ಅಗ್ನಿಪುರಾಣಮ್

ಅಬಧ್ಯಂ ಯಶ್ಚ ಬಧ್ನಾತಿ ಬಧ್ಯಂ ಯಶ್ಚ ಪ್ರಮುಞ್ಚತಿ । ಅಪ್ರಾಪ್ತವ್ಯವಹಾರಞ್ಚ ಸ ದಾಪ್ಯೋ ದಮಮುತ್ತಮಮ್ ।। ೨೫೮.

ಯಾರು ಬಂಧಿಸಬಾರದವನನ್ನು ಬಂಧಿಸುತ್ತಾರೆ, ಬಂಧಿತನನ್ನು ಬಿಡಿಸುತ್ತಾರೆ, ಅಥವಾ ಅನುಮತಿ ಇಲ್ಲದೆ ವ್ಯವಹಾರ ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ, ಅವರಿಗೆ ಅತ್ಯಧಿಕ ದಂಡ ವಿಧಿಸಬೇಕು.

ಮಾನೇನ ತುಲಯಾ ವಾಪಿ ಯೋಂಽಶಮಷ್ಟಮಕಂ ಹರೇತ್ । ದ್ವಾವಿಂಶತಿಪಣಾನ್ ದಾಪ್ಯೋ ವೃದ್ಧೌ ಹಾನೌ ಚ ಕಲ್ಪಿತಮ್ ।। ೨೫೮.

ಯಾರು ತೂಕ ಅಥವಾ ಅಳತೆಯಲ್ಲಿ ಎಂಟನೇ ಭಾಗವನ್ನು ಕಡಿಮೆಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ಅವರು ಇಪ್ಪತ್ತೆರಡು ಪಣಗಳ ದಂಡ ಕಟ್ಟಬೇಕು. ಹೆಚ್ಚಳ ಅಥವಾ ಕಡಿತದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಅದರಂತೆ ಲೆಕ್ಕಹಾಕಬೇಕು.

ಭೇಷಜಸ್ನೇಹಲವಣಸ್ನೇಗನ್ಧಧಾನ್ಯಗುಡ಼ಾದಿಷು । ಪಣ್ಯೇಷು ಪ್ರಕ್ಷಿಪನ್ ಹೀನಂ ಪಣಾನ್ದಾಪ್ಯಸ್ತು ಷೋಡಶ ।। ೨೫೮.

ಯಾರು ಔಷಧಿ, ಎಣ್ಣೆ, ಉಪ್ಪು, ಸುಗಂಧ, ಧಾನ್ಯ ಅಥವಾ ಇತರ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಂದುಳಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ಅವರಿಗೆ ಹದಿನಾರು ಪಣಗಳ ದಂಡ ವಿಧಿಸಬೇಕು.

ಸಮ್ಭೂಯ ಕುರ್ವ್ವತಾಮರ್ಘಂ ಸಬಾಧಂ ಕಾರುಶಿಲ್ಪಿನಾಂ । ಅರ್ಥಸ್ಯ ಹ್ರಾಸಂ ವೃದ್ಧಿಂ ವಾ ಸಹಸ್ರೋ ದಣ್ಡ ಉಚ್ಯತೇ ।। ೨೫೮.

ಕಾರಿಗರು ಅಥವಾ ಶಿಲ್ಪಿಗಳು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಬೆಲೆ ನಿಗದಿ ಮಾಡಿ, ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ತಡೆಯುವಂತೆ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಹಣದಲ್ಲಿ ನಷ್ಟ ಅಥವಾ ಲಾಭ ಉಂಟುಮಾಡಿದರೆ, ಅವರಿಗೆ ಸಾವಿರ ಪಣಗಳ ದಂಡ ವಿಧಿಸಬೇಕು.

ರಾಜನಿ ಸ್ಥಾಪ್ಯತೇ ಯೋಽರ್ಥಃ ಪ್ರತ್ಯಹಂ ತೇನ ವಿಕ್ರಯಃ । ಕ್ರಯೋ ವಾ ನಿಸ್ರವಸ್ತಸ್ಮಾದ್ವಣಿಜಾಂ ಲಾಭಕೃತ್ ಸ್ಮೃತಃ ।। ೨೫೮.

ರಾಜನು ಪ್ರತಿದಿನ ನಿಗದಿಪಡಿಸುವ ಬೆಲೆ ಮಾರಾಟ ಅಥವಾ ಖರೀದಿಗೆ ಮಾನ್ಯ. ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಇದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಲಾಭ ಮಾಡಿದರೆ ಅದು ಅನ್ಯಾಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಸ್ವದೇಶಪಣ್ಯೇ ತು ಶತಂ ವಣಿಗ್ ಗೃಹ್ಣೀತ ಪಞ್ಚಕಂ । ದಶಕಂ ಪಾರದೇಶ್ಯೇ ತು ಯಃ ಸದ್ಯಃ ಕ್ರಯವಿಕ್ರಯೀ ।। ೨೫೮.

ಒಬ್ಬ ವ್ಯಾಪಾರಿ ತನ್ನ ದೇಶದ ಸರಕಿಗೆ ನೂರುಕ್ಕೆ ಐದು ಭಾಗ ಮಾತ್ರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಹೊರನಾಡಿನ ಸರಕಿಗೆ ನೂರುಕ್ಕೆ ಹತ್ತು ಭಾಗ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು, ಅದು ಕೂಡ ತಕ್ಷಣವೇ ಖರೀದಿ ಮಾರಾಟವಾದರೆ.

ಪಣ್ಯಸ್ಯೋಪರಿ ಸಂಸ್ಥಾಪ್ಯ ವ್ಯಯಂ ಪಣ್ಯಸಮುದ್ಭವಂ । ಅರ್ಥೋಂಽನುಗ್ರಹಕೃತ್ ಕಾರ್ಯ್ಯಃ ಕ್ರೇತುರ್ವಿಕ್ರೇತುರೇವ ಚ ।। ೨೫೮.

ಸರಕಿನ ಖರ್ಚನ್ನು ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿ, ಖರೀದಿದಾರನಿಗೂ ಮಾರಾಟಗಾರನಿಗೂ ನ್ಯಾಯವಾದ ಲಾಭವಾಗುವಂತೆ ನೋಡಬೇಕು.

ಗೃಹೀತಮೂಲ್ಯಂ ಯಃ ಪಣ್ಯಂ ಕ್ರೇತುರ್ನೈವ ಪ್ರಯಚ್ಛತಿ । ಸೋದಯನ್ತಸ್ಯ ದಾಪ್ಯೋಽಸೌ ದಿಗ್ಲಾಭಂ ವಾ ದಿಗಾಗತೇ ।। ೨೫೮.

ಯಾರಾದರೂ ಹಣವನ್ನು ಪಡೆದು ಸರಕನ್ನು ಖರೀದಿದಾರನಿಗೆ ಕೊಡದೆ ಇದ್ದರೆ, ಅವನು ಬಡ್ಡಿಯೊಡನೆ ಹಣವನ್ನು ಕೊಡಬೇಕು. ಖರೀದಿದಾರನು ದೂರದ ಊರಿನವನು ಆಗಿದ್ದರೆ, ದೂರದ ನಷ್ಟವನ್ನೂ ಪೂರೈಸಬೇಕು.

ವಿಕ್ರೋತಮಪಿ ವಿಕ್ರೇಯಂ ಪೂರ್ವೇ ಕ್ರೇತರ್ಯ್ಯಗೃಹ್ಣತಿ । ಹಾನಿಶ್ಚೇತ್ ಕ್ರೇತೃದೋಷೇಣ ಕ್ರೇತುರೇವ ಹಿ ಸಾ ಭವೇತ್ ।। ೨೫೮.

ಮಾರಾಟವಾದ ಸರಕನ್ನು ಮೊದಲ ಖರೀದಿದಾರನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಅದನ್ನು ಮತ್ತೊಬ್ಬರಿಗೆ ಮಾರಬಹುದು. ಆದರೆ, ಖರೀದಿದಾರನ ತಪ್ಪಿನಿಂದ ನಷ್ಟವಾದರೆ, ಆ ನಷ್ಟವನ್ನು ಅವನೇ ಭರಿಸಬೇಕು.

ರಾಜದೈವೋಪಘಾತೇನ ಪಣ್ಯೇ ದೋಷಮುಪಾಗತೇ । ಹಾನಿರ್ವಿಕ್ರೇತುರೇವಾಸೌ ಯಾಚಿತಸ್ಯಾಪ್ರಯಚ್ಛತಃ ।। ೨೫೮.

ರಾಜನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಅಥವಾ ವಿಧಿಯ ಕಾರಣದಿಂದ ಸರಕಿಗೆ ಹಾನಿಯಾದರೆ, ನಷ್ಟವು ಮಾರಾಟಗಾರನ ಮೇಲಿದೆ. ಆದರೆ, ಯಾರಾದರೂ ಕೇಳಿಕೊಂಡು ಕೊಡುವದನ್ನು ಕೊಡದೆ ಇದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಅದು ಅನ್ಯವಾಗಿ.

ಅನ್ಯಹಸ್ತೇ ಚ ವಿಕ್ರೀತಂ ದುಷ್ಟಂ ವಾ ದುಷ್ಟವದ್ಯದಿ । ವಿಕ್ರೀನೀತೇ ದಮಸ್ತತ್ರ ತನ್ಮೂಲ್ಯಾದದ್ವಿಗುಣೋ ಭವೇತ್ ।। ೨೫೮.

ಯಾರಾದರೂ ಸರಕನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿ, ಅದು ಕೆಟ್ಟದ್ದಾಗಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಕೆಟ್ಟದ್ದೆಂದು ತೋರಿಸಿದರೆ, ಮಾರಾಟಗಾರನು ಆ ಸರಕಿನ ಬೆಲೆಗೆ ಎರಡು ಪಟ್ಟು ದಂಡವನ್ನು ಕೊಡಬೇಕು.

ಕ್ಷಯಂ ವೃದ್ಧಿಞ್ಚ ಬಣಿಜಾಪಣ್ಯಾನಾಮವಿಜಾನತಾ । ಕ್ರೀತ್ವಾ ನಾನುಶಯಃ ಕಾರ್ಯ್ಯಃ ಕುರ್ವನ್ ಷಡ್‌ಭಾಗದಣ್ಡಭಾಕ್ ।। ೨೫೮.

ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಂದ ಸರಕನ್ನು ಖರೀದಿಸಿ, ಅದರ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆ ಅಥವಾ ಇಳಿಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಯದೆ ಮಾಡಿದರೆ, ಅವನಿಗೆ ದೋಷವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ತಿಳಿದುಕೊಂಡು ಮಾಡಿದರೆ, ಆತನಿಗೆ ಆರು ಭಾಗದ ಒಂದು ಭಾಗ ದಂಡ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಸಮವಾಯೇನ ವಣಿಜಾಂ ಲಾಭಾರ್ಥಂ ಕರ್ಮ ಕುರ್ವತಾಂ । ಲಾಭಾಲಾಭೌ ಯಥಾ ದ್ರವ್ಯಂ ಯಥಾ ವಾ ಸಂವಿದಾ ಕೃತೌ ।। ೨೫೮.

ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಲಾಭಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದಾಗ, ಲಾಭ-ನಷ್ಟವನ್ನು ಹೂಡಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಅಥವಾ ಒಪ್ಪಂದದಂತೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.

ಪ್ರತಿಪಿದ್ಧಮನಾದಿಷ್ಟಂ ಪ್ರಮಾದಾದ್ಯಚ್ಚ ನಾಶಿತಂ । ಸ ತದ್ದದ್ಯಾದ್ ವಿಪ್ಲವಾಚ್ಚ ರಕ್ಷಇತಾದ್ದಸಮಾಂಶಭಾಕ್ ।। ೨೫೮.

ಯಾವುದನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸೂಚನೆ ಇಲ್ಲದೆ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯದಿಂದ ಕಳೆದುಕೊಂಡರೆ, ಅದನ್ನು ಪೂರೈಸಬೇಕು. ಆದರೆ ವಿಪತ್ತಿನಿಂದ ಹೋದರೆ, ಹತ್ತು ಭಾಗದ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಕೊಡಬೇಕು.

ಅರ್ಥಪ್ರಕ್ಷಏಪಣಾದ್ವಿಂಶಂ ಭಾಗಂ ಶುಲ್ಕಂ ನೃಪೋ ಹರೇತ್ । ವ್ಯಾಸಿದ್ಧಂ ರಾಜಯೋಗ್ಯಞ್ಚ ವಿಕ್ರೀತಂ ರಾಜಗಾಮಿ ತತ್ ।। ೨೫೮.

ಲಾಭವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ಮೇಲೆ, ರಾಜನು ಅದರ ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಭಾಗವನ್ನು ತೆರಿಗೆಯಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಆದರೆ ನಿಷೇಧಿತವಾದ ಸರಕು ಅಥವಾ ರಾಜನಿಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಸರಕು ಮಾರಾಟವಾದರೆ, ಅದು ರಾಜನಿಗೆ ಸೇರಬೇಕು.

ಮಿತ್ಥ್ಯಾ ವದನ್ ಪರೀಮಾಣಂ ಶುಲ್ಕಸ್ಥಾನಾದಪಕ್ರಮಮ್ । ದಾಪ್ಯಸ್ತ್ವಷ್ಟಗುಣಂ ಯಶ್ಚ ಸವ್ಯಾಜಕ್ರಯವಿಕ್ರಯೀ ।। ೨೫೮.

ಯಾರಾದರೂ ತಪ್ಪು ಅಳತೆ ಹೇಳಿದರೆ, ತೆರಿಗೆ ತಪ್ಪಿಸಿದರೆ ಅಥವಾ ಮೋಸದಿಂದ ಖರೀದಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರೆ, ಅವನು ಆ ಸರಕಿನ ಬೆಲೆಗೆ ಎಂಟು ಪಟ್ಟು ದಂಡವನ್ನು ಕೊಡಬೇಕು.

ದೇಶಾನ್ತರಗತೇ ಪ್ರೇತೇ ದ್ರವ್ಯಂ ದಾಯಾದಬಾನ್ಧವಾಃ । ಜ್ಞಾತಯೋ ವಾ ಹರೇಯುಸ್ತದಾಗತಾಸ್ತೈರ್ವಿನಾ ನೃಪಃ ।। ೨೫೯.

ಯಾರಾದರೂ ಪರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸತ್ತರೆ, ಅವನ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಇದ್ದ ಸಂಬಂಧಿಕರು ಅಥವಾ ವಾರಸುದಾರರು ಪಡೆಯಬೇಕು. ಯಾರೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಅದು ರಾಜನಿಗೆ ಸೇರಬೇಕು.

ಜಿಹ್ಮಂ ತ್ಯಜೇಯುರ್ನಿರ್ಲೋಭಮಶಕ್ತೋಽನ್ಯೇನ ಕಾರಯೇತ್ । ಅನೇನ ವಿಧಿರಾಖ್ಯಾತ ಋತ್ವಿಕ್ಕರ್ಷಕಕರ್ಮಿಣಾಂ ।। ೨೫೯.

ಮೋಸವನ್ನು ಲಾಲಸೆಯಿಲ್ಲದೆ ಬಿಡಬೇಕು. ಆಗಲಾಗದಿದ್ದರೆ, ಮತ್ತೊಬ್ಬನಿಂದ ಮಾಡಿಸಬೇಕು. ಈ ನಿಯಮವನ್ನು ಯಜಮಾನರು, ರೈತರು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಗ್ರಾಹಕೈರ್ಗೃಹ್ಯತೇ ಚೌರೋ ಲೋಪ್ತ್ರೇಣಾಥ ಪದೇನ ವಾ । ಪೂರ್ವಕರ್ಮಾಪರಾಧೀ ವಾ ತಥೈವಾಶುದ್ಧವಾಸಕಃ ।। ೨೫೮.

ಚೋರನನ್ನು ಖರೀದಿದಾರರು ಹಿಡಿಯುತ್ತಾರೆ, ಲೋಪಟ್ರ ಅಥವಾ ಹೆಜ್ಜೆ ಗುರುತುಗಳಿಂದಲೂ ಹಿಡಿಯಬಹುದು. ಹಿಂದಿನ ಅಪರಾಧಿ ಅಥವಾ ಅಶುದ್ಧ ಬಟ್ಟೆ ಧರಿಸಿದವನನ್ನೂ ಹಿಡಿಯಬಹುದು.

ಅನ್ಯೇಪಿ ಶಙ್ಕಯಾ ಗ್ರಾಹ್ಯ ಜಾತಿನಾಮಾದಿನಿಹ್ನವೈಃ । ದ್ಯೂತಸ್ತ್ರೀಪಾನಶಕ್ತಾಶ್ಚ ಶುಷ್ಕಭಿನ್ನಮುಖಸ್ವರಾಃ ।। ೨೫೮.

ಇತರರನ್ನು ಕೂಡ ಶಂಕೆಯಿಂದ ಹಿಡಿಯಬಹುದು. ತಮ್ಮ ಜಾತಿ ಅಥವಾ ಹೆಸರನ್ನು ಮುಚ್ಚುವವರು, ಜುಗಾರಿ, ಮದ್ಯಪಾನಿಗಳು, ಒಣ ಅಥವಾ ಮುರಿದ ಧ್ವನಿಯವರು ಕೂಡ ಶಂಕಿತರು.

ಪರದ್ರವ್ಯಗೃಹಾಣಾಞ್ಚ ಪೃಚ್ಛಕಾ ಗೂಢ಼ಚಾರಿಣಃ । ನಿರಾಯಾ ವ್ಯಯವನ್ತಶ್ಚ ವಿನಷ್ಟದ್ರವ್ಯವಿಕ್ರಯಾಃ ।। ೨೫೮.

ಪರರ ಮನೆಗೆ ಹೋಗುವವರು, ಪ್ರಶ್ನೆ ಮಾಡುವವರು, ಮನೆಮನೆಗೆ ತಿರುಗುವವರು, ಉದ್ದೇಶವಿಲ್ಲದೆ ಸುತ್ತುವವರು, ಹೆಚ್ಚು ಖರ್ಚು ಮಾಡುವವರು, ಕಳೆದುಹೋದ ಸರಕನ್ನು ಮಾರುವವರನ್ನೂ ಶಂಕಿಸಬಹುದು.

ಗೃಹೀತಃ ಶಙ್ಕಯಾ ಚೌರ್ಯ್ಯೇನಾಮ್ನಾನಞ್ಚೇದ್ವಿಶೋಧಯೇತ್ । ದಾಪಯಿತ್ವಾ ಹೃತಂ ದ್ರವ್ಯಂ ಚೋರದಣ್ಡೇನ ದಣ್ಡಯೇತ್ ।। ೨೫೮.

ಯಾರಾದರೂ ಕಳ್ಳತನದ ಶಂಕೆಯಿಂದ ಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟರೆ, ಅವನು ಪ್ರಮಾಣವಚನದಿಂದ ತನ್ನನ್ನು ನಿರ್ದೋಷಿ ಎಂದು ತೋರಿಸಬೇಕು. ಕಳ್ಳತನ ಸಾಬೀತಾದರೆ, ಕದ್ದ ಸರಕನ್ನು ಹಿಂತಿರುಗಿಸಿ, ಕಳ್ಳನಿಗೆ ವಿಧಿಸುವ ದಂಡವನ್ನು ಭರಿಸಬೇಕು.

ಚೌರಂ ಪ್ರದಾಪ್ಯಾಪಹೃತಂ ಘಾತಯೇದ್ವಿವಿಧೈರ್ಬಧೈಃ । ಸಚಿಹ್ನಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ ಕೃತ್ವಾ ಸ್ವರಾಷ್ಟ್ರಾದ್ವಿಪ್ರವಾಸಯೇತ್ ।। ೨೫೮.

ಚೋರನು ಕದ್ದ ಸರಕನ್ನು ಹಿಂತಿರುಗಿಸಿ, ವಿವಿಧ ಶಿಕ್ಷೆಗಳಿಂದ ಶಿಕ್ಷಿಸಬೇಕು. ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾದರೆ ಗುರುತು ಹಾಕಿ, ತನ್ನ ದೇಶದಿಂದ ಹೊರಹಾಕಬೇಕು.

ಘಾತಿತೇಽಪಹೃತೇ ದೋಷೋ ಗ್ರಾಮಭರ್ತ್ತುರಮಿರ್ಗತೇ । ಮ್ವಸೀಮ್ನಿ ದದ್ಯಾದ್ಗ್ರಾಮಸ್ತು ಪದಂ ವಾ ಯತ್ರ ಗಚ್ಛತಿ ।। ೨೫೮.

ಒಬ್ಬನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲಾಗಿದೆಯೋ ಅಥವಾ ಕಳ್ಳತನವಾಗಿದೆಯೋ ಅಂದರೆ, ಹಳ್ಳಿಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥನು ಇದ್ದರೆ ಅವನಿಗೆ ತಪ್ಪು ಬರುತ್ತದೆ. ಅವನು ಅಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಆ ಹಳ್ಳಿಯೆಲ್ಲರೂ ಅಥವಾ ಆ ಘಟನೆ ನಡೆದ ಸ್ಥಳದವರು ದಂಡವನ್ನು ಕಟ್ಟಬೇಕು.

ಪಞ್ಚಗ್ರಾಮೀ ವಹಿಃ ಕ್ರೋಶಾದ್ದಶಗ್ರಾಮ್ಯಽಥ ವಾ ಪುನಃ । ವನ್ದಿಗ್ರಾಹಾಂಸ್ತಥಾ ವಾಜಿಕಞ್ಜರಾಣಾಞ್ಚ ಹಾರಿಣಃ ।। ೨೫೮.

ಹದಿನೈದು ಹಳ್ಳಿಗಳ ಹೊರಗಿನಿಂದ ಬಂದವನು, ಅಥವಾ ಹತ್ತು ಹಳ್ಳಿಗಳವನು, ಪ್ರಯಾಣಿಕರನ್ನು ಹಿಡಿಯುವವರು, ಕುದುರೆ ಕಳ್ಳರು, ಜಿಂಕೆಗಳನ್ನು ಕಳ್ಳತನ ಮಾಡುವವರು—

ಪ್ರಸಹ್ಯ ಘಾತಿಶ್ಚೈವ ಶೂಲಮಾರೋಪಯೇನ್ನರಾನ್ । ಉತ್ಕ್ಷೇಪಕಗ್ರನ್ಥಿಭೇದೌ ಕರಸನ್ದಂಶಹೀತಕೌ ।। ೨೫೮.

ಬಲವಂತವಾಗಿ ಕೊಲೆಮಾಡುವವರನ್ನು ಕಂಬಕ್ಕೆ ಕಟ್ಟಿ ಹಾಕಬೇಕು; ಯಾರನ್ನಾದರೂ ಎತ್ತಿ ಎಸೆಯುವವರು, ಮೂಳೆಗಳನ್ನು ಮುರಿಯುವವರು, ಕೈಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುವವರು—

ಕಾರ್ಯ್ಯೌ ದ್ವಿತೀಯಾಪರಾಧೇ ಕರಪಾದೈಕಹೀನಕೌ । ಭಕ್ತಾವಕಾಶಾಗ್ನ್ಯುದಕಮನ್ತ್ರೋಪಕರಣವ್ಯಯಾನ್ ।। ೨೫೮.

ಮರುದೊಮ್ಮೆ ತಪ್ಪು ಮಾಡಿದರೆ, ಒಂದು ಕೈ ಅಥವಾ ಒಂದು ಕಾಲನ್ನು ಕಡಿದು ಹಾಕಬೇಕು; ಊಟ, ವಾಸಸ್ಥಾನ, ಬೆಂಕಿ, ನೀರು, ಪೂಜಾ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳ ಖರ್ಚನ್ನೂ ಪೂರೈಸಬೇಕು.

ದತ್ತ್ವಾ ಚೌರಸ್ಯ ಹನ್ತುರ್ವಾ ಜಾನತೋ ದಮ ಉತ್ತಮಃ । ಶಸ್ತ್ರಾವಪಾತೇ ಗರ್ಭಸ್ಯ ಪಾತನೇ ಚೋತ್ತಮೋ ದಮಃ ।। ೨೫೮.

ಕಳ್ಳನಿಗೆ ಅಥವಾ ಕೊಲೆಮಾಡಿದವನಿಗೆ, ಅದು ಗೊತ್ತಿದ್ದರೆ, ಅತ್ಯಂತ ಕಠಿಣ ದಂಡ ನೀಡಬೇಕು; ಆಯುಧದಿಂದ ಗರ್ಭಹಾನಿ ಮಾಡಿದರೂ ಅಥವಾ ಗರ್ಭಪಾತ ಮಾಡಿಸಿದರೂ, ಅದೇ ರೀತಿ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ದಂಡ ಕೊಡಬೇಕು.

ಉತ್ತಮೋ ವಾಽಧಮೋ ವಾಪಿ ಪುರುಷಸ್ತ್ರೀಪ್ರಮಾಪಣೇ । ಶಿಲಾಂ ಬದ್‌ಧ್ಬಾ ಕ್ಷಿಪೇದಪ್ಸು ನರಘ್ನೀಂ ವಿಷದಾಂ ಸ್ತ್ರಿಯಂ ।। ೨೫೮.

ಯಾರು ಎಷ್ಟೇ ದೊಡ್ಡವರಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಸಣ್ಣವರಾಗಲಿ, ಪುರುಷನನ್ನೋ ಮಹಿಳೆಯನ್ನು ಕೊಂದರೆ, ಆ ಹೆಂಗಸಿಗೆ ಕಲ್ಲು ಕಟ್ಟಿಸಿ ನೀರಿಗೆ ಎಸೆದು ಶಿಕ್ಷಿಸಬೇಕು.