അഗ്നിപുരാണമ്

രാജാ വിഭൂതിമാപ്നോതി൩ ധാരയന്തി നൃപം ഹി തേ । മന്ത്രം കൃത്വാഥ വ്യായാമഞ്ചക്രേ യാനേ ച ശസ്ത്രകേ ।। ൨൩൫.

രാജാവിന് സമൃദ്ധി ലഭിക്കുന്നു; കാരണം, അവരാണ് രാജാവിനെ നിലനിറുത്തുന്നത്. ഉപദേശം ഉറപ്പാക്കിയ ശേഷം, രാജാവ് വ്യായാമത്തിലും വാഹനങ്ങളിലും ആയുധങ്ങളിലും ശ്രദ്ധിക്കണം.

നിഃസത്ത്വാദൌ നൃപഃ സ്നാതഃ പശ്യേദ്വിഷ്ണും സുപൂജിതമ് । ഹുതഞ്ച പാവകം പശ്യേദ്വിപ്രാന് പശ്യേത്സുപൂജിതാന് ।। ൨൩൫.

രാവിലെ സ്നാനം കഴിച്ച ശേഷം, രാജാവ് വിശേഷമായി പൂജിക്കപ്പെട്ട വിഷ്ണുവിനെ കാണണം; അഗ്നിയിൽ ഹോമം ചെയ്തതും, ബ്രാഹ്മണന്മാരെ മനോഹരമായി ആദരിച്ചതും കാണണം.

ശാസ്ത്രാണി ചിന്തയേദ് ദൃഷ്ട്വാ യോധാന് കോഷ്ഠായുധം ഗൃഹം । അന്വാസ്യ പശ്ചിമാം സന്ധ്യാം കാര്യ്യാണി ച വിചിന്ത്യ തു ।। ൨൩൫.

ശാസ്ത്രങ്ങൾ പരിശോധിച്ച്, യോദ്ധാക്കളെയും ആയുധശാലയെയും ഭണ്ഡാരത്തെയും വീട് എന്നിവയും കണ്ടു, പടിഞ്ഞാറ് സന്ധ്യാനമസ്കാരം കഴിഞ്ഞ്, രാജാവ് തന്റെ കടമകൾ ആലോചിക്കണം.

ചരാന് സമ്പ്രേഷ്യ ഭുക്താന്നമന്തഃപുരചരോ ഭവേത് । വാദ്യഗീതൈരക്ഷിതോഽന്യൈരേവന്നിത്യഞ്ചരേന്നൃപഃ ।। ൨൩൫.

ചാരന്മാരെ അയച്ച്, ഭക്ഷണം രുചിച്ചു നോക്കി, രാജാവ് അന്തഃപുരത്തിൽ തന്നെ ഇരിക്കണം; സംഗീതവും ഗാനം എന്നിവയാൽ, മറ്റു വിശ്വസ്തരാൽ സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ട്, രാജാവ് എപ്പോഴും സൂക്ഷ്മമായി സഞ്ചരിക്കണം.

പുഷ്കര ഉവാച യാത്രാവിധാനപൂര്വന്തു വക്ഷ്യേ സാങ്‌ഗ്രാമികം വിധിം । സപ്താഹേന യദാ യാത്രാ ഭവിഷ്യതി മഹീപതേഃ ।। ൨൩൬.

പുഷ്കരൻ പറഞ്ഞു: രാജാവിന് ഏഴാം ദിവസം യുദ്ധയാത്ര തുടങ്ങുമ്പോൾ ചെയ്യേണ്ട ക്രമം ഞാൻ ഇപ്പോൾ വിശദീകരിക്കാം.

പൂജനീയോ ഹരിഃ ശമ്ഭുര്മോദകാദ്യൈര്വിനായകഃ । ദ്വിതീയേഽഹനി ദിംക്‌പാലാന് സമ്പൂജ്യ ശയനഞ്ചരേത് ।। ൨൩൬.

ഹരിയും ശംഭുവും വിനായകനും മധുരങ്ങൾ കൊണ്ടും മറ്റു ഭോജനങ്ങളാലും പൂജിക്കണം; രണ്ടാം ദിവസം ദിശാപാലന്മാരെ പൂജിച്ച് വിശ്രമിക്കണം.

ശയ്യായാം വാ തദഗ്രേഽഥ കദേവാന് പ്രാര്ച്യ മനും സ്മരേത് । നമഃ ശമ്ഭോ ത്രിനേത്രായ രുദ്രായ വരദായ ച ।। ൨൩൬.

പടുകയിലോ അതിനു മുമ്പോ ദേവന്മാരെ പൂജിച്ച്, മനുവിനെ ഓർക്കണം: 'ശംഭുവിന്, മൂന്നു കണ്ണുള്ളവനു, രുദ്രനു, അനുഗ്രഹം നൽകുന്നവനു വന്ദനം.'

വാമനായ വിരൂപായ സ്വപ്നാധിപതയേ നമഃ । ഭഗവന്ദേവദേവേശ ശൂലഭൃദ്‌വൃഷവാഹന ।। ൨൩൬.

വാമനനു, വിചിത്രരൂപനു, സ്വപ്നങ്ങളുടെ അധിപനു വന്ദനം; ദേവന്മാരുടെ ദൈവമായ ഭഗവൻ, ശൂലധാരിയും കാളയിലിരിക്കുന്നവനും.

ഇഷ്ടാനിഷ്ടേ മമാചക്ഷ്വ സ്വപ്നേ സുപ്തസ്യ ശാശ്വത । യജ്ജാഗ്രതോ ദൂരമിതി പുരോധാ മന്ത്രമുച്ചരേത് ।। ൨൩൬.

എന്നെക്കുറിച്ച് നല്ലതോ മോശമോ ആയ കാര്യങ്ങൾ, ഞാനുറങ്ങുമ്പോൾ, ശാശ്വതനേ, നീ കാണിക്കണം; ജാഗരണത്തിൽ ദൂരെയുള്ളതും — ഇങ്ങനെ പുരോഹിതൻ മന്ത്രം ഉച്ചരിക്കണം.

തൃതീയേഽഹനി ദിക്‌പാലാന് രുദ്രാംസ്താന് ദിക്പതീന്യജേത് । ഗ്രഹന് യജേച്ചതുര്ഥേഽഹ്നി പഞ്ചമേ ചാശിവനൌ യജേത് ।। ൨൩൬.

മൂന്നാം ദിവസം ദിശാപാലന്മാരെയും രുദ്രന്മാരെയും ഹോമം ചെയ്യണം; നാലാം ദിവസം ഗ്രഹങ്ങളെ പൂജിക്കണം, അഞ്ചാം ദിവസം അശ്വിനികളെ പൂജിക്കണം.

മാര്ഗേ യാ ദേവതാസ്താസാന്നദ്യാദീനാഞ്ച പൂജനം । ദിവ്യാന്തരീക്ഷഭൌമസ്ഥദേവാനാഞ്ച തഥാ ബലിഃ ।। ൨൩൬.

യാത്രാമാർഗ്ഗത്തിൽ ഉള്ള ദേവതകളെയും നദികളെയും മറ്റുള്ളവരെയും പൂജിക്കണം; ആകാശത്തിലും അന്തരീക്ഷത്തിലും ഭൂമിയിലുമുള്ള ദേവന്മാർക്കും ബലികൾ അർപ്പിക്കണം.

രാത്രൌ ഭൂതഗണാനാഞ്ച വാസുദേവാദിപൂജനം । ഭദ്രാകാല്യാഃ ശ്രിയഃ കുര്യ്യാത് പ്രാര്ഥയേത് സര്വ്ദേവതാഃ ।। ൨൩൬.

രാത്രിയിൽ ഭൂതഗണങ്ങളെയും വാസുദേവനെയും മറ്റുള്ളവരെയും പൂജിക്കണം; ഭദ്രാകാളിയെയും ശ്രീയെയും ആദരിക്കണം, എല്ലാ ദേവതകളെയും പ്രാർത്ഥിക്കണം.

വാസുദേവഃ സങ്കര്ഷണഃ പ്രദ്യമ്നശ്ചാനിരുദ്ധകഃ । നാരായണോഽബ്ജജോ വിഷ്ണുര്ന്നാരസിംഹോ വരാഹകഃ ।। ൨൩൬.

വാസുദേവൻ, സങ്കർഷണൻ, പ്രദ്യുമ്നൻ, അനിരുദ്ധൻ; നാരായണൻ, പദ്മജനായകൻ, വിഷ്ണു, നരസിംഹൻ, വരാഹൻ.

സൂര്യ്യഃ സോമഃ കുകജചശ്ചാന്ദ്രിജീവശുക്രശനൈശ്ചരാഃ ।। ൨൩൬.

സൂര്യൻ, ചന്ദ്രൻ, കുജൻ, ജീവൻ, ശുക്രൻ, ശനിശ്ചരൻ.

രാഹുഃ കേതുര്ഗണപതിഃ സേനാനീ ചണ്ഡികാ ഹ്യുമാ । ലക്ഷ്മീഃ സരസ്വതീ ദുര്ഗാ ബ്രഹ്മാണീപ്രമുഖാ ഗണാഃ ।। ൨൩൬.

രാഹു, കേതു, ഗണപതി, സേനാനി, ചണ്ഡിക, ഉമ, ലക്ഷ്മി, സരസ്വതി, ദുർഗ്ഗ, ബ്രഹ്മാണി മുതലായ ദേവതകൾ.

രുദ്രാ ഇന്ദ്രാദയോ വഹ്നിര്ന്നാഗാസ്താര്ക്ഷ്യോഽപരേ സുരാഃ । ദിവ്യാന്തരീക്ഷഭൂമിഷ്ഠാ വിജയായ ഭവന്തു മേ ।। ൨൩൬.

രുദ്രന്മാർ, ഇന്ദ്രനും മറ്റു ദേവന്മാരും, അഗ്നിയും, നാഗന്മാർ, ഗരുഡനും, സ്വർഗ്ഗത്തിലും അന്തരീക്ഷത്തിലും ഭൂമിയിലുമുള്ള ദേവന്മാരും — ഇവർ എനിക്ക് വിജയം നൽകട്ടെ.

മര്ദയന്തു രണേ ശത്രൂന് സമ്പ്രഗൃഹ്യോപഹാരകം । സപുത്രമാതൃഭൃത്യോഽഹം ദേവാ വഃ ശരണങ്ഗതഃ ।। ൨൩൬.

യുദ്ധത്തിൽ ശത്രുക്കളെ തകർക്കട്ടെ, ഭോജനങ്ങൾ അർപ്പിച്ചശേഷം; ദേവന്മാരേ, ഞാൻ എന്റെ മക്കളോടും അമ്മയോടും ഭൃത്യന്മാരോടും കൂടി നിങ്ങളുടെ ശരണമായിരിക്കുന്നു.

വിനിവൃത്തഃ പ്ര്ദാസ്യാമി ദത്താദഭ്യധികം ബലിം ।। ൨൩൬.

ഞാൻ പിന്മാറിയശേഷം മുമ്പ് നൽകിയതിനെക്കാൾ കൂടുതലായി ബലി അർപ്പിക്കും.

ഷഷ്ഠേഽഹ്നി വിജയസ്നാനം കര്ത്തവ്യം ചാഭിഷേകവത് । യാത്രാദിനേ സപ്തമേ ച പൂജയേച്ച ത്രിവക്രമം ।। ൨൩൬.

ആറാം ദിവസം വിജയസ്നാനം അഭിഷേക ചടങ്ങുപോലെ നടത്തണം. യാത്രയ്ക്ക് പുറപ്പെടുന്ന ഏഴാം ദിവസം ത്രിവിക്രമനെ ആരാധിക്കണം.

നീരാജനോക്തമന്ത്രൈശ്ച ആയുധം വാഹനം യജേത് । പുണ്യാഹജയശബ്ദേന മന്ത്രമേതന്നിശാമയേത് ।। ൨൩൬.

നീരാജനത്തിനുള്ള മന്ത്രങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് ആയുധങ്ങളും വാഹനവും ശുദ്ധീകരിക്കണം. ശുഭവും വിജയവും ആശംസിക്കുന്ന മന്ത്രം ഉച്ചരിക്കണം.

ദിവ്യാന്തരീക്ഷഭൂമിഷ്ഠാഃ സന്ത്വായുര്ദാഃ സുരാശ്ച തേ । ദേവസിദ്ധിം പ്രപ്നുഹി ത്വം ദേവയാത്രാസ്തു സാ തവ ।। ൨൩൬.

സ്വർഗ്ഗത്തിലും ആകാശത്തിലും ഭൂമിയിലും വസിക്കുന്ന ദേവന്മാർ നീണ്ടായുസ്സു തരണമെന്നു ആശംസിക്കുന്നു. ദൈവിക വിജയം നിനക്ക് ലഭിക്കട്ടെ, ഈ ദൈവികയാത്ര നിന്റെതായിരിക്കട്ടെ.

രക്ഷന്തു ദേവതാഃ സര്വാ ഇതി ശ്രുത്വാ നൃപോ വ്രജേത് । ഗൃഹീത്വാ സശരഞ്ചാപം ധനുര്നാഗേതി മന്ത്രതഃ ।। ൨൩൬.

'എല്ലാ ദേവതകളും രക്ഷിക്കട്ടെ' എന്നത് കേട്ട ശേഷം രാജാവ് അമ്പും വില്ലും എടുത്ത് 'നാഗവില്ലേ' എന്ന മന്ത്രം ഉച്ചരിച്ച് മുന്നോട്ട് പോകണം.

നദ്വിണ്ണോരിതി ജപ്ത്വാഥ ദദ്യാദ്രിപുമുഖ പദം । ദക്ഷിണം പദം ദ്വാത്രിംശദ്ദിക്ഷും പ്രാച്യാദിഷു ക്രമാത് ।। ൨൩൬.

'നദ്വിണ്ണോരെന്ന്' ഉച്ചരിച്ച്, പർവ്വതമുഖത്ത് വലതുകാൽ വച്ച്, കിഴക്കു തുടങ്ങി മുപ്പത്തിരണ്ട് ദിക്കുകളിലും ക്രമമായി കാൽവയ്ക്കണം.

നാഗം രഥം ഹയഞ്ചൈവ ധുര്യാംശ്ചൈവാരുഹേത് ക്രമാത് । ആരുഹ്യ വാദ്യൈര്ഗച്ഛേത പൃഷ്ഠതോ നാവലോകയേത് ।। ൨൩൬.

നാഗം, രഥം, കുതിര, കാളകൾ എന്നിവയിൽ തരംതോറായി കയറണം. കയറിയശേഷം വാദ്യങ്ങളുടെ ശബ്ദത്തോടെ മുന്നോട്ട് പോവണം, പിന്നോട്ട് നോക്കരുത്.

ക്രോശമാത്രം ഗതസ്തിഷ്ഠേത് പൂജയേദ്ദേവതാ ദ്വിജാന് । പരദേശം വ്രജേത് പശ്ചാദാത്മസൈന്യം ഹി പാലയന് ।। ൨൩൬.

ഒരു ക്രോഷം ദൂരം പോയാൽ നിൽക്കണം, ദേവതകളെയും ബ്രാഹ്മണരെയും ആരാധിക്കണം. പിന്നെ സ്വന്തം സൈന്യത്തെ സംരക്ഷിച്ച് അന്യദേശത്തേക്ക് പോവണം.

ദേവാനാം പൂജനം കുര്യ്യാന്ന ഛിന്ദ്യാദായമത്ര തു ।। ൨൩൬.

ദേവന്മാരെ ആരാധിക്കേണ്ടത് നിർബന്ധമാണ്, ഇത് ഒരിക്കലും ഉപേക്ഷിക്കരുത്.

നാവമാനയേത്തദ്ദേശ്യാനാഗത്യ സ്വപുരം പുനഃ । ജയം പ്രാപ്യാര്ച്ചയേദ്ദേവാന് ദദ്യാദ്ദാനാനി പാര്ഥിപഃ ।। ൨൩൬.

അവിടത്തെ ജനങ്ങളെ അവഹേളിക്കരുത്. സ്വന്തം നഗരത്തിലേക്ക് തിരിച്ചു വന്ന ശേഷം രാജാവ് വിജയിച്ചാൽ ദേവന്മാരെ ആരാധിച്ച് ദാനം നൽകണം.

ദ്വിതീയേഽഹനി സങ്‌ഗ്രാമോ ഭവിഷ്യതി യദാ തദാ । സ്നാപയേദ്‌ഗജമശ്വാദി യജേദ്ദേവം നൃസിംഹകം ।। ൨൩൬.

രണ്ടാം ദിവസം യുദ്ധം നടക്കുമ്പോൾ ആന, കുതിര മുതലായവയെ കുളിപ്പിച്ച് നരസിംഹദേവനെ ആരാധിക്കണം.

ഛത്രാദിരാജലിങ്ഗാനി ശസ്ത്രാണി നിശി വൈ ഗണാന് । പ്രാതര്നൃസിംഹകം പൂജ്യ വാഹനാദ്യമശേഷതഃ ।। ൨൩൬.

രാത്രിയിൽ കുട, രാജചിഹ്നങ്ങൾ, ആയുധങ്ങൾ എന്നിവയും സംഘങ്ങളെയും ആരാധിക്കണം. രാവിലെ നരസിംഹദേവനെയും എല്ലാ വാഹനങ്ങളെയും പൂർണ്ണമായും ആരാധിക്കണം.