അഗ്നിപുരാണമ്

വസിഷ്ഠാദീന്നമസ്കൃത്യ കൌശല്യാഞ്ചൈവ കേകയീമ് । സുമിത്രാം പ്രാപ്തരാജ്യോഽഥ ദ്വിജാദീന് സോഽഭ്യപൂജയത്

വസിഷ്ഠനും മറ്റുള്ളവരെയും, കൗശല്യ, കേകയി, സുമിത്ര എന്നിവരെയും നമസ്കരിച്ചു; രാജ്യം വീണ്ടെടുത്ത ശേഷം, ബ്രാഹ്മണന്മാരെയും മറ്റും ആദരിച്ചു.

വാസുദേവം സ്വമാത്മാനമശ്വമേധൈരഥായജത്। സര്വദാനാനി സ ദദൌ പാലയാമാസ സ പ്രജാഃ

വാസുദേവനെ, തനിക്കു തന്നെ, അശ്വമേധയാഗങ്ങളാൽ ആരാധിച്ചു; എല്ലാ ദാനങ്ങളും നൽകി, ജനങ്ങളെ സംരക്ഷിച്ചു.

പുത്രവദ്ധര്മ്മകാമാദീന് ദുഷ്ടനിഗ്രഹണേ രതഃ। സര്വധര്മ്മപരോ ലോകഃ സര്വശസ്യാ ച മേദിനീ

പുത്രനെപ്പോലെ رعാജ്യവാസികൾക്ക് സ്നേഹം നൽകി, ധർമ്മത്തിലും കാമത്തിലും താല്പര്യം വച്ചു, ദുഷ്ടരെ ശാസിച്ചു; ലോകം മുഴുവൻ ധർമ്മത്തിൽ നിലകൊണ്ടു, ഭൂമി സമൃദ്ധിയായി.

നാരദ ഉവാച രാജ്യസ്ഥം രാഘവം ജഗ്മുരഗസ്ത്യാദ്യാഃ സുപൂജിതാഃ। ധന്യസ്ത്വം വിജയീ യസ്മാദിന്ദ്രജിദ്വിനിപാതിതഃ

നാരദൻ പറഞ്ഞു: അഗസ്ത്യനും മറ്റുള്ളവരും വലിയ ആദരവോടെ രാജാവായ രാഘവനോടു വന്നു; നീ ഭാഗ്യവാനും വിജയിയും, കാരണം ഇന്ദ്രജിത് നശിച്ചിരിക്കുന്നു.

ബ്രഹ്മാത്മജഃ പുലസ്ത്യോഭൂദ് വിശ്രവാസ്തസ്യനൈകഷീ। പുഷ്പോത്കടാഭൂത് പ്രഥമാ തത്പുത്രോഭൂദ്ധനേശ്വരഃ

ബ്രഹ്മാവിന്റെ മകനായ പുലസ്ത്യന് നായികഷിയിലൂടെ വിശ്രവാസ് എന്ന മകൻ ജനിച്ചു; പുഷ്പോത്കടാ ആദ്യഭാര്യ, അവളുടെ മകനാണ് ധനേശ്വരൻ.

നൈകഷ്യാം രാവണോ ജജ്ഞേ വിംശദ്ബാഹുര്ദ്ദശാനനഃ। തപസാ ബ്രഹ്മദത്തേന വരേണ ജിതദൈവതഃ

നായികഷിയിൽ നിന്ന് ഇരുപത് കൈകളും പത്ത് തലകളും ഉള്ള രാവണൻ ജനിച്ചു; ബ്രഹ്മാവിന്റെ വരത്താൽ, കഠിനതപസ്സിലൂടെ, ദേവന്മാരെ ജയിച്ചു.

കുമ്ഭകര്ണഃ സനിദ്രോഽഭൂദ്ധര്മ്മിഷ്ഠോഽഭൂദ്ധിഭീഷണഃ। സ്വസാ ശൂര്പണഖാ തേഷാം രാവണാന്മേഘനാദകഃ

കുംഭകർണൻ എപ്പോഴും ഉറക്കത്തിൽ ആയിരുന്നു, വിഭീഷണൻ ധാർമ്മികനായിരുന്നു; അവരുടെ സഹോദരി ശൂര്പണഖ, രാവണന്റെ മകൻ മേഘനാദൻ.

ഇന്ദ്രം ജിത്വേന്ദ്രജിച്ചാഭൂദ്രാവണാദധികോ ബലീ। ഹതസ്ത്വയാ ലക്ഷമണേന ദേവാദേഃ ക്ഷേമമിച്ഛതാ

ഇന്ദ്രനെ ജയിച്ച ഇന്ദ്രജിത്, രാവണനേക്കാൾ ശക്തിയുള്ളവനായിരുന്നു; നീയും ലക്ഷ്മണനും ദേവന്മാരുടെ ക്ഷേമം ആഗ്രഹിച്ച് അവനെ സംഹരിച്ചു.

ഇത്യുക്ത്വാ തേ ഗതാ വിപ്രാ അഗസ്ത്യാദ്യാ നമസ്കൃതാഃ। ദേവപ്രാര്ഥിതരാമോക്തഃ ശത്രുഘ്നോ ലവണാര്ദ്ദനഃ

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞശേഷം അഗസ്ത്യന്മാരും മറ്റു മഹർഷിമാരും ആദരപൂർവ്വം യാത്രയായി; ദേവന്മാരുടെ അപേക്ഷപ്രകാരം, രാമൻ ശത്രുഘ്നന്റെ, ലവണാസുരനെ ജയിച്ച കഥ പറഞ്ഞു.

അഭൂത് പൂര്മ്മഥുരാ കാചിദ് രാമോക്തോ ഭരതോഽവധീത്। കോടിത്രയഞ്ച ശൈലൂഷപുത്രാണാം നിശിതൈഃ ശരൈഃ

ഒരിക്കൽ മഥുര എന്നൊരു നഗരം ഉണ്ടായിരുന്നു. രാമന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം ഭരതൻ അതിനെ നശിപ്പിച്ചു; അപ്പോൾ, നടന്മാരുടെ മക്കളായ മൂന്ന് കോടി പേരെ കൂര്മ്മയുള്ള അമ്പുകൾകൊണ്ട് കൊല്ലുകയും ചെയ്തു.

ശൈലൂഷം ദുപ്ടഗന്ധര്വം സിന്ധുതീരനിവാസിനമ്। തക്ഷഞ്ച പുഷ്കരം പുത്രം സ്ഥാപയിത്വാഥ ദേശയോഃ

ആ നടൻ, ദുഷ്ടനായ ഗന്ധർവ്വൻ, സിന്ധു നദിക്കരയിൽ താമസിച്ചവൻ, അവന്റെ മക്കളായ തക്ഷനും പുഷ്കരനും ആ ദേശങ്ങളിൽ വിട്ടുപോയി.

ഭരതോഗാത്സശത്രുഘ്നോ രാഘവം പൂജയന് സ്ഥിതഃ। രാമോ ദുഷ്ടാന്നിഹത്യാജൌ ശിഷ്ടാന് സമ്പാല്യ മാനവഃ

ഭരതനും ശത്രുഘ്നനും ചേർന്ന് യാത്രയായി; രാഘവൻ അവിടെ തന്നെ തുടരുമ്പോൾ അവനെ ആദരിക്കുകയും ചെയ്തു. രാമൻ യുദ്ധത്തിൽ ദുഷ്ടരെ സംഹരിച്ചു, ശേഷിച്ചവരെ ധർമ്മപരമായി സംരക്ഷിച്ചു.

പുത്രൌ കുശല്വൌ ജാതൌ വാല്മീകേരാശ്രമേ വരൌ। ലോകാപവാദാത്ത്യക്തായാം ജ്ഞാതൌ സുചരിതശ്രവാത്

വാൽമീകിയുടെ ആശ്രമത്തിൽ കുശനും ലവനും എന്ന രണ്ടു ഉത്തമ പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു. ലോകം അപവാദം പറഞ്ഞതിനാൽ സീതയെ ഉപേക്ഷിച്ചെങ്കിലും, അവരുടെ നല്ല പെരുമാറ്റം എല്ലാവർക്കും അറിയപ്പെട്ടു.

രാജ്യേഭിഷിച്യ ബ്രഹ്മാഹമസ്മീതി ധ്യാനതത്പരഃ। ദശവര്ഷസഹസ്ത്രാണി ദശവര്ഷസതാനി ച

പുത്രന്മാരെ രാജസിംഹാസനത്തിൽ ഇരുത്തിയശേഷം, രാമൻ 'ഞാനാണ് ബ്രഹ്മം' എന്ന ധ്യാനത്തിൽ മുഴുകി, പത്ത് ആയിരം വർഷവും പത്ത് നൂറ് വർഷവും അങ്ങനെ കഴിഞ്ഞു.

അഗ്നിരുവാച ഹരിവംശമ്പ്രവക്ഷയാമി വിഷ്ണുനാഭ്യമ്ബുജാദജഃ । ബ്രഹ്മണോത്രിസ്തതഃ സോമഃ സോമാജ്ജാതഃ പുരൂരവാഃ

അഗ്നി പറഞ്ഞു: ഞാൻ ഇപ്പോൾ ഹരിയുടെ വംശം പറയാം. വിഷ്ണുവിന്റെ നാഭികമലത്തിൽ നിന്ന് ബ്രഹ്മാവു ജനിച്ചു; അവനിൽ നിന്ന് അത്രി, അത്രിയിൽ നിന്ന് സോമൻ, സോമനിൽ നിന്ന് പുരൂരവസ് ജനിച്ചു.

തസ്മാദായുരഭൂത്തസ്മാന്നഹുഷോഽതോ യയാതികഃ। യദുഞ്ച തുര്വസുന്തസ്മാദ്ദേവയാനീ വ്യജായത

അവനിൽ നിന്ന് ആയു, പിന്നെ നഹുഷൻ, പിന്നെ യയാതി; അവനിൽ നിന്ന് യദു, തുര്വസു, അവരിൽ നിന്ന് ദേവയാനി ജനിച്ചു.

ദ്രുഹ്യഞ്ചാനുഞ്ച പൂരുഞ്ച ശര്മ്മിഷ്ഠാ വാര്ഷപര്വണീ। യദോഃ കുലേ യാദവാശ്ച വസുദേവസ്തദുത്തമഃ

ദ്രുഹ്യു, അനു, പുരു എന്നിങ്ങനെ മക്കൾ ജനിച്ചു; വൃഷപർവന്റെ മകളായ ശർമിഷ്ഠയും. യദുവിന്റെ വംശത്തിൽ യാദവന്മാരും, അവരിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനനായത് വസുദേവനും.

ഭൂവോ ഭാരാവതാരാര്ഥം ദേവക്യാം വസുദേവതഃ। ഹിരണ്യകശിപോഃ പുത്രാഃ ഷഡ്‌ഗര്ഭാ യോഗനിദ്രയാ

ഭൂമിയുടെ ഭാരമൊഴിക്കാൻ വസുദേവനും ദേവകിയും ചേർന്ന് ഹിരണ്യകശിപുവിന്റെ ആറു പുത്രന്മാർ യോഗമായയുടെ സഹായത്തോടെ ജനിച്ചു.

വിഷ്ണുപ്രയുക്തയാ നീതാ ദേവകീജഠരം പുരാ । അഭൂച്ച സപ്തമോ ഗര്ഭോ ദേവക്യാ ജഠരാദ് ബലഃ

വിഷ്ണുവിന്റെ ശക്തിയാൽ അവർ ദേവകിയുടെ ഗർഭത്തിൽ കൊണ്ടുവന്നു. ദേവകിയുടെ ഗർഭത്തിൽ നിന്നു ഏഴാമത്തെ ഗർഭം ബാലരാമനായി.

സങ്‌ക്രാമിതോഽഭൂദ്രോഹിണ്യാം രൌഹിണേയസ്തതോ ഇരിഃ । കൃഷ്ണാഷ്ടമ്യാഞ്ച നഭസി അര്ദ്ധരാത്രേ ചതുര്ഭുജഃ

അവൻ രോഹിണിയുടെ ഗർഭത്തിലേക്ക് മാറ്റപ്പെട്ടു, അതുകൊണ്ട് രോഹിണേയൻ എന്നായി. കൃഷ്ണപക്ഷത്തിലെ അഷ്ടമിയാഴ്ച അർദ്ധരാത്രിയിൽ നാലു കൈകളോടെ ജനിച്ചു.

ദേവക്യാ വസുദേവേന സ്തുതോ ബാലോ ദ്വിബാഹുകഃ । വസുദേവഃ കംസഭയാദ്യസോദാശയനേഽനയത്

രണ്ടു കൈകളുള്ള ആ കുഞ്ഞിനെ ദേവകിയും വസുദേവനും സ്തുതിച്ചു; കംസനെ ഭയന്ന് വസുദേവൻ അവനെ യശോദയുടെ കിടക്കയിൽ കൊണ്ടുപോയി.

യശോദാവാലികാം ഗൃഹ്യ ദേവകീശയനേഽനയത് । കംസോ ബാലധ്വനിം ശ്രുത്വാ താഞ്ചിക്ഷഏപ ശിലാതലേ

യശോദയുടെ മകളെ എടുത്ത് ദേവകിയുടെ കിടക്കയിൽ വെച്ചു; ബാലന്റെ കരയുന്ന ശബ്ദം കേട്ട കംസൻ അവളെ കല്ലിൽ എറിഞ്ഞു.

വാരീതോപി സ ദേവക്യാ മൃത്യുര്ഗര്ഭോഷ്ടമോ മമ। ശ്രുത്വാഽശരീണീം വാചം മത്തോ ഗര്ഭാസ്തു മാരിതാഃ

എങ്കിലും ദേവകിയുടെ എട്ടാമത്തെ ഗർഭമായ അവൾ, എന്റെ രൂപത്തിൽ കംസന്റെ മരണമായി. എന്റെ ശരീരമില്ലാത്ത ശബ്ദം കേട്ട് കംസൻ ഗർഭങ്ങളെ കൊല്ലുകയായിരുന്നു.

സമര്പിതാസ്തു ദേവക്യാ വിവാഹസമയേരിതാഃ। സാ ക്ഷിപ്താ ബാലികാ കംസമാകശസ്ഥാബ്രവീദിദമ്

വിവാഹസമയത്ത് ദേവകിക്ക് നൽകിയവരെ അവൻ നശിപ്പിച്ചു; എന്നാൽ ആ കുഞ്ഞ് കംസൻ എറിഞ്ഞപ്പോൾ ആകാശത്തിൽ നിന്ന് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.

കിം മയാ ക്ഷിപ്തായാ കംസ ജാതോ യസ്ത്വാം വധിഷ്യതി। സര്വസ്വഭൂതോ ദേവാനാം ഭൂഭാരഹരണായ സഃ

'എനിക്ക് നിന്നെ എറിഞ്ഞിട്ട് എന്ത്? നിന്നെ കൊല്ലാൻ ജനിച്ചവൻ ഇതിനകം വന്നിരിക്കുന്നു; ദേവന്മാരുടെ സാരമായ അവൻ ഭൂഭാരം കുറയ്ക്കാൻ വന്നിരിക്കുന്നു.'

ഇത്യുക്ത്വാ സാ ച സുമ്ഭാദീന് ഹത്വേന്ദ്രേണ ച സംസ്തുതാ। ആര്യാ ദുര്ഗാ വേദഗര്ഭാ അമ്ബികാ ഭദ്രകാല്യപി

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞശേഷം, സുംബാദികളെ സംഹരിച്ച് ഇന്ദ്രനാൽ സ്തുതിക്കപ്പെട്ട അവൾ ആര്യ, ദുർഗ്ഗ, വേദങ്ങളുടെ ഗർഭം, അംബിക, ഭദ്രകാളി എന്നിവളാണ്.

ഭദ്രാ ക്ഷോമ്യാ ക്ഷേമകരീ നൈകബാഹുര്നമാമി താമ്। ത്രിസന്ധ്യം യഃ പഠേന്നാമ സര്വാന് കാമാനവാപ്നുയാത്

ഭദ്ര, ക്ഷോമ്യ, ക്ഷേമകരി, അനേകം കൈകളുള്ളവൾ—ഞാൻ അവളെ നമസ്കരിക്കുന്നു. ആരെങ്കിലും ദിവസത്തിൽ മൂന്നു പ്രഭാതങ്ങളിലും അവളുടെ നാമം ജപിച്ചാൽ എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും ലഭിക്കും.

കംസോപി പൂതനാദീംശ്ച പ്രൈഷയദ് ബാലനാശനേ। യശോദാപതിനന്ദായ വസുദേവേന ചാര്പിതൌ

കംസനും കുട്ടിയെ കൊല്ലാൻ പൂതനയെയും മറ്റും അയച്ചു. വസുദേവൻ യശോദയെയും നന്ദനെയും കുട്ടിയെ കാത്തുസൂക്ഷിക്കാൻ ഏൽപ്പിച്ചു.

രക്ഷണായ ച സംസാദേര്ഭീതേനൈവ ഹി ഗോകുലേ। രാമകൃഷ്ണൌ ചേരതുസ്തൌ ഗോഭിര്ഗോപാലകൈഃ സഹ

അവരെ രക്ഷിക്കാൻ ഭയത്താൽ രാമനും കൃഷ്ണനും ഗോക്കുലത്തിൽ പശുക്കളോടും കുരുന്ന് ഗോപന്മാരോടും കൂടെ സഞ്ചരിച്ചു.