ശനിയുടെ സമയത്ത് യുക്തമായ എല്ലാ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കും പതിനൊന്ന് ദിവസം അനുയോജ്യമാണ്; എന്നാൽ ജനന സമയത്ത്, ഇന്ദ്രന്റെ വില്ലിൽ, അല്ലെങ്കിൽ നേരിട്ട് മുഖാമുഖം വരുന്ന സമയത്ത് ആരും യാത്ര ആരംഭിക്കരുത്. ശുഭചിഹ്നങ്ങൾ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്ന തുടക്കത്തിൽ, വിജയത്തിനായി ഹരിയെ സ്മരിച്ച് യാത്ര ആരംഭിക്കണം. വൃത്തങ്ങളേക്കുറിച്ചുള്ള വിവരണത്തിന്റെ അവസാനം രാജാവിന് ചെയ്യേണ്ട സംരക്ഷണത്തെക്കുറിച്ച് ഞാൻ വിശദീകരിക്കാം. രാജ്യത്തിന്റെ ഏഴ് അവയവങ്ങൾ ഇപ്രകാരം: രാജാവ്, മന്ത്രിമാർ, കോട്ട, ധനശാല, ശിക്ഷ, സുഹൃത്ത്, പ്രദേശം—ഇവയാണ് ഒരു സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനങ്ങൾ. ഈ ഏഴ് അവയവങ്ങൾക്കുള്ള എല്ലാ തടസ്സങ്ങളും നീക്കം ചെയ്യണം; എല്ലാ വൃത്തങ്ങളിലും വളർച്ചയ്ക്കായി രാജാവ് ശ്രമിക്കണം. ഇവിടെ, സ്വന്തം വൃത്തം ആദ്യ വൃത്തമായി അറിയപ്പെടുന്നു; അതിന്റെ അയൽരാജാക്കന്മാർ ശത്രുക്കളാണ്, അവരുടെ ശത്രുക്കളും അതുപോലെ. കൂടെ ചേർന്ന സുഹൃത്ത് "സുഹൃത്ത്" എന്നും, അതിന് ശേഷം ശത്രുവിന്റെ സുഹൃത്ത്, സുഹൃത്തിന്റെ സുഹൃത്ത്, പിന്നെ സുഹൃത്തിന്റെ സുഹൃത്തിന്റെ ശത്രു എന്നിവരായി തിരിച്ചറിയണം. ഇതൊക്കെ മുമ്പ് വിശദീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്; ഇനി കേൾക്കുക: പിന്നിൽ പിടിക്കുന്നവൻ, പിന്നെ "ആക്രന്ദനം" എന്നറിയപ്പെടുന്നവൻ എന്നിവരും വരുന്നു. അതിനുശേഷം "ആക്രന്ദനത്തിന്റെ സാരം" എന്നറിയപ്പെടുന്ന മറ്റൊരാൾ വരുന്നു; ജയാഗ്രഹണം ആഗ്രഹിക്കുന്നവനും, ശത്രുവിനൊപ്പം ചേർന്നവനും, അതിൽ നിന്ന് മോചിതനായവനും ഈ നിലകൾ അനുഭവപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ ഇവിടെ പോലും ഉറപ്പായ വിധി പറയാനാവില്ല; നിയന്ത്രിക്കാനും അനുഗ്രഹിക്കാനും കഴിയുന്നവൻ "ഉദാസീനൻ" എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. എല്ലാവരെയും നിയന്ത്രിക്കാനും അനുഗ്രഹിക്കാനും കഴിയുന്നവൻ "മധ്യസ്ഥൻ" എന്നറിയപ്പെടുന്നു; അവൻ ഭൂമിയിലെ ശക്തനായ രാജാവാണ്. ശത്രുത്വത്തിനോ സൗഹൃദത്തിനോ വേണ്ടി ആരും ശത്രുവോ സുഹൃത്തോ അല്ല; ഈ വൃത്തം പന്ത്രണ്ടു രാജാക്കന്മാരാൽ ഘടിതമാണ് എന്നാണ് വിശദീകരിച്ചത്. മൂന്ന് വിധത്തിലുള്ള ശത്രുക്കളുണ്ട്: കുടുംബത്തിൽ നിന്നുള്ളവർ, സമീപവാസികൾ, കൃത്രിമമായി ഉണ്ടാകുന്നവർ; ഇതിൽ കുടുംബത്തിൽ നിന്നുള്ളവരാണ് ഏറ്റവും പ്രയാസമുള്ളവർ. സമീപവാസി എന്നതും കൃത്രിമമായ ശത്രുത്വം തന്നെയാണ്; പിന്നിൽ പിടിക്കുന്നവനും, ശത്രുവിന്റെ സുഹൃത്തുക്കളും ശത്രുക്കളാണ്. പിന്നിൽ പിടിക്കുന്നവനും, സ്വന്തം ആളുകളും ഉപായങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് ശമിപ്പിക്കണം; സുഹൃത്തിന്റെ സഹായത്തോടെ ശത്രുവിനെ നശിപ്പിക്കുന്നതിനെ പുരാതനർ പ്രശംസിച്ചിട്ടുണ്ട്. അടുത്തുള്ള സൗഹൃദം ശത്രുത്വത്തിലേക്ക് മാറാൻ സാധ്യതയുണ്ട്; അതിനാൽ, ജയിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ കഴിയുന്നെങ്കിൽ ബന്ധം വിച്ഛേദിക്കണം. ശക്തി വർദ്ധിച്ചാലും ശത്രുക്കളെ ഭയപ്പെടേണ്ടതില്ല; ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ ആശങ്കയുണ്ടാകാതിരിക്കാൻ, വിശ്വാസം നിലനിറുത്താൻ ശ്രമിക്കണം. പുഷ്കരൻ പറഞ്ഞു: ഞാൻ സമം, ഭേദം, ദാനം, ശിക്ഷ എന്നീ നയങ്ങൾ വിശദീകരിച്ചു; സ്വന്തം ദേശത്തിൽ ശിക്ഷയെക്കുറിച്ച് പറഞ്ഞു, ഇനി വിദേശരാജ്യങ്ങളിലെ ശിക്ഷയെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു. ശിക്ഷ രണ്ടുവിധമാണ്: തുറന്നതും രഹസ്യവുമായത്. കവർച്ച, ഗ്രാമനാശം, വിളനാശം, തീ വെക്കൽ എന്നിവ രഹസ്യ ശിക്ഷകളിൽപ്പെടുന്നു. തുറന്ന ശിക്ഷയിൽ വിഷം, തീ, വിവിധരീതിയിലുള്ള കൊല്ലലുകൾ, സദാചാരമുള്ളവരെയും ജലസ്രോതസ്സുകളെയും മലിനമാക്കലുമുണ്ട്. ശിക്ഷയുടെ പ്രയോഗം വിശദീകരിച്ചു; ഇനി ഭ്രാന്തം (അലക്ഷ്യം) കേൾക്കൂ: യുദ്ധത്തിൽ 'എനിക്ക് യാതൊരു ഭീഷണിയും ഇല്ല' എന്ന് രാജാവ് കരുതുമ്പോൾ, നഷ്ടം സംഭവിക്കാമെന്നും അതുപോലെ സഖ്യത്തിലൂടെ പോലും അതുണ്ടാകാമെന്നും പറയുന്നു. സമം കൊണ്ടുള്ള സ്ഥാനവും, ധനനഷ്ടം വരുത്തുന്ന ദാനവുമുണ്ട്. ഭേദം അല്ലെങ്കിൽ ശിക്ഷ നഷ്ടം വരുത്തുന്നുവെങ്കിൽ, അപ്പോൾ അലക്ഷ്യം സ്വീകരിക്കണം; 'അവൻ എനിക്ക് യാതൊരു ദോഷവും ചെയ്യാനാവില്ല.' എന്നപോലെയാണ്. അതുപോലെ, 'ഞാനും അവനെ ദോഷപ്പെടുത്താനാവില്ല' എന്ന നിലയിൽ, അപ്പോൾ അലക്ഷ്യം സ്വീകരിക്കണം. ശത്രുവിനെ അപമാനിക്കുകയും ദോഷം വരുത്തുകയും ചെയ്താൽ രാജാവ് നടപടി സ്വീകരിക്കണം. കപടതയുടെ മാർഗം ഞാൻ വിശദീകരിക്കാം: ശത്രുവിനെ ഭയപ്പെടുത്താൻ ശകുനങ്ങൾക്കും കപടവാക്കുകൾക്കും ഉപകാരപ്പെടണം, പ്രത്യേകിച്ച് അവൻ ക്യാമ്പ് ചെയ്തിരിക്കുന്നപ്പോൾ. വലിയ പക്ഷിയുടെ വാലിൽ വലിയ തീക്കൊല്ലി കെട്ടി, വിട്ടയക്കുക; അങ്ങനെ തീക്കൊല്ലി വീഴുന്നതായി കാണിക്കുക. ഇങ്ങനെ, അനേകം ദൃശ്യശകുനങ്ങൾ പ്രദർശിപ്പിക്കാം; വിവിധ തന്ത്രങ്ങളാൽ, മായകളാൽ ശത്രുക്കളിൽ ഭ്രാന്തം സൃഷ്ടിക്കാം. ഒരു വർഷം വ്രതം അനുഷ്ഠിച്ച സന്യാസികൾ ശത്രുവിന്റെ നാശം പ്രവചിക്കട്ടെ; ഭൂമി ജയിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന രാജാവ് ഇങ്ങനെ ശത്രുക്കളെ ഭയപ്പെടുത്തണം. ദൈവങ്ങളുടെ അനുഗ്രഹം സ്വന്തത്തിനായി പ്രഘോഷിക്കണം; ശത്രുവിനായി 'അവരുടെ സൈന്യം എത്തിയിരിക്കുന്നു, ഭയമില്ലാതെ ആക്രമിക്കൂ!' എന്ന സന്ദേശം നൽകണം. യുദ്ധം വരുമ്പോൾ 'മറ്റുള്ളവരെല്ലാം തോറ്റുപോയി' എന്നും, ശത്രു കൊല്ലപ്പെട്ടുവെന്ന് പ്രഖ്യാപിക്കുകയും, കൂക്കിളികളും ആഹ്ലാദവും നടത്തുകയും വേണം. ദൈവാനുജ്ഞയോടെ, സമരത്തിനായി സജ്ജനായ രാജാവിന്, ഇന്ദ്രനെ യോജിച്ച രീതിയിൽ, അത്ഭുതങ്ങൾ കാണിക്കേണ്ടതുണ്ട്. രാജാവ് തന്റെ ചതുരംഗിണി സൈന്യവും, സഖ്യങ്ങളും ദൈവങ്ങൾക്കായി പ്രദർശിപ്പിക്കണം; ശത്രുവിന്റെ മേൽ രക്തവൃഷ്ടി ഉണ്ടാക്കണം. ശത്രുക്കളുടെ മുറിച്ച തലകൾ കൊട്ടാരത്തിന്റെ മുൻവശത്ത് പ്രദർശിപ്പിക്കണം; ഇനി ഞാൻ ആറു തരം നയങ്ങളെ, പ്രത്യേകിച്ച് സഖ്യവും വൈരവും വിശദീകരിക്കാം. സന്ധി, യുദ്ധം, യാത്ര, നിലനിൽപ്പ്, ഭേദം, സംശയം—ഇവയാണ് ആറു നയങ്ങൾ. സന്ധി പാക്റ്റ് എന്നറിയപ്പെടുന്നു; വൈരം യുദ്ധം; ശത്രുവിനെ ജയിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നത് യാത്ര. സ്വന്തം ദേശത്ത് നിലനിൽക്കുന്നത് 'സ്ഥാനം' എന്നാണ്; പകുതി സൈന്യവുമായി മുന്നേറുന്നത് 'ഭേദം'. ഉദാസീനനോടോ മധ്യസ്ഥനോടോ ചേർന്ന് അഭയം തേടുന്നതാണ് 'ശരണം'; തുല്യശക്തിയുള്ളവനോടോ കൂടുതൽ ശക്തിയുള്ളവനോടോ സന്ധി ചെയ്യണം. ശക്തിഹീനനായ രാജാവ് ശക്തനായവനോട് നേരിട്ട് യുദ്ധം ചെയ്യണം; എന്നാൽ വിശുദ്ധസുഹൃത്ത് ഉണ്ടെങ്കിൽ ശക്തന്റെ അഭയം തേടണം. സ്ഥിരമായി ഇരുന്നു ശത്രുവിന്റെ പ്രവർത്തികൾ തടയാൻ കഴിയുന്നുവെങ്കിൽ രാജാവ് അങ്ങനെ ചെയ്യണം; അശുദ്ധസുഹൃത്ത് ഉണ്ടെങ്കിൽ യുദ്ധം ചെയ്യണം. ശക്തനായ രാജാവ് അശുദ്ധസുഹൃത്ത് ഉണ്ടെങ്കിൽ ഭേദം സ്വീകരിക്കണം; ശക്തനായവൻ ആക്രമിച്ചാൽ സംശയിക്കേണ്ടതില്ല. അപ്പോൾ അഭയം തേടുന്നതാണ് ഉത്തമം; ഈ നയങ്ങളിൽ അതാണ് ഏറ്റവും നല്ലത്. യാത്രയിൽ വലിയ നഷ്ടവും ചെലവും കഷ്ടവും ഉണ്ടാകും. ഇങ്ങനെ, രാജാവിന്റെ ഭരണനയങ്ങൾ, ശത്രുനാശം, സഖ്യങ്ങൾ, തന്ത്രങ്ങൾ എന്നിവ സാക്ഷാൽ ദൈവാനുജ്ഞയോടെ സ്മരണയോടെ, ഉത്തരവാദിത്വത്തോടെയും സൂക്ഷ്മതയോടെയും ആചരിക്കണമെന്ന് ആഗ്നേയപുരാണം ഉപദേശിക്കുന്നു.