ಅಗ್ನಿಪುರಾಣಮ್

ದೇವಾ ವೃನ್ದಾರಕಾ ಲೇಖಾ ರುದ್ರಾದ್ಯಾ ಗಣದೇವತಾಃ । ವಿದ್ಯಾಧರೋಽಪ್ಸರೋಯಕ್ಷರಕ್ಷೋಗನ್ಧರ್ವಕಿನ್ನರಾಃ ।। ೩೬೦.

ದೇವತೆಗಳು, ವೃಂದಾರಕರು, ಲೇಖಾ, ರುದ್ರ ಮತ್ತು ಇತರ ಗಣದೇವತೆಗಳು; ವಿದ್ಯಾಧರರು, ಅಪ್ಸರಸರು, ಯಕ್ಷರು, ರಾಕ್ಷಸರು, ಗಂಧರ್ವರು, ಕಿನ್ನರರು.

ಪಿಶಾಚೋ ಗುಹ್ಯಕಃ ಸಿದ್ಧೋ ಭೂತೋಽಮೀ ದೇವಯೋನಯಃ । ದೇವದ್ವಿಷೋಽಸುರಾ ದೈತ್ಯಾಃ ಸುಗತಃ ಸ್ಯಾತ್ತಥಾಗತಃ ।। ೩೬೦.

ಪಿಶಾಚ, ಗುಹ್ಯಕ, ಸಿದ್ಧ, ಭೂತ—ಇವು ದೇವಯೋನಿಗಳು; ದೇವತೆಗಳ ಶತ್ರುಗಳು, ಅಸುರರು, ದೈತ್ಯರು, ಸುಗತ ಮತ್ತು ತಥಾಗತ.

ಬ್ರಹ್ಮಾತ್ಮಭೂಃ ಸುರಜ್ಯೇಷ್ಠೋ ವಿಷ್ಣುರ್ನ್ನಾರಾಯಣೋ ಹರಿಃ । ರೇವತೀಶೋ ಹಲೀ ರಾಮಃ ಕಾಮಃ ಪರಞ್ಚಶರಃ ಸ್ಮರಃ ।। ೩೬೦.

ಬ್ರಹ್ಮ, ಆತ್ಮಭೂ, ಸುರಜ್ಯೇಷ್ಠ, ವಿಷ್ಣು, ನಾರಾಯಣ, ಹರಿ; ರೇವತೀಶ, ಹಲೀ, ರಾಮ, ಕಾಮ, ಪರಂಚಶರ, ಸ್ಮರ.

ಲಕ್ಷ್ಮೀಃ ಪದ್ಮಾಲಯಾ ಪದ್ಮಾ ಸರ್ವ್ವಃ ಸರ್ವ್ವೇಶ್ವರಃ ಶಿವಃ । ಕಪರ್ದೋಽಸ್ಯ ಜಟಾಜೂಟಃ ಪಿನಾಕೋಽಜಗಬನ್ಧನುಃ ।। ೩೬೦.

ಲಕ್ಷ್ಮೀ, ಪದ್ಮದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವಳು, ಪದ್ಮವೇ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಇರುವವನು, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಒಡೆಯನಾದ ಶಿವನು; ಅವನ ಜಟೆಯಲ್ಲಿ ಉದ್ದವಾದ ಕೂದಲು, ಅವನ ಧನುಸ್ಸು ಪಿನಾಕ, ನಾಗವನ್ನು ಹಾರವಾಗಿ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದೆ.

ಪ್ರಮಥಾಃ ಸ್ಯುಃ ಪಾರಿಷದಾ ಮೃಡ಼ಾನೀ ಚಣ್ಡಿಕಾಽಮ್ಬಿಕಾ । ದ್ವೈಮಾತುರೋ ಗಜಾಸ್ಯಶ್ಚ ಸೇನಾನೀರಗ್ನಿಭೂರ್ಗುಹಃ ।। ೩೬೦.

ಪ್ರಮಥರು ಅವನ ಸೇವಕರು, ಮೃಡಾನಿ, ಚಂಡಿಕಾ, ಅಂಬಿಕಾ; ಎರಡು ತಾಯಿಗಳ ಮಗ, ಆನೆಮುಖದವನು, ಸೇನೆಯ ನಾಯಕನು—ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಗುಹನು.

ಆಖಣ್ಡಲಃ ಸುನಾಸೀರಃ ಸುತ್ರಾಮಾಣೋ ದಿವಸ್ಪತಿಃ । ಪುಲೋಮಜಾ ಶಚೀನ್ದ್ರಾಣೀ ದೇವೀ ತಸ್ಯ ತು ವಲ್ಲಭಾ ।। ೩೬೦.

ಆಖಂಡಲ, ಸುನಾಸೀರ, ಸೂತ್ರಾಮ, ಸ್ವರ್ಗದ ಒಡೆಯನು; ಪುಲೋಮೆಯ ಮಗಳು ಶಚಿ, ಇಂದ್ರಾಣಿಯು ಅವನ ಪ್ರಿಯ ಪತ್ನಿ.

ಸ್ಯಾತ್ ಪ್ರಾಸಾದೋ ವೈಜಯನ್ತೋ ಜಯನ್ತಃ ಪಾಕಶಾಸನಿಃ । ಐಶವತೇಽಭ್ರಮಾತಹ್ಗೈರಾವಣಾಭ್ರಮುವಲ್ಲಭಾಃ ।। ೩೬೦.

ಅವನ ಅರಮನೆ ವೈಜಯಂತ, ಜಯಂತನು ಅವನ ಮಗ, ಅವನು ವಜ್ರಾಯುಧವನ್ನು ಹಿಡಿದವನು; ಅವನ ಆನೆ ಐರಾವತ, ಅವನ ಪ್ರಿಯರು ಮೇಘಕನ್ಯೆಗಳು.

ಹ್ರಾದಿನೀ ವಜ್ರಮಸ್ತ್ರೀ ಸ್ಯಾತ್ ಕುಲಿಶಮ್ಭಿದುರಂ ಪವಿಃ । ವ್ಯೋಮಯಾನಂ ವಿಮಾನೋಽಸ್ತ್ರೀ ಪೀಯೂಷಮಮೃತಂ ಸುಧಾ ।। ೩೬೦.

ಹ್ರಾದಿನಿ ಅವನ ವಜ್ರಾಯುಧ, ಪರ್ವತಗಳನ್ನು ಚೂರುಮಾಡುವ ಆಯುಧ ಕುಲಿಶ; ಅವನ ವಿಮಾನವು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಹಾರುವದು, ಅವನು ಕುಡಿಯುವುದು ಅಮೃತ, ಪೀಯೂಷ, ಸುಧಾ.

ಸ್ಯಾತ್ ಸುಧರ್ಮ್ಮಾ ದೇವಸಭಾ ಸ್ವರ್ಗಙ್ಗಾ ಸುರದೀರ್ಘಿಕಾ । ಸ್ತ್ರಿಯಾಂ ಬಹುಷ್ವಪ್ಸರಸಃ ಸ್ವರ್ವ್ವೇಶ್ಯಾ ಉರ್ವ್ವಶೀಮುಖಾಃ ।। ೩೬೦.

ಸುಧರ್ಮಾ ದೇವತೆಗಳ ಸಭೆ, ಸ್ವರ್ಗಗಂಗೆಯು ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳ ಸರೋವರ; ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಅಪ್ಸರಸರು, ಅವರಲ್ಲಿ ಉರ್ವಶಿಯು ಮುಖ್ಯಳು.

ಹಾಹಾ ಹ್ಹೂಸ್ಚ ಗನ್ಧರ್ವ್ವಾ ಅಗ್ನಿರ್ವಗ್ನಿರ್ಧನಞ್ಚಯಃ । ಜಾತವೇದಾಃ ಕೃಷ್ಣವರ್ತ್ಮಾ ಆಶ್ರಯಾಶಶ್ಚ ಪಾವಕಃ ।। ೩೬೦.

ಹಾಹಾ ಮತ್ತು ಹೂಹೂ ಗಂಧರ್ವರು; ಅಗ್ನಿ, ವಹ್ನಿ, ಧನಂಜಯ; ಜಾತವೇದ, ಕೃಷ್ಣವರ್ಮ, ಆಶ್ರಯ, ಪಾವಕ.

ಹಿರಣ್ಯರೇತಾಃ ಸಪ್ತಾರ್ಚ್ಚಿಃ ಶುಕ್ರಶ್ಚೈವಾಶುಶುಕ್ಷಣಿಃ । ಶುಚಿರಪ್‌ಪಿತ್ತಮೋರ್ವ್ವಸ್ತು ವಾಡಬೋ ವಡವಾನಲಃ ।। ೩೬೦.

ಹಿರಣ್ಯರೇತ, ಸಪ್ತಾರ್ಚಿ, ಶುಕ್ರ, ಆಶುಶುಕ್ಷಣಿ; ಶುಚಿ, ಅಪಿತ್ತ, ಮೋರ್ವ್ವಸು, ವಡಬ, ವಡವಾನಲ.

ವಹ್ನೇರ್ದ್ವಯೋರ್ಜ್ವಾಲಕೀಲಾವರ್ಚ್ಚಿತಿಃ ಶಿಖಾ ಸ್ತ್ರಿಯಾಂ । ತ್ರಿಷು ಸ್ಫುಲಿಙ್ಗೋಽಗ್ರಿಕಣೋ ಧರ್ಮ್ಮರಾಜಃ ಪರೇತರಾಟ್ ।। ೩೬೦.

ಎರಡು ಅಗ್ನಿಗಳಲ್ಲಿ ಜ್ವಾಲೆಯು ಕಂಬ, ಹೊಳಪಿನು ತಲೆಮೇಲು; ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಚಿಂಚುಗಳು, ಅಗ್ನಿಕಣ, ಧರ್ಮರಾಜ, ಪರೇತರಾಟ್.

ಕಾಲೋಽನ್ತಕೋ ದಣ್ಡಧರಃ ಶ್ರಾದ್ಧೇದೇವೋಽಥ ರಾಕ್ಷಸಃ । ಕೌಣಪಾಸ್ರಪಕ್ರವ್ಯಾದಾ ಯಾತುಧಾನಶ್ಚ ನೈರ್ಋತಿಃ ।। ೩೬೦.

ಕಾಲ, ಅಂತಕ, ದಂಡಧಾರಿ, ಶ್ರಾದ್ಧದ ದೇವತೆ, ರಾಕ್ಷಸ; ಕೌಣಪ, ಅಸ್ರಪ, ಕ್ರವ್ಯಾದ, ಯಾತುಧಾನ, ನೈರೃತ.

ಪ್ರಚೇತಾ ವರೂಣಃ ಪಾಶೀ ಸ್ವಸನಃ ಸ್ಪರ್ಶನೋಽನಿಲಃ । ಸದಾಗತಿರ್ಮಾತರಿಶ್ವಾ ಪ್ರಾಣೋ ಮರುತ್ ಸಮೀರಣಃ ।। ೩೬೦.

ಪ್ರಚೇತ, ವರೂಣ, ಪಾಶಧಾರಿ, ಸ್ವಸನ, ಸ್ಪರ್ಶನ, ಅನಿಲ; ಸದಾಗತಿ, ಮಾತರಿಶ್ವ, ಪ್ರಾಣ, ಮರುತ್, ಸಮೀರಣ.

ಜವೋ ರಂಹಸ್ತರಸೀ ತು ಲಘುಕ್ಷಿಪ್ರಮರನ್ದ್ರುತಮ್ । ಸತ್ವರಂ ಚಪಲಂ ಸೂರ್ಣಮವಿಲಮ್ಬಿತಮಾಶು ಚ ।। ೩೬೦.

ವೇಗ, ಚುರುಕು, ತ್ವರಿತ, ಲಘುತೆ, ಕ್ಷಿಪ್ರತೆ, ಓಡಾಟ; ತ್ವರಿತ, ಚಪಲ, ಖಚಿತತೆ, ವಿಳಂಬವಿಲ್ಲದೆ, ಶೀಘ್ರತೆ.

ಸತತೇಽನಾರತಾಶ್ರಾನ್ತಸನ್ತತಾವಿರತಾನಿಶಂ । ನಿತ್ಯಾನವಲರತಾಜಸ್ರಮಪ್ಯಥಾತಿಶಯೋ ಭರಃ ।। ೩೬೦.

ನಿರಂತರ, ನಿಲ್ಲದ, ದಣಿವಿಲ್ಲದ, ಸತತ, ಅಡಚಣೆ ಇಲ್ಲದೆ, ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ; ಸದಾ ಚಲಿಸುವ, ಯಾವಾಗಲೂ ಕಾರ್ಯನಿರತ, ನಿಲ್ಲದ, ತುಂಬಾ ತೀವ್ರ.

ಅತಿವೇಲಭೃಶಾತ್ಯರ್ಥಾತಿಮಾತ್ರೋದ್ಗಾಢನಿರ್ಭರಮ್ । ತೀವ್ರೈಕಾನ್ತನಿತಾನ್ತಾನಿ ಗಾಢವಾಢದೃಢಾನಿ ಚ ।। ೩೬೦.

ಅತಿಯಾದ, ಬಹಳ ಬಲವಾದ, ಅತ್ಯಂತ ತೀವ್ರವಾದ, ತುಂಬಾ ಹೆಚ್ಚಾದ, ಆಳವಾದ; ತೀಕ್ಷ್ಣ, ಏಕಾಗ್ರ, ಅಂತಿಮ, ಗಟ್ಟಿಯಾದ, ತುಂಬಿದ, ದೃಢವಾದ.

ಗುಹ್ಯಕೇಶೋ ಯಕ್ಷರಾಜೋ ರಾಜರಾಜೋ ಧನಾಧಿಪಃ । ಸ್ಯಾತ್ ಕಿನ್ನರಃ ಕಿಂಪುರುಷಸ್ತುರಙ್ಗವದನೋ ಮಯುಃ ।। ೩೬೦.

ಗುಹ್ಯಕೇಶ, ಯಕ್ಷರಾಜ, ರಾಜರಾಜ, ಧನದಿಪ; ಕಿನ್ನರ, ಕಿಂಪುರುಷ, ಕುದುರೆಮುಖ, ಮಯು.

ನಿಧಿರ್ನ್ನಾ ಶೇವಧಿರ್ವ್ಯೋಮ ತ್ವಭ್ರಂ ಪುಷ್ಕರಮಮ್ಬರಮ್ । ದ್ಯೋದಿವೌ ಚಾನ್ತರೀಕ್ಷಂ ಖಂ ಕಾಷ್ಠಾಶಾಕಕುಭೋ ದಿಶಃ ।। ೩೬೦.

ನಿಧಿ, ಗುಪ್ತಧನ, ಆಕಾಶ, ಮೋಡ, ಕಮಲ, ಗಗನ; ಸ್ವರ್ಗ, ಹಗಲು, ಮಧ್ಯಾಕಾಶ, ಖ, ಪ್ರಾಂತ್ಯ, ದಿಕ್ಕುಗಳು.

ಅಭ್ಯನ್ತರನ್ತ್ವನ್ತರಾಲಞ್ಚಕ್ರವಾಡ಼ನ್ತು ಮಣ್ಡಲಂ । ತಡಿತ್ವಾನ್ ವಾರಿದೋ ಮೇಘಸ್ತನಯಿತ್ನುರ್ವಲಾಹಕಃ ।। ೩೬೦.

ಅಂತರ, ಮಧ್ಯಭಾಗ, ಪರ್ವತವಲಯ, ವೃತ್ತ; ಮಿಂಚು, ಮಳೆಕೊಡುವವನು, ಮೋಡ, ಗುಡುಗು, ಮಳೆಯ ಮೋಡ.

ಕಾದಮ್ಬಿನೀ ಮೇಧಮಾಲಾ ಸ್ತನಿತಂ ಗರ್ಜಿತಂ ತಥಾ । ಶಮ್ಪಾಶತಹ್ನದಾಹ್ನಾದಿನ್ಯೈರಾವತ್ಯಃ ಕ್ಷಣಪ್ರಭಾಃ ।। ೩೬೦.

ಕಾದಂಬಿನಿ, ಮೇಘಮಾಲೆ, ಗುಡುಗು, ಗರ್ಜನೆ; ಮಳೆ, ಮಳೆಯ ಶಬ್ದ, ಐರಾವತ ಮೋಡಗಳ ಕ್ಷಣಿಕ ಪ್ರಕಾಶ.

ತಡಿತ್ಸೌದಾಮಿನೀ ವಿದ್ಯುಚ್ಚಞ್ಚಲಾ ಚಪಲಾಽಪಿ ಚ । ಸ್ಫೂರ್ಜಥುರ್ವ್ವಜ್ರನಿಷ್ಪೇಷೋ ವೃಷ್ಟಿಘಾತಸ್ತ್ವವಗ್ರಹಃ ।। ೩೬೦.

ಮಿಂಚು, ಮಿಂಚಿನ ಹೊಳೆಯುವ ರೇಖೆ, ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ಹೊಳೆಯುವದು, ಮಿಂಚಿನ ತೀವ್ರತೆ, ಗರ್ಜನೆ, ಮಳೆ ಬಿದ್ದಾಗ ಬರುವ ಹೊಡೆತ, ಹಾಗೂ ಜೋರಾಗಿ ಸುರಿಯುವ ಮಳೆ.

ಧಾರಾ ಸಮ್ಪಾತ್ ಆಶಾರಃ ಶೀಕರೋಽಮ್ಬುಕಣಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ । ವರ್ಷೋಪಲಸ್ತು ಕರಕಾ ಮೇಘಚ್ಛನ್ನೇಽಹ್ನಿ ದುರ್ದ್ದಿನಂ ।। ೩೬೦.

ಧಾರೆಯಾಗಿ ಹರಿಯುವದು, ಜಲಪಾತ, ಮಳೆಯ ಸುರಿವಿಕೆ, ನೀರಿನ ಸಿಂಚನ, ನೀರಿನ ಹನಿಗಳು; ಗಾಳಿಯಿಂದ ಬರುವ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಮಳೆ 'ಕರಕ', ಮೋಡಗಳಿಂದ ಮುಚ್ಚಿದ ದಿನವನ್ನು 'ದುರ್ದಿನ' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಅನ್ತರ್ಧಾ ವ್ಯವಧಾ ಪುಂಸಿ ತ್ವನ್ತರ್ದ್ಧಿಂರಪವಾರಣಂ । ಅಪಿಧಾನತಿರೋಧಾನಪಿಧಾನಚ್ಛನಾನಿ ಚ ।। ೩೬೦.

ಅದೃಶ್ಯವಾಗುವುದು, ಮುಚ್ಚುವುದು, ವ್ಯಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಒಳಗೆ ಮುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುವುದು; ಮುಚ್ಚುವುದು, ಅಡಗಿಸುವುದು, ಆಶ್ರಯ ನೀಡುವುದು.

ಅಬ್ಜೋ ಜೈವಾತೃಕಃ ಸೋಮೋ ಗ್ಲೌರ್ಮೃಗಾಙ್ಕಃ ಕಲಾನಿಧಿಃ । ವಿಧುಃ ಕುಮುದವನ್ಧುಶ್ಚ ವಿಮ್ಬೋಽಸ್ತ್ರೀ ಮಣ್ಡಲಂ ತ್ರಿಷು ।। ೩೬೦.

ಪದ್ಮಜನ, ಜೈವಾತ್ರಿಕ, ಸೋಮ, ಗ್ಲೌರ್, ಮೃಗಾಂಕ, ಕಲಾನಿಧಿ, ವಿಧು, ಕಮಲದ ಸ್ನೇಹಿತ, ವಿಮ್ಬ, ಸ್ತ್ರೀ, ಮಂಡಲ — ಇವೆಲ್ಲ ಚಂದ್ರನ ಹೆಸರುಗಳು.

ಕಲಾ ತು ಷೋಡಶೋ ಭಾಗೋ ಭಿತ್ತಂ ಶಕಲಖಣ್ಡಕೇ । ಚನ್ದ್ರಿಕಾ ಕೌಮುದೀ ಜ್ಯೋತ್ಸ್ತ್ರಾ ಪ್ರಸಾದಸ್ತು ಪ್ರಸನ್ನತಾ ।। ೩೬೦.

'ಕಲಾ' ಎಂದರೆ ಹದಿನಾರು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು, ತುಂಡು, ಭಾಗ, ಚೂರು; 'ಚಂದ್ರಿಕಾ', 'ಕೌಮುದಿ', 'ಜ್ಯೋತ್ಸ್ನಾ' ಎಂದರೆ ಚಂದ್ರಪ್ರಕಾಶ; 'ಪ್ರಸಾದ' ಎಂದರೆ ಸ್ಪಷ್ಟತೆ ಅಥವಾ ಪ್ರಕಾಶಮಾನತೆ.

ಲಕ್ಷ್ಣಂ ಲಕ್ಷ್ಮಕಂ ಚಿಹ್ನಂ ಶೋಭಾ ಕಾನ್ತಿದ್ಯು ತಿಶ್ಛವಿಃ । ಸುಷಮಾ ಪರಮಾ ಶೋಭಾ ತುಷಾರಸ್ತುಹಿನಂ ಹಿಮಂ ।। ೩೬೦.

ಗುರುತು, ಗುರುತಿನ ಚಿಹ್ನೆ, ಲಕ್ಷಣ, ಅಲಂಕಾರ, ಹೊಳಪು, ಕಾಂತಿ, ಮೆರುಗು; 'ಸುಷಮಾ' ಎಂದರೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸೌಂದರ್ಯ, 'ತುಷಾರ', 'ತುಹಿನ', 'ಹಿಮ' ಎಲ್ಲವೂ ಹಿಮ ಅಥವಾ ಹಿಮಪಾತವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ.

ಅವಶ್ಯಾಯಸ್ತು ನೀಹಾರಃ ಪ್ರಾಲೇಯಃ ಶಿಶಿರೋ ಹಿಮಃ । ನಕ್ಷತ್ರಮೃಕ್ಷಂ ಭನ್ತಾರಾ ತಾರಕಾಪ್ಯುಡು ವಾ ಸ್ತ್ರಿಯಾಂ ।। ೩೬೦.

'ಅವಶ್ಯಾಯ' ಎಂದರೆ ಮಂಜು, 'ನಿಹಾರ' ಎಂದರೆ ಮುಸುಕು, 'ಪ್ರಾಲೇಯ' ಎಂದರೆ ಹಿಮದಿಂದ ಕೂಡಿರುವದು, 'ಶಿಶಿರ' ಎಂದರೆ ಚಳಿಯು, 'ಹಿಮ' ಎಂದರೆ ಹಿಮಪಾತ; 'ನಕ್ಷತ್ರ', 'ಋಕ್ಷ', 'ಭಾಂತಾರ', 'ತಾರಕಾ', 'ಉಡು' ಎಲ್ಲವೂ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಹೆಸರುಗಳು, ಸ್ತ್ರೀಲಿಂಗದಲ್ಲಿಯೂ ನಕ್ಷತ್ರಕ್ಕೆ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.

ಗುರುರ್ಜೀವ ಆಙ್ಗಿರಸ ಉಶನಾ ಭಾರ್ಗವಃ ಕವಿಃ । ವಿಧುನ್ತುದಸ್ತಮೋ ರಾಹುರ್ಲ್ಲಗ್ನಂ ರಾಶ್ಯುದಯಃ ಸ್ಮೃತಃ ।। ೩೬೦.

'ಗುರು', 'ಜೀವ', 'ಆಂಗಿರಸ', 'ಉಶನಾ', 'ಭಾರ್ಗವ', 'ಕವಿ' ಇವು ಗ್ರಹಗಳ ಹೆಸರುಗಳು; 'ವಿಧುಂತುಡ' ಎಂದರೆ ಗ್ರಹಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ಛಾಯೆ, 'ತಮ' ಎಂದರೆ ಕತ್ತಲೆ, 'ರಾಹು' ಎಂದರೆ ಚಾಯಾಗ್ರಹ, 'ಲಗ್ನ' ಎಂದರೆ ಉದಯವಾಗುವ ಸ್ಥಾನ, 'ರಾಶ್ಯುದಯ' ಎಂದರೆ ರಾಶಿಯ ಉದಯ.