അഗ്നിപുരാണമ്

ദ്രുമാണാം സ്വേതപുഷ്പാണാം ഗഗനേ ച തഥാ ദ്വിജ । ദ്രുമതൃണോദ്ഭവോ നാഭൌ തഥാ ച ബഹുബാഹുതാ ।। ൨൨൯.

വെളുത്തപൂക്കളുള്ള വൃക്ഷങ്ങൾ, ആകാശത്തിൽ വൃക്ഷങ്ങൾ, നാഭിയിൽ നിന്ന് വൃക്ഷവും പുല്ലും വളരുന്നത്, പല കൈകളും ഉള്ളത് — ഇവ കാണുന്നത് പ്രത്യേകമായ അർത്ഥം ഉണ്ട്.

തഥാ ച ബഹുശീര്ഷത്വം പലിതോദ്ബവ ഏവ ച । സുശുക്ലമാല്യധാരിത്വം സുശുക്ലാമ്ബരധാരിതാ ।। ൨൨൯.

പലതലകൾ ഉള്ളതോ, പെട്ടെന്നു ചാരമുടി വരുന്നതോ, തിളങ്ങുന്ന വെളുത്തപൂക്കളും വസ്ത്രങ്ങളും ധരിക്കുന്നതോ — ഇവയും അർത്ഥവത്താണ്.

ചന്ദ്രാര്കതാരാഗ്രഹണം പരിമാര്ജനമേവ ച । ശക്രധ്വജാലിങ്ഗനഞ്ച ധ്വജോച്ഛ്രായക്രിയാ തഥാ ।। ൨൨൯.

ചന്ദ്രൻ, സൂര്യൻ, നക്ഷത്രങ്ങൾ പിടിക്കുന്നതോ, വീട്ടിൽ വൃത്തിയാക്കുന്നതോ, ഇന്ദ്രന്റെ കൊടിയെ അണയുന്നതോ, കൊടി ഉയർത്തുന്നതോ — ഇവയും ശുഭമാണ്.

ഭൂമ്യമ്ബുധാരാഗ്രഹണം൬ ശത്രൂണാഞ്ചൈവ വിക്രിയാ । ജയോ വിവാദേ ദ്യുതേ ച സങ്‌ഗ്രാമേ ച തഥാ ദ്വിജ ।। ൨൨൯.

ഭൂമി അല്ലെങ്കിൽ വെള്ളം പിടിക്കുന്നതോ, ശത്രുക്കൾ തോൽക്കുന്നതോ, തർക്കത്തിൽ, ജുവയിൽ, യുദ്ധത്തിൽ ജയിക്കുന്നതോ — ഇതൊക്കെ നല്ല സ്വപ്നങ്ങളാണ്.

ഭക്ഷണഞ്ചാര്ട്രമാംസാനാമ്പായസസ്യ ച ഭക്ഷണം । ദര്ശനം രുധിരസ്യാപി സ്നാനം വാ രുധിരേണ ച ।। ൨൨൯.

ആട്ടിൻമാംസം അല്ലെങ്കിൽ പായസം കഴിക്കുന്നത്, രക്തം കാണുന്നത്, രക്തത്തിൽ കുളിക്കുന്നത് — ഇവയും അർത്ഥവത്താണ്.

സുഗരുധിരമദ്യാനാം പാനം ക്ഷീരസ്യ വാപ്യഥ । അസ്ത്രൈര്വിചേഷ്ടനം ഭൂമൌ നിര്മലം ഗഗനം തഥാ ।। ൨൨൯.

ശുദ്ധരക്തം, മദ്യം, പാൽ എന്നിവ കുടിക്കുന്നത്, ആയുധങ്ങൾ കൈവശം വെച്ച് നിലത്ത് നടക്കുന്നത്, ആകാശം വെടിപ്പായി കാണുന്നത് — ഇതൊക്കെ ശുഭം.

മുഖേന ദോഹനം ശസ്തം മഹിഷീണാം തഥാ ഗവാം । സിംഹീനാം ഹസ്തിനീനാഞ്ച ബഡവാനാം തഥൈവ ച ।। ൨൨൯.

കറ, പശു, സിംഹി, ആനക്കുട്ടി, കുതിരക്കുഞ്ഞ് എന്നിവയെ വായ് കൊണ്ട് പാൽ കിഴിക്കുന്നത് ശുഭമാണ്.

പ്രസാദോ ദേവവിപ്രേഭ്യോ ഗുരുഭ്യശ്ച തഥാ ദ്വിജ । അമ്ഭസാ ചാഭിഷേഖസ്തു ഗവാം ശ്രൃങ്ഗച്യുതേന ച ।। ൨൨൯.

ദേവന്മാരിൽ നിന്നും ബ്രാഹ്മണന്മാരിൽ നിന്നും ഗുരുമാരിൽ നിന്നും അനുഗ്രഹം ലഭിക്കുന്നത്, വെള്ളത്തിൽ അഭിഷേകം ചെയ്യുന്നത്, പശുവിന്റെ കൊമ്പിൽ നിന്ന് ഒഴുകുന്നതിൽ അഭിഷേകം ചെയ്യുന്നത് — ഇതൊക്കെ ശുഭമാണ്.

ചന്ദ്രാദ് ഭ്രഷ്ടേന വാ രാമ ജ്ഞേയം രാകജ്യപ്രദം ഹി തത് । രാജ്യാഭിഷേകശ്ച തഥാ ഛേദനം ശിരസോഽപ്യഥ ।। ൨൨൯.

ചന്ദ്രനിൽ നിന്ന് വീഴുന്നത് രാജ്യം ലഭിക്കാൻ കാരണമാകും, രാജാഭിഷേകം, തല വെട്ടപ്പെടുന്നത് — ഇവയും അതുപോലെ.

മരണം വഹ്നിലാഭശ്ച വഹ്നിദാഹോ ഗൃഹാദിഷു । ലബ്ധിശ്ച രാകജലിങ്ഗാനാം തന്ത്രീവാദ്യാഭിവാദനം ।। ൨൨൯.

മരണം, അഗ്നി ലഭിക്കുന്നത്, വീട്ടിൽ അഗ്നി കത്തുന്നത്, രാജലക്ഷണങ്ങൾ ലഭിക്കുന്നത്, തന്തിവാദ്യങ്ങൾ കൊണ്ട് സ്വീകരണം ലഭിക്കുന്നത് — ഇവയും അർത്ഥവത്താണ്.

യസ്തു പശ്യതി സ്വപ്നാന്തേ രാജാനം കുഞ്ജരം ഹയം । ഹിരണ്യം വൃഷഭങ്ഗാഞ്ച കുടുമ്ബസ്തസ്യ വര്ദ്ധതേ ।। ൨൨൯.

സ്വപ്നത്തിന്റെ അവസാനം രാജാവിനെ, ആനയെ, കുതിരയെ, പൊന്നിനെ, കാളയെ കാണുന്നവരുടെ കുടുംബം വളരും.

വൃഷേഭഗൃഹശൈലാഗ്രവൃക്ഷാരോഹണരോദനം । ഘൃതവിഷ്ഠാനുലേപോ വാ അഗമ്യാഗമനം തഥാ ।। ൨൨൯.

കാളയുടെ വീടിന്റെ മേൽക്കൂരയിലോ പർവ്വതത്തിന്റെ മുകളിലോ മരത്തിൽ കയറിയതോ, നെയ്യോ മലമോ പുരട്ടിയതോ, നിരോധിത സ്ത്രീയോടു ചേർന്നതോ, ഇതുപോലെയുള്ള പ്രവൃത്തികളൊക്കെയും ദുഃഖകരമാണ്.

പുഷ്കര ഉവാച ഔഷധാനി ച യുക്താനി ധാന്യം കൃഷ്ണമശോഭനം । കാര്പാസം തൃണശുഷ്കഞ്ച ഗോമയം വൈ ധനാനി ച ।। ൨൩൦.

പുഷ്കരൻ പറഞ്ഞു: കലർത്തിയ ഔഷധങ്ങൾ, കറുത്തതോ നല്ലതല്ലാത്തതോ ആയ ധാന്യങ്ങൾ, കരുമ്പ്, ഉണങ്ങിയ പുല്ല്, പശുവിന്റെ ചാണകം, സമ്പത്ത്—

അങ്ഗാരം ഗുഡസര്ജൌ ച മുണ്ഡാഭ്യക്തഞ്ച നഗ്നകം । അയഃ പങ്കം ചര്മ്മകേശൌ ഉന്മത്തഞ്ച നപുംസകം ।। ൨൩൦.

അംഗാരം, ശർക്കര, രാലുകൾ, തലമുണ്ഡനം ചെയ്തവൻ, എണ്ണ പുരട്ടിയവൻ, നഗ്നൻ, ഇരുമ്പ്, ചെളി, ത്വക്ക്, മുടി, ഭ്രാന്തൻ, ശണ്ഡൻ—

ചണ്ഡാലശ്വപചാദ്യാനി നരാ ബന്ധനപാലകാഃ । ഗര്ഭിണീ സ്ത്രീ ച വിധവാഃ പിണ്യാകാദീനി വൈ മൃതം ।। ൨൩൦.

ചണ്ഡാളൻ, നായ്‌മാംസം തിന്നുന്നവർ, തടവുകാരെ കാവൽ നോക്കുന്നവർ, ഗർഭിണിയായ സ്ത്രീ, വിധവ, പിണ്യാക്ക് പോലുള്ളവ, ശവം—

തുഷഭസ്മകപാലാസ്ഥിഭിന്നഭാണ്ഡമശസ്തകം । അശസ്തോ വാദ്യശബ്ദശ്ച ഭിന്ന ഭൈരവഝര്ക്ഭരഃ ।। ൨൩൦.

തവിട്, ചാര, തൂണ്ടുപാത്രം, അസ്ഥി, പൊട്ടിയ പാത്രം, ദോഷകരമായത്, ദോഷകരമായ വാദ്യശബ്ദം, ഭയാനകമായ കുരച്ചുപോലുള്ള ശബ്ദങ്ങൾ—

ഏഹീതി പുരതഃ ശബ്ദഃ ശസ്യതേ ന തു പൃഷ്ഠതഃ । ഗച്ഛേതി പശ്ചാച്ഛബ്ദോഽഗ്ര്യഃ പുരസ്താത്തു വിഗര്ഹിതഃ ।। ൨൩൦.

'വാ' എന്ന ശബ്ദം മുന്നിൽ നിന്ന് കേൾക്കുമ്പോൾ ശുഭമാണ്, പിന്നിൽ നിന്ന് അല്ല; 'പോ' എന്ന ശബ്ദം പിന്നിൽ നിന്ന് കേൾക്കുമ്പോൾ ഉത്തമം, മുന്നിൽ നിന്ന് പറയുന്നത് ദോഷകരമാണ്.

ക്വ യാസി തിഷ്ഠ മാ ഗച്ഛ കിന്തേ തത്ര ഗതസ്യ ച । അനിഷ്ടശബ്ദാ മൃത്യര്ഥം ക്രവ്യാദശ്ച ധ്വജാദിഗഃ ।। ൨൩൦.

'എവിടേക്കാണ് പോവുന്നത്?', 'നിൽക്കു', 'പോകരുത്', 'അവിടെ പോയത് എന്തിന്?' എന്നിങ്ങനെയുള്ള വാക്കുകൾ ദോഷകരവും മരണസൂചനയും ആണ്; മാംസം തിന്നുന്ന മൃഗങ്ങൾ, കൊടി മുതലായവയും അങ്ങനെ തന്നെയാണ്.

സ്ഖലനം വാഹനാനാഞ്ച ശസ്ത്രഭങ്ഗസ്തഥൈവ ച । ശിരോഘാതശ്ച ചദ്വാരാദ്യൈശ്ഛത്ര വാസാദിപാതനം ।। ൨൩൦.

വാഹനങ്ങൾ തെന്നിപ്പോകൽ, ആയുധങ്ങൾ പൊട്ടൽ, തലയിൽ അടിയേറ്റൽ, വാതിൽക്കൽ അടിയേറ്റൽ, കുട, വസ്ത്രം മുതലായവ വീഴുക—

ഹരിമഭ്യര്ച്യ സംസ്തുത്യ സ്യാദമങ്ഗല്യനാശനം । ദ്വിതീയന്തു തതോ ദൃഷ്ട്വാ വിരുദ്ധം പ്രവിശേദ് ഗൃഹം ।। ൨൩൦.

ഹരിയെ ആരാധിച്ച് സ്തുതിച്ചാൽ ദോഷങ്ങൾ അകറ്റാം; രണ്ടാമതും അത്തരം ദോഷസൂചന കണ്ടാൽ മറ്റൊരു വഴി ഉപയോഗിച്ച് വീട്ടിൽ പ്രവേശിക്കണം.

ശ്വേതാഃ സുമനസഃ ശ്രേഷ്ഠാഃ പൂര്ണകുമ്ഭോ മഹോത്തമഃ । മാംസം മത്സ്യാ ദൂരശബ്ദാ വൃദ്ധ ഏകഃ പശുസ്ത്വജഃ ।। ൨൩൦.

വെള്ളപൂക്കൾ ഉത്തമം, നിറഞ്ഞ കലശം അതിലധികം നല്ലത്; മാംസം, മീൻ, ദൂരത്ത് നിന്നുള്ള ശബ്ദം, ഒരുവൻ മാത്രം ഉള്ള വയോധികൻ, ചർമ്മമില്ലാത്ത മൃഗം—

ഗാവസ്തുരങ്ഗമാ നാഗാ ദേവാശ്ച ജ്വലിതോഽനലഃ । ദൂര്വാര്ദ്രഗോമയം വേശ്യാ സ്വര്ണരൂപ്യഞ്ച രത്നകം ।। ൨൩൦.

പശു, കുതിര, ആന, ദേവതകൾ, കത്തിയിരിക്കുന്ന അഗ്നി, പുതുതായി പറിച്ച ദർഭ, ഈരളം ചാണകം, വേശ്യ, പൊന്നും വെള്ളിയും രത്നങ്ങളും—

വചാസിദ്ധാര്ഥകൌഷധ്യോ മുദ്ര ആയുധഖഡ്‌ഗകം । ഛത്രം പീഠം രാജലിങ്ഗം ശവം രുദിതവര്ജിതം ।। ൨൩൦.

വാക്കുകൾ, ഫലപ്രദമായ ഔഷധങ്ങൾ, മുദ്ര, ആയുധങ്ങൾ, വാൾ, കുട, ഇരിപ്പിടം, രാജചിഹ്നം, ആരും കരയാതെ കിടക്കുന്ന ശവം—

ഫലം ഘൃതം ദധി പയോ അക്ഷതാദര്ശമാക്ഷികം । ശങ്ഖ ഇക്ഷുഃ ശുഭം വാക്പം ഭക്തവാദിത്രഗീതകം ।। ൨൩൦.

പഴം, നെയ്യ്, തൈര്, പാൽ, അക്ഷത, കണ്ണാടി, തേൻ, ശംഖ്, കരിമ്പ്, ശുഭമായ വാക്കുകൾ, അന്നം, വാദ്യങ്ങൾ, പാട്ട്—

ഗമ്ഭീരമേഘസ്തനിതം തഡിത്തുഷ്ടിശ്ച മാനസീ । ഏകതം സര്വലിങ്ഗാനി മനസസ്തുഷ്ടിരേകതഃ ।। ൨൩൦.

ആഴമുള്ള മേഘഗർജ്ജനം, മിന്നലിന്റെ ദൃശ്യത്തിൽ മനസ്സിന് സന്തോഷം—ഇവയെല്ലാം ശുഭസൂചനകളാണ്; എന്നാൽ മനസ്സിന്റെ സന്തോഷം അതിൽ ഏറ്റവും ഉത്തമം.

പുഷ്കര ഉവാച തിഷ്ഠതോ ഗമനേ പ്രശ്നേ പുരുഷസ്യ ശുഭാശുഭം । നിവേദയന്തി ശകുനാ ദേശസ്യ നഗരസ്യ ച ।। ൨൩൧.

പുഷ്കരൻ പറഞ്ഞു: ഒരാൾ നിൽക്കുമ്പോഴും യാത്രയ്ക്കു പോകുമ്പോഴും ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെടുമ്പോഴും, ദേശത്തിനും നഗരത്തിനും ശുഭവും അശുഭവും സൂചിപ്പിക്കുന്ന ശകുനങ്ങൾ കാണാം.

സര്വഃ പാപഫലോ ദീപ്തോ നിര്ദ്ദിഷ്ടോ ദൈവചിന്തകൈഃ । ശാന്തഃ ശുഭഫലശ്ചൈവ ദൈവജ്ഞൈഃ സമുദാഹൃതഃ ।। ൨൩൧.

എല്ലാ ദഹിക്കുന്ന ശകുനങ്ങളും ദൈവചിന്തകർ പാപഫലമുള്ളവയെന്നു പറയുന്നു; ശാന്തമായവ ശുഭഫലമുള്ളവയെന്നു ജ്യോതിഷികൾ പറയുന്നു.

ഷട്‌പ്രകാരാ വിനിര്ദിഷ്ടാഃ ശകുനാനാഞ്ച ദീപ്തയഃ । വേലാദിഗ്ദേശകരണരുതജാതിവിഭേദതഃ ।। ൨൩൧.

ആറു വിധത്തിലുള്ള പ്രകാശം ശകുനങ്ങൾക്ക് പറയപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്; സമയം, സ്ഥലം, പ്രവൃത്തി, ശബ്ദം, ജാതി എന്നിവയെ ആശ്രയിച്ചാണ് വ്യത്യാസം.

പൂര്വാ പൂര്വാ ച വിജ്ഞേയാ സാ തേഷാം ബലവത്തരാ । ദിവാചരോ രാത്രിചരസ്തഥാ രാത്രൌ ദിവാചരഃ ।। ൨൩൧.

മുന്‍പുള്ളതൊന്നും അതിനുശേഷമുള്ളതിനെക്കാൾ ശക്തമാണ്; പകൽ നടക്കുന്ന ശകുനം രാത്രിയിൽ കാണുകയോ, രാത്രി നടക്കുന്നത് പകൽ കാണുകയോ ചെയ്താൽ അതിന് കൂടുതൽ ശക്തിയുണ്ട്.