വാത ഇത്യാദിഭിശ്ചാര്ചേദോന്നമോ വായവേപി വാ। അഗച്ഛ സോമ സബല ഗദാഹസ്ത സവാഹന
'വാത' തുടങ്ങിയ മന്ത്രങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച്, അല്ലെങ്കിൽ 'വായുവിന് നമസ്കാരം' എന്ന മന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച് ആരാധിക്കണം. 'സോമാ, ശക്തിയോടെ, ഗദ കൈവശമുള്ളവനേ, വാഹനത്തോടൊപ്പം വരിക.'
രക്ഷ ത്വമുത്തരദ്വാരം സകുവേര നമോസ്തു തേ। സോമം രാജാനമിതി വാ യജേത്സോമായ വൈ നമഃ
'കുബേരനോടൊപ്പം വടക്കേ വാതിൽ കാത്തു രക്ഷിക്കണം; നമസ്കാരം.' അല്ലെങ്കിൽ 'സോമം രാജാവിനെ' എന്ന മന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച്, 'സോമായ നമസ്കാരം' എന്ന് ആരാധിക്കാം.
ആഗച്ഛേശാന സബല ശൂലഹസ്ത വൃഷസ്ഥിത। യജ്ഞമണ്ഡപസ്യൈശാനീം ദിശം രക്ഷ നമോസ്തു തേ
'ഈശാനാ, ശക്തിയോടെ, ത്രിശൂലം കൈവശമുള്ളവനേ, കാളയിൽ ഇരിക്കുന്നവനേ, യജ്ഞശാലയുടെ ഈശാന്യദിശയെ കാത്തു രക്ഷിക്കണം; നമസ്കാരം.'
ഈശാനമസ്യേതി യജേദീശാനായ നമോഽപി വാ। ബ്രഹ്മന്നാഗച്ഛ ഹംസസ്യ സ്രുക്സ്രുവവ്യഗ്രഹസ്തക
'ഈശാനമസ്യ' എന്ന മന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച്, അല്ലെങ്കിൽ 'ഈശാനായ നമസ്കാരം' എന്ന് ഈശാനനെ ആരാധിക്കണം. 'ബ്രഹ്മനേ, ഹംസത്തിൽ ഇരിക്കുന്നവനേ, സ്രുക് സ്രുവു കൈവശമുള്ളവനേ, വരിക.'
സലോകോദ്ര്ധ്വാം ദിശം രക്ഷ യജ്ഞസ്യാജ നമോസ്തു തേ। ഹിരണ്യഗര്ഭേതി യജേന്നമസ്തേ ബ്രഹ്മണേപി വാ
'നിന്റെ ലോകത്തോടൊപ്പം മേലുള്ള ദിശയെ കാത്തു രക്ഷിക്കണം, യജ്ഞത്തിന്റെ അജനായവനേ, നമസ്കാരം.' 'ഹിരണ്യഗർഭ' എന്ന മന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച്, അല്ലെങ്കിൽ 'ബ്രഹ്മനേ നമസ്കാരം' എന്ന് ആരാധിക്കണം.
അനന്താഗച്ഛ ചക്രാഢ്യ കൂര്മ്മസ്ഥാഹിഗണേശ്വര। അധോദിശം രക്ഷ രക്ഷ അനന്തേശ നമോസ്തു തേ
'അനന്താ, ചക്രം കൈവശമുള്ളവനേ, അഹിഗണങ്ങളുടെ ഇശ്വരനേ, ആമയിൽ ഇരിക്കുന്നവനേ, കീഴ്ഭാഗം കാത്തു രക്ഷിക്കണം, രക്ഷിക്കണം; അനന്തേശാ, നമസ്കാരം.'
നമോസ്തു സര്പേതി യജേദനന്തായ നമോപി വാ
ആ പാമ്പിനോട് 'പാമ്പേ, നമസ്കാരം' എന്നു പറഞ്ഞ് വന്ദനം ചെയ്യുകയോ, അനന്തനെക്കായി യാഗം നടത്തുകയോ, അല്ലെങ്കിൽ അതിന് വേണ്ടി നമസ്കാരം അർപ്പിക്കുകയോ വേണം.
ഭഗവാനുവാച ഭൂമേഃ പരിഗ്രഹം കുര്യ്യാത് ക്ഷിപേദ് വ്രീഹീംശ്ച സര്ഷപാന്। നാരസിംഹേന രക്ഷോഘ്നാന് പ്രോക്ഷയേത് പഞ്ചഗവ്യതഃ
ഭഗവാൻ പറഞ്ഞു: ഭൂമി അളക്കി അതിന്റെ അതിരുകൾ നിർണ്ണയിച്ച്, അരി, കടുക് വിതറി, നരസിംഹ മന്ത്രം ഉച്ചരിച്ച് പശുവിന്റെ അഞ്ചു ഉത്പന്നങ്ങൾ കൊണ്ടു അവയെ തളിച്ച് ദോഷങ്ങൾ നീക്കണം.
ഭൂമിം ഘടേ തു സമ്പൂജ്യ സരത്നേ സാങ്ഗകം ഹരിമ്। അസ്ത്രമന്ത്രേണ കരകം തത്ര ചാഷ്ടശതം യജേത്
ഒരു മടക്കത്തിൽ ഭൂമിയെ കിണ്ണത്തിൽ പൂജിച്ച്, രത്നങ്ങളും മറ്റു ആവശ്യമായ വസ്തുക്കളും മഞ്ഞ നിറവും ചേർത്ത്, ആയുധമന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച് അവിടെ നൂറിനെട്ട് ഹോമങ്ങൾ നടത്തണം.
അച്ഛിന്നധാരയാ സിഞ്ചന് വ്രീഹീന് സംസ്കൃത്യ ധാരയേത്। പ്രദക്ഷിണം പരിഭ്രാമ്യ കലശം വികിരോപരി
തുടർച്ചയുള്ള ഒരു ജലധാരയിൽ തയ്യാറാക്കിയ അരി തളിച്ച് വയ്ക്കണം; പിന്നെ കലശം വലതുഭാഗത്തേക്ക് ചുറ്റി, ആ അരി ചുറ്റും വിതറി ഇടണം.
സവസ്ത്രേ കലശേ ഭൂയഃ പൂജയേദച്യുതം ശ്രിയമ്। യോഗേ യോഗേതി മന്ത്രേണ ന്യസേച്ഛയ്യാന്തു മണ്ഡലേ ഷ
വസ്ത്രം കലശത്തിൽ വിരിച്ച് വീണ്ടും അച്യുതനും ശ്രീദേവിയെയും പൂജിച്ച്, 'യോഗം, യോഗം' എന്ന മന്ത്രം ഉച്ചരിച്ച് അവരെ മണ്ഡലത്തിലെ ആറു ദിക്കുകളിലുമുള്ള കിടക്കയിൽ സ്ഥാപിക്കണം.
കുശോപരി തൂലികാഞ്ച ശയ്യായാം ദിഗ്വിദിക്ഷു ച। വിദ്യാധിപാന് യജേദ്വിഷ്ണും മധുഘാതം ത്രിവിക്രമമ്
കുശത്തിരിയും തൂശും കിടക്കയിൽ, എല്ലാ ദിക്കുകളിലും, വിദ്യയുടെ അധിപതിയായ വിഷ്ണുവിനെ, മധുഘാതനെയും ത്രിവിക്രമനെയും ഭക്തിപൂർവ്വം പൂജിക്കണം.
വാമനം ദിക്ഷു വായ്വാദൌ ശ്രീധരഞ്ച ഹൃഷീകപമ്। വിദ്യാധിപാന് യജേദ്വിഷ്ണും മധുഗാതം ത്രിവിക്രമമ്
വായു തുടങ്ങിയ ദിക്കുകളിൽ വാമനനെയും, ശ്രീധരനെയും, ഹൃഷീകേശനെയും, വിദ്യയുടെ അധിപതിയായ വിഷ്ണുവിനെയും, മധുഘാതനെയും, ത്രിവിക്രമനെയും പൂജിക്കണം.
അഭ്യര്ച്യ പഞ്ചാദൈശാന്യാം ചതുഷ്കുമ്ബേ സവേദികേ। സ്നാനമണ്ഡപകേ സര്വദ്രവ്യാണ്യാനീയ നിക്ഷിപേത്
ഈശാന്യദിക്കിൽ അഞ്ചു പാത്രങ്ങളോടും വേദികയിലും പൂജ നടത്തി, എല്ലാ സാമഗ്രികളും സ്നാനമണ്ഡപത്തിൽ കൊണ്ടുപോയി അവിടെ വയ്ക്കണം.
സ്നാനകുമ്ഭേഷു കുമ്ഭാം സ്താം ശ്ചതുര്ദിക്ഷ്വധിവാസയേത്। കല്ശാഃ സ്ഥാപനീയാസ്തു അഭിഷേകാര്ഥമാദരാത്
സ്നാനപാത്രങ്ങളിൽ നാലു ദിക്കുകളിലും കലശങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ച്, അഭിഷേകത്തിനായി അവയെ യോജിച്ചിട്ടു സൂക്ഷിക്കണം.
വടോദുമ്ബരകാശ്വത്ഥാംശ്വമ്പകാശോകശ്രീ ദ്രുമാന് । പലാശാര്ജുനപ്ലക്ഷാംസ്തു കദമ്ബവകുലാമ്രകാന്
വടം, ഉദുംബരം, അശ്വത്തം, ചമ്പകം, അശോകം, ശ്രീവൃക്ഷം, പലാശം, അർജുനം, പ്ലക്ഷം, കടമ്പ, ബകുലം, മാവു എന്നിവയുടെ ശാഖകൾ ശേഖരിക്കണം.
പല്ലവാംസ്തു സമാനീയ പൂര്വകുമ്ഭേ വിനിക്ഷിപേത്। പദ്മകം രോചനാം ദൂര്വ്വാ ദര്ഭപിഞ്ജലമേവ ച
പുതിയ ഇലകൾ ശേഖരിച്ചു കിഴക്കേ കലശത്തിൽ വയ്ക്കണം; കൂടാതെ പത്മകം, രോചന, ദുർവാ, ദർഭയുടെ കെട്ട് എന്നിവയും ചേർക്കണം.
ജാതീപുഷ്പം കുന്ദപുഷ്പഞ്ചന്ദനം രക്തചന്ദനമ്। സിദ്ധാര്ഥം തഗരഞ്ചൈവ തണ്ഡുലം ദക്ഷിണേ ന്യസേത്
ജാതിപൂവ്, കുണ്ടപൂവ്, ചന്ദനം, ചുവന്ന ചന്ദനം, സിദ്ധാർത്ഥം, തഗരം, അരി എന്നിവ വലതുഭാഗത്ത് വയ്ക്കണം.
സുവര്ണം രജതഞ്ചൈവ കൂലദ്വയമൃദന്തഥാ। നദ്യാഃ സമുദ്രഗാമിന്യാ വിശേഷാത് ജാഹ്രവീമൃദമ്
പൊന്നും വെള്ളിയും, രണ്ട് തരത്തിലുള്ള നദീതട മണ്ണും, പ്രത്യേകിച്ച് സമുദ്രത്തിലേക്ക് ഒഴുകുന്ന ജാഹ്നവീ നദിയിലെ മണ്ണും വയ്ക്കണം.
ഗോമയഞ്ച യവാന് ശാലീംസ്തിലാംശ്ചൈവാപരേ ന്യസേത്। വിഷ്ണുപര്ണീ ശ്യാമലതാം ഭൃങ്ഗരാജം ശതാധരീമ്
പശുവിന്റെ ചാണകം, യവം, അരി, എള്ള്, വിഷ്ണുപർണി, ശ്യാമലത, ഭൃംഗരാജം, ശതാധരി എന്നിവയും വയ്ക്കണം.
സഹദേവാം മഹാദേവീം ബലാം വ്യാഘ്നീം സലക്ഷ്മണാമ്। ഐസാന്യാമപരേ സുമ്ഭേ മഹ്ഗല്യാന്വിനിവേശയേത്
സഹദേവി, മഹാദേവി, ബല, ലക്ഷണങ്ങളുള്ള വ്യാഘ്നി എന്നിവയും, ഈശാന്യദിക്കിൽ മറ്റു ശുഭദ്രവ്യങ്ങളും വയ്ക്കണം.
വല്മീകമൃത്തികാം സപ്തസ്ഥാനോത്ഥാമപരേ ന്യസേത്। ജാഹ്നതീവാലുകാതോയം വിന്യസേദപരേ ഘടേ
വെള്ളാരിമണ്ണും ഏഴു സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള മണ്ണും വേറെ വയ്ക്കണം; മറ്റൊരു കലശത്തിൽ ജാഹ്നവീ നദിയിലെ മണലും വെള്ളവും വയ്ക്കണം.
വരാഹവൃഷനാഗേന്ദ്രവിഷാണോദ്ധൃതമൃത്തികാമ്। മൃത്തികാം പദ്മമൂലസ്യ കുശസ്യ ത്വപരേ ന്യസേത്
വരാഹത്തിന്റെ ദന്തത്തിൽ നിന്നുള്ള മണ്ണും കാളയുടെ വൃശ്യത്തിൽ നിന്നുള്ളതും ആനയുടെ കൊമ്പിൽ നിന്നുള്ളതും, കൂടാതെ താമരയുടെ വേരിലും കുശയിലും നിന്നുള്ള മണ്ണും വേറെ വയ്ക്കണം.
തീര്ഥപര്വതമൃദ്ഭിസ്ച യുക്തമപ്യപരേ ന്യസേത്। നാഗകേശരപുഷ്പഞ്ച കാശ്മീരമപരേ ന്യസേത്
തീർത്ഥങ്ങളിലും പർവതങ്ങളിലും നിന്നുള്ള മണ്ണും വേറെ വയ്ക്കണം; മറ്റൊരു കലശത്തിൽ നാഗകേശരപൂവും കാശ്മീരവും വയ്ക്കണം.
ചന്ദ നാഗുരുകര്പൂരൈഃ പുഷ്പം ചൈവാപരേ ന്യസേത്। വൈദൂര്യം വിദ്രുമം മുക്താം സ്ഫടികം വജ്രമേവ ച
മറ്റുള്ളവർ ചന്ദനം, നാഗരമൂലം, കർപ്പൂരം, പൂക്കൾ, കൂടാതെ വൈഡൂര്യം, പവഴ, മുത്ത്, സ്ഫടികം, വജ്രം എന്നിവയും അർപ്പിക്കണം.
ഏതാന്യേകത്ര നിക്ഷിപ്യ സ്ഥാപയേദ്ദേവസത്തമ। നദീനദതഡാഗാനാം സലിലൈരപരം ന്യസേത്
ഈവയറ്റെല്ലാം ഒരുമിച്ച് ഒരു സ്ഥലത്ത് വെച്ചശേഷം, നദികളുടെയും തടാകങ്ങളുടെയും കുളങ്ങളുടെയും വെള്ളം വേറൊരു സ്ഥലത്ത് വെക്കണം.
ഏകാശീതിപദേ ധാന്യാന്മണ്ഡപേ കലശാന് ന്യസേത്। ഗന്ധോദകാദ്യൈഃ സമ്പൂര്ണാന് ശ്രീസൂക്തേനാഭിമന്ത്രയേത്
തൊണ്ണൂറ്റിയൊന്ന് ഭാഗങ്ങളുള്ള മണ്ടപത്തിൽ ധാന്യങ്ങൾ നിറച്ച കലശങ്ങൾ, സുഗന്ധജലം മുതലായവ നിറച്ചവ, ശ്രീസൂക്തം ജപിച്ച് പ്രതിഷ്ഠിക്കണം.
യവം സിദ്ധാര്ഥകം ഗന്ധം കുശാഗ്രം ചാക്ഷതം തഥാ। ലിതാന് ഫലം തതാ പുഷ്പമഘ്യാര്ഥം പൂര്വതോ ന്യസേത്
യവം, സിദ്ധാർത്ഥകം, സുഗന്ധം, കുശാഗ്രം, അക്ഷതം, പഴം, പൂക്കൾ എന്നിവ പൂജയ്ക്ക് വേണ്ടി കിഴക്കേ ഭാഗത്ത് വെക്കണം.
പദ്മം ശ്യാമലതാം ദൂര്വാം വിഷ്ണുപര്ണീ കുശാംസ്തഥാ। പാദ്യാര്ഥം ദക്ഷിണേ ഭാഗേ മധുപര്ക്കം തു ദക്ഷിണേ
താമര, കറുത്തവള്ളി, ദർഭ, വിഷ്ണുപർണ്ണി, കുശഗൃഹം എന്നിവ പാദ്യത്തിന് ദക്ഷിണഭാഗത്ത് വെക്കണം. മധുപർകംയും ദക്ഷിണഭാഗത്താണ് വെക്കേണ്ടത്.
കക്കോലകം ലവങ്ഗഞ്ച തഥാ ജാതീഫലം ശുഭമ്। ഉത്തരേ ഹ്യാചമനായ അഗ്നൌ ദൂര്വാക്ഷതാന്വിതമ്
കക്കോളകം, ഗ്രാമ്പൂ, ജാതിപത്തിരി എന്നിവ ഉത്തരം ഭാഗത്ത് ആചമനത്തിന് വെക്കണം. അഗ്നിക്കായി ദർഭയും അക്ഷതവും ചേർക്കണം.