൽ വ്യാപിക്കുന്നവൻ, മൂന്ന് രേഖകൾ; വയറ്റിൽ മൂന്ന് ശക്തികൾ; മൂന്ന് തവണ വളഞ്ഞ പുരുഷനെക്കുറിച്ച് കേൾക്കൂ.

ദേവതാനാം ദ്വിജാനാഞ്ച ഗുരൂണാം പ്രണതസ്തു യഃ । ധര്മാര്ഥകാമകാലജ്ഞസ്ത്രികാലജ്ഞോഽഭിധീയതേ ।। ൨൪൩.

ദേവതകളെയും ദ്വിജന്മാരെയും ഗുരുക്കന്മാരെയും വിനയത്തോടെ വണങ്ങുന്നവനും, ധർമ്മം, സമ്പത്ത്, ആനന്ദം എന്നിവയ്ക്ക് യോജിച്ച സമയങ്ങൾ അറിയുന്നവനും, മൂന്നു കാലങ്ങളെ അറിയുന്നവനെന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു.

ഉരോ ലലാടം വക്ത്രഞ്ച ത്രിവസ്തീര്ണോ വിലേഖവാന് । ദ്വൌ പാണീ ദ്വൌ തഥാ പാദൌ ധ്വജച്ഛത്രാദിഭിര്യുതൌ ।। ൨൪൩.

മൂന്നു രേഖകളാൽ നെഞ്ച്, നെറ്റി, മുഖം എന്നിവ ചാർത്തുന്നവനും, രണ്ടു കൈകളും രണ്ടു കാലുകളും പതാകകളും കുടകളും പോലുള്ള അലങ്കാരങ്ങൾ ധരിച്ചവയും ആകുന്നു.

അങ്ഗുല്യോ ഹൃദയം പൃഷ്ഠം കടിഃ ശസ്തം ചതുഃസമം । ഷണ്ണവത്യഹ്ഗുലോത്സേധശ്ചതുഷ്കിഷ്കുപ്രമാണതഃ ।। ൨൪൩.

വിരൽമുട്ടുകൾ, ഹൃദയം, പുറം, കമർ എന്നിവ നാലായി വിഭജിക്കപ്പെടുന്നു; ഉയരം തൊണ്ണൂറ് ആറു വിരൽ നീളവും, നാലു വിരൽ അളവുമാണ്.

ദ്രംഷ്ട്രാശ്ചതസ്രശ്ചന്ദ്രാഭാശ്ചതുഃകൃഷ്ണം വദാമി തേ । നേത്രതാരൌ ബ്രുവൌ ശ്മശ്രുഃ കൃഷ്ണാഃ കേശാസ്തഥൈവ ച ।। ൨൪൩.

നാലു ദന്തങ്ങൾ ചന്ദ്രപ്രഭയിലേറെ തിളങ്ങുന്നതും, നാലു കറുത്തവയും; കണ്ണിന്റെ കുഴികൾ, കണ്പാവുകൾ, മീശ, മുടി എന്നിവയും കറുത്തതാണെന്ന് ഞാൻ പറയുന്നു.

നാസായാം വദനേ സ്വേദേ കക്ഷയോര്വിഡഗന്ധകഃ । ഹ്രസ്വം ലിങ്ഗം തഥാ ഗ്രീവാ ജങ്ഘേ സ്യാദ്വേദഹ്രസ്വകം ।। ൨൪൩.

മൂക്കും മുഖവും വിയർത്താൽ, കക്ഷിയിൽ ദുർഗന്ധം; ലിംഗവും കഴുത്തും ചെറുതാണ്, വേദപ്രകാരം കാൽമുട്ടുകളും ചെറുതാണ്.

സൂക്ഷ്മാണ്യഹ്ഗുലിപര്വാണി നഖകേശദ്വിജത്വചഃ । ഹനൂ നേത്രേ ലലാടേ ച നാസാ ദീര്ഘാ സ്തനാന്തരം ।। ൨൪൩.

വിരൽമുട്ടുകൾ സൂക്ഷ്മമാണ്, നഖം, മുടി, പല്ല്, ചർമ്മം എന്നിവ ദ്വിജന്മാരുടേതുപോലെയാണ്; താടിയും കണ്ണുകളും നെറ്റിയും മൂക്കും നീളമുള്ളവയും, മുലക്കിടയുമാണ്.