ಅಗ್ನಿಪುರಾಣಮ್

ಉವಾಚ ಮಾಂ ಯಥಾ ರಾಮೋ ನಯೇಚ್ಛೀಘ್ರಂ ತಥಾ ಕುರು। ಕಾಕಾಕ್ಷಿಪಾತನಕಥಾಮ್ಪ್ರತಿಯಾಹಿ ಹಿ ಶೋಕಹ

ಅವಳನು ನನಗೆ ಹೇಳಿದಳು: 'ರಾಮನು ಹೇಗೆ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾನೋ, ಹಾಗೆ ನೀನು ಮಾಡು; ಕಾಗೆಯ ದಾಳಿಯ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳು ಮತ್ತು ಹೋಗು, ದುಃಖವನ್ನು ದೂರಮಾಡುವವನೇ.'

ಮಣಿಂ ಕಥಾಂ ಗೃಹೀತ್ವಾಹ ಹನೂಮಾನ್ನೇಷ್ಯತೇ ಪತಿಃ । ಅಥವಾ ತೇ ತ್ವಾರಾ ಕಾಚಿತ್ ಪೃಷ್ಠಮಾರುಹ ಮೇ ಶುಭೇ

ಮಣಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ಕಥೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹನುಮಂತನು ಹೇಳಿದನು: 'ನಿನ್ನ ಗಂಡನು ಬರಲಿದ್ದಾನೆ'; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಒಬ್ಬ ಮಹಿಳೆ, ಶುಭೆಯೆ, ನನ್ನ ಬೆನ್ನಿಗೆ ಏರಿ ಹೋಗಬಹುದು.

ಅದ್ಯ ತ್ವಾಂ ದರ್ಶಯಿಷ್ಯಾಮಿ ಸಸುಗ್ರೀವಞ್ಚ ರಾಘವಮ್ । ಸೀತಾಽಬ್ರವಲೀದ್ಧನೂಮನ್ತಂ ನಯತಾಂ ಮಾಂ ಹಿ ರಾಘವಃ

ಇಂದು ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಸುಗ್ರೀವನೊಡನೆ ರಾಮನಿಗೆ ತೋರಿಸುತ್ತೇನೆ ಎಂದು ಹನುಮಂತನು ಹೇಳಿದನು; ಸೀತೆಯು, 'ನನ್ನನ್ನು ರಾಮನ ಬಳಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯು, ಹನುಮಂತ' ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

ಹನೂಮಾನ್ ಸ ದಶಗ್ರೀವದರ್ಶನೋಪಾಯಮಾಕರೋತ್। ವನಂ ಬಭಞ್ಚ ತತ್ಪಾಲಾನ್ ಹತ್ವಾ ದನ್ತನಖಾದಿಭಿಃ

ಹನುಮಂತನು ದಶಮುಖನನ್ನು ನೋಡಲು ಉಪಾಯವನ್ನು ಮಾಡಿದರು; ಅವನು ಅರಣ್ಯವನ್ನು ಧ್ವಂಸ ಮಾಡಿ, ಅಲ್ಲಿ ಕಾವಲುಗಾರರನ್ನು ಹಲ್ಲು, ನಖಗಳಿಂದ ಹತ್ಯೆಮಾಡಿದನು.

ಹತ್ವಾ ತು ಕಿಙ್ಕರಾನ್ ಸರ್ವಾನ್ ಸಪ್ತ ಮನ್ತ್ರಿಸುತಾನಪಿ। ಪುತ್ರಮಕ್ಷಂ ಕುಮಾರಞ್ಚ ಶಕ್ರಜಿಚ್ಚಬಬನ್ಧ ತಮ್

ಅವನು ಎಲ್ಲಾ ಕಿಂಕರರನ್ನು ಮತ್ತು ಏಳು ಮಂತ್ರಿಗಳ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ, ಇಂದ್ರನನ್ನು ಜಯಿಸಿದ ಅಕ್ಷಕುಮಾರನನ್ನು ಬಂಧಿಸಿದನು.

ನಾಗಪಾಶೇನ ಪಿಙ್ಗಾಕ್ಷಂ ದರ್ಶಯಾಮಾಸ ರಾವಣಮ್। ಉವಾಚ ರಾವಣಃ ಕಸ್ತ್ವಂ ಮಾರುತಿಃ ಪ್ರಾಹ ರಾವಣಮ್

ನಾಗಪಾಶದಿಂದ ಪಿಂಗಾಕ್ಷನಾದ ರಾವಣನನ್ನು ಹನುಮಂತನು ಹಿಡಿದನು. ರಾವಣನು ಕೇಳಿದನು: 'ನೀನು ಯಾರು?' ಹನುಮಂತನು ಉತ್ತರಿಸಿದನು.

ರಾಮದೂತೋ ರಾಘವಾಯ ಸೀತಾಂ ದೇಹಿ ಮರಿಷ್ಯಸಿ। ರಾಮಬಾಣೈರ್ಹತಃ ಸಾರ್ದ್ಧಂ ಲಙ್ಕಾಸ್ಥೈ ರಾಕ್ಷಸೈರ್ಧ್ರುವಮ್

'ನಾನು ರಾಮನ ದೂತನು. ಸೀತೆಯನ್ನು ರಾಘವನಿಗೆ ಕೊಡು, ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನೀನು ಸಾಯುತ್ತೀ. ರಾಮನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ನೀನು ಮತ್ತು ಲಂಕೆಯ ರಾಕ್ಷಸರು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ನಾಶವಾಗುತ್ತೀರಿ.'

ರಾವಣೋ ಹನ್ತುಮುದ್ಯುಕ್ತೋ ವಿಭೀಷಣನಿವಾರಿತಃ। ದೀಪಯಾಮಾಸ ಲಾಙ್ಗೂಲಂ ದೀಪ್ತಪುಚ್ಛಃ ಸ ಮಾರುತಿಃ

ರಾವಣನು ಹನುಮಂತನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಮುಂದಾದಾಗ, ವಿಭೀಷಣನು ಅವನನ್ನು ತಡೆಯನು. ಹನುಮಂತನ ಹಲ್ಲುಗೆ ಬೆಂಕಿ ಹಚ್ಚಿದರು, ಹನುಮಂತನು ಬೆಂಕಿಯಿಂದ ಹೊತ್ತ ಹಲ್ಲು ಹೊಂದಿದವನಾದನು.

ದಗ್ಧ್ವಾ ಲಙ್ಕಾಂ ರಾಕ್ಷಸಾಶ್ಚ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಸೀತಾಂ ಪ್ರಣಮ್ಯ ತಾಮ। ಸಮುದ್ರಪಾರಮಾಗಮ್ಯ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಸೀತೇತಿ ಚಾಬ್ರವೀತ್

ಲಂಕೆಯನ್ನೂ ರಾಕ್ಷಸರನ್ನೂ ಸುಟ್ಟುಹಾಕಿ, ಸೀತೆಯನ್ನು ನೋಡಿ ಅವಳಿಗೆ ವಂದಿಸಿ, ಹನುಮಂತನು ಸಮುದ್ರವನ್ನು ದಾಟಿ ಬಂದು, 'ನಾನು ಸೀತೆಯನ್ನು ಕಂಡೆ' ಎಂದು ಹೇಳಿದನು.

ಅಙ್ಗದಾದೀನಙ್ಗದಾದ್ಯೈಃ ಪೀತ್ವಾ ಮಧುವನೇ ಮಧು। ಜಿತ್ವಾ ದಧಿಮುಖಾದೀಂಶ್ಚ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ತೇಽಬ್ರವನ್

ಅಂಗದನು ಮತ್ತು ಅವನ ಜೊತೆಗೆ ಇದ್ದವರು ಮಧುವನದಲ್ಲಿ ಜೇನು ಕುಡಿದರು. ಅವರು ದಧಿಮುಖನನ್ನೂ ಇತರರನ್ನೂ ಜಯಿಸಿ, ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು.

ದೃಷ್ಟಾ ಸೀತೇತಿ ರಾಮೋಽಪಿ ಹೃಷ್ಟಃ ಪಪ್ರಚ್ಛ ಮಾರುತಿಮ್। ಕಥಂ ದೃಷ್ಟಾ ತ್ವಯಾ ಸೀತಾ ಕಿಮುವಾಚ ಚ ಮಾಮ್ಪ್ರತಿ

'ಸೀತೆಯನ್ನು ಕಂಡೆವು' ಎಂದು ಹೇಳಿದಾಗ ರಾಮನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಹನುಮಂತನನ್ನು ಕೇಳಿದನು: 'ನೀನು ಹೇಗೆ ಸೀತೆಯನ್ನು ಕಂಡೆ? ಅವಳು ನನಗೆ ಏನು ಹೇಳಿದಳು?'

ಸೀತಾಕಥಾಮೃತೇನೈವ ಸಿಞ್ಚ ಮಾಂ ಕಾಮವಹ್ನಿಗಮ್। ಹನೂಮಾನಬ್ರವೋದ್ರಾಮಂ ಲಙ್ಘಯಿತ್ವಾಽಬ್ಧಿಮಾಗತಃ

'ಸೀತೆಯ ಕಥೆಯ ಅಮೃತವನ್ನು ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಸುರಿದು, ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನ ಹವ್ಯಾಸವನ್ನು ನೀಗಿಸು' ಎಂದು ರಾಮನು ಹೇಳಿದನು. ಹನುಮಂತನು ಉತ್ತರಿಸಿದನು: 'ನಾನು ಸಮುದ್ರವನ್ನು ದಾಟಿ ಬಂದೆ.'

ಸೀತಾಂ ದೃಷ್ಠ್ವಾ ಪುರೀಂ ದಗ್ಧ್ವಾ ಸೀತಾಮಣಿಂ ಗೃಹಾಣ ವೈ। ಹತ್ವಾ ತ್ವಂ ರಾವಣಂ ಸೀತಾಂ ಪ್ರಾಸ್ಯಸೇ ರಾಮ ಮಾ ಶುಚಃ

'ನಾನು ಸೀತೆಯನ್ನು ನೋಡಿ, ನಗರವನ್ನು ಸುಟ್ಟು, ಸೀತಾಮಣಿಯನ್ನು ತಂದಿದ್ದೇನೆ. ನೀನು ರಾವಣನನ್ನು ಕೊಂದು, ಸೀತೆಯನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯುತ್ತೀ. ರಾಮಾ, ದುಃಖಪಡಬೇಡ.'

ಗೃಹೀತ್ವಾ ತಂ ಮಣಿಂ ರಾಮೋ ರುರೋದ ವಿರಹಾತುರಃ । ಮಣಿಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಜಾನಕೀ ಮೇ ದೃಷ್ಟಾ ಸೀತಾ ನಯಸ್ವ ಮಾಮ್

ಆ ಮಣಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ರಾಮನು ವಿಯೋಗದಿಂದ ಅಳಲು ತೊಡಗಿದನು. ಆ ಮಣಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ಅವನು ಹೇಳಿದನು: 'ಜನಕಿಯನ್ನೇ ನಾನು ಕಂಡೆ. ಸೀತೆ, ನನ್ನನ್ನು ಅವಳ ಬಳಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯು.'

ತಥಾ ವಿನಾ ನ ಜೀವಾಮಿ ಸುಗ್ರೀವಾದ್ಯೈಃ ಪ್ರಬೋಧಿತಃ। ಸಮುದ್ರತೀರಂ ಗತವಾನ್ ತತ್ರ ರಾಮಂ ವಿಭೀಷಣಃ

'ಅವಳಿಲ್ಲದೆ ನಾನು ಬದುಕಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ' ಎಂದು ರಾಮನು ಹೇಳಿದನು. ಸುಗ್ರೀವ ಮತ್ತು ಇತರರು ಅವನನ್ನು ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸಿದರು. ನಂತರ ರಾಮನು ಸಮುದ್ರದ ದಂಡೆಗೆ ಹೋದನು, ಅಲ್ಲಿ ವಿಭೀಷಣನು ರಾಮನನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದನು.

ಗತಸ್ತಿರಸ್ಕೃತೋ ಭ್ರಾತ್ರಾ ರಾವಣೇನ ದುರಾತ್ಮನಾ। ರಾಮಾಯ ದೇಹಿ ಸೀತಾಂ ತ್ವಮಿತ್ಯುಕ್ತೇನಾಸಹಾಯವಾನ್

ದುಷ್ಟನಾದ ತನ್ನ ತಮ್ಮ ರಾವಣನಿಂದ ತಿರಸ್ಕೃತನಾಗಿ ವಿಭೀಷಣನು ಬಂದಿದ್ದನು. ಅವನು 'ಸೀತೆಯನ್ನು ರಾಮನಿಗೆ ಕೊಡು' ಎಂದು ಹೇಳಿದರೂ, ಅವನಿಗೆ ಯಾರೂ ಸಹಾಯಕರಿರಲಿಲ್ಲ.

ರಾಮೋ ವಿಭೀಷಣಂ ಮಿತ್ರಂ ಲಙ್ಕೈವರ್ಯೇಽಭ್ಯಷೇಚಯತ್। ಸಮುದ್ರಂ ಪ್ರಾರ್ಥಯನ್ಮಾರ್ಗಂ ಯದಾ ನಾಯಾತ್ತದಾ ಶರೈಃ

ರಾಮನು ವಿಭೀಷಣನನ್ನು ತನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಅವನನ್ನು ಲಂಕೆಯ ರಾಜನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದರು. ಸಮುದ್ರವು ದಾರಿ ನೀಡದಾಗ, ರಾಮನು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಅದನ್ನು ಹೊಡೆದನು.

ಭೇದಯಾಮಾಸ ರಾಮಞ್ಚ ಉವಾಚಾಬ್ಧಿ ಸಮಾಗತಃ। ನಲೇನ ಸೇತುಂ ಬದ್‌ಧ್ವಾಬ್ಧೌ ಲಙ್ಕಾಂ ವ್ರಜ ಗಭೀರಕಃ

ರಾಮನು ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಒಡೆದುಹಾಕಿದನು. ಆಗ ಸಮುದ್ರದೇವತೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿ ಹೇಳಿದನು: 'ನಲನೊಂದಿಗೆ ಸಮುದ್ರದ ಮೇಲೆ ಸೇತುವೆ ಕಟ್ಟಿಸಿ, ಲಂಕೆಗೆ ಹೋಗು, ಮಹಾಪ್ರಭು.'

ಅಹಂ ತ್ವಯಾ ಕೃತಃ ಪೂರ್ವಂ ರಾಮೋಽಪಿ ನಲಸೇತುನಾ। ಕೃತೇನ ತರುಶೈಲಾದ್ಯೈರ್ಗತಃ ಪಾರಂ ಮಹೋದಧೇಃ

'ನಿನ್ನನ್ನು ನಾನು ಹಿಂದೆ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದೆ. ರಾಮನು ಕೂಡ ನಲನಿಂದ ಕಟ್ಟಿಸಿದ ಸೇತುವೆಯಿಂದ, ಮರಗಳು ಮತ್ತು ಬೆಟ್ಟಗಳಿಂದ ಮಹಾಸಮುದ್ರವನ್ನು ದಾಟಿದನು.'

ನಾರದ ಉವಾಚ ರಾಮೋಕ್ತಞ್ಚಾಙ್ಗದೌ ಗತ್ವಾ ರಾವಣಂ ಪ್ರಾಹ ಜಾನಕೀ। ದೀಯತಾಂ ರಾಘವಾಯಾಶು ಅನ್ಯಥಾ ತ್ವಂ ಮರಿಪ್ಯಸಿ

ನಾರದನು ಹೇಳಿದನು: 'ರಾಮನು ಹೇಳಿದಂತೆ ಅಂಗದನು ಹೋಗಿ ರಾವಣನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ಜನಕಿಯನ್ನು ತಕ್ಷಣ ರಾಘವನಿಗೆ ಕೊಡು, ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನೀನು ಸಾಯುತ್ತೀ.'

ರಾವಣೋ ಹನ್ತುಮುದ್ಯುಕ್ತಃ ಸಙ್ಗ್ರಾಮೋದ್ಧತರಾಕ್ಷಸಃ। ರಾಮಯಾಹ ದಶಗ್ರೀವೋ ಯುದ್ಧಮೇಕಂ ತು ಮನ್ಯತೇ

ರಾವಣನು ಕೊಲ್ಲಲು ಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದನು, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಭಯಂಕರನಾಗಿದ್ದನು. ಅವನು ರಾಮನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ಈ ಹತ್ತು ತಲೆಗಳವನು ಒಬ್ಬನೇ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಇಷ್ಟಪಡುತ್ತಾನೆ.'

ರಾಮೋ ಯುದ್ಧಾಯ ತಚ್ಛ್ರುತ್ವಾ ಲಙ್ಕಾಂ ಸಕಪಿರಾಯಯೌ। ವಾನರೋ ಹನುಮಾನ ಮೈನ್ದೋ ದ್ವಿವಿದೌ ಜಾಮ್ಬವಾನ್ನಲಃ

ಇದು ಕೇಳಿದ ರಾಮನು ವಾನರರೊಂದಿಗೆ ಲಂಕೆಗೆ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ಹನುಮಂತನು, ಮೈಂದನು, ದ್ವಿವಿದನು, ಜಾಂಬವಂತನು ಮತ್ತು ನಲನು ಕೂಡ ಹೋದರು.

ನೀಲಸ್ತಾರೋಙ್ಗದೋ ಧೂಭ್ರಃ ಸುಷೇಣಃ ಕೇಶರೀ ಗಯಃ। ಪನಸೋ ವಿನತೋ ರಮ್ಭಃ ಶರಭಃ ಕಥನೋ ಬಲೀ

ನೀಲನು, ತಾರನು, ಅಂಗದನು, ಧೂಭ್ರನು, ಸುಷೇಣನು, ಕೆಸರೀ, ಗಯ, ಪನಸ, ವಿನತ, ರಂಭ, ಶರಭ, ಕಥನ ಮತ್ತು ಬಲಶಾಲಿಯೂ ಹೋದರು.

ಗವಾಕ್ಷೋ ದಧಿವಕ್ತ್ರಶ್ಚ ಗವಯೋ ಗನ್ಧಮಾದನಃ। ಏತೇ ಚಾನ್ಯೇ ಚ ಸುಗ್ರೀವ ಏತೈರ್ಯುಕ್ತೋ ಹ್ಯಸಙ್ಖ್ಯಕೈಃ

ಗವಾಕ್ಷ, ದಧಿವಕ್ತ್ರ, ಗವಯ, ಗಂಧಮಾದನ ಮತ್ತು ಸುಗ್ರೀವನು, ಇನ್ನು ಅನೇಕರು ಕೂಡ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದರು.

ರಕ್ಷಸಾಂ ವಾನರಾಣಾಞ್ಚ ಯುದ್ಧಂ ಸಙ್ಕುಲಮಾಬಭೌ। ರಾಕ್ಷಸಾ ವಾನರಾಞಜಘ್ನುಃ ಶರಶಕ್ತಿಗದಾದಿಭಿಃ

ರಾಕ್ಷಸರ ಮತ್ತು ವಾನರರ ನಡುವೆ ಭಾರೀ ಯುದ್ಧ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ರಾಕ್ಷಸರು ಬಾಣ, ಭಾಲ, ಗದೆಯಂತಹ ಆಯುಧಗಳಿಂದ ವಾನರರನ್ನು ಹೊಡೆದರು.

ವಾನರಾ ರಾಕ್ಷಸಾಞ್ ಜಘ್ನುರ್ನಖದನ್ತಶಿಲಾದಿಭಿಃ। ಹಸ್ತ್ಥಶ್ವರಥಪಾದಾತಂ ರಾಕ್ಷಸಾನಾಂ ಬಲಂ ಹತಮ್

ವಾನರರು ತಮ್ಮ ನಖ, ಹಲ್ಲು, ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದರು. ಆ ರಾಕ್ಷಸ ಸೇನೆಯ ಆನೆ, ಕುದುರೆ, ರಥ, ಕಾಲಾಳುಗಳು ಎಲ್ಲವೂ ನಾಶವಾಯಿತು.

ಹನೂಮಾನ್ ಗಿರಿಋಙ್ಗೇಣ ಧೂಮ್ರಾಕ್ಷಮವಧೀದ್ರಿಪುಮ್। ಅಕಮ್ಪನಂ ಪ್ರಹಸ್ತಞ್ಚ ಯುಧ್ಯನ್ತಂ ನೀಲ ಆವಧೀತ್

ಹನುಮಂತನು ಒಂದು ಪರ್ವತ ಶಿಖರದಿಂದ ಧೂಮ್ರಾಕ್ಷನನ್ನು ಕೊಂದನು. ನೀಲನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅಕಂಪನ ಮತ್ತು ಪ್ರಹಸ್ತರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದನು.

ಇನ್ದ್ರಜಿಚ್ಛರಬನ್ಧಾಚ್ಚ ವಿಮುಕ್ತೌ ರಾಮಲಕ್ಷಮಣೌ। ತಾರ್ಕ್ಷ್ಯಸನ್ದರ್ಶನಾದ್ ಬಾಣೈರ್ಜಘ್ನನೂ ರಾಕ್ಷಸಂ ಬಲಮ್

ಇಂದ್ರಜಿತ್ ಬಾಣಬಂಧದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ರಾಮ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಣರು, ಗರುಡನನ್ನು ಕಂಡ ನಂತರ ತಮ್ಮ ಬಾಣಗಳಿಂದ ರಾಕ್ಷಸ ಸೇನೆಯನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದರು.

ರಾಮಃ ಶರೈರ್ಜರ್ಜರಿತಂ ರಾವಣಞ್ಚಾಕರೋದ್ರಣೇ। ರಾವಣಃ ಕುಮ್ಬಕರ್ಣಞ್ಚ ಬೌಧಯಾಮಾಸ ದುಃ ಖಿತಃ

ರಾಮನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಬಾಣಗಳಿಂದ ರಾವಣನನ್ನು ಗಾಯಗೊಳಿಸಿದನು. ದುಃಖದಿಂದ ರಾವಣನು ಕುಂಭಕರ್ಣನನ್ನು ಎಬ್ಬಿಸಿದನು.