અગ્નિપુરાણમ્

લોમપાદઃ ક્રથઃ શ્રેષ્ઠાત્ કૃતિઃ સ્યાલ્લોમપાદતઃ । કૌશિકસ્ય ચિદિઃ પુત્રસ્તસ્માચ્ચૈદ્યા નૃપાઃ સ્મૃતાઃ ।। ૨૭૫.

લોમપાદથી શ્રેષ્ઠ ક્રથ થયો, ક્રથથી કૃતિ થયો; લોમપાદથી કૌશિકનો પુત્ર ચિદિ થયો, અને ચિદિથી ચૈદ્ય રાજાઓ જાણીતા થયા.

ક્રથાદ્વિદર્ભપુત્રાશ્ચ કુન્તિઃ કુન્તેસ્તુ ધૃષ્ટકઃ । ધૃષ્ટસ્ય નિધૃતિસ્તસ્ય ઉદર્કાખ્યો વિદૂરથઃ ।। ૨૭૫.

ક્રથથી વિદર્ભના પુત્રો થયા, જેમાં કુંતિ હતો; કુંતિથી ધૃષ્ટક, ધૃષ્ટકથી નિધૃતિ અને નિધૃતિથી ઉદર્ક નામે વિદૂરથ થયો.

દશાર્હપુત્રો વ્યોમસ્તુ વ્યોમાજ્જીમૂત ઉચ્યતે । જીમૂતપુત્રો વિકલસ્તસ્ય ભીમરથઃ સુતઃ ।। ૨૭૫.

દશાર્હનો પુત્ર વ્યોમ થયો; વ્યોમથી જીમૂત થયો; જીમૂતનો પુત્ર વિકલ અને વિકલનો પુત્ર ભીમરથ થયો.

ભીમરથાન્નવરથસ્તતો દૃઢ઼રથોઽભવત્ । શકુન્તિશ્ચ દૃઢ઼રથાત્ શકુન્તેશ્ચ કરમ્ભકઃ ।। ૨૭૫.

ભીમરથથી નવરથ થયો, પછી દૃઢરથ થયો; દૃઢરથથી શકુન્તિ અને શકુન્તિથી કરંભક થયો.

કરમ્ભાદ્દેવલાતોઽભુત્ દેવક્ષેત્રશ્ચ તત્સુતઃ । દેવક્ષેત્રાન્મધુર્નામ મધોર્દ્રવરસોઽભવત્ ।। ૨૭૫.

કરંભકથી દેવલાત થયો, તેનો પુત્ર દેવક્ષેત્ર થયો; દેવક્ષેત્રથી મધુર અને મધુરથી દ્રવરસ થયો.

દ્રવરસાત્ પુરુહુતોઽભૂજ્જન્તુરાસીત્તુ તત્સુતઃ । ગુણી તુ યાદવો રાજા જન્તુપુત્રસ્તુ સાત્ત્વતઃ ।। ૨૭૫.

દ્રવરસથી પુરુહુત થયો, તેનો પુત્ર જંતુ થયો; જંતુનો પુત્ર ગુણી યાદવ રાજા થયો અને ગુણીના પુત્ર સાત્ત્વત થયો.

ભજમાનસ્ય વાહ્યોઽભૂદ્‌વૃષ્ટિઃ કૃમિર્નિમિસ્તથા । દેવાવૃધાદ્વભ્રુરાસીત્તસ્ય શ્લોકોઽત્ર ગીયતે ।। ૨૭૫.

ભજમાનથી વાહ્ય, વૃષ્ટિ, કૃમિ અને નિમિ થયા; દેવાવૃધથી વભ્રુ થયો, જેના વિશે આ શ્લોક ગવાય છે.

યથૈવ શ્રૃણુમો દૂરાત્ ગુણાંસ્તદ્વત્સમન્તિકાત્ । વભ્રુઃ શ્રેષ્ઠો મનુષ્યાણઆં દેવૈર્દેવાવૃધઃ સમઃ ।। ૨૭૫.

જેમ આપણે દુરથી ગુણો સાંભળીએ છીએ તેમ નજીકથી પણ સાંભળીએ છીએ; વભ્રુ મનુષ્યોમાં શ્રેષ્ઠ હતો અને દેવાવૃધ દેવો જેવો હતો.

ચત્વારશ્ચ સુતા વભ્રોર્વાસુદેવપરા નૃપાઃ । કુહુરો ભજમાનસ્તુ શિનિઃ કમ્બલવર્હિષઃ ।। ૨૭૫.

વભ્રુના ચાર પુત્રો હતા, જે બધા વાસુદેવને સમર્પિત રાજા હતા — કુહુર, ભજમાન, શિની અને કમ્બલવર્હિષ.

કુહુરસ્ય સુતો ધૃષ્ણુર્ધૃષ્ણોસ્તુ તનયો ધૃતિઃ । ધૃતેઃ કપોતરોમાભૂત્તસ્ય પુત્રસ્તુ તિત્તિરિઃ ।। ૨૭૫.

કુહુરનો પુત્ર ધૃષ્ણુ હતો, ધૃષ્ણુનો પુત્ર ધૃતિ થયો. ધૃતિથી કપોતરોમાનો જન્મ થયો અને કપોતરોમાનો પુત્ર તિત્તિરી થયો.

તિત્તિરેસ્તુ નરઃ પુત્રસ્તસ્ય ચન્દનદુન્દુભિઃ । પુનર્વસુસ્તસ્ય પુત્ર આહુતશ્ચાહુકીસુતઃ ।। ૨૭૫.

તિત્તિરીનો પુત્ર નર હતો, તેના પુત્રનું નામ ચંદનદુંદુભિ હતું. પુનર્વસુ તેનો પુત્ર થયો અને આહુતી, આહુકીની પુત્ર હતો.

આહુકાદ્દેવકો જજ્ઞે ઉગ્રસેનસ્તતોઽભવત્ । દેવવાનુપદેવશ્ચ દેવકસ્ય સુતાઃ સ્મૃતા ।। ૨૭૫.

આહુકથી દેવકાનો જન્મ થયો અને દેવકાથી ઉગ્રસેન થયો. દેવકાના પુત્રોમાં દેવવાન અને ઉપદેવાનું નામ આવે છે.

તેષાં સ્વસારઃ સપ્તાસન્ વસુદેવાય તા દદૌ । દેવકી શ્રુતદેવી ચ મિત્રદેવી યશોધરા ।। ૨૭૫.

તેમની સાત બહેનો વસુદેવને આપવામાં આવી હતી. તેમાં દેવકી, શ્રુતાદેવી, મિત્રાદેવી અને યશોધરા હતી.

શ્રીદેવી સત્યદેવી ચ સુરાપી ચેતિ સપ્તમી । નવોગ્રસેનસ્ય સુતાઃ કંસસ્તેષાઞ્ચ પૂર્વજઃ ।। ૨૭૫.

શ્રીદેવી, સત્યદેવી અને સૂરાપી સાતમી હતી. ઉગ્રસેનને નવ પુત્રો હતા, જેમાંથી કંસ સૌથી મોટો હતો.

ન્યગ્રોધશ્ચ સુનામા ચ કઙ્કઃ શઙ્‌કુશ્ચ ભૂમિપઃ । સુતનૂરાષ્ટ્રપાલશ્ચ યુદ્ધમુષ્ટિઃ સુમુષ્ટિકઃ ।। ૨૭૫.

ન્યગ્રોધ, સુનામા, કંક, શંકુ રાજા, સુતનૂ, આષ્ટ્રપાલ, યુદ્ધમુષ્તિ અને સુમુષ્તિક હતા.

ભજમાનસ્ય પુત્રોઽથ રથમુખ્યો વિદૂરથઃ । રાજાધિદેવઃ શૂરશ્ચ વિદૂરથસુતોઽભવત્ ।। ૨૭૫.

ભજમાનનો પુત્ર રથમુખ્ય અને વિદૂરથ હતા. વિદૂરથના પુત્રોમાં રાજાધિદેવ અને શૂર હતા.

રાજાધિદેવપુત્રૌ દ્વૌ શોણાશ્વઃ શ્વેતવાહનઃ । શોણાશ્વસ્ય સુતાઃ પઞ્ચ શમી શત્રુજિદાદય ।। ૨૭૫.

રાજાધિદેવના બે પુત્રો હતા – શોણાશ્વ અને શ્વેતવાહન. શોણાશ્વના પાંચ પુત્રો હતા: શમી, શત્રુજિત અને બીજા.

શમીપુત્રઃ પ્રતિક્ષેત્રઃ પ્રતિક્ષેત્રસ્ય ભોજકઃ । ભોજસ્ય હૃદિકઃ પુત્રો હૃદિકસ્ય દશાત્મજાઃ ।। ૨૭૫.

શમીનો પુત્ર પ્રતિક્ષેત્ર હતો, પ્રતિક્ષેત્રનો પુત્ર ભોજક થયો. ભોજનો પુત્ર હૃદિક હતો અને હૃદિકના દસ પુત્રો હતા.

કૃતવર્મ્મા શતધન્વા દેવાર્હો ભીષણાદયઃ । દેવાર્હાત્ કમ્બલવર્હિરસમૌજાસ્તતોઽભવત્ ।। ૨૭૫.

કૃતવર્મા, શતધન્વા, દેવાર્હ, ભીષણ અને બીજા હતા. દેવાર્હથી કંબલવર્હિર અને તેના પુત્ર અસમૌજસ થયો.

સુદંષ્ટ્રશ્ચ સુવાસશ્ચ ધૃષ્ટોઽભૂદસમૌજસઃ। ગાન્ધારી ચૈવ માદ્રી ચ ધૃષ્ટભાર્ય્યે બભૂવતુઃ ।। ૨૭૫.

અસમૌજસના પુત્રોમાં સુદંષ્ટ્ર, સુવાસ અને ધૃષ્ટ હતા. ધૃષ્ટની પત્નીઓ ગાંધારી અને માદ્રી બની.

સુમિત્રોઽભૂચ્ચ ગાન્ધાર્ય્યાં માદ્રી જજ્ઞે યુધાજિતમ્ । અનમિત્રઃ શિનિર્ધૃષ્ટાત્તતો વૈ દેવમીઢુષઃ ।। ૨૭૫.

ગાંધારીથી સુમિત્રનો જન્મ થયો અને માદ્રીથી યુધાજિત થયો. ધૃષ્ટથી અનમિત્ર અને શિની થયા અને તેમાથી દેવમીઢુષ થયો.

અનમિત્રસુતો નિઘ્નો નિઘ્નસ્યાપિ પ્રસેનકઃ । સત્રાજિતઃ પ્રસેનોઽથ મણિં સૂર્ય્યાત્ સ્યમન્તકમ્ ।। ૨૭૫.

અનમિત્રનો પુત્ર નિઘ્ન હતો, નિઘ્નનો પુત્ર પ્રસેનક થયો. સતરાજિત અને પ્રસેન તેના પુત્રો હતા અને તેમને સૂર્યથી સ્યામંતક મણિ મળ્યો હતો.

પ્રાપ્યારણ્યે ચરન્તન્તુ સિંહો હત્વાઽગ્રહીન્મણિં । હતો જામ્બતવતા સિંહો જામ્બવાન્ હરિણા જિતઃ ।। ૨૭૫.

જ્યારે તેઓ જંગલમાં ફરતા હતા ત્યારે સિંહે તેમને મારીને મણિ લઈ ગયો. પછી જાંબવતે સિંહને માર્યો અને હરિએ જાંબવતને જીત્યો.

તસ્માન્મણિં જામ્બવતીં પ્રાપ્યાગાદ્‌દ્વારકાં પુરીમ્ । સત્રાજિતાય પ્રદદૌ શતધન્વા જઘાન્ તમ્ ।। ૨૭૫.

હરિએ ત્યાંથી મણિ અને જાંબવતી મેળવી અને દ્વારકા ગયો. તેણે મણિ અને જાંબવતી સતરાજિતને આપી, પણ શતધન્વાએ તેને મારી નાખ્યો.

હત્વા શતધનું કૃષણો મણિમાદાય કીર્ત્તિભાક્ । બલયાદવમુખ્યાગ્રે અક્રૂરાન્મણિમર્પયેત્ ।। ૨૭૫.

કૃષ્ણે શતધન્વાને મારીને મણિ મેળવ્યો અને પ્રસિદ્ધિ મેળવી. યાદવોના મુખ્ય લોકોની હાજરીમાં તેણે મણિ અક્રૂરને આપ્યો.

મિથ્યાભિશસ્તિં કૃષ્ણસ્ય ત્યક્ત્વા સ્વર્ગી ચ સમ્પઠન્ । સત્રાજિતો ભઙ્ગકારઃ સત્યભામા હરેઃ પ્રિયા ।। ૨૭૫.

કૃષ્ણ પરનો ખોટો આરોપ દૂર થયા પછી સતરાજિત સ્વર્ગ ગયો. હરિના પ્રિય સત્યભામા સતરાજિતના મૃત્યુનું કારણ બની.

અનમિત્રાચ્છિનિર્જજ્ઞે સત્યકસ્તુ શિનેઃ સુતઃ । સત્યકાત્‌સાત્યકિર્જજ્ઞે યુયુધાનાદ્‌ધુનિર્હ્યભૂત્ ।। ૨૭૫.

અનમિત્રથી શિનીનો જન્મ થયો, શિનીનો પુત્ર સત્યક હતો. સત્યકથી સાત્યકી થયો અને યુયુધાનથી હુનિ થયો.

ધુનેર્યુગન્ધરઃ પુત્રઃ સ્વાહ્યોઽભૂત સ યુધાજિતઃ । ઋષભક્ષેત્રકૌ તસ્ય હ્યૃષબાચ્ચ સ્વફલ્કકઃ ।। ૨૭૫.

ધુનેરીના યુગંધરનો પુત્ર સ્વાહ્ય થયો, જે યુધાજિત તરીકે ઓળખાયો. તેના પુત્રો ઋષભ અને ક્ષેત્રક હતા. ઋષભમાંથી સ્વફલકક જન્મ્યો.

સ્વફલ્કપુત્રો હ્યક્રૂરો અક્રૂરચ્ચ સૂધન્વકઃ । શૂરાત્તુ વસુદેવાદ્યાઃ પૃથા પાણ્ડોઃ પ્રિયાઽભવત્ ।। ૨૭૫.

સ્વફલકનો પુત્ર અક્રૂર હતો અને અક્રૂરમાંથી સૂધનવક થયો. શૂરથી વસુદેવ અને બીજા પુત્રો થયા, અને પૃથા પાંડુની પ્રિય બની.