അഗ്നിപുരാണമ്

നരസിംഹോ വിവൃത്താസ്യോ വാമോരുക്ഷതദാനവഃ । തദ്വക്ഷോ ദാരയന്മാലീ സ്ഫുരച്ചക്രഗദാധരഃ

വായ് തുറന്ന നരസിംഹൻ ഇടതുകാലിൽ അസുരനെ പിടിച്ച്, അവന്റെ നെഞ്ച് കീറി, മാല അണിഞ്ഞ്, ദീപ്തമായ ചക്രവും ഗദയും കൈവശം വഹിക്കുന്നു.

ഛത്രീ ദണ്ഡീ വാമനഃ സ്യാദഥവാ സ്യാച്ചതുര്ഭുജഃ। രാമശ്ചാപേഷുഹസ്തഃ സ്യാത് ഖഡ്ഗീ പരസുനാന്വിതഃ

കുടയും ദണ്ഡും കൈവശമുള്ളവനായി വാമനൻ കാണപ്പെടുന്നു, അല്ലെങ്കിൽ നാലു കൈകളോടെയും; രാമൻ വില്ലും വാളും പരശുവും കൈവശം വഹിക്കുന്നു.

രാമശ്ചാപീ ശരീ ഖഡ്ഗീ ശങ്ഖീ വാ ദ്വിഭൂജഃ സ്മൃതഃ। ഗദാലാങ്ഗലധാരീ ച രാമോ വാഥ ചതുര്ഭുജഃ

രാമൻ വില്ലും അമ്പുകളും വാളും ശംഖവും അല്ലെങ്കിൽ രണ്ട് കൈകളോടെയും ഓർമ്മിക്കപ്പെടുന്നു; ഗദയും ഹലവും വഹിക്കുന്നവനായി അല്ലെങ്കിൽ നാലു കൈകളോടെയും.

വാമോര്ധ്വേ ലാങ്ഗലം ദദ്യാദധഃ ശങ്ഖം സുശോഭനമ്। മുഷലം ദക്ഷിണോര്ധ്വേ തു ചക്രഞ്ചാധഃ സുശോഭനമ്

ഇടത്തേ മുകളിൽ ഹലം വയ്ക്കണം; താഴെ മനോഹരമായ ശംഖം; വലത്തേ മുകളിൽ മുഷലം; താഴെ മനോഹരമായ ചക്രം വയ്ക്കണം.

ധനുസ്തൃണാന്വിതഃ കല്കീ മ്ലേച്ഛോത്സാദകരോദ്വിജഃ। അഥവാശ്വസ്ഥിതഃ ഖങ്ഗീ ശങ്ഖചക്രശരാന്വിതഃ

മുനിയാകുന്ന കല്കി ധനുസ്സും ദർഭയും കൈവശം വഹിച്ച് മ്ലേഛന്മാരെ നശിപ്പിക്കുന്നു; അല്ലെങ്കിൽ കുതിരപ്പുറത്ത് വാളും ശംഖം, ചക്രം, അമ്പുകൾ എന്നിവയും കൈവശം വഹിക്കുന്നു.

ലക്ഷണം വാസുദേവാദിനവകസ്യ വദാമി തേ। ദക്ഷിണോര്ധ്വേ ഗദാ വാമേ വാമോര്ധ്വേ ചക്രമുത്തമമ്

വാസുദേവൻ തുടങ്ങി ഒമ്പത് രൂപങ്ങളുടെ ലക്ഷണങ്ങൾ ഞാൻ പറയാം. വലതുവശം മുകളിലായി ഗദയും ഇടതുവശം മുകളിലായി ഉത്തമമായ ചക്രവും ഉണ്ട്.

ബ്രഹ്മേശൌ പാര്ശ്വഗൌ നിത്യം വാസുദേവോസ്തി പൂര്വവത്। ശങ്ഖീ സ വരദോ വാഥ ദ്വിഭുജോ വാ ചതുര്ഭുജഃ

ബ്രഹ്മാവും ഈശ്വരനും എപ്പോഴും വശങ്ങളിൽ നിലകൊള്ളുന്നു, വാസുദേവൻ മുമ്പത്തെ പോലെ തന്നെയാണ്. അവൻ ശംഖവും വരദമുദ്രയും പിടിച്ചിരിക്കുന്നു, രണ്ടുകൈകളോ നാലുകൈകളോ ഉണ്ടായിരിക്കും.

ലാങ്ഗലീ മുഷലീ രാമോ ഗദാപദ്മധരഃ സ്മൃതഃ। പ്രദ്യുമ്നോ ദക്ഷിണേ വജ്രം ശങ്ഖം വാമേ ധനുഃ കരേ

രാമൻ ലാങ്ങലവും മുഷലവും കൈവശം വഹിക്കുന്നവനായി ഓർക്കപ്പെടുന്നു. പ്രദ്യുമ്നൻ വലതുകൈയിൽ വജ്രവും ഇടതുകൈയിൽ ശംഖവും ധനുസും വഹിക്കുന്നു.

ഗദാനാഭ്യാവൃതഃ ഗ്രീത്യാ പ്രദ്യുമ്നോ വാ ധനുഃ ശരീ। ചതുര്ഭുജോനിരുദ്ധഃ സ്യാത്തഥാ നാരായണോ വിഭുഃ

പ്രദ്യുമ്നന്റെ കഴുത്തിന് ചുറ്റും ഗദകൾ ഉണ്ട്, അല്ലെങ്കിൽ അവൻ ധനുസും അമ്പും കൈവശം വഹിക്കുന്നു. അനിരുദ്ധനും മഹത്വമുള്ള നാരായണനും നാലുകൈകളുള്ളവരാണ്.

ചതുര്മുഖശ്ചതുര്വ്വാഹുര്ബ്ബൃഹജ്ജഠരമണ്ഡലഃ। ലമ്ബകൂര്ച്ചേ ജടായുക്തോ ബ്രഹ്മാ ഹംസാഗ്രവാഹനഃ

ബ്രഹ്മാവിന് നാല് മുഖങ്ങളും നാല് കൈകളും വിശാലമായ വയറും ഉണ്ട്. അവന്റെ ജട ചുരുളായി താഴേക്ക് തൂങ്ങി നിൽക്കുന്നു, ഹംസം ആണ് അവന്റെ വാഹനം.

ദക്ഷിണേ ചാക്ഷസൂത്രഞ്ച സ്രുവോ വാമേ തു കുണ്ഡികാ। ആജ്യസ്ഥാലീ സരസ്വതീ സാവിത്രീ വാമദക്ഷിണേ

വലതുകൈയിൽ അക്ഷസൂത്രമോ ഹോമദണ്ഡമോ ഉണ്ട്, ഇടതുകൈയിൽ കിണ്ണം. സരസ്വതിയും സാവിത്രിയും അവന്റെ ഇടത്തും വലത്തും നിലകൊള്ളുന്നു.

വിഷ്ണുരഷ്ടഭുജസ്താര്ക്ഷേ കരേ ഖഡ്ഗസ്തു ദക്ഷിണേ। ഗദാ ശരശ്ച വരദോ വാമേ കാര്മുകഖേടകേ

വിഷ്ണു എട്ട് കൈകളോടുകൂടി ഗരുഡനിൽ കയറി നിൽക്കുന്നു. വലതുകൈയിൽ വാൾ, ഇടതുകൈയിൽ ഗദ, അമ്പ്, വരദമുദ്ര, ധനുസ്, കവചം എന്നിവ ഉണ്ട്.

ചക്രശങ്ഖൌ ചതുര്ബാഹുര്ന്നരസിംഹശ്ചതുര്ഭുജഃ। ശങ്ഖചക്രധരോ വാപി വിദാരിതമഹാസുരഃ

നരസിംഹൻ നാലുകൈകളോടുകൂടി ചക്രവും ശംഖവും വഹിക്കുന്നു, അല്ലെങ്കിൽ ശംഖവും ചക്രവും കൈവശം വഹിച്ച് മഹാസുരനെ കീറി നശിപ്പിച്ചവനാണ്.

ചതുര്ബാഹുര്വരാഹസ്തു ശേഷുഃ പാണിതലേ ധൃതഃ। ധാരയന് ബാഹുനാ പൃഥ്വീം വാമേന കമലാധരഃ

വരാഹൻ നാലുകൈകളോടുകൂടി, ശേഷനെ കൈതലത്തിൽ പിടിച്ചിരിക്കുന്നു. ഒരു കൈകൊണ്ട് ഭൂമിയെ താങ്ങുന്നു, ഇടതുകൈയിൽ കമലം വഹിക്കുന്നു.

പാദലഗ്നാ ധരാ കാര്യ്യാ പദാ ലക്ഷ്മീര്വ്യവസ്ഥിതാ। ത്രൈലോക്യമോഹനസ്താര്ക്ഷ്യേ അഷ്ടവാഹുസ്തു ദക്ഷിണേ

ഭൂമി അവന്റെ കാലിൽ സ്ഥാപിക്കണം, ലക്ഷ്മി അവന്റെ കാലിൽ തന്നെ നിലകൊള്ളുന്നു. ഗരുഡനിൽ കയറി എട്ട് കൈകളോടുകൂടിയ രൂപം വലതുവശത്തുണ്ട്.

ചക്രം ഖഡ്ഗം ച മുഷലം അങ്കുശം വാമകേ കരേ। ശങ്കശാര്ങ്ഗഗദാപാശാന് പദ്മവീണാസമന്വിതേ

ഇടതുകൈയിൽ ചക്രം, വാൾ, മുഷലം, അങ്കുശം എന്നിവ ഉണ്ട്. കൂടാതെ ശംഖം, ധനുസ്, ഗദ, പാശം, കമലം, വീണ എന്നിവയും ചേർന്നിരിക്കുന്നു.

ലക്ഷ്മീഃ സരസ്വതീ കാര്യ്യേ വിശ്വരൂപോഽഥ ദക്ഷിണേ। മുദ്ഗരം ച തഥാ പാശം ശക്തിശൂലം ശരം കരേ

ലക്ഷ്മിയും സരസ്വതിയും ചിത്രീകരിക്കണം, വിശ്വരൂപം വലതുവശത്താണ്. കൈയിൽ മുദ്ഗരം, പാശം, ശക്തി, ത്രിശൂലം, അമ്പ് എന്നിവ ഉണ്ട്.

വാമേ ശങ്ഖഞ്ച ശാര്ങ്ഗഞ്ച ഗദാം പാശം ച തോമരമ്। ലാങ്ഗലം പരശും ദണ്ഡം ഛുരികാം ചര്മ്മക്ഷേപണമ്

ഇടതുകൈയിൽ ശംഖം, ധനുസ്, ഗദ, പാശം, തുമരം, ലാങ്ങലം, പരശു, ദണ്ഡം, കത്തി, ത്രോക്കാവുന്ന കവചം എന്നിവ ഉണ്ട്.

വിംശദ്‌ബാഹുശ്ചതുര്വ്വക്ത്രോ ദക്ഷിണസ്ഥോഥ വാമകേ। ത്രിനേത്രോ വാമപാര്ശ്വേന ശയിതോ ജലശായ്യപി

അവൻ ഇരുപത് കൈകളും നാല് മുഖങ്ങളും ഉള്ളവനാണ്, വലത്തും ഇടത്തും നിലകൊള്ളുന്നു. ഇടതുവശത്ത് മൂന്നു കണ്ണുകളും ഉണ്ട്, ജലത്തിൽ കിടക്കുന്ന രൂപവും കാണാം.

ശ്രിയാ ധൃതൈകചരണോ വിമലാദ്യാഭിരീഡിതഃ। നാഭിപദ്മചതുര്വക്ത്രോ ഹരിശങ്കരകോ ഹരിഃ

ശ്രീയുടെ ഒരു കാലിൽ താങ്ങ്, വിമലാദി ദേവികൾ പുകഴ്ത്തുന്നു. നാഭിയിൽ കമലവും നാല് മുഖങ്ങളും ഉള്ള ഹരി, ഹരിയും ശങ്കരനും ഒരുമിച്ചുള്ളവനാണ്.

ശൂലര്ഷ്ടിധാരീ ദക്ഷേ ച ഗദാചക്രധരോ പദേ। രുദ്രകേശവലക്ഷ്മാങ്ഗോ ഗൌരീലക്ഷ്മീസമന്വിതഃ

വലതുവശത്ത് ശൂലം, അഷ്ടി എന്നിവയും കാലിൽ ഗദയും ചക്രവും ഉണ്ട്. രുദ്രന്റെ മുടിയും ലക്ഷ്മിയുടെ ചിഹ്നങ്ങളും, ഗൗരിയും ലക്ഷ്മിയും കൂടെയുണ്ട്.

ശങ്ഖചക്രഗദാവേദപാണിശ്ചാശ്വശിരാ ഹരിഃ। വാമപാദോ ധൃതഃ ശേഷേ ദക്ഷിണഃ കൂര്മ്മപൃഷ്ഠഗഃ

ഹരി ശംഖം, ചക്രം, ഗദ, വേദങ്ങൾ എന്നിവ കൈവശം വഹിക്കുന്നു, കുതിരയുടെ തലയും ഉണ്ട്. ഇടക്കാൽ ശേഷനിൽ, വലതുകാൽ കുര്മ്മത്തിന്റെ പുറത്ത് ഉണ്ട്.

ദത്താത്രേയോ ദ്വിബാഹുഃ സ്യാദ്വാമോത്സങ്ഗേ ശ്രിയാ സഹ। വിഷ്വക്‌സേനശ്ചക്രഗദീ ഹലീ ശങ്ഖീ ഹരേര്ഗണഃ

ദത്താത്രേയൻ രണ്ടുകൈകളോടുകൂടി, ഇടത്തുചേർത്ത് ശ്രീയോടുകൂടി ഇരിക്കുന്നു. വിശ്വക്സേനൻ ചക്രം, ഗദ, ലാങ്ങലം, ശംഖം എന്നിവ വഹിക്കുന്ന ഹരിയുടെ ഗണമാണ്.

ഭഗവാനുവാച ചണ്ഡീ വിംശതിബാഹുഃ സ്യാദ്‌ബിഭ്രതീ ദക്ഷിണൈഃ കരഃ। ശൂലാസിശക്തിചക്രാണി പാശം ഖേടായുധാഭയമ്

ഭഗവാൻ പറഞ്ഞു: ചണ്ഡികയ്ക്ക് ഇരുപത് കൈകൾ ഉണ്ടാകണം. അവളുടെ വലതുകൈകളിൽ ത്രിശൂലം, വാൾ, കുന്തം, ചക്രം, പാശം, കവചം, ആയുധം, ഭയഭംഗി mudra എന്നിവ പിടിച്ചിരിക്കണം.

ഡമരും ശക്തികാം വാമൈര്ന്നാഗപാശഞ്ച ഖേടകമ്। കുഠാരാങ്കുശചാപാംശ്ച ഘണ്ടാധ്വജഗദാംസ്തഥാ

അവളുടെ ഇടതുകൈകളിൽ ഡമരു, കുന്തിക, പാമ്പ് പാശം, കവചം, കൊത്തുപരിച, ആങ്കുശം, വില്ല്, മണി, പതാക, ഗദ എന്നിവയും പിടിച്ചിരിക്കണം.

ആദര്ശമുദ്‌ഗരാന് ഹസ്തൈശ്ചണ്ഡീ വാ ദശബാഹുകാ। തദധോ മഹിഷശ്ഛിന്നമൂര്ദ്ധാ പാതിതമസ്തകഃ

ചണ്ഡികയെ പത്ത് കൈകളോടെ, കണ്ണാടി, ഉരുകോൽ എന്നിവ കൈവശംവെച്ച് കാണിക്കുന്നു; അവളുടെ താഴെ, മഹിഷാസുരൻ തലവെട്ടി വീണിരിക്കുന്നു.

ശസ്ത്രോദ്യതകരഃ ക്രുദ്ധസ്തദ്‌ഗ്രീവാസമ്ഭവഃ പുമാന്। ശൂലഹസ്തോ വമദ്രക്തോ രക്തസ്രങ്‌മൂര്ദ്ധജേക്ഷണഃ

അസുരന്റെ കഴുത്തിൽ നിന്നു ഒരു ക്രുദ്ധനായ പുരുഷൻ ആയുധം ഉയർത്തി പുറത്ത് വരുന്നു; അവൻ ത്രിശൂലം പിടിച്ചു, രക്തം ഒഴുകുന്നു, രക്തമാലയും രക്തനിറമുള്ള മുടിയും കണ്ണുകളും ഉണ്ട്.

സിഹേനാസ്വാദ്യമാനസ്തു പാശബദ്ധോ ഗലേ ഭൃശമ്। യാമ്യാങ്ഘ്ന്യാക്രാന്തസിഹാ ച സവ്യാങഘ്നിര്നീചഗാസുരേ

മഹിഷം ഒരു സിംഹം തിന്നുന്നു, കഴുത്തിൽ പാശം കെട്ടിയിരിക്കുന്നു; സിംഹത്തെ യാമ്യയുടെ ഇടതു കാൽ ചവിട്ടുന്നു, അസുരൻ താഴെ വീണിരിക്കുന്നു.

ചണ്ഡികേയം ത്രിനേത്രാ ച സശസ്ത്രാ രിപുമര്ദ്ദനീ। നവപദ്മാത്മകേ സ്ഥാനേ പൂജ്യാ ദുര്ഗാ സ്വമൂര്ത്തിതഃ

ഈ ചണ്ഡിക, മൂന്നു കണ്ണുകളും ആയുധങ്ങളും ഉള്ളവളാണ്, ശത്രുക്കളെ നശിപ്പിക്കുന്നവളാണ്; ഒമ്പത് ദളമുള്ള താമരയുടെ കേന്ദ്രത്തിൽ ദുർഗ്ഗയായി അവളുടെ സ്വരൂപത്തിൽ ആരാധിക്കണം.