ಅಗ್ನಿಪುರಾಣಮ್

ಪ್ರಮಾಣಂ ಲಿಖಿತಂ ಭುಕ್ತಿಃ ಸಾಕ್ಷಿಣಶ್ಚೇತಿ ಕೀರ್ತ್ತಿತಮ್ ।। ೨೫೩.

ಬರೆಹ ಸಾಕ್ಷಿ, ಸ್ವಾಧೀನ ಮತ್ತು ಸಾಕ್ಷಿಗಳು ಸತ್ಯದ ಪ್ರಮಾಣವೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಏಷಾಮನ್ಯತಮಾಭಾವೇ ದಿವ್ಯಾನ್ಯತಮಮುಚ್ಯತೇ । ಸರ್ವೇಷ್ವೇವ ವಿವಾದೇಷು ಬಲವತ್ಯುತ್ತರಾ ಕ್ರಿಯಾ ।। ೨೫೩.

ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ದೈವ ಪರೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸಬೇಕು. ಎಲ್ಲ ವಿವಾದಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಉತ್ತರವೇ ಹೆಚ್ಚು ಬಲವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಆಧೌ ಪ್ರತಿಗ್ರಹೇ ಕ್ರೀತೇ ಯೂರ್ವಾ ತು ಬಲವತ್ತರಾ । ಪಶ್ಯತೋ ಬ್ರುವತೋ ಭೂಮೇರ್ಹಾನಿರ್ವಿಂಶತಿವಾರ್ಷಿಕೀ ।। ೨೫೩.

ಅಡಕೆ, ಸ್ವೀಕಾರ ಅಥವಾ ಖರೀದಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಸತನವೇ ಹೆಚ್ಚು ಬಲವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಭೂಮಿಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ, ನೋಡಿದರೂ ಅಥವಾ ಹೇಳಿದರೂ, ಇಪ್ಪತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಹಾನಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ.

ಪರೇಣ ಭುಜ್ಯಮಾನಾ ಯಾ ಧನಸ್ಯ ದಶವಾರ್ಷಿಕೀ । ಆಧಿಸೀಮೋಪನಿಃಕ್ಷೇಪಜಡವಾಚಲಧನೈರ್ವಿನಾ ।। ೨೫೩.

ಹತ್ತಾರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಬೇರೆವರು ಉಪಯೋಗಿಸಿದ ಆಸ್ತಿಗೆ, ಅಡಕೆ, ಗಡಿ, ಜಮಾ ಅಥವಾ ಸ್ಥಿರ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಹಕ್ಕು ಸಿಗುತ್ತದೆ.

ತಥೋಪನಿಧಿರಾಜಸ್ತ್ರೀಶ್ರೋತ್ರಿಯಾಣಾಂ ಧನೈರಪಿ । ಆಧ್ಯಾದೀನಾಂ ವಿಹರ್ತಾರಂ ಧನಿನೇ ದಾಪಯೇದ್ಧನಂ ।। ೨೫೩.

ಅದೇ ರೀತಿ, ರಾಜನ, ಮಹಿಳೆಯರ ಅಥವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಜಮಾ ಹಣಕ್ಕೂ, ಅಡಕೆಯಂತಹ ಆಸ್ತಿಗೂ, ಅವುಗಳನ್ನು ದುರುಪಯೋಗ ಮಾಡಿದವನು ಮಾಲೀಕನಿಗೆ ಹಣ ಪಾವತಿಸಬೇಕು.

ದಣ್ಡ್ಯ ಚ ತತ್ಸಮಂ ರಾಜ್ಞೇ ಶಕ್ತ್ಯಪೇಕ್ಷ್ಯಮಥಾಪಿ ವಾ । ಆಗಮೋಪ್ಯಧಿಕೋ ಭುಕ್ತಿಂ ವಿನಾ ಪೂರ್ವಕ್ರಮಾಗತಾಂ ।। ೨೫೩.

ಶಿಕ್ಷೆಗೆ ಅರ್ಹನಾದವನು ರಾಜನಿಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಷ್ಟು ಹಣವನ್ನು ಅಥವಾ ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಕೊಡಬೇಕು; ಹಳೆಯದಾಗಿ ಹೊಂದಿರದಿದ್ದರೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಲಾಭವಾಗಿದ್ದರೆ ಅದನ್ನೂ ಕೊಡಬೇಕು.

ಆಗಮೋಪಿ ಬಲನ್ನೈವ ಭುಕ್ತಿಃ ಸ್ತೋಕಾಪಿ ಯತ್ರ ನ । ಆಗಮೇನ ವಿಶುದ್ಧೇನ ಭೋಗೋ ಯಾತಿ ಪ್ರಮಾಣತಾಮ್ ।। ೨೫೩.

ಸಾಕ್ಷ್ಯ ಇದ್ದರೂ ಸ್ವಲ್ಪವೂ ಉಪಯೋಗವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಅದು ಬಲವಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಶುದ್ಧವಾದ ಸಾಕ್ಷ್ಯ ಇದ್ದಾಗ ಮಾತ್ರ ಆ ಸೊತ್ತಿನ ಉಪಭೋಗಕ್ಕೆ ಮಾನ್ಯತೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ.

ಅವಿಶುದ್ಧಾಗಮೋ ಭೋಗಃ ಪ್ರಾಮಾಣ್ಯಂ ನಾಧಿಗಚ್ಛತಿ। ಆಗಮಸ್ತು ಕೃತೋ ಯೇನ ಸೋಬಿಯುಕ್ತಸ್ತಮುದ್ಧರೇತ್ ।। ೨೫೩.

ಅಶುದ್ಧವಾದ ಸಾಕ್ಷ್ಯದಿಂದ ಉಪಭೋಗ ಮಾಡಿದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ಮಾನ್ಯತೆ ಇಲ್ಲ; ಆದರೆ ಯಾರು ಸಾಕ್ಷ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಾರೋ ಮತ್ತು ಆ ವ್ಯವಹಾರದಲ್ಲಿ ಭಾಗಿಯಾಗಿದ್ದಾರೋ, ಅವರಿಂದ ಅದನ್ನು ಹಿಂತಿರುಗಿಸಬೇಕು.

ನ ತತ್ಸುತಸ್ತಃಸುತೋ ವಾ ಭುಕ್ತಿಸ್ತತ್ರ ಗರೀಯಸೀ । ಯೋಭಿಯುಕ್ತಃ ಪರೇತಃ ಸ್ಯಾತ್ ತಸ್ಯ ಋಕ್‌ಥಾತ್ತಮುದ್ಧರೇತ್ ।। ೨೫೩.

ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಗನಿಗೂ ಮೊಮ್ಮಗನಿಗೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಕ್ಕಿಲ್ಲ; ಆದರೆ ಯಾರಾದರೂ ಬೇರೆ ವ್ಯಕ್ತಿ ಭಾಗಿಯಾಗಿದ್ದರೂ ಅವರು ಸತ್ತಿದ್ದರೆ ಅವರ ಆಸ್ತಿಯಿಂದ ಆ ಭಾಗವನ್ನು ಹಿಂತಿರುಗಿಸಬೇಕು.

ನ ತತ್ರ ಕಾರಣಂ ಭುಕ್ತಿರಾಗಮೇನ ವಿನಾಕೃತಾ । ಬಲೋಪಾಧಿವಿನಿರ್ವೃತ್ತಾನ್ ವ್ಯವಹಾರಾನ್ನಿವರ್ತ್ತಯೇತ್ ।। ೨೫೩.

ಸಾಕ್ಷ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ಮಾಡಿದ ಉಪಭೋಗಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲಿ ಮಾನ್ಯತೆ ಇಲ್ಲ; ಬಲಾತ್ಕಾರದಿಂದ ಅಥವಾ ಬೆದರಿಕೆಗಳಿಂದ ಉಂಟಾದ ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ರದ್ದು ಮಾಡಬೇಕು.

ಸ್ತ್ರೀನಕ್ತಮನ್ತರಾಗಾರವಹಿಃಶತ್ರುಕೃತಸ್ತಥಾ । ಮತ್ತೋನ್ಮತ್ತಾರ್ತ್ತವ್ಯಸನಿಬಾಲಭೀತಪ್ರಯೋಜಿತಃ ।। ೨೫೩.

ಹಾಗೆಯೇ, ಹೆಂಗಸಿನಿಂದ, ರಾತ್ರಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಒಳಗಿರುವ ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ, ಹೊರಗೆ, ಶತ್ರುವಿನಿಂದ, ಅಥವಾ ಮದ್ಯಪಾನ ಮಾಡಿದವನು, ಹುಚ್ಚನು, ನೋವಿನಿಂದ ಬಳಲುವವನು, ಮಗು, ಭಯದಿಂದ ಮಾಡಿದ ವ್ಯವಹಾರವೂ ಮಾನ್ಯವಲ್ಲ.

ಅಸಮ್ಬದ್ಧಕೃತಶ್ಚೈವ ವ್ಯವಹಾರೋ ನ ಸಿದ್ಧ್ಯತಿ । ಪ್ರನಷ್ಟಾಧಿಶತಂ ದೇಯಂ ನೃಪೇಣ ಧನಿನೇ ಧನಂ ।। ೨೫೩.

ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲದೆ ಮಾಡಿದ ವ್ಯವಹಾರ ಮಾನ್ಯವಲ್ಲ; ತಪಾಸಣೆಗೆ ಇಟ್ಟ ವಸ್ತು ನಾಶವಾದರೆ, ರಾಜನು ಸಾಲಕೊಟ್ಟವನಿಗೆ ಅದರ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಕೊಡಬೇಕು.

ವಿಭಾವಯೇನ್ನ ಚೇಲ್ಲಿಙ್ಗೈಸ್ತತ್ಸಮಂ ದಾತುಮರ್ಹತಿ । ದೇಯಞ್ಚೌರಹೃತಂ ದ್ರವ್ಯಂ ರಾಜ್ಞಾ ಜನಪದಾಯ ತು ।। ೨೫೩.

ಗುರುತುಗಳಿಂದ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲಾಗದಿದ್ದರೆ ಸಮಾನವಾದ ವಸ್ತು ಕೊಡಬೇಕು; ಕಳ್ಳರು ಕದಿದ ವಸ್ತುವನ್ನು ರಾಜನು ಪ್ರಜೆಗಳಿಗೆ ಹಂಚಬೇಕು.

ಅಶೀತಿಭಾಗೋ ವೃದ್ಧಿಃ ಸ್ಯಾನ್ಮಾಸಿ ಮಾಸಿ ಸಬನ್ಧಕೇ । ವರ್ಣಕ್ರಮಾಚ್ಛತಂ ದ್ವಿತ್ರಿಚತುಷ್ಪಞ್ಚಕಮನ್ಯಥಾ ।। ೨೫೩.

ಹಣದ ಪಾವತಿಗೆ ಜಾಮೀನು ಇದ್ದರೆ ತಿಂಗಳಿಗೆ ಎಂಭತ್ತರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಭಾಗ ಬಡ್ಡಿ; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಜಾತಿಯ ಕ್ರಮದ ಪ್ರಕಾರ ಶತಕ್ಕೆ ಒಂದು, ಎರಡು, ಮೂರು, ನಾಲ್ಕು ಅಥವಾ ಐದು ಭಾಗ ಬಡ್ಡಿ ಕೊಡಬೇಕು.

ಸಪ್ತತಿಸ್ತು ಪಶುಸ್ತ್ರೀಣಾಂ ರಸಸ್ಯಾಷ್ಟಗುಣಾ ಪರಾ । ವಸ್ತ್ರಧಾನ್ಯಹಿರಣ್ಯಾನಾಂ ಚತುಸ್ತ್ರಿದ್ವಿಗುಣಾ ತಥಾ ।। ೨೫೩.

ಮೇವುಗಳಿಗೆ ಎಪ್ಪತ್ತು, ಹೆಂಗಸರಿಗೆ ಎಂಟು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು, ದ್ರವಗಳಿಗೆ ನಾಲ್ಕು, ಬಟ್ಟೆ, ಧಾನ್ಯ, ಚಿನ್ನಕ್ಕೆ ನಾಲ್ಕು, ಮೂರು ಅಥವಾ ಎರಡು ಪಟ್ಟು ಬಡ್ಡಿ ವಿಧಿಸಬೇಕು.

ಗ್ರಾಮಾನ್ತರಾತ್ತು ದಶಕಂ ಸಾಮುದ್ರಾದಪಿ ವಿಂಶತಿಂ । ದದ್ಯರ್ವಾ ಸ್ವಕೃತಾಂ ವೃದ್ಧಿಂ ಸರ್ವೇ ಸರ್ವಾಸು ಜಾತಿಷು ।। ೨೫೩.

ಹತ್ತಿರದ ಹಳ್ಳಿಗೆ ಹತ್ತು, ಸಮುದ್ರದಾಚೆಗೆ ಹತ್ತಿರ ಇಪ್ಪತ್ತು ಭಾಗ ಬಡ್ಡಿ; ಎಲ್ಲರೂ ಎಲ್ಲ ಜಾತಿಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಒಪ್ಪಂದದ ಪ್ರಕಾರ ಬಡ್ಡಿ ಪಾವತಿಸಬೇಕು.

ಪ್ರಪನ್ನಂ ಸಾಧಯನ್ನರ್ಥಂ ನ ವಾಚ್ಯೋ ನೃಪತಿರ್ಭವೇತ್ । ಸಾಧ್ಯಮಾನೋ ನೃಪಂ ಗಚ್ಛೇದ್ದಣ್ಡ್ಯೋ ದಾಪ್ಯಶ್ಚ ತದ್ಧನಂ ।। ೨೫೩.

ರಾಜನು ಹಕ್ಕನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದರೆ ಅವನನ್ನು ದೋಷಾರೋಪಿಸಬಾರದು; ಆದರೆ ಯಾರಾದರೂ ರಾಜನ ವಿರುದ್ಧ ಹಕ್ಕು ಸಾಧಿಸಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದರೆ ಅವನು ಶಿಕ್ಷೆಗೆ ಅರ್ಹನು, ಆ ಹಣವನ್ನು ಪಾವತಿಸಬೇಕು.

ಅಗ್ನಿರುವಾಚ ಗೃಹೀತಾರ್ಥಃ ಕ್ರಮಾದ್ದಾಪ್ಯೋ ಧನಿನಾಮಧಮರ್ಣಿಕಃ । ದತ್ವಾ ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾಯಾದೌ ನೃಪತೇಸ್ತದನನ್ತರಮ್ ।। ೨೫೪.

ಅಗ್ನಿ ಹೇಳಿದನು: ಸಾಲ ಪಡೆದವನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಸಾಲಕೊಟ್ಟವನಿಗೆ ಹಣವನ್ನು ಹಿಂತಿರುಗಿಸಬೇಕು; ಆದರೆ ಮೊದಲು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗೆ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರೆ, ನಂತರ ರಾಜನಿಗೆ ಕೊಡಬೇಕು.

ರಾಜ್ಞಾಧಮರ್ಣಿಕೋ ದಾಪ್ಯಃ ಸಾಧಿತಾದ್ದಶಕಂ ಸ್ಮೃತಮ್ । ಪಞ್ಚಕನ್ತು ಶತಂ ದಾಪ್ಯಃ ಪ್ರಾಪ್ತಾರ್ಥೋ ಹ್ಯುತ್ತಮರ್ಣಿಕಃ ।। ೨೫೪.

ರಾಜನ ಒತ್ತಾಯದಿಂದ ಸಾಲ ತೀರಿಸಿದವನು ಹತ್ತು ಭಾಗ ಕೊಡಬೇಕು; ಆದರೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹಣವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದರೆ, ಉತ್ತಮ ಸಾಲಗಾರನು ಶತಕ್ಕೆ ಐದು ಭಾಗ ಕೊಡಬೇಕು.

ಹೀನಜಾತಿಂ ಪರಿಕ್ಷೀಣಮೃಣಾರ್ಥಂ ಕರ್ಮ್ಮ ಕಾರಯೇತ್ । ಬ್ರಾಹ್ಮಣಸ್ತು ಪರಿಕ್ಷೀಣಃ ಶನೈರ್ದ್ದಾಪ್ಯೋ ಯಥೋದಯಮ್ ।। ೨೫೪.

ಹೀನ ಜಾತಿಯವರು ಬಡವರಾದರೆ ಸಾಲ ತೀರಿಸಲು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿಸಬೇಕು; ಆದರೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಬಡವನಾದರೆ, ಅವನು ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಸಾಲ ತೀರಿಸಬೇಕು.

ದೀಯಮಾನಂ ನ ಗೃಹ್ಣಾತಿ ಪ್ರಯುಕ್ತಂ ಸ್ವಕನ್ಧನಮ್ । ಮಧ್ಯಸ್ಥಸ್ಥಾಪಿತಂ ತತ್ಸ್ಯಾದ್ವರ್ದ್ಧತೇ ನ ತತಃ ಪರಂ ।। ೨೫೪.

ಸಾಲ ತೀರಿಸಲು ಹಣ ಕೊಟ್ಟರೂ ಸಾಲಗಾರನು ಸ್ವೀಕರಿಸದಿದ್ದರೆ, ಮಧ್ಯವರ್ತಿಯ ಬಳಿ ಇಟ್ಟರೆ ಅದು ಅಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ, ಮುಂದೆ ಬಡ್ಡಿ ಹೆಚ್ಚಾಗದು.

ಋಕ್ಥಗ್ರಾಹ ಋಣಂ ದಾಪ್ಯೋ ಯೋಪಿದ್‌ಗ್ರಾಹಸ್ತಥೈವ ಚ । ಪುತ್ರೋಽನನ್ಯಾಶ್ರಿತದ್ರವ್ಯಃ ಪುತ್ರಹೀನಸ್ಯ ಋಕ್ಥಿನಃ ।। ೨೫೪.

ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದವನು ಸಾಲ ತೀರಿಸಬೇಕು; ಹಾಗೆಯೇ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದವನೂ ಸಾಲ ತೀರಿಸಬೇಕು. ಮಗನಿಲ್ಲದ ತಂದೆಯ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮಗನು ಆತನ ಸಾಲವನ್ನು ಪಾವತಿಸಬೇಕು.

ನ ಯೋಷಿತ್ ಪತಿಪುತ್ರಾಭ್ಯಾಂ ನ ಪುತ್ರೇಣ ಕೃತಂ ಪಿತಾ । ದದ್ಯಾದೃತೇ ಕುಟುಮ್ಬಾರ್ಥಾನ್ನ ಪತಿಃ ಸ್ತ್ರೀಕೃತಂ ತಥಾ ।। ೨೫೪.

ಹೆಂಡತಿ ಪತಿ ಅಥವಾ ಮಗನ ಸಾಲಕ್ಕೆ ಹೊಣೆಗಾರಳಲ್ಲ; ಮಗ ಮಾಡಿದ ಸಾಲಕ್ಕೆ ತಂದೆಯೂ ಹೊಣೆಗಾರನಲ್ಲ; ಮನೆಯ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಾಗಿ ಹೊರತು, ಪತಿಯು ಹೆಂಡತಿಯ ಸಾಲಕ್ಕೆ ಹೊಣೆಗಾರನಲ್ಲ.

ಗೋಪಶೌಣ್ಡಿಕಶೈಲೂಷರಜಕವ್ಯಾಧಯೋಷಿತಾಂ । ಋಣಂ ದದ್ಯಾತ್ಪತಿಸ್ತ್ವಾಸಾಂ ಯಸ್ಮಾದ್‌ವೃತ್ತಿಸ್ತದಾಶ್ರಯಾ ।। ೨೫೪.

ಗೋಪ, ಶೌಂಡಿಕ, ಶೈಲುಷ, ರಾಜಕ, ವ್ಯಾಧ, ವೇಶ್ಯೆಯರು ಇಂತಹ ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ಜೀವನೋಪಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಪತಿಯ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತರಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಅವರ ಸಾಲವನ್ನು ಪತಿಯೇ ತೀರಿಸಬೇಕು.

ಪ್ರತಿಪನ್ನಂ ಸ್ತ್ರಿಯಾ ದೇಯಂ ಪತ್ಯಾ ವಾ ಸಹ ಯತ್ ಕೃತಂ । ಸ್ವಯಂ ಕೃತಂ ವಾ ಯದೃಣಂ ನಾನ್ಯಸ್ತ್ರೀ ದಾತುಮರ್ಹತಿ ।। ೨೫೪.

ಮಹಿಳೆಯೊಬ್ಬಳು ಪತಿಯೊಡನೆ ಸೇರಿ ಅಥವಾ ತಾನೇ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ಸಾಲವನ್ನು, ಅವಳು ಅಥವಾ ಅವಳ ಪತಿಯೇ ತೀರಿಸಬೇಕು; ಬೇರೆ ಯಾವ ಮಹಿಳೆಯೂ ಆ ಸಾಲವನ್ನು ತೀರಿಸುವ ಹೊಣೆಗಾರರಲ್ಲ.

ಪಿತರಿ ಪ್ರೋಷಿತೇ ಪ್ರೇತೇ ವ್ಯಸನಾಭಿಪ್ಲುತೇಽಥ ವಾ । ಪುತ್ರಪೌತ್ರೈರ್ಋಣಂ ದೇಯಂ ನಿಹ್ನವೇ ಸಾಕ್ಷಿಭಾವಿತಮ್ ।। ೨೫೪.

ತಂದೆ ದೂರವಿದ್ದರೆ, ಸತ್ತಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಸಂಕಷ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದರೆ, ಸಾಕ್ಷಿಗಳಿಂದ ದೃಢವಾದ ಸಾಲವನ್ನು ಮಗರು ಅಥವಾ ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು ತೀರಿಸಬೇಕು.

ಸುರಾಕಾಮದ್ಯೂತಕೃತನ್ದಣ್ಡಶುಲ್ಕಾವಶಿಷ್ಟಕಮ್ । ವೃಥಾ ದಾನಂ ತಥೈವೇಹಪು ತ್ರೋ ದದ್ಯಾನ್ನ ಪೈತೃಕಮ್ ।। ೨೫೪.

ಮದ್ಯಪಾನ, ಜೂಜು, ದಂಡ, ತೆರಿಗೆ ಅಥವಾ ಅವುಗಳಿಂದ ಉಳಿದಿರುವ ಸಾಲ, ಹಾಗೆಯೇ ಉದ್ದೇಶವಿಲ್ಲದೆ ಕೊಟ್ಟ ದಾನಗಳ ಸಾಲವನ್ನು ಮಗರು ತೀರಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಭ್ರಾತೄಣಾಮಥ ದಮ್ಪತ್ಯೋಃ ಪಿತುಃ ಪುತ್ರಸ್ಯ ಚೈವ ಹಿ । ಪ್ರತಿಭಾವ್ಯಮೃಣಂ ಗ್ರಾಹ್ಯಮವಿಭಕ್ತೇನ ಚ ಸ್ಮೃತಮ್ ।। ೨೫೪.

ಸಹೋದರರು, dampatiಗಳು, ತಂದೆ ಮತ್ತು ಮಗನ ನಡುವೆ, ಒಟ್ಟಾಗಿ ಇರುವವರಲ್ಲಿ ಖಾತರಿ ನೀಡಿದ ಸಾಲವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ದರ್ಶನೇ ಪ್ರತ್ಯಯೇ ದಾನೇ ಪ್ರವ್ಭಿವ್ಯಂ ವಿಧೀಯತೇ । ಆಧೌ ತು ವಿತಥೇ ದಾಪ್ಯಾ ವಿತಥಸ್ಯ ಸುತಾ ಅಪಿ ।। ೨೫೪.

ದರ್ಶನ, ಖಾತರಿ ಅಥವಾ ಪಾವತಿ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ; ಆದರೆ ತಪ್ಪು ಖಾತರಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರೆ, ಆ ತಪ್ಪು ಖಾತರಿ ಕೊಟ್ಟವನ ಮಕ್ಕಳೂ ಸಾಲವನ್ನು ತೀರಿಸಬೇಕು.