શ્રિયે દેવિ વિજયે નમઃ । ગૌરિ મહાબલે બન્ધ નમઃ । હૂઁ મહાકાયે પદ્મહસ્તે હૂઁ ફટ્ શ્રિયૈ નમઃ । શ્રિયૈ ફટ્ શ્રિયૈ નમઃ । શ્રિયૈ ફટ્ શ્રીં નમઃ । શ્રિયે શ્રીદ નમઃ સ્વાહા શ્રીફટ્ ।। અસ્યાઙ્ગાનિ નવોક્તાનિ તેષ્વેકઞ્ચ સમાશ્રયેત્ । ત્રિલક્ષમેકલક્ષં વા જપ્ત્વાક્ષાવ્જૈસ્ચ ભૂતિદઃ ।। ૩૦૮.
શ્રી દેવીને વિજય માટે વંદન. ગૌરી મહાબલાને બંધન માટે વંદન. હૂં, મહાકાય, કમળહસ્ત, હૂં ફટ્, શ્રીને વંદન. શ્રીને ફટ્, શ્રીં, શ્રીને વંદન. શ્રીને શ્રીદને વંદન, સ્વાહા, શ્રીફટ્. આ નવ અંગો છે; તેમાં એકને ધારણ કરવો. ત્રણ લાખ કે એક લાખ જાપ અને બીજથી સંપત્તિ મળે છે.
શ્રીગેહે વિષ્ણુગેહે વા શ્રિયં પૂજ્ય ધનં લભેત્ । આજ્યાક્તૈસ્તણ્ડુલૈર્લ્લક્ષં જુહુયાત્ ખાદિરાનલે ।। ૩૦૮.
શ્રીના ઘર કે વિષ્ણુના ઘરમાં શ્રીનું પૂજન કરવાથી ધન મળે છે. ઘી અને તાંદળથી એક લાખ આહુતિ ખાદિરની અગ્નિમાં આપવી.
રાજા વશ્યો ભવેદ્વૃદ્ધિઃ શ્રીશ્ચ સ્યાદુત્તરોત્તરં । સર્ષપામ્ભોભિષેકેણ નશ્યન્તે શકલા ગ્રહાઃ ।। ૩૦૮.
રાજા વશમાં થાય છે, વૃદ્ધિ અને શ્રી સતત વધે છે. રાયડા અને પાણીના અભિષેકથી ગ્રહદોષો નાશ પામે છે.
વિલ્વલક્ષ્હુતા લક્ષ્મીર્વિત્તવૃદ્ધિશ્ચ જાયતે । શક્રવેશ્મ ચતુર્દ્વારં હૃદયે ચિન્તયેદથ ।। ૩૦૮.
ભૂખ અને ગરીબી દૂર થાય છે, ધન અને વૃદ્ધિ થાય છે. પછી હૃદયમાં ચારે બાજુ દ્વારવાળું ઇન્દ્રનું મહેલ ધ્યાનમાં લાવવું.
બલાકાં વામનાં શ્યામાં શ્વેતપઙ્કજધારિણીમ્ । ઊદ્ર્ધ્વવાહુદ્વયં ધ્યાયેત્ક્રીડન્તીં દ્વારિ પૂર્વવત્ ।। ૩૦૮.
પૂર્વ દ્વારે, સફેદ બગલ જેવી, નાની, શ્યામવર્ણની, સફેદ કમળ ધારણ કરનારી, બંને હાથ ઊંચા રાખીને રમતી દેવીનું ધ્યાન કરવું.
હરિતાં દોર્દ્વયેનોદ્ર્ધ્વમુદ્વહન્તીં સિતામ્બુજમ્ । ધ્યાયેદ્વિભીષિકાં નામ શ્રીદૂતીં દ્વારિ પશ્ચિમે ।। ૩૦૮.
પશ્ચિમ દ્વારે, હરિત વર્ણની, બંને હાથ ઊંચા કરીને સફેદ કમળ પકડીને, શ્રીની દૂતી વિભીષિકા નામની દેવીનું ધ્યાન કરવું.
શાઙ્કરીમુત્તરે દ્વારિ તન્મધ્યેઽષ્ટદલપઙ્કજમ્ । વાસુદેવઃ સઙ્કર્ષણઃ પ્રદ્યુમ્નસ્ચાનિરુદ્ધકઃ ।। ૩૦૮.
ઉત્તર દ્વારે શાંકરીનું ધ્યાન કરવું. મધ્યમાં અષ્ટદળ કમળ પર વસુદેવ, સંકર્ષણ, પ્રદ્યુમ્ન અને અનિરુદ્ધનું ધ્યાન કરવું.
ધ્યેયાસ્તે પદ્મપત્રેષુ શઙ્કચક્રગદાધરાઃ । અઞ્જનક્ષીરકાશ્મીરહેમાભાસ્તે સુવાસસઃ ।। ૩૦૮.
આ દેવતાઓનું કમળની પાંખડીઓ પર, શંખ, ચક્ર અને ગદા પકડીને, કાજળ, દૂધ, કેશર અને સોનાની જેમ તેજસ્વી અને સુંદર વસ્ત્રોમાં ધ્યાન કરવું.
આગ્નેયાદિષુ પત્રેષુ ગુગ્ગુલુશ્ચ કુરુણ્ટકઃ । દમકઃ શલિલશ્ચૈતિ હસ્તિના રજતપ્રભાઃ ।। ૩૦૮.૧૧ હેમકુમ્ભધરાશ્ચૈતે કર્ણિકાયાં શ્રિયં સ્મરેત્ । સ્વેતગન્ધાંશુકામેકરૌમ્યમાલાશ્ત્રધારિણીં ।। ૩૦૮.
આગ્નેય દિશાથી શરૂ કરીને પાંખડીઓ પર ગુગ્ગળ, કુરૂંટક, દમક અને પાણી, ચાંદી જેવો તેજ ધરાવતા, અને હાથી સાથે સ્થાપિત કરવું. આ બધા સોનાના કળશ પકડીને, કર્ણિકામાં શ્રીનું ધ્યાન કરવું, સફેદ વસ્ત્ર, એકમોતીની માળા અને શસ્ત્ર ધારણ કરનારી.
ધ્યાત્વા સપરિવારાન્તામભ્યર્ચ્ય સકલં લભેત્ । દ્રોણાવ્જપુષ્પશ્રીવૃક્ષપર્ણં મૂદ્ર્ધ્નિ ન ધારયેત્ ।। ૩૦૮.
સંપૂર્ણ પરિવાર સાથે શ્રીનું ધ્યાન અને પૂજન કરીને સર્વે ફળ પ્રાપ્ત થાય છે. દ્રોણ વૃક્ષની પાંદડી, ફૂલ અને શ્રી વૃક્ષની પાંદડી કદી માથા પર ન પહેરવી.
ધ્યાત્વા સપરિવારાન્તામભ્યર્ચ્ય સકરં લભેત્ । દ્રોણાવ્જપુષ્પશ્રીવૃક્ષપર્ણં મૂદ્ર્ધ્નિ ન ધારયેત્ ।। ૩૦૮.
દેવીને અને તેમના પરિવારને મનમાં ધ્યાને લઈ, યોગ્ય રીતે પૂજા કરીને, ઇચ્છિત ફળ મળે છે; પણ દ્રોણ ફૂલ, કમળ, શુભ વૃક્ષના પાન કે આવું કંઈ પણ માથા પર રાખવું નહીં.
લવણામલકં વર્જ્જં નાગાદિત્યતિથૌ ક્રમાત્ । પાયસાશી જપેત્ સૂક્તં ક્ષિયસ્તેનાભિષેચયેત્ ।। ૩૦૮.
મીઠું અને આમળું ટાળવું જોઈએ, તેમજ ક્રમશઃ નાગ, આદિત્ય અને અતિથિનું પણ. જે પાયસ ખાય છે, તે સુક્તનો જાપ કરે અને એથી અભિષેક કરે.
આવાહાદિવિસર્ગાન્તાં મૂદ્ર્ધ્નિ ધ્યાત્વાર્ચ્યયેત્ શ્રિયમ્ । વિલ્વાજ્યાવ્જપાયસેન પૃથગ્ યોગઃ શ્રિયે ભવેત્ ।। ૩૦૮.
આવાહનથી વિસર્જન સુધી શ્રીદેવીનું માથા પર ધ્યાન કરીને અને પૂજા કરીને, વિલ્વ, ઘી, કમળ અને પાયસ અલગ-અલગ અર્પણ કરવું; આવું કરવાથી સુખ-સમૃદ્ધિ મળે છે.
ઓં હ્રીઁ મહામહિષમર્હિનિ ઠ ઠ મૂલમન્ત્રં મહિષહિસકે નમઃ । મહિષશત્રું ભ્રામય હૂઁ ફટ્ ઠ ઠ મહિષં હેષય હૂં મહિષં હન દેવિ હૂઁ મહિષનિસૂદનિ ફટ્ । દુર્ગાહૃદયમિત્યુક્તં સાઙ્ગં સર્વાર્થસાધકમ્ ।। ૩૦૮.
'ૐ હ્રીં મહામહિષમર્ધિની ઠઠા, મૂળમંત્ર, મહિષહંત્રીને નમસ્કાર; મહિષના દુશ્મનને દુર કર, હૂં ફટ ઠઠા, મહિષને વશ કર, હૂં, મહિષને સંહાર, દેવી, હૂં, મહિષનાશિની, ફટ.' આ દુર્ગાનું હૃદય કહેવાય છે, જે સર્વ ફળ આપે છે.
યજેદ્યથોક્તં તાં દેવીં પીઠઞ્ચૈવાઙ્ગમધ્યાગમ્ । ઓં હ્રીઁ દુર્ગે રક્ષણિ સ્વાહા ચેતિ દુર્ગાયૈ નમઃ । વરવર્ણ્યૈ નમઃ । આર્ય્યાયૈ કનકપ્રભાયૈ કૃત્તિકાયૈ અભયપ્રદાયૈ કન્યકાયૈ સુરૂપાયૈ ૩૦૮.
જે રીતે કહેવામાં આવ્યું છે, એ પ્રમાણે દેવીની, પીઠ અને અંગમધ્યની પૂજા કરવી. 'ૐ હ્રીં દુર્ગે રક્ષણી સ્વાહા', દુર્ગાને નમસ્કાર, સુંદર વર્ણવાળી, આર્યા, સોનાની જેમ તેજવાળી, કૃત્તિકા, નિર્ભયતા આપનારી, કન્યા અને સુંદરને પણ નમસ્કાર.
ચક્રાય શઙ્ખાય ગદાયૈ ખડ્ગાય ધનુષે વાણાય ।। અષ્ટમ્યાદ્યૈરિમાં દુર્ગા લોકેશાન્તાં યજેદિતિ । દર્ગાયોગઃ સમાયુઃશ્રીસ્વામિરક્તાજયાદિકૃત્ ।। સસાધ્યેસાનમન્ત્રેણ તિલહોમો વશીકરઃ । જયઃ પદ્મૈસ્તુ દુર્વ્વાભિઃ શાન્તિઃ કામઃ પલાશજૈઃ ।। ૩૦૮.
ચક્ર, શંખ, ગદા, ખડગ, ધનુષ્ય અને બાણને દુર્ગાનું પૂજન કરવું, અષ્ટમી વગેરે તિથિએ. દુર્ગાની સાધના શ્રીસ્વામી દ્વારા લાલ ચઢાવાની વસ્તુઓથી થાય છે. યોગ્ય મંત્રથી તિલ હોમથી વશીકરણ થાય છે; કમળથી વિજય, દુર્વાથી શાંતિ, અને પલાશના ફૂલો થી કામના પૂર્ણ થાય છે.
પુષ્ટિઃ સ્યાત્ કાકપક્ષેણ મૃતિદ્વેષાદિકં ભવેત્ । ગ્રહક્ષુદ્રભયાપત્તિં સર્વમેવ મનુર્હરેત્ ।। ૩૦૮.
કાગડાના પાંખથી પોષણ મળે છે; મૃત્યુ અને દુશ્મનાવટ દૂર થાય છે. મંત્ર ગ્રહ, નાના રોગ, ભય અને આપત્તિ બધું દૂર કરે છે.
ઓં દુર્ગે દુર્ગે રક્ષણિ સ્વાહા । રક્ષાકરીયમુદિતા જયદુર્ગાઙ્ગસંયુતા । શ્યામાં ત્રિલોચનાં દેવીં ધ્યાત્વાત્માનં ચતુર્ભુજમ્ ।। ૩૦૮.
'ૐ દુર્ગે દુર્ગે રક્ષણી સ્વાહા.' રક્ષા કરવાનું કાર્ય આનંદદાયક છે, વિજયી દુર્ગાના અંગો સાથે. શ્યામ, ત્રણ આંખવાળી દેવીનું ધ્યાન કરીને, પોતાને ચાર હાથવાળું માનો.
શઙ્ખચક્રાવ્જશૂલાદિત્રિશૂલાં રૌદ્રરૂપિણીં । યુદ્ધાદૌ સઞ્જયેદેતાં યજેત્ શડ્ઘાદિકે જયે ।। ૩૦૮.
શંખ, ચક્ર, કમળ, શૂળ અને ત્રિશૂલ ધારણ કરનારી, ભયાનક રૂપવાળી દેવીને યુદ્ધની શરૂઆતમાં આવાહન કરવું અને છઠ્ઠી તથા શુભ સમયે વિજય માટે પૂજા કરવી.
શિરોબ્રુમસ્તકે કણ્ઠે હૃદિ નાભૌ ચ ગુહ્યકે । ઉર્વ્વોશ્ચ જાનુજઙ્ઘોરુદ્વયે ચરણયોઃ ક્રમાત્ ।। ૩૦૯.
માથું, મસ્તક, ગળું, હૃદય, નાભિ, ગુપ્ત અંગ, જાંઘ, ઘૂંટણ, પિંડળી અને પગે ક્રમશઃ સ્થાપન કરવું.
ન્યસ્તાઙ્ગો ન્યસ્તમન્ત્રસ્તુ સમસ્તં વ્યાપકં ન્યસેત્ । પાર્વતી શવરી ચેશા વરદાભયહસ્તિકા ।। ૩૦૯.
અંગો અને મંત્રો સ્થાપ્યા પછી, સર્વવ્યાપક સત્તા સ્થાપિત કરવી. પાર્વતી અને શવરી અહીં મુખ્ય દેવી છે, જે વરદાન અને અભય mudra ધરાવે છે.
મયૂરબલયા પિચ્છમૌલિઃ કિસલયાંશુકા । સિંહાસનસ્થા માયૂરવર્હચ્છત્રસમન્વિતા ।। ૩૦૯.
મયૂરના પાંખની કંકણ, મયૂરપાંખનું મુકડું, કૂમળાં પાંદડાની વસ્ત્ર, સિંહાસન પર બેઠેલી, અને મયૂરપંખાના પંખા સાથે.
ત્રિનેત્રા શ્યામલા દેવી વનમાલાવિભૂષણા । વિપ્રાહિકર્ણાભરણા ક્ષત્રકેયૂરભૂષણા ।। ૩૦૯.
દેવી ત્રણ આંખવાળી, શ્યામવર્ણની છે, વનમાળાથી શોભાયમાન, બ્રાહ્મણ માટે કાનના કુંડળ અને ક્ષત્રિય માટે કાંડા પર કડાં પહેરેલા છે.
વૈશ્યાનાગકટોબન્ધા વૃષલાહિકૃતનૂપુરા । એવં રૂપાત્મિકા ભૂત્વા તન્મન્ત્રં નિયુતં જપેત્ ।। ૩૦૯.
વૈશ્ય માટે કમરપટ્ટો અને શૂદ્ર દ્વારા બનાવેલા પાયલ પહેરેલા છે. આવું રૂપ ધારણ કરીને, સંબંધિત મંત્ર અનંતવાર જપવો.
ઈશઃ કિરાતરૂપોષઽભૂત્ પરા ગૌરી ચ તાદૃશી । જપેદ્ધ્યાયેત્ પૂજયેત્તાં સર્વસિદ્ધ્યૈવિષાદિહૃત્ ।। ૩૦૯.
ઈશ્વર કિરાટ (શિકારી) રૂપે આવ્યા અને પરા ગૌરી પણ એ જ રીતે પ્રગટ થયા; એ દેવીનો જાપ, ધ્યાન અને પૂજા કરવી, જેથી સર્વ સિદ્ધિમાં અવરોધ દૂર થાય.
અષ્ટસિંહાસને પૂજ્યા દલે પૂર્વાદિકે ક્રમાત્ । અઙ્ગણાયત્રી પ્રણીતા હૂઙ્કારાદ્યા દલગ્રકે ।। ૩૦૯.
આઠ સિંહાસન પર દેવીની પૂજા કરવી, અને પૂર્વ દિશાથી શરૂ કરીને દરેક પાંખ પર ક્રમશઃ. અંગોની સ્થાપના પ્રણિતા અને હૂંકાર વગેરેથી પાંખોની જગ્યાએ કરવી.
ફટ્કારી ચાગ્રતો દેવ્યાઃ શ્રીવીજેનાર્ચ્ચયેદિમાઃ । લોકેશાયુધવર્ણાસ્તાઃ ફટ્કારી તુ ધનુર્દ્ધરા ।। ૩૦૯.
'ફટ' ઉચ્ચારનાર દેવીની સામે રાખવામાં આવે છે; શ્રીબીઝથી તેમની પૂજા કરવી. જગતના સ્વામીનાં શસ્ત્રો ધારણ કરનારાઓનું વર્ણન છે; 'ફટ' ઉચ્ચારનાર ધનુષ્ય ધારણ કરે છે.
જયા ચ વિજયા દ્વાસ્થે પૂજ્યે સૌવર્ણયષ્ટિકે । કિઙ્કણ વર્વરી મુણ્ડી લગુડ઼ી ચ તયોર્વરિઃ ।। ૩૦૯.
જય અને વિજય દ્વાર પર ઉભા છે, તેમને સોનાની લાકડીથી પૂજા કરવી. કિંકણ, વર્વરી, મુણ્ડી અને લગુરી એ બંનેના સહાયક છે.
ઇષ્ટ્વૈવં સિદ્ધયેદ્દ્રવ્યૈઃ કુણ્ડે યોન્યાકૃતૌ હુનેત્ । હેમલાભોઽર્જુનૈર્દ્ધાન્યૈર્ગોધૂમૈઃ પુષ્ટિસમ્પદઃ ।। ૩૦૯.
આ રીતે યોગ્ય વસ્તુઓથી યજ્ઞકુંડમાં હવન કરવું. અર્જુન કાંઠા અને અનાજથી સોનું મળે છે, અને ઘઉંથી આરોગ્ય અને સમૃદ્ધિ પ્રાપ્ત થાય છે.
અગ્નિરુવાચ ત્વરિતાઙ્ગાન્સમાખ્યાસ્યે ભુક્તિમુક્તિપ્રદાયકાન્ । ઓં આધારશક્ત્યૈ નમઃ । ઓં હ્રીઁ પુરુ મહાસિંહાય નમઃ । ઓં પદ્માય નમઃ । ઓં હ્રીઁ હ્રૂઁ ખેચછેક્ષઃ । સ્ત્રીઁ ઓં હ્રૂઁ ક્ષૈઁ હ્રૂઁ ફટ્ ત્વરિતાયૈ નમઃ । ખે ચ હૃદયાય નમઃ । ચછે શિરસે નમઃ । છેક્ષઃ શિખાયૈ નમઃ । ક્ષસ્ત્રી કવચાય નમઃ । સ્ત્રીઁ હ્રૂઁ નેત્રાય નમઃ । હ્રૂઁ ખે અસ્ત્રાય ફટ્ નમઃ । ઓં ત્વરિતાવિદ્યાં વિદ્મહે તૂર્ણવિદ્યાઞ્ચ ધીમહિ તન્નો દેવી પ્રચોદયાત્ । શ્રીપ્રણિતાયૈ નમઃ । હ્રૂઁ કારાયૈ નમઃ । ઓં ખેચ હૃદયાય નમઃ । ખેચર્ય્યૈ નમઃ । ઓં ચણ્ડાયૈ નમઃ । છેદન્યૈ નમઃ ક્ષેપણ્યૈ નમઃ । સ્ત્રિયૈ હ્રૂઁ કાર્ય્યૈ નમઃ । ક્ષેમઙ્કર્ય્યૈ- જયાયૈ કિઙ્કરાય રક્ષ । ઓં ત્વરિતાજ્ઞયા સ્થિરો ભવ વષટ્ । તોતલા ત્વરિતા તૂર્ણેત્યેવં વિદ્યેયમીરિતા ।। ૩૦૯.
અગ્નિ કહે છે: હવે હું ત્વરિતાના એવા મંત્રો કહું છું, જે ભોગ અને મોક્ષ આપે છે. 'ૐ આધાર શક્તિને નમસ્કાર, ૐ હ્રીં મહાસિંહને નમસ્કાર, ૐ કમળને નમસ્કાર, ૐ હ્રીં હ્રૂં આકાશમાં ફરનારને, સ્ત્રીં ૐ હ્રૂં ક્ષૈં હ્રૂં ફટ ત્વરિતાને નમસ્કાર, આકાશહૃદયને નમસ્કાર, કેશને નમસ્કાર, શિખાને નમસ્કાર, કવચને નમસ્કાર, સ્ત્રીં હ્રૂં નેત્રને નમસ્કાર, હ્રૂં આકાશઅસ્ત્રને ફટ નમસ્કાર, ૐ ત્વરિતા-વિદ્યાને જાણીએ, તૂર્ણવિદ્યાનું ધ્યાન કરીએ, દેવી અમને પ્રેરણા આપે, સર્જનહારને નમસ્કાર, હ્રૂં રૂપને નમસ્કાર, ૐ આકાશહૃદયને નમસ્કાર, આકાશચરણે નમસ્કાર, ૐ ચંડાને નમસ્કાર, ચેદનને નમસ્કાર, ક્ષેપકને નમસ્કાર, સ્ત્રીં હ્રૂં કાર્યને નમસ્કાર, કલ્યાણકર, વિજય, સેવકને રક્ષા, ૐ ત્વરિતાના આદેશે સ્થિર થા, વષટ.' ત્વરિતા ટોટલા અને તૂર્ણા નામે પણ ઓળખાય છે; આવું જ્ઞાન કહેવામાં આવ્યું છે.