ಅಗ್ನಿಪುರಾಣಮ್

ಶಾಲಗ್ರಾಮೇ ಮಹಾಯೋಗಂ ಹರಿಂ ಗೋವರ್ದ್ಧನಾಚಲೇ । ಪಿಣ್ಡಾರಕೇ ಚತುರ್ಬ್ಬಾಹುಂ ಶಙ್ಖೋದ್ಧಾರೇ ಚ ಶಙ್ಖಿನಮ್ ।। ೩೦೫.

ಶಾಲಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಮಹಾಯೋಗಿಯಾದ ಹರಿಯನ್ನು, ಗೋವರ್ಧನ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಪಿಂಡಾರಕದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಕೈಯವಂತನನ್ನು, ಶಂಖೋದ್ದಾರದಲ್ಲಿ ಶಂಖಧಾರಿಯನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು.

ವಾಮನಞ್ಚ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರೇ ಯಮುನಾಯಾಂ ತ್ರಿವಿಕ್ರಮಮ್ । ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಂ ತಥಾ ಶೋಣೇ ಕಪಿಲಂ ಪೂರ್ವ್ವಸಾಗರೇ ।। ೩೦೫.

ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ವಾಮನನನ್ನು, ಯಮುನಾದಲ್ಲಿ ತ್ರಿವಿಕ್ರಮನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಶೋಣನದಿಯಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರನನ್ನು, ಪೂರ್ವಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಕಪಿಲನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು.

ವಿಷ್ಣುಂ ಮಹೋದಧೌ ವಿದ್ಯಾದ್ಗಙ್ಗಾಸಾಗರಸಙ್ಗಮೇ । ವನಮಾಲಞ್ಚ ಕಿಷ್ಕಿನ್ಧ್ಯಾಂ ದೇವಂ ರೈವತಕಂ ವಿದುಃ ।। ೩೦೫.

ಮಹಾಸಾಗರದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು, ಗಂಗಾ ಮತ್ತು ಸಾಗರದ ಸಂಗಮದಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ಅರಿಯಬೇಕು; ಕಿಷ್ಕಿಂಧೆಯಲ್ಲಿ ವನಮಾಲಿಯನ್ನು, ರೈವತಕ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ದೇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ಕಾಶೀತಟೇ ಮಹಾಯೋಗಂ ವಿರಜಾಯಾಂ ರಿಪುಞ್ಜಯಮ್ । ವಿಶಾಖಯೂಪೇ ಹ್ಯಜಿತನ್ನೇಪಾಲೇ ಲೋಕಭಾವನಮ್ ।। ೩೦೫.

ಕಾಶಿಯ ತೀರದಲ್ಲಿ ಮಹಾಯೋಗಿಯನ್ನು, ವಿರಜಾದಲ್ಲಿ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಜಯಿಸುವವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ವಿಶಾಖಯೂಪದಲ್ಲಿ ಅಜಿತನನ್ನು, ನೇಪಾಳದಲ್ಲಿ ಲೋಕಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು.

ದ್ವಾರಕಾಯಾಂ ವಿದ್ಧಿ ಕೃಷ್ಣಂ ಮನ್ದರೇ ಮಧುಸೂದನಮ್ । ಲೋಕಾಕುಲೇ ರಿಪುಹರಂ ಶಾಲಗ್ರಾಮೇ ಹರಿಂ ಸ್ಮರೇತ್ ।। ೩೦೫.

ದ್ವಾರಕೆಯಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು, ಮಂದರ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಮಧುಸೂದನನನ್ನು ಅರಿಯಬೇಕು; ಲೋಕದ ಗೊಂದಲದಲ್ಲಿ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ದೂರಮಾಡುವವನನ್ನು, ಶಾಲಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಹರಿಯನ್ನು ನೆನಪಿಸಬೇಕು.

ಪುರುಷಂ ಪೂರುಷವಟೇ ವಿಮಲೇ ಚ ಜಗತ್ಪ್ರಭುಂ । ಅನನ್ತಂ ಸೈನ್ಧವಾರಣ್ಯೇ ದಣ್ಡಕೇ ಶಾರ್ಙ್ಗಧಾರಿಣಮ್ ।। ೩೦೫.

ಪುರುಷವಟದಲ್ಲಿ ಪರಮಾತ್ಮನನ್ನು, ವಿಮಲದಲ್ಲಿ ಜಗತ್ತಿನ ಒಡೆಯನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಸೈನ್ಧವ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಅನಂತನನ್ನು, ದಂಡಕದಲ್ಲಿ ಶಾರಂಗಧಾರಿಯನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು.

ಉತ್ಪಲಾವರ್ತ್ತಕೇ ಶೌರಿಂ ನರ್ಮ್ಮದಾಯಾಂ ಶ್ರಿಯಃ ಪತಿಂ । ದಾಮೋದರಂ ರೈವತಕೇ ನನ್ದಾಯಾಂ ಜಲಶಾಯಿನಂ ।। ೩೦೫.

ಉತ್ಪಲಾವರ್ತಕದಲ್ಲಿ ಶೌರಿಯನ್ನು, ನರ್ಮದೆಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಪತಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ರೈವತಕದಲ್ಲಿ ದಾಮೋದರನನ್ನು, ನಂದಾ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಜಲಶಾಯಿಯನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು.

ಗೋಪೀಶ್ವರಞ್ಚ ಸಿನ್ಧ್ವವ್ಧೌ ಮಾಹೇನ್ದ್ರೇ ಚಾಚ್ಯುತಂ ವಿದುಃ । ಸಹ್ಯಾದ್ರೌ ದೇವದೇವೇಶಂ ವೈಕುಣ್ಠಂ ಮಾಗಧೇ ವನೇ ।। ೩೦೫.

ಸಿಂಧುನದಿಯ ಮುಖದಲ್ಲಿ ಗೋಪೀಶ್ವರನನ್ನು, ಮಾಹೇಂದ್ರ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಅಚ್ಯುತನನ್ನು ಅರಿಯಬೇಕು; ಸಹ್ಯಾದ್ರಿಯಲ್ಲಿ ದೇವದೇವೇಶನನ್ನು, ಮಾಗಧ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ವೈಕುಂಠನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.

ಸರ್ವ್ವಪಾಪಹರಂ ವಿನ್ಧ್ಯೇ ಔಡ್ರೇ ತು ಪುರುಷೋತ್ತಮಮ್ । ಆತ್ಮಾನಂ ಹೃದಯೇ ವಿದ್ಧಿ ಜಪತಾಂ ಭುಕ್ತಿಮುಕ್ತಿದಮ್ ।। ೩೦೫.

ವಿಂಧ್ಯ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಪಾಪಗಳನ್ನು ದೂರಮಾಡುವವನನ್ನು, ಔಡ್ರದಲ್ಲಿ ಪರಮಾತ್ಮನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಆತ್ಮನನ್ನು ಅರಿಯಬೇಕು, ಜಪ ಮಾಡುವವರಿಗೆ ಭೋಗ ಮತ್ತು ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ನೀಡುವವನನ್ನು ನೆನಪಿಸಬೇಕು.

ವಟೇ ವಟೇ ವೈಶ್ರವಣಂ ಚತ್ವರೇ ಚತ್ವರೇ ಶಿವಮ್ । ಪರ್ವ್ವತೇ ಪರ್ವ್ವತೇ ರಾಮಂ ಸರ್ವ್ವತ್ರ ಮಧುಸೂದನಂ ।। ೩೦೫.

ಪ್ರತಿ ವಟವೃಕ್ಷದಲ್ಲಿ ವೈಶ್ರವಣನನ್ನು, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಚೌಕದಲ್ಲಿ ಶಿವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ರಾಮನನ್ನು, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಮಧುಸೂದನನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು.

ನರಂ ಭೂಮೌ ತಥಾ ವ್ಯೋಮ್ನಿ ವಶಿಷ್ಠೇ ಗರುಡ಼ಧ್ವಜಮ್ । ವಾಸುದೇವಞ್ಚ ಸರ್ವ್ವತ್ರ ಸಂಸ್ಮರನ್ ಭುಕ್ತಿಮುಕ್ತಿಭಾಕ್ ।। ೩೦೫.

ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನರನನ್ನು, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ವಶಿಷ್ಠನನ್ನು, ಗರುಡಧ್ವಜಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಎಲ್ಲೆಡೆ ವಾಸುದೇವನನ್ನು ನೆನಪಿಸಿದರೆ ಭೋಗ ಮತ್ತು ಮೋಕ್ಷ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

ನಾಮಾನ್ಯೇತಾನಿ ವಿಷ್ಣೋಶ್ಚ ಜಪ್ತ್ವಾ ಸರ್ವಮವಾಪ್ನುಯಾತ್ । ಕ್ಷೇತ್ರೇಷ್ವೇತೇಷು ಯತ್ ಶ್ರಾದ್ಧಂ ದಾನಂ ಜಪ್ಯಞ್ಚ ತರ್ಪಣಮ್ ।। ೩೦೫.

ಈ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಜಪಿಸಿದರೆ ಎಲ್ಲವೂ ಸಿಗುತ್ತದೆ; ಈ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಶ್ರಾದ್ಧ, ದಾನ, ಜಪ, ತರ್ಪಣ ಎಲ್ಲವೂ—

ತತ್ಸರ್ವ್ವಂ ಕೋಟಿಗುಣಿತಂ ಮೃತೋ ಬ್ರಹ್ಮಮಯೋ ಭವೇತ್ । ಯಃ ಪಠೇತ್ ಶ್ರೃಣುಯಾದ್ವಾಪಿ ನಿರ್ಮ್ಮಲಃ ಸ್ವರ್ಗಮಾಪ್ನುಯಾತ್ ।। ೩೦೫.

ಅವು ಎಲ್ಲವೂ ಕೋಟಿಗುಣ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಫಲ ನೀಡುತ್ತವೆ; ಇದನ್ನು ಓದಿದವನು ಅಥವಾ ಕೇಳಿದವನು ಶುದ್ಧನಾಗಿ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ, ಮೃತನಾದವನು ಬ್ರಹ್ಮನಾಗಿ ಏಕೀಭವಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಅಗ್ನಿರುವಾಚ ಸ್ತಮ್ಭೋ ವಿದ್ವೇಷಣೋಚ್ಚಾಟ ಉತ್ಸಾದೋ ಭ್ರಮಮಾರಣೇ । ವ್ಯಾಧಿಶ್ಚೋತಿ ಸ್ಮೃತಂ ಕ್ಷುದ್ರಂ ತನ್ಮೋಕ್ಷೋ ವಕ್ಷ್ಯತೇ ಶ್ರೃಣು ।। ೩೦೬.

ಅಗ್ನಿಯು ಹೇಳಿದನು: ಸ್ಥಂಭ, ವೈರವನ್ನು ಹಡಮಾಡುವುದು, ಓಡಿಸುವುದು, ನಾಶಮಾಡುವುದು, ಗೊಂದಲ ಉಂಟುಮಾಡುವುದು, ಕೊಲ್ಲುವುದು, ರೋಗಗಳು—ಇವುಗಳನ್ನು ಸಣ್ಣದು ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದರ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಈಗ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಕೇಳು.

ಓಂ ನಮೋ ಬಗವತೇ ಉನ್ಮತ್ತರುದ್ರಾಯ ಭ್ರಮ ಭ್ರಾಮಯ ಅಮುಕಂ ವಿತ್ರಾಸಯ ಉದ್ರಭ್ರಾಮಯ ರೌದ್ರೇಣ ರೂಪೇಣ ಹೂಁ ಫಟ್ ಠ । ಶ್ಮಶಾನೇ ನಿಶಿ ಜಪ್ತೇನ ತ್ರಿಲಕ್ಷಂ ಮಧುನಾ ಹುನೇತ್ । ಚಿತಾಗ್ನೌ ಧೂರ್ತ್ತಸಮಿದ್‌ಭಿರ್ಭ್ರಾಮ್ಯತೇ ಸತತಂ ರಿಪುಃ ।। ೩೦೬.

ಓಂ ನಮೋ ಭಗವತೆ ಉನ್ಮತ್ತರುದ್ರಾಯ! ಅವನಿಗೆ ಗೊಂದಲ ಉಂಟುಮಾಡು, ಅವನ ಮನಸ್ಸನ್ನು ತಿರುಗಿಸು, ಭಯಹುಟ್ಟು, ಕ್ರೂರ ರೂಪದಿಂದ ಅವನನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ತಿರುಗಿಸು—ಹೂಂ ಫಟ್ ಠ! ಈ ಮಂತ್ರವನ್ನು ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ಮಶಾನದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಲಕ್ಷ ಬಾರಿ ಜಪಿಸಿ, ಚಿತಾಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಮೋಸದಿಂದ ತಂದ ಇಂಧನದೊಂದಿಗೆ ಜೇನು ಹೋಮ ಮಾಡಿದರೆ, ಶತ್ರು ಸದಾ ಗೊಂದಲದಲ್ಲಿರುತ್ತಾನೆ.

ಹೇಮಗೈರಿಕಯಾ ಕೃಷ್ಣಾ ಪ್ರತಿಮಾ ಹೈಮಸೂಚಿಭಿಃ । ಜಪ್ತ್ವಾ ವಿಧ್ಯೇಚ್ಚ ತತ್ಕಣ್ಠೇ ಹೃದಿ ವಾ ಮ್ರಿಯತೇ ರಿಪುಃ ।। ೩೦೬.

ಬಂಗಾರದ ಮತ್ತು ಹಳದಿ ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ಮಾಡಿದ ಕಪ್ಪು ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ಬಂಗಾರದ ಸೂಚಿಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ, ಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಶತ್ರುವಿನ ಕಂಠ ಅಥವಾ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿದರೆ, ಆ ಶತ್ರು ನಾಶವಾಗುತ್ತಾನೆ.

ಖರಬಾಲಚಿತಾಭಸ್ಮ ಬ್ಹಹ್ಮದಣ್ಡೀ ಚ ಮರ್ಕಟೀ । ಗೃಹೇ ವಾ ಮೂರ್ಧ್ನಿ ತಚ್ಚೂರ್ಣಂ ಜಪ್ತಮುತ್ಸಾದಕೃತ್ ಕ್ಷಿಪೇತ್ ।। ೩೦೬.

ಕತ್ತೆಯ ಬೊಕ್ಕಸ ಬೂದಿ, ಬ್ರಹ್ಮದಂಡಿ, ಮತ್ತು ಕೋತಿಯನ್ನೂ ಸೇರಿಸಿ, ಮಂತ್ರ ಜಪಿಸಿ, ಆ ಪುಡಿಯನ್ನು ಮನೆಯಲ್ಲೋ ಅಥವಾ ತಲೆಯ ಮೇಲೋ ಎರಚಿದರೆ, ನಾಶ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.

ಭೃಗ್ವಾಕಾಶೌ ಸದೀಪ್ತಾಗ್ನಿರ್ಭೃಗುರ್ವಹ್ನಿಶ್ಚ ವಿಚಕ್ರಾಯ ಶಿವಃ । ಏವಂ ಸಹಸ್ರಾರೇ ಹೂಂ ಫಟ್ ಆಚಕ್ರಾಯ ಸ್ವಾಹಾ ಹೃದಯಂ ವಿಚಕ್ರಾಯ ಶಿವಃ । ಶಿಖಾಚಕ್ರಾಯಾಥ ಕವಚಂ ವಿಚಕ್ರಾಯಾಥ ನೇತ್ರಕಮ್ ।। ೩೦೬.

ಭೃಗು ಮತ್ತು ಆಕಾಶ, ಜ್ವಲಂತ ಅಗ್ನಿಯೊಂದಿಗೆ, ಭೃಗು ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿ, ಶಿವನು ಚಲಿಸುತ್ತಾನೆ; ಹೀಗೆ, ಸಾವಿರದಳದ ಪದ್ಮದಲ್ಲಿ 'ಹೂಂ ಫಟ್' ಎಂದು ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುತ್ತಾನೆ, ಶಿವನು ಚಲಿಸುತ್ತಾನೆ; ನಂತರ, ಶಿಖಾ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಕವಚವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ನಂತರ ಕಣ್ಣು.

ಸಞ್ಚಕ್ರಾಯಾಸ್ತ್ರಮುದಿಷ್ಟಂ ಜ್ಯಾಲಾಚಕ್ರಾಯ ಪೂರ್ವವತ್ । ಶಾರ್ಙ್ಗ ಸುದರ್ಶನಂ ಕ್ಷುದ್ರಗ್ರಹಹೃತ್ ಸರ್ವ್ವಸಾಧನಮ್ ।। ೩೦೬.

ಆಯುಧ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಆಯುಧವನ್ನು ಹಳೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ; ಶಾರಂಗ ಮತ್ತು ಸುದರ್ಶನವು ಸಣ್ಣ ತೊಂದರೆಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸಿ ಎಲ್ಲ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತವೆ.

ಮೂರ್ದ್ಧಾಕ್ಷಿಮುಖಹೃದ್‌ಗುಹ್ಯಪಾದೇ ಹ್ಯಸ್ಯಾಕ್ಷರಾನ್ನ್ಯಸೇತ್ । ಚಕ್ರಾಬ್ಜಾಸನಮಗ್ನ್ಯಾಭಂ ದಂಷ್ಟ್ರಿಣಞ್ಚ ಚತುರ್ಭುಜಮ್ ।। ೩೦೬.

ತಲೆ, ಕಣ್ಣು, ಬಾಯಿ, ಹೃದಯ, ಗುಪ್ತಾಂಗ ಮತ್ತು ಪಾದಗಳಲ್ಲಿ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು; ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಕಾಣುವ ಚಕ್ರದ ಪದ್ಮಾಸನದಲ್ಲಿ, ದಂತಗಳಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಕೈಗಳ ರೂಪವನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಬೇಕು.

ಶಙ್ಕಚಕ್ರಗದಾಪದ್ಮಶಲಾಕಾಙ್ಕುಶಪಾಣಿನಮ್ । ಚಾಪಿನಂ ಪಿಙ್ಗಕೇಶಾಕ್ಷಮರವ್ಯಾಪ್ತತ್ರಿಪಿಷ್ಟಪಂ ।। ೩೦೬.

ಶಂಖ, ಚಕ್ರ, ಗದೆ, ಪದ್ಮ, ದಂಡ, ಅಂಕುಶವನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು, ಧನುಸ್ಸು, ಕಪಿಲ ಕೇಶ ಮತ್ತು ಕಣ್ಣುಗಳಿರುವವನು, ಸೂರ್ಯವನ್ನು ವ್ಯಾಪಿಸಿ, ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನು.

ನಾಭಿಸ್ತೇನಾಗ್ನಿನಾ ವಿದ್ಧಾ ನಶ್ಯನ್ತೇ ವ್ಯಾಧಯೋ ಗ್ರಹಾಃ । ಪೀತಞ್ಚಕ್ರಂ ಗದಾ ರಕ್ತಾಃ ಸ್ವಾರಾಃ ಶ್ಯಾಮಮವಾನ್ತರಂ ।। ೩೦೬.

ಆ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ನಾಭಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಂಡುಹೋದರೆ, ರೋಗಗಳು ಮತ್ತು ಗ್ರಹದೋಷಗಳು ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ; ಚಕ್ರವು ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿದ್ದು, ಗದೆಯು ಕೆಂಪಾಗಿದೆ, ಅರೆಗಳು ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿವೆ, ಒಳಭಾಗವು ಕಪ್ಪಾಗಿದೆ.

ನೇಮಿಃ ಶ್ವೇತಾ ವಹಿಃ ಕೃಷ್ಣವರ್ಣರೇಖಾ ಚ ಪಾರ್ಥಿವೀ । ಮಧ್ಯೇತರೇಮರೇ ವರ್ಣಾನೇವಂ ಚಕ್ರದ್ವಯಂ೧ ಲಿಖೇತ್ ।। ೩೦೬.

ಚಕ್ರದ ಅಂಚು ಬಿಳಿಯದು, ಹೊರಭಾಗ ಕಪ್ಪು, ರೇಖೆಗಳು ಮಣ್ಣಿನ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ; ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ಬಣ್ಣಗಳು ಇರುತ್ತವೆ—ಹೀಗೆ ಎರಡು ಚಕ್ರಗಳನ್ನು ಬಿಡಿಸಬೇಕು.

ಆದಾವಾನೀಯ ಕುಮ್ಭೋದಂ ಗೋಚರೇ ಸನ್ನಿಧಾಯ ಚ । ದತ್ತ್ವಾ ಸುದರ್ಶನಂ ತತ್ರ ಯಾಮ್ಯೇ ಚಕ್ರೇ ಹುನೇತ್ ಕ್ರಮಾತ್ ।। ೩೦೬.

ಮೊದಲು ಶುದ್ಧ ನೀರನ್ನು ತಂದು ಹತ್ತಿರ ಇಟ್ಟು, ಅಲ್ಲಿ ಸುದರ್ಶನವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಕ್ರಮವಾಗಿ ದಕ್ಷಿಣ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಹೋಮವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.

ಆಜ್ಯಾಪಾಮಾರ್ಗಸಮಿಧೋ ಹ್ಯಕ್ಷತಂ ತಿಲಸರ್ಷಣೌ । ಪಾಯಸಂ ಗವ್ಯಮಾಜ್ಯಞ್ಚ ಸಹಸ್ರಾಷ್ಟಕಸಂಖ್ಯಯಾ ।। ೩೦೬.

ತುಪ್ಪ, ಅಪಾಮಾರ್ಗದ ಕಡ್ಡಿಗಳು, ಅಕ್ಷತೆ, ಎಳ್ಳು ಮತ್ತು ಸಾಸಿವೆ; ಪಾಯಸ, ಹಾಲಿನ ತುಪ್ಪ, ಇವೆಲ್ಲವೂ ಸಾವಿರ ಎಂಟು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಇರಬೇಕು.

ಹುತಶೇಷಂ ಕ್ಷಿಪೇತ್ ಕುಮ್ಭೇ ಪ್ರತಿದ್ರವ್ಯಂ ವಿಧಾನವಿತ್ । ಪ್ರಸ್ಥಾನೇನ ಕೃತಂ ಪಿಣ್ಡಂ ಕುಮ್ಭೇ ತಸ್ಮಿನ್ನಿವೇಶಯೇತ್ ।। ೩೦೬.

ಹೋಮದ ಉಳಿದ ಭಾಗವನ್ನು ಕುಂಭದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟು, ವಿಧಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಬೇರೆ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನೂ ಸೇರಿಸಿ; ಒಂದು ಪ್ರಸ್ಥದಷ್ಟು ಪಿಂಡವನ್ನು ಆ ಕುಂಭದಲ್ಲಿ ಇಡಬೇಕು.

ವಿಷ್ಣವಾದಿ ಸರ್ವಂ ತತ್ರೈವ ನ್ಯಸೇತ್ ತತ್ರೈವ ದಕ್ಷಿಣೇ । ನಮೋ ವಿಷ್ಣುಜನೇಭ್ಯಃ ಸರ್ವಶಾನ್ತಿಕರೇಭ್ಯಃ ಪ್ರತಿಗೃಹ್ಣನ್ತು ಶಾನ್ತಯೇ ನಮಃ ೩೦೬.

ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಮತ್ತು ಇತರರಿಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಅಲ್ಲಿಯೇ, ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇಡಬೇಕು; 'ವಿಷ್ಣುವಿನ ಜನರಿಗೆ, ಎಲ್ಲಾ ಶಾಂತಿಯನ್ನೂ ನೀಡುವವರಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ಶಾಂತಿಗಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಿ' ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಬೇಕು.

ಫಲಕೇ ಕಲ್ಪಿತೇ ಪಾತ್ರೇ ಪಲಾಶಂ ಕ್ಷೀರಶಾಖಿನಃ । ಗವ್ಯಪೂರ್ಣೇ ನಿವೇಶ್ಯೈವ ದಿಕ್ಷ್ವೇವ ಹೋಮಯೇದ್‌ ದ್ವಿಜಃ ।। ೩೦೬.

ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಫಲಕ ಅಥವಾ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಲುಹರಡುವ ಮರದ ಪಲಾಶದ ಎಲೆ ಇಟ್ಟು, ಅದನ್ನು ಹಾಲಿನಿಂದ ತುಂಬಿಸಿ, ದ್ವಿಜನು ಎಲ್ಲಾ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಹೋಮ ಮಾಡಬೇಕು.

ಸದಕ್ಷಿಣಮಿದಂ ಹೋಮದ್ವಯಂ ಭೂತಾದಿನಾಶನಮ್ । ಗವ್ಯಾಕ್ತಪತ್ರಲಿಖಿತೈರ್ನಿಷ್ಪರ್ಣೈಃ ಕ್ಷುದ್ರಮುದ್‌ಧೃತಮ್ ।। ೩೦೬.

ಈ ಎರಡು ಹೋಮಗಳು ದಕ್ಷಿಣದಾನ ಸಹಿತ ಭೂತಾದಿಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತವೆ; ಹಾಲಿನ ತುಪ್ಪದಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಎಲೆಗಳಿಂದ, ಅಥವಾ ಎಲೆ ಇಲ್ಲದೆ, ಸಣ್ಣ ತೊಂದರೆಗಳು ನಿವಾರಣೆಯಾಗುತ್ತವೆ.