ഒരു വിശാലമായ മണ്ഡപത്തിൽ, ദ്വാരപൂജാദികളെയും മന്ത്രോച്ചാരണങ്ങളെയും അനുസരിച്ച്, ആചാരങ്ങൾ പൂര്ത്തിയാക്കിയ ശേഷം, ആഘോരായുധം ഉപയോഗിച്ച് ആയിരം ഹോമങ്ങൾ നിർവ്വഹിക്കണമെന്ന് ആജ്ഞയുണ്ട്. അതിനുശേഷം, നിലം സമമാക്കി, മണ്ണ് ലേബിച്ച്, ദിശകൾ ശുദ്ധീകരിക്കണം; സ്വർണ്ണം, തൈര്, അക്ഷത എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച്, വലതുവശത്തേക്ക് രേഖകൾ വരയ്ക്കണം. കേന്ദ്രഭാഗത്തും ഈശാനകോണത്തും പൂർണ്ണകുംഭം സ്ഥാപിച്ച്, അതിൽ ശിവനെ ആരാധിക്കണം; അതിനുശേഷം, അർച്ചകനെ ആദരിച്ച് ആ കുംഭജലത്തിൽ ഉപകരണങ്ങൾ ശുദ്ധീകരിക്കണം. പുറത്തുള്ള ഭൂതഗണങ്ങളെ ശാന്തിപ്പെടുത്തി, ദിക്കുകളിലേക്ക് ഹോമം അർപ്പിച്ച്, നിലം തളിച്ച്, ഉപകരണങ്ങൾക്കും മറ്റുള്ളവയ്ക്കും അർച്ചന നടത്തണം. മറ്റൊരു കുംഭം, രണ്ടു വസ്ത്രങ്ങൾ കൊണ്ട് മൂടി, ഒരു ദ്വിജന്റെ ഭുജത്തിൽ സ്ഥാപിക്കണം; സംഗീതവും ഗായനവും ബ്രാഹ്മണരുടെ ഘോഷവും അകമ്പടിയാവണം. കുംഭത്തിന്റെയും പൂജ പൂർത്തിയായതിനു ശേഷം, ഹോംകുണ്ടത്തിനായുള്ള ശുഭമുഹൂർത്തത്തിൽ, മധുരം പുരണ്ടു ശുദ്ധീകരിച്ച ഉലുമരത്താൽ കുഴി തൊടണം. അവിടെ നിന്നു കിട്ടിയ മണ്ണ് ദക്ഷിണപശ്ചിമഭാഗത്ത് വയ്ക്കണം; കുംഭത്തിൽ നിന്നുള്ള ജലം കുഴിയിലേക്ക് ഒഴിച്ച്, അതു കിഴക്കോട്ട് ആഗ്രഹിച്ച അതിരിലേക്ക് നയിക്കണം. പിന്നെ, ഒരു നിമിഷം അവിടെ നിന്നു, ആ സ്ഥലത്തിന്റെ ചുറ്റും നടന്ന്, അതിരുകൾ ഈശാനമേഖലയ്ക്ക് വരെ വെള്ളം തളിച്ച് ശുദ്ധീകരിക്കണം. കുംഭം ചുറ്റി അര്ഘ്യാർപ്പണം നിർവ്വഹിക്കേണ്ടതാണെന്നും, അങ്ങനെ ആ ഭൂമി കൈവശപ്പെടുത്തണമെന്നും നിർദ്ദേശമുണ്ട്. ഭൂമി കല്ലുകട്ടിയോ വെള്ളമുള്ളതോ ആണെങ്കിൽ, ദോഷങ്ങൾ നീക്കുന്നതിനായി, മണ്ണ് കുഴിക്കണം; അകത്തുള്ള അന്യവസ്തു നീക്കേണ്ടത് ഒരു കന്യകയാണ്, വിധിപ്രകാരം. ഒരു പുരുഷന് മുടിയില്ല, പല്ലില്ല, പാൽ ഇല്ലെങ്കിൽ, അഗ്നിദ്വജത്തിൽ നിന്നും വീഴുന്ന ശുഭാക്ഷരങ്ങൾ അവിടെ അന്യവസ്തു ഉണ്ടെന്ന സൂചനയാണെന്ന് അറിയണം. അവയവങ്ങളുടെ വൈകല്യത്തിലോ, മൃഗങ്ങളുടെ പ്രവേശനം, ചലനം, ശബ്ദം എന്നിവയിലോ നിന്നു ദിശകളുടെ സൂചന മനസ്സിലാക്കണം. അഷ്ടമാതൃകകളുടെ ചിഹ്നം, ബോർഡിലോ നിലത്തോ രേഖപ്പെടുത്തണം; കിഴക്കിൽ നിന്ന് തുടങ്ങി എല്ലാ ദിശകളിലും ത thorn (ദോഷം) കണ്ടെത്താം. ഗ്രൂപ്പില്ലാത്തിടത്ത് ഇരുമ്പ് ഉപയോഗിക്കണം; 'ക' ഗ്രൂപ്പിൽ അഗ്നിയിൽ നിന്നുള്ള ചാരം, 'ച' ഗ്രൂപ്പിൽ വിറകു ചാരം, 'ട' ഗ്രൂപ്പിൽ ദക്ഷിണപശ്ചിമത്തിൽ അസ്ഥി ഉപയോഗിക്കണം. 'ത' ഗ്രൂപ്പിൽ ഇട്ടു കല്ല്, 'പ' ഗ്രൂപ്പിൽ തലയൊട്, 'യ' ഗ്രൂപ്പിൽ പുഴു പോലുള്ളത്, 'ശ' ഗ്രൂപ്പിൽ ലോഹം; 'ഹ' ഗ്രൂപ്പിൽ വെള്ളി; മറ്റു ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ദോഷകരമായ വസ്തുക്കൾ ഉപയോഗിക്കണം. വെള്ളം തളിച്ച്, എട്ട് വിരൽ വീതിയോളം മണ്ണ് നിറയ്ക്കണം. ഒരു അടി കുറഞ്ഞ ആഴത്തിൽ കുഴി കുഴിച്ച്, ആ കുഴിയിൽ തഴച്ച് മണ്ണ് നിറച്ച്, ഉരുളികൊണ്ട് അടിച്ച്, നിലം തേച്ച് സമമാക്കി, ഗുരു മുന്നോട്ട് പോവണം. പൊതുഹോമദ്രവ്യങ്ങൾ എടുത്ത്, വിശദമായി വിവരണമായിരിക്കും മണ്ഡപത്തിലേക്ക് പോകണം; ദ്വാരപൂജ നടത്തി, പടിഞ്ഞാറ് വാതിൽ വഴി അകത്തു കടക്കണം. അവിടെ, ആത്മശുദ്ധി, ഹോംകുണ്ടം, മണ്ഡപം, വളർച്ചക്കുള്ള പാത്രം, ദിശാപാലകർ, ശിവൻ എന്നിവരുടെ പൂജകളും, അഗ്നിയുടെ ജനനവും പൂജയും മുൻപ് പറഞ്ഞതുപോലെ നിർവഹിക്കണം. യജമാനനോടൊപ്പം, ശിലകൾക്ക് അഭിഷേകം നടത്താൻ മണ്ഡപത്തിലേക്ക് പോകണം. ക്ഷേത്രത്തിലെ ലിംഗത്തിനായി, കാൽ മുതലുള്ള ഭാഗങ്ങളുടെ പേരിൽ, എട്ട് വിരൽ ഉയരവും ചതുരവും നല്ലതുമായ ശിലകൾ വേണം. ശിലകൾ പാറയിൽ നിന്നായിരിക്കണം; കല്ല് ക്ഷേത്രത്തിൽ കല്ലുകൾ, ഇഷ്ടികക്ഷേത്രത്തിൽ ഇഷ്ടികകൾ ഉപയോഗിക്കണം. തൊമ്മത്തും മറ്റ് ചിഹ്നങ്ങളും, താമര ചിഹ്നങ്ങൾ, നന്ദ, ഭദ്ര, ജയ, ഋക്ത, പൂർണ്ണാ—ഇവയെ അഞ്ചാമത്തെതായാണ് കണക്കാക്കുന്നത്. ഇവയിൽ, താമര, മഹാതാമര, ശംഖ്, മകര, സമുദ്രം—ഇവയാണ് അഞ്ചു നിധികുംഭങ്ങൾ; ഇവ ക്രമത്തിൽ താഴെ സ്ഥാപിക്കണം. നന്ദ, ഭദ്ര, ജയ, പൂർണ്ണാ, അജിത, അപരാജിത, വിജയ, മംഗള, ധരണി—ഇവയാണ് ഒൻപത് ശിലകൾ. സുഭദ്ര, വിഭദ്ര, സുനന്ദ, പുഷ്പനന്ദക, ജയ, വിജയ, കുംഭ, പൂർണ്ണ, ഉത്തര—ഇവയാണ് മറ്റുള്ളവ. ഈ ഒൻപത് നിധികുംഭങ്ങൾ ക്രമത്തിൽ സ്ഥാപിക്കണം; ആദ്യം പീഠം സ്ഥാപിച്ച്, അതിൽ അമ്പ് കൊണ്ട് അടയാളപ്പെടുത്തണം. എല്ലാം വ്യത്യാസമില്ലാതെ, മൂന്ന് വസ്ത്രങ്ങൾ, മണ്ണ്, ഗോമയം, ഗോമൂത്രം, കഷായം, സുഗന്ധജലം എന്നിവ കൊണ്ട് മൂടണം. 'ഹൂം ഫട്' ആയുധമന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച് ശുദ്ധാഭിഷേകം നടത്തണം; അതിനുശേഷം, പഞ്ചഗവ്യവും പഞ്ചാമൃതവും കൊണ്ട് അഭിഷേകം ചെയ്യണം. പിന്നെ, അകത്തുള്ള സുഗന്ധജലംകൊണ്ട്, ഓരോന്നിനും അതിന്റെ പേരിൽ അഭിഷേകം നടത്തണം; ഫലം, രത്നം, പൊന്നു, പശുശൃംഖല എന്നിവയുടെ ജലം ഉപയോഗിക്കണം. ശിലയെ ചന്ദനത്തിൽ പുരട്ടി, വസ്ത്രം ധരിപ്പിച്ച്, സ്വർണ്ണപീഠം അർപ്പിച്ചു, യാഗശാല ചുറ്റി വലതുവശത്തേക്ക് ചുറ്റണം. ഹൃദയഭാഗം താഴേക്ക് കുശമണ്ഡലത്തിൽ വെച്ച്, അതിനെ ആരാധിച്ചശേഷം, ഭൂമിയിൽ നിന്ന് പരമാവധി തത്ത്വങ്ങൾ ക്രമത്തിൽ സ്ഥാപിക്കണം. ബുദ്ധി മുതൽ മനസ്സുവരെ, മൂന്ന് വിഭാഗങ്ങളിലായി ത്രിതത്ത്വം ക്രമത്തിൽ സ്ഥാപിക്കണം; അതിന്റെ പരിധിയിൽ ചിന്തയും സൂക്ഷ്മതയും ഉൾക്കൊള്ളണം. സൂക്ഷ്മതയിൽ നിന്ന് ഭൂമിവരെ, ശിവജ്ഞാനസ്വഭാവമുള്ളവരുടെ സാന്നിധ്യം സ്ഥാപിക്കണം; തത്ത്വങ്ങളെയും അവയുടെ അധിപന്മാരെയും ഹൃദയത്തിൽ സ്വന്തം മന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച് ആരാധിക്കണം. പൂക്കളാൽ അലങ്കരിച്ച സ്ഥലങ്ങളിൽ, ക്രമത്തിൽ: 'ഓം ഹൂം, ശിവതത്ത്വത്തിന് നമഃ; ഓം ഹൂം, ശിവതത്ത്വാധിപൻ രുദ്രന് നമഃ; ഓം ഹാം, ജ്ഞാനതത്ത്വത്തിന് നമഃ; ഓം ഹാം, ജ്ഞാനതത്ത്വാധിപൻ വിഷ്ണുവിന് നമഃ; ഓം ഹാം, ആത്മതത്ത്വത്തിന് നമഃ; ഓം ഹാം, ആത്മതത്ത്വാധിപൻ ബ്രഹ്മാവിന് നമഃ' എന്നിങ്ങനെ, ഭൂമി, അഗ്നി, യജമാനൻ, സൂര്യൻ, ജലം, വായു, ചന്ദ്രൻ മുതലായവയെ ആരാധിക്കണം. ഓരോ തത്ത്വത്തിനും, ഓരോ ശിലയിൽ എട്ട് രൂപങ്ങൾ നൽകണം; എല്ലാം പശുപതി, ഉഗ്രരൂപം രുദ്രൻ, ഭവ, ഈശ്വരൻ എന്നിവയാണ്. മഹാദേവനും ഭീമനും, അവയുടെ ഭാഗങ്ങളും ക്രമത്തിൽ: 'ഓം, ഭൂമിരൂപത്തിന് നമഃ; ഓം, ഭൂമിയാധിപതിക്ക് നമഃ' എന്നിങ്ങനെ, ലോകപാലകരെ സ്വന്തം ബീജാക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് ആരാധിക്കണം. അവയെ സ്ഥാപിച്ചശേഷം, ആ മന്ത്രങ്ങളോ സ്വന്തം ബീജാക്ഷരങ്ങളോ ഉപയോഗിച്ച് കുംഭങ്ങൾ ആരാധിക്കണം; ഇന്ദ്രാദികൾക്കുള്ള ബീജാക്ഷരങ്ങൾ ക്രമത്തിൽ പറയപ്പെടും: 'ലൂം, രും, ശൂം, പൂം, വൂം, യൂം, മൂം, ഹൂം, ക്ഷൂ'—ഇവയാണ് ഒൻപതു ശിലയുടെ ക്രമം; ശിലയ്ക്ക് അഞ്ചു ഭാഗവും ഉണ്ട്. ഓരോ തത്ത്വത്തിനും, ഭൂമിയിൽ നിന്ന് ആരംഭിച്ച്, സൃഷ്ടിയിൽ അഞ്ചു രൂപങ്ങൾ ക്രമത്തിൽ സ്ഥാപിക്കണം. ബ്രഹ്മാ, വിഷ്ണു, രുദ്രൻ, ഈശ്വരൻ, ಸದാശിവൻ—ഈ അഞ്ചു രൂപാധിപന്മാരെ മുൻപുപറഞ്ഞതുപോലെ അവിടം ആരാധിക്കണം.