ಕರ್ತ್ತರ್ಯ್ಯಾ ಛೇದನಂ ಕುರ್ಯ್ಯಾತ್ ಕಲ್ಪಶಸ್ತ್ರೇಣ ತದ್ಯಥಾ। ಓಂ ಹೂಂ ನಿವೃತ್ತಿಕಲಾಪಾಶಾಯ ಹೂಂ ಫಟ್। ಬನ್ಧಕತ್ವಞ್ಚ ನಿರ್ವರ್ತ್ಯ ಹಸ್ತಾಭ್ಯಾಞ್ಚ ಶರಾಣುನಾ
ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದಂತೆ, ಕತ್ತಿಯಿಂದ ಬಂಧನವನ್ನು ಕಡಿದು, 'ಓಂ ಹೂಂ ನಿವೃತ್ತಿಕಲಾಪಾಶಾಯ ಹೂಂ ಫಟ್' ಎಂಬ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಬೇಕು. ಬಂಧನವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ, ಎರಡೂ ಕೈಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಬಾಣಮಂತ್ರದಿಂದ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮುಗಿಸಬೇಕು.
ವಿಸೃಜ್ಯ ವರ್ತ್ತುಲೀಕೃತ್ಯ ಘೃತಪೂರ್ಣೇ ಸ್ರುವೇ ಧರೇತ್। ದಹೇದನುಕಲಾಸ್ತ್ರೇಣ ಕೇವಲಾಸ್ತ್ರೇಣ ಭಸ್ಮಸಾತ್
ಬಿಡಿಸಿ, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಚಲನೆ ಮಾಡಿ, ತುಪ್ಪ ತುಂಬಿದ ಹೋಮಪಾತ್ರೆಯನ್ನು ಹಿಡಿಯಬೇಕು. ಉಪಅಸ್ತ್ರಮಂತ್ರದಿಂದ ಸುಟ್ಟು, ಮುಖ್ಯ ಅಸ್ತ್ರಮಂತ್ರದಿಂದ ಬೂದಿಯಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಬೇಕು.
ಕುರ್ಯಾತ್ ಪಞ್ಚಾಹುತೀರ್ದತ್ವಾ ಪಾಶಾಙ್ಕುಶನಿವೃತ್ತಯೇ। ಓಂ ಹಃ ಅಸ್ತ್ರಾಯ ಹೂಂ ಫಟ್। ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಂ ತತಃ ಕುರ್ಯಾದಸ್ತ್ರಾಹುತಿಭಿರಷ್ಟಭಿಃ
ಪಾಶಾಂಕುಶವನ್ನು ನಿವಾರಣೆಗೆ ಐದು ಹೋಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ, 'ಓಂ ಹಃ ಅಸ್ತ್ರಾಯ ಹೂಂ ಫಟ್' ಎಂದು ಉಚ್ಚರಿಸಬೇಕು. ನಂತರ, ಎಂಟು ಅಸ್ತ್ರಹೋಮಗಳಿಂದ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.
ಅಥಾವಾಹ್ಯ ವಿಧಾತಾರಂ ಪೂಜಯೇತ್ತರ್ಪಯೇತ್ತಥಾ। ತತ ಓಂ ಹಾಂ ಶಬ್ದಸ್ಪರ್ಶಶುದ್ಧಬ್ರಹ್ಮನ್ ಗೃಹಾಣ ಸ್ವಾಹೇತ್ಯಾಹುತಿತ್ರಯೇಣಾಧಿಕಾರಮಸ್ಯ ಸಮರ್ಪಯೇತ್ । ದಗ್ಧನಿಃಶೇಷಪಾಪಸ್ಯ ಬ್ರಹ್ಮನ್ನಸ್ಯ ಪಶೋಸ್ತ್ವಯಾ
ಆಮೇಲೆ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನನ್ನು ಆಮಂತ್ರಿಸಿ, ಪೂಜಿಸಿ ತೃಪ್ತಿಗೊಳಿಸಬೇಕು. ನಂತರ 'ಓಂ ಹಾಂ ಶಬ್ದಸ್ಪರ್ಶಶುದ್ಧಬ್ರಹ್ಮನ್ ಗೃಹಾಣ ಸ್ವಾಹೆ' ಎಂಬ ಮಂತ್ರದ ಮೂರು ಹೋಮಗಳಿಂದ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ಯಜ್ಞದ ಪಶುವಿನ ಎಲ್ಲಾ ಪಾಪಗಳನ್ನು ನೀನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ದಹಿಸುವವನಾಗಿದ್ದೀಯೆ, ಬ್ರಹ್ಮನ್.
ಬನ್ಧಾಯ ನ ಪುನಃ ಸ್ಥೇಯಂ ಶಿವಾಜ್ಞಾಂ ಶ್ರಾವಯೇದಿತಿ। ತತೋ ವಿಸೃಜ್ಯ ಧಾತಾರಂ ನಾಡ್ಯಾ ದಕ್ಷಿಣಯಾ ಶನೈಃ
ಮತ್ತೆ ಬಂಧನದಲ್ಲಿರಬಾರದು ಎಂದು ಶಿವನ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನನ್ನು ಬಿಡಿಸಿ, ಬಲಗೆಯ ನಾಡಿಯಿಂದ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಹೊರಹಾಕಬೇಕು.
ಸಂಹಾರಮುದ್ರಯಾತ್ಮಾನಂ ಕುಮ್ಭಕೇನ ನಿಜಾತ್ಮನಾ। ಪೂಜಯಿತ್ವಾರ್ಘ್ಯಂಪಾತ್ರಸ್ಥತೋಯಬಿನ್ದುಸುಧೋಪಮಂ
ಸಂಹಾರಮುದ್ರೆಯಿಂದ ಸ್ವಯಂನನ್ನು ಕುಂಭಕದಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ, ಅಮೃತದಂತೆ ಶುದ್ಧವಾದ ನೀರಿನ ಹನಿಯನ್ನು ಹೋಮಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
ಆದಾಯ ಯೋಜಯೇತ್ ಸೂತ್ರೇ ರೇಚಕೇನೋದ್ಭವಾಖ್ಯಯಾ। ಪೂಜಯಿತ್ವಾರ್ಘ್ಯಪಾತ್ರಸ್ಥತೋಯಬಿನ್ದುಂ ಸುಧೋಪಮಂ
ಅದನ್ನು ತೆಗೆದು, ಉತ್ಭವ ಎಂಬ ಉಸಿರಿನ ಹೊರಸೊಮ್ಮಿನಿಂದ ಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಸಬೇಕು. ಅಮೃತದಂತೆ ಶುದ್ಧವಾದ ನೀರಿನ ಹನಿಯನ್ನು ಹೋಮಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
ಆಪ್ಯಾಯನಾಯ ಶಿಷ್ಯಸ್ಯ ಗುರೂಃ ಶಿರಸಿ ವಿನ್ಯಸೇತ್। ವಿಸೃಜ್ಯ ಪಿತರೌ ದದ್ಯಾದ್ವೌಷಡನ್ತಶಿವಾಣುನಾ। ಪೂರಣಾಯ ವಿಧಿಃ ಪೂರ್ಣೋ ನಿವೃತ್ತಿರಿತಿ ಶೋಧಿತಾ
ಶಿಷ್ಯನ ಪೋಷಣೆಗೆ, ಗುರುವು ಅದನ್ನು ಅವನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಇಡಬೇಕು. ನಂತರ, ಅದನ್ನು ಪೋಷಕರಿಗೆ 'ವೌಷಡ್' ಅಂತ್ಯವಿರುವ ಶಿವಮಂತ್ರದಿಂದ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ಈ ವಿಧಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡು, ನಿವೃತ್ತಿಯೂ ಶುದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ.
ಈಶ್ವರ ಉವಾಚ ತತ್ತ್ವಯೋರಥ ಸನ್ಧಾನಂ ಕುರ್ಯ್ಯಾಚ್ಛುದ್ಧವಿಶುದ್ಧಯೋಃ। ಹ್ರಸ್ವದೀರ್ಘಪ್ರಯೋಗೇಣ ನಾದನಾದಾನ್ತಸಙ್ಗಿನಾ
ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದನು: ನಂತರ, ಶುದ್ಧ ಮತ್ತು ಪರಿಪೂರ್ಣ ತತ್ತ್ವಗಳ ಸಂಯೋಗವನ್ನು, ಹ್ರಸ್ವ ಮತ್ತು ದೀರ್ಘ ಧ್ವನಿಗಳ ಬಳಕೆಯಿಂದ, ನಾದದ ಆರಂಭದಿಂದ ಅಂತ್ಯವರೆಗೆ ಇರುವ ಸ್ಪಂದನದೊಂದಿಗೆ ಸಾಧಿಸಬೇಕು.
ಓಂ ಹಾಂ ಹ್ರೂಂ ಹಾಮ್ ಅಪ್ತೇಜೋವಾಯುರಾಕಾಶಂ ತನ್ಮಾತ್ರೇನ್ದ್ರಿಯಬುದ್ಧಯಃ। ಗುಣತ್ರಯಮಹಙ್ಕಾಶ್ಚತುರ್ವಿಂಶಃ ಪುಮಾನಿತಿ
ಓಂ ಹಾಂ ಹ್ರೂಂ ಹಾಂ—ಭೂಮಿ, ನೀರು, ಬೆಂಕಿ, ಗಾಳಿ, ಆಕಾಶ, ಸೂಕ್ಷ್ಮಭೂತಗಳು, ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ಮತ್ತು ಬುದ್ಧಿಗಳು; ಮೂರು ಗುಣಗಳು, ಅಹಂಕಾರ ಮತ್ತು ಇಪ್ಪತ್ತನಾಲ್ಕನೆಯವನು ಪುರುಷನು—ಹೀಗೆ.
ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಯಾಂ ನಿವಿಷ್ಟಾನಿ ತತ್ತ್ವಾನ್ಯೇತಾನಿ ಭಾವಯೇತ್। ಪಞ್ಚವಿಂಶತಿಸಙ್ಖ್ಯಾನಿ ಖಾದಿಯಾನ್ತಾಕ್ಷರಾಣಿ ಚ
ಈ ತತ್ತ್ವಗಳನ್ನು ಆಧಾರದೊಳಗೆ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ಅವು ಇಪ್ಪತ್ತೈದು ಸಂಖ್ಯೆಯವು, 'ಖ' ರಿಂದ 'ಯ' ವರೆಗೆ ಇರುವ ಅಕ್ಷರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿವೆ.
ಪಞ್ಚಾಶದಧಿಕಾ ಷಷ್ಟಿರ್ಭುವನೈಸ್ತುಲ್ಯಸಞ್ಜ್ಞಿತಾಃ। ತಾವನ್ತ ಏವ ರುದ್ರಾಶ್ಚ ವಿಜ್ಞೇಯಾಸ್ತತ್ರ ತದ್ಯಥಾ
ಐವತ್ತಕ್ಕೂ ಆರೂವತ್ತಾರು ಸೇರಿ, ಅವು ಲೋಕಗಳ ಹೆಸರಿನಿಂದಲೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿವೆ. ಅಷ್ಟೇ ಸಂಖ್ಯೆಯ ರುದ್ರರು ಕೂಡ ಅಲ್ಲಿರುವಂತೆ ತಿಳಿಯಬೇಕು.
ಅಮರೇಶಃ ಪ್ರಭಾವಶ್ಚ ನೈಮಿಷಃ ಪುಷ್ಕರೋಽಪಿ ಚ। ತಥಾ ಪಾದಿಶ್ಚ ದಣ್ಡಿಶ್ಚ ಭಾವಭೂತಿರಥಾಷ್ಟಮಃ
ಅಮರೇಶ, ಪ್ರಭಾವ, ನೈಮಿಷ, ಪುಷ್ಕರ; ಹಾಗೆಯೇ ಪಾದಿ, ದಂಡಿ, ಭಾವಭೂತಿ ಮತ್ತು ಎಂಟನೆಯವನು ಅಷ್ಟಮ.
ತು. ಸ್ಕನ್ದಪುರಾಣೇ (೭.೧.೧೦) ತೀರ್ಥಾನಾಂ ಮಹಾಭೂತಾನುಸಾರೇಣ ವರ್ಗೀಕರಣಮ್ ನಕುಲೀಶೋ ಹರಿಶ್ಚನ್ದ್ರಃ ಶ್ರೀಶೈಲೋ ದಶಮಃ ಸ್ಮೃತಃ। ಅನ್ವೀಶೋಽಸ್ನಾತಿಕೇಶಶ್ಚ ಮಹಾಕಾಲೋಽಥ ಮಧ್ಯಮಃ
ನಕುಲೀಶ, ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರ, ಶ್ರೀಶೈಲ ಎಂಬ ಹತ್ತನೇದು; ಅನ್ವೀಶ, ಅಸ್ನಾತಿಕೇಶ, ಮಹಾಕಾಲ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ.
ಕೇದಾರೋ ಭೈರವಶ್ಚೈವ ದ್ವಿತೀಯಾಷ್ಟಕಮೀರಿತಂ। ತತೋ ಗಯಾಕುರುಕ್ಷೇತ್ರಖಲಾನಾದಿಕನಾದಿಕೇ
ಕೇದಾರ ಮತ್ತು ಭೈರವ, ಎರಡನೇ ಎಂಟು ಗುಂಪುಗಳೂ ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ನಂತರ ಗಯಾ, ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ, ಖಲಾನ ಮತ್ತು ಇತರ ಸ್ಥಳಗಳ ಹೆಸರುಗಳು ಬರುತ್ತವೆ.
ವಿಮಲಶ್ಚಾಟ್ಟಹಾಸಶ್ಚ ಮಹೇನ್ದ್ರೋ ಭೀಮ ಏವ ಚ। ವಸ್ವಾಪದಂ ರುದ್ರಕೋಟಿರವಿಯುಕ್ತೋ ಮಹಾಬಲಃ
ವಿಮಲ ಮತ್ತು ಅಟ್ಟಹಾಸ, ಮಹೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಭೀಮ, ವಸ್ವಾಪದ, ರುದ್ರಕೋಟಿ, ಭಾರಿ ಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯರಹಿತರೂ ಕೂಡ ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಗೋಕರ್ಣೋ ಭದ್ರಕರ್ಣಶ್ಚ ಸ್ವರ್ಣಾಕ್ಷಃ ಸ್ಥಾಣುರೇವ ಚ। ಅಜೇಶಶ್ಚೈವ ಸರ್ವಜ್ಞೋ ಭಾಸ್ವರಃ ಸೂದ ನಾನ್ತರಃ
ಗೋಕರ್ಣ ಮತ್ತು ಭದ್ರಕರ್ಣ, ಸ್ವರ್ಣಾಕ್ಷ ಮತ್ತು ಸ್ಥಾಣು, ಅಜೇಶ, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿಯುವವನು, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ, ಸೂದ ಮತ್ತು ನಾಂತಾರ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳೂ ಇಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ.
ಸುಬಾಹುರ್ಮ್ಮತ್ತರೂಪೀ ಚ ವಿಶಾಲೋ ಜಟಿಲಸ್ತಥಾ। ರೌದ್ರೋಽಥ ಪಿಙ್ಗಲಾಕ್ಷಶ್ಚ ಕಾಲದಂಷ್ಟ್ರೀ ಭವೇತ್ತತಃ
ಸುಬಾಹು, ಮದ್ಯಪಾನ ರೂಪದವನು, ವಿಶಾಲ ಮತ್ತು ಜಟಿಲ, ರೌದ್ರ, ಪಿಂಗಲಾಕ್ಷ, ನಂತರ ಕಾಲದಂಷ್ಟ್ರಿ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳೂ ಬರುತ್ತವೆ.
ವಿದುರಶ್ಚೈವ ಘೋರಶ್ಚ ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯೋ ಹುತಾಶನಃ। ಕಾಮರೂಪೀ ತಥಾ ಕಾಲಃ ಕರ್ಣೋಽಪ್ಯಥ ಭಯಾನಕಃ
ವಿದುರ, ಘೋರ, ಪ್ರಜಾಪತ್ಯ, ಹುತಾಶನ, ಕಾಮರೂಪಿ, ಕಾಲ, ಕರ್ಣ ಮತ್ತು ಭಯಾನಕ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳೂ ಇಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ.
ಮತಙ್ಗಃ ಪಿಙ್ಗಲಶ್ಚೈವ ಹರೋ ವೈ ಧಾತೃಸಞ್ಜ್ಞಕಃ। ಶಙ್ಕುಕರ್ಣೋ ವಿಧಾನಶ್ಚ ಶ್ರೀಕಣ್ಠಶ್ಚನ್ದ್ರಶೇಖರಃ
ಮತಂಗ ಮತ್ತು ಪಿಂಗಲ, ಹರನು ಧಾತೃ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ, ಶಂಕುಕರ್ಣ, ವಿಧಾನ, ಶ್ರೀಕಂಠ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರಶೇಖರ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳೂ ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.
ಗಾನ್ಧಾರೀ ಚ ಸುಷುಮ್ಣಾ ಚ ನಾಡ್ಯೌ ದ್ವೌ ಮಾರುತೌ ತಥಾ। ಸಮಾನೋದಾನನಾಮಾನೌ ರಸನಾಪಾಯುರಿನ್ದ್ರಿಯೇ
ಗಾಂಧಾರಿ ಮತ್ತು ಸುಷುಮ್ನಾ ಎಂಬ ಎರಡು ನಾಡಿಗಳು, ಹಾಗೆಯೇ ಎರಡು ವಾಯುಗಳು; ಅವುಗಳ ಹೆಸರುಗಳು ಸಮಾನ ಮತ್ತು ಉದಾನ. ರಸನೆ ಮತ್ತು ಪಾಯು ಎಂಬ ಇಂದ್ರಿಯಗಳೂ ಇಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ.
ರಸಸ್ತು ವಿಷಯೋ ರೂಪಶಬ್ದಸ್ಪರ್ಶರಸಾ ಗುಣಾಃ। ಮಣ್ಡಲಂ ವರ್ತ್ತುಲಂ ತಚ್ಚ ಪುಣ್ಡರೀಕಾಙ್ಕಿತಂ ಸಿತಂ
ರಸವು ವಿಷಯ, ರೂಪ, ಶಬ್ದ, ಸ್ಪರ್ಶ ಮತ್ತು ರಸ ಎಂಬ ಗುಣಗಳು. ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಮಂಡಲವು, ಕಮಲದ ಗುರುತು ಇರುವ ಬಿಳಿಯ ವೃತ್ತವಾಗಿದೆ.
ಸ್ವಪ್ನಾವಸ್ಥಾಪ್ರತಿಷ್ಠಾಯಾಂ ಕಾರಣಂ ಗರುಡಧ್ವಜಂ। ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನ್ತಕೃತಂ ಸರ್ವಂ ಸಞ್ಚಿನ್ತ್ಯ ಭುವನಾದಿಕಂ
ಸ್ವಪ್ನ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರಣ ಗರುಡಧ್ವಜ. ಎಲ್ಲ ಭುವನಗಳವರೆಗೆ ಯೋಚಿಸಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯು ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಭಾವ್ಯಂ ತ್ವಯಾನುಕೂಲೇನ ವಿಷ್ಣುಂ ವಿಜ್ಞಾಪಯೇದಿತಿ। ತತೋ ವಾಗೀಶ್ವರೀಂ ದೇವೀಂ ವಾಗೀಶಮಪಿ ಪೂರ್ವವತ್
ನೀನು ಅನುಕೂಲ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ತಿಳಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಹಿಂದಿನಂತೆ ವಾಗೀಶ್ವರಿ ದೇವಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ವಾಗೀಶನನ್ನು ಆವಾಹನೆ ಮಾಡಿ ಪೂಜಿಸಿ ಸತ್ಪಾದಿಸಬೇಕು.
ಆವಾಹ್ಯಾಭ್ಯರ್ಚ್ಯ ಸನ್ತರ್ಪ್ಯ ಶಿಷ್ಯಂ ವಕ್ಷಸಿ ತಾಡಯೇತ್। ಓಂ ಹಾಂ ಹಾಂ ಹಂ ಫಟ್ । ಪ್ರವಿಶೇದಪ್ಯನೇನೈವ ಚೈತನ್ಯಂ ವಿಭಜೇತ್ತತಃ
ಆವಾಹನೆ ಮಾಡಿ ಪೂಜಿಸಿ ತೃಪ್ತಿ ಪಡಿಸಿ, ಶಿಷ್ಯನಿಗೆ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ತಟ್ಟಬೇಕು; ಓಂ ಹಾಂ ಹಾಂ ಹಂ ಫಟ್. ಇದರಿಂದ ಅವನ ಚೈತನ್ಯವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ನಂತರ ವಿಭಜಿಸಬೇಕು.
ಶಸ್ತ್ರೇಣ ಪಾಶಸಂಯುಕ್ತಂ ಜ್ಯೇಷ್ಠಯಾಽಙ್ಕುಶಮುದ್ರಯಾ। ಓಂ ಹಾಂ ಹಂ ಹೋಂ ಹ್ರೂಂ ಫಟ್ । ಸ್ವಾಹಾನ್ತೇನ ಹೃದಾಕೃಷ್ಯ ತೇನೈವ ಪುಟಿತಾತ್ಮನಾ
ಶಸ್ತ್ರವನ್ನು ಪಾಶದ ಜೊತೆಗೆ, ಜ್ಯೇಷ್ಠ ಅಂಕುಶ ಮುದ್ರೆಯಿಂದ ಹಿಡಿದು, ಓಂ ಹಾಂ ಹಂ ಹೋಂ ಹ್ರೂಂ ಫಟ್ ಎಂದು ಸ್ವಾಹಾ ಅಂತ್ಯವಿಟ್ಟು ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಆಕರ್ಷಿಸಿ, ಶುದ್ಧವಾದ ಆತ್ಮದಿಂದ ಮಾಡಬೇಕು.
ಗೃಹೀತ್ವಾ ತಂ ನಮೋನ್ತೇನ ನಿಜಾತ್ಮನಿ ನಿಯೋಜಯೇತ್ । ಓಂ ಹಾಂ ಹಂ ಹೋಮ್ ಆತ್ಮನೇ ನಮಃ। ಪೂರ್ವವತ್ ಪಿತೃಸಂಯೋಗಂ ಭಾವಯಿತ್ವೋದ್ಭವಾಖ್ಯಯಾ
ಅದನ್ನು ಹಿಡಿದು 'ನಮಃ' ಎಂಬ ಪದದಿಂದ ತನ್ನ ಆತ್ಮದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು; ಓಂ ಹಾಂ ಹಂ ಹೋಂ ಆತ್ಮನೇ ನಮಃ. ಹಿಂದಿನಂತೆ ಪಿತೃಸಂಯೋಗವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿ ಉದ್ಭವಮುದ್ರೆಯಿಂದ ಮಾಡಬೇಕು.
ವಾಮಯಾ ತದನೇನೈವ ದೇವೀಗರ್ಭೇ ವಿನಿಕ್ಷಿಪೇತ್। ಓಂ ಹಾಂ ಹಂ ಹಾಂ ಆತ್ಮನ ನಮಃ। ದೇಹೋತ್ಪತ್ತೌ ಹೃದಾ ಹ್ಯೇವಂ ಶಿರಸಾ ಜನ್ಮನಾ ತಥಾ
ಎಡ ಕೈಯಿಂದ ಇದೇ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ದೇವಿಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಇಡಬೇಕು; ಓಂ ಹಾಂ ಹಂ ಹಾಂ ಆತ್ಮನ ನಮಃ. ದೇಹ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಹೀಗೆಯೇ, ಹುಟ್ಟುವಾಗ ತಲೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಕೂಡ.
ಸಹೈತೇನ ಚ ಪರ್ಯ್ಯನ್ತಾಃ ಕಥ್ಯನ್ತೇಽಥ ಪದಾನ್ಯಪಿ। ವ್ಯಾಪಿನ್ ಓಂ ಅರೂಪ ಓಂ ಪ್ರಮಥ ಓಂ ತೇಜಃ ಓಂ ಜ್ಯೋತಿಃ ಓಂ ಪುರುಷ ಓಂ ಅಗ್ನೇ ಓಂ ಅಧೂಮ ಓಂ ಅಭಸ್ಮ ಓಂ ಅನಾದಿ ಓಂ ನಾನಾ ಓಂ ಧೂಧೂ ಓಂ ಭೂಃ ಓಂ ಭುವಃ ಓಂ ಸ್ವಃ ಅನಿಧನ ನಿಧನೋದ್ಭವ ಶಿವ ಶರ್ವ ಪರಮಾತ್ಮನ್ ಮಹೇಶ್ವರ ಮಹಾದೇವ ಸದ್ಭಾವೇಶ್ವರ ಮಹಾತೇಜಃ ಯೋಗಾಧಿಪತಯೇ ಮುಞ್ಚ ಪ್ರಥಮ ಸರ್ವ ಸರ್ವೇಸರ್ವೇತಿ ದ್ವಾತ್ರಿಂಶತ್ ಪದಾನಿ। ಬೀಜಭಾವೇ ತ್ರಯೋ ಮನ್ತ್ರಾ ವಾಮದೇವಃ ಶಿವಃ ಶಿಖಾ
ಇವುಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಎಲ್ಲ ಅಂಚುಗಳೂ ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ ಮತ್ತು ಈ ಪದಗಳೂ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ: ವ್ಯಾಪಿ, ಓಂ; ರೂಪವಿಲ್ಲದ, ಓಂ; ಪ್ರಮಥ, ಓಂ; ತೇಜಸ್ಸು, ಓಂ; ಜ್ಯೋತಿ, ಓಂ; ಪುರುಷ, ಓಂ; ಅಗ್ನಿ, ಓಂ; ಧೂಮವಿಲ್ಲದ, ಓಂ; ಭಸ್ಮವಿಲ್ಲದ, ಓಂ; ಆದಿಯಿಲ್ಲದ, ಓಂ; ನಾನಾ, ಓಂ; ಧೂಧೂ, ಓಂ; ಭೂಃ, ಓಂ; ಭುವಃ, ಓಂ; ಸ್ವಃ; ಅನಿಧನ, ನಿಧನೋದ್ಭವ, ಶಿವ, ಶರ್ವ, ಪರಮಾತ್ಮ, ಮಹೇಶ್ವರ, ಮಹಾದೇವ, ಸದ್ಭಾವೇಶ್ವರ, ಮಹಾತೇಜಸ್ಸು, ಯೋಗಾಧಿಪತಿ, ಮುಂಚ, ಪ್ರಥಮ, ಸರ್ವ, ಸರ್ವೇಶ್ವರ—ಹೀಗೆ ಮೂವತ್ತೆರಡು ಪದಗಳು. ಬೀಜಭಾವದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮಂತ್ರಗಳಿವೆ: ವಾಮದೇವ, ಶಿವ, ಶಿಖಾ.
ಸೂತ್ರಂ ದೇಹೇ ಸ್ವಮನ್ತ್ರೇಣ ಪ್ರವಿಶ್ಯೈನಾಂ ವಿಯೋಜಯೇತ್ । ಓಂ ಹಾಂ ಖೀಂ ಹಾಂ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಕಲಾಪಾಶಾಯ ಓಂ ಫಟ್ ಸ್ವಾಹಾನ್ತೇನಾನೈನೈವ ಪೂರಕೇಣಾಙ್ಕುಶಮುದ್ರಯಾ ಸಮಾಕರ್ಷೇತ್ ತತಃ ಓಂ ಹಾಂ ಹ್ರೂಂ ಹ್ರಾಂ ಹ್ರೂಂ ಪ್ರತಿತಷ್ಠಾ ಕಲಾಪಾಶಾಯ ಹ್ರಂ ಫಡಿತ್ಯನೇನ ಸಂಹಾರಮುದ್ರಯಾ ಕುಮ್ಭಕೇನ ಹೃದಯಾದಧೋ ನಾಡೀಸೂತ್ರಾದಾದಾಯ ಓಂ ಹಾಂ ಹ್ರೂಂ ಹ್ರಾಂ ಹಾಂ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಕಲಾಪಾಶಾಯ ನಮ ಇತ್ಯನೇನೋದ್ಭವಮುದ್ರಯಾ ರೇಚಕೇನ ಕುಮ್ಭೇ ಸಮಾರೋಪಯೇತ್ ಓಂ ಹಾಂ ಹ್ರೀಂ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಕಲಾಪಶಾಯ ನಮ ಇತ್ಯನೇನಾರ್ಚ್ಚಯಿತ್ವಾ ಸಮ್ಪೂಜ್ಯ ಸ್ವಾಹಾನ್ತೇನಾಹುತೀನಾಂ ತ್ರಯೇಣ ಸನ್ನಿಧಾಯ ತತಃ ಓಂ ಹಾಂ ವಿಷ್ಣವೇ ನಮ ಇತಿ ವಿಷ್ಣುಮಾವಾಹ್ಯ ಸಮ್ಪೂಜ್ಯ ಸನ್ತರ್ಪ್ಯ। ವಿಷ್ಣೋ ತವಾಧಿಕಾರೇಽಸ್ಮಿನ್ ಮುಮುಕ್ಷುಂ ದೀಕ್ಷಯಾಮ್ಯಹಂ
ತನ್ನ ಮಂತ್ರದಿಂದ ದೇಹದ ನಾಡಿಸೂತ್ರವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಬೇರ್ಪಡಿಸಬೇಕು. ಓಂ ಹಾಂ ಖೀಂ ಹಾಂ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಕಲಾಪಾಶಾಯ ಓಂ ಫಟ್ ಸ್ವಾಹಾ ಎಂದು ಪೂರ್ಣ ಉಸಿರಾಟ ಮತ್ತು ಅಂಕುಶ ಮುದ್ರೆಯಿಂದ ಆಕರ್ಷಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಓಂ ಹಾಂ ಹ್ರೂಂ ಹ್ರಾಂ ಹ್ರೂಂ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಕಲಾಪಾಶಾಯ ಹ್ರಂ ಫಟ್ ಎಂದು ಸಂಹಾರಮುದ್ರಾ ಮತ್ತು ಕುಂಭಕದಿಂದ ಹೃದಯದ ಕೆಳಗಿನ ನಾಡಿಸೂತ್ರವನ್ನು ತೆಗೆದು, ಓಂ ಹಾಂ ಹ್ರೂಂ ಹ್ರಾಂ ಹಾಂ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಕಲಾಪಾಶಾಯ ನಮ ಎಂದು ಉದ್ಭವಮುದ್ರಾ ಮತ್ತು ರೆಚಕದಿಂದ ಕುಂಭದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು. ಓಂ ಹಾಂ ಹ್ರೀಂ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಕಲಾಪಾಶಾಯ ನಮ ಎಂದು ಪೂಜಿಸಿ, ಸ್ವಾಹಾ ಅಂತ್ಯವಿರುವ ಮೂರು ಆಹುತಿಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ನಂತರ ಓಂ ಹಾಂ ವಿಷ್ಣವೇ ನಮ ಎಂದು ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಆವಾಹನೆ ಮಾಡಿ ಪೂಜಿಸಿ ತೃಪ್ತಿ ಪಡಿಸಬೇಕು: 'ಈ ನಿನ್ನ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿ ನಾನು ಈ ಮುಮುಕ್ಷುವನ್ನು ದೀಕ್ಷೆಗೊಳಿಸುತ್ತೇನೆ.'