અગ્નિપુરાણમ્

પવિત્ર શાસ્ત્રોમાં દર્શાવ્યું છે કે, જો કોઈ વ્યક્તિ વરસાદની ઈચ્છા રાખે, તો તેને 'અચ્છા વડતા' નામના સુક્તનો ઉપયોગ કરવો જોઈએ. ઉપવાસ રાખીને, ભીનું વસ્ત્ર પહેરીને જ્યારે આ મંત્રનો જાપ કરે છે, ત્યારે વિલંબ વિના વરસાદ વરસે છે. જે ગૌધનની ઈચ્છા ધરાવે છે, તેણે 'મનસઃ કામ' સુક્તનો પાઠ કરવો જોઈએ. સંતાનની ઈચ્છા ધરાવનારે, શુદ્ધતા પાળીને, 'કરદમેન' મંત્ર સાથે સ્નાન કરવું જોઈએ. રાજસત્તાની કામના રાખનાર વ્યક્તિએ 'અશ્વપૂર્વા' મંત્ર સાથે સ્નાન કરવું જોઈએ. બ્રાહ્મણે લાલ ચામડાં પર યોગ્ય રીતે સ્નાન કરવું જોઈએ, જ્યારે રાજાએ વાઘના ચામડાં પર અને વૈશ્યે બકરાના ચામડાં પર સ્નાન કરવું જોઈએ. દરેક હવન દસ હજારનું ફળ આપે છે, એવું કહેવાય છે. 'આગાર' સુક્તથી ગૌમાતાનું ગૌશાળામાં અને ચરોતરમાં પૂજન કરવું જોઈએ, જો કોઈ અક્ષય ધન ઈચ્છે. રાજાએ ત્રણ મંત્રોથી યુદ્ધના ઢોલનું અભિષેક કરવું જોઈએ, જેથી તેને શક્તિ અને બળ મળે છે અને શત્રુઓને વશમાં રાખી શકે છે. વરસાદના જળથી પણ એ જ રીતે સૈન્યના વિભાગોનું અભિષેક કરવું જોઈએ; જેમ સંકેત મળે તેમ રાજા યુદ્ધમાં શત્રુઓનો નાશ કરે છે. ત્રણ અગ્નિ સુક્તોના જાપથી અક્ષય ધન પ્રાપ્ત થાય છે. 'અમીવહ' મંત્રથી રાત્રે જીવ જાતિને વશમાં રાખી શકાય છે. ભીડમાં, દુઃખમાં, કિલ્લામાં, બંધન અથવા ભાગવાના સમયે, કે પકડાઈ જવાના સમયે, આ મંત્રનું જાપ કરવું જોઈએ. ત્રણ રાત્રિ સુધી નિયમિત ઉપવાસ કર્યા પછી, 'ત્રયંબક' મંત્ર સાથે દૂધ-ચોખાનું શતહવન કરવું જોઈએ. મહાદેવને અર્પણ કરીને, મનુષ્ય શત વર્ષ સુખથી જીવે છે. સ્નાન કર્યા પછી 'તચ્ચક્ષુરિ' મંત્રથી સૂર્યની પૂજા કરવી જોઈએ. દીર્ઘ આયુષ્ય ઈચ્છનારએ ઉગતા અને મધ્યાહ્ન સૂર્યની પૂજા કરવી જોઈએ. 'ઇન્દ્રા સોમેતિ' મંત્રથી શત્રુ વિનાશ થાય છે. જો કોઈનું વ્રત મૂર્છા કે અસુચિત વડે તૂટી જાય, તો તેને ઉપવાસ કર્યા પછી, 'તુમ અગ્નિ વ્રતપા' મંત્ર સાથે ઘીનું હવન કરીને વ્રત પુનઃ સ્થાપિત કરવું જોઈએ. 'આદિત્ય' મંત્ર અને 'સમ્રાજ' સુક્તના જાપથી વાદ વિવાદમાં વિજય મળે છે. ચાર 'મહિતિ' મંત્રના પાઠથી મહા ભયમાંથી મુક્તિ મળે છે. જે આ ઋચનું જાપ કરે છે, તેને સર્વ કામનાઓ પ્રાપ્ત થાય છે; 'ઇન્દ્ર' મંત્ર બેતર વીસ વાર જાપ કરવાથી શત્રુ વિનાશ થાય છે. 'વાચં મહિ' મંત્રના જાપથી આરોગ્ય મળે છે. શુદ્ધ ભોજન કર્યા પછી 'શન્નો ભવતું' મંત્ર બે વાર બોલવાથી મનુષ્ય શુદ્ધ બને છે. હાથ હૃદય પર રાખીને આંતરિક રોગો પર વિજય મળે છે; 'ઉત્તભેદમ' મંત્ર સ્નાન અને હવન પછી જાપવાથી શત્રુ પર વિજય મળે છે. 'શન્નોગ્ન' મંત્રથી હવન કરવાથી અન્ન મળે છે; 'કન્યા વારર્ષિ' મંત્રથી દિશા દોષથી મુક્તિ મળે છે. 'વાચો વિદમ' મંત્રના જાપથી વાક્‌પટુતા પ્રાપ્ત થાય છે. પવમની મંત્રો સર્વશ્રેષ્ઠ પવિત્રતા આપનારા ગણાય છે. વૈખાનસ પરંપરા મુજબ, ત્રીસ પવિત્ર મંત્ર શ્રેષ્ઠ છે; ઋષિઓના શ્રેષ્ઠ, બાસઠ ઋચ 'પરસ્વ' તરીકે ગણાય છે. સર્વ પાપ વિનાશ, શુદ્ધિ અને શુભતા માટે સડસઠ મંત્રો 'સ્વાદિષ્ઠયે'થી શરૂ થાય છે. પવમની મંત્રો કુલ એકસો છ છે; તેમના જાપ અને હવનથી મરણના ભય પર વિજય મળે છે. પાપના ભયને દૂર કરવા માટે, જળની પાસે 'આપોહિષ્ઠ' મંત્રનો જાપ કરવો જોઈએ. ધન માટે, રોજ 'પ્રદેવનેતિ' મંત્રનું મરુધન્વા પર જાપ કરવું. જીવન સંકટ આવે ત્યારે તરત જ રાહત મળે છે; રાત્રે 'પ્રાવેયાભિ' ઋચ મનમાં જાપ કરવી. સૂર્યોદયે, જ્યારે સૂર્ય ઉગે, ત્યારે વિવાદમાં વિજય મળે છે; ગુંચવાયેલા મનુષ્યે 'મા પ્રગામ' મંત્રના જાપથી સાચો માર્ગ શોધી શકે છે. જો મિત્રનું આયુષ્ય ઘટતું લાગે, તો 'યક્તેયમ' મંત્ર વડે તેના મસ્તક પર સ્પર્શ કરવો. આ પાંચ દિવસ સુધી હજાર વાર કરવાથી દીર્ઘ આયુષ્ય મળે છે. વિદ્વાન વ્યક્તિએ 'ઇદં મેધ્યમ' મંત્રથી હજાર ઘી હવન કરવો. ગૌધન ઈચ્છનારએ ગૌશાળામાં, ધન ઈચ્છનારએ ચોરાસ્તા પર જાપ કરવો. 'વયઃ સુપર્ણ' મંત્રથી સમૃદ્ધિ મળે છે. 'ઇવિષ્યંતીયમ' મંત્રથી સર્વ પાપોનો નાશ થાય છે, રોગો દૂર થાય છે અને શરીરનું અગ્નિ વધે છે. જે ઔષધિઓ કલ્યાણ લાવે છે અને સર્વ રોગોનો નાશ કરે છે, તેમના માટે 'વૃહસ્પતે અતીતિ' મંત્ર સાથે વરસાદ ઈચ્છનારએ તેનો ઉપયોગ કરવો. 'સર્વત્રેતી' અને 'પ્રતિરથ' મંત્ર સર્વોત્તમ શાંતિમંત્ર છે. સંતાન ઈચ્છનાર માટે 'સંકાશ્યપન' મંત્રનું હંમેશા વખાણ કરવામાં આવે છે. 'અહં સ્દ્રેતી' મંત્રથી વાક્‌પટુતા મળે છે; 'રતીતિ' મંત્ર રાત્રે જાપ કરનાર વિદ્વાન પુનઃ ગર્ભમાં જન્મે નહીં. રાત્રિ સુક્તના જાપથી રાત્રિ સુરક્ષિત રહે છે; હંમેશા તેનું જાપ કરવાથી અને શત્રુ વિનાશ યજ્ઞ પછી સુરક્ષા મળે છે. દક્ષાયણ મહાસૂક્ત, જે આયુષ્ય અને તેજ આપે છે, તે વ્રતસ્થ મનુષ્યે જાપ કરવું જોઈએ; 'ઉત દેવ' મંત્ર રોગ વિનાશ માટે છે. અગ્નિ ભય આવે ત્યારે 'અયપ્તગ્ને જનિત' મંત્ર જાપવો; જંગલમાં 'અરણ્યાની' મંત્રથી ત્યાંના ભય દૂર થાય છે. બ્રાહ્મી વૃક્ષ પાસે જઈ, બે મંત્રો અને બ્રાહ્મી શતાવરી મંત્ર સાથે ઘી અર્પણ કરવું—આ રીતે બુદ્ધિ અને સમૃદ્ધિ પ્રાપ્ત થાય છે. યુદ્ધમાં વિજય ઈચ્છનાર માટે 'મમ' મંત્ર શત્રુઓનો નાશ કરે છે; 'બ્રાહ્મણોગ્નિ સંવિધાન' મંત્ર ગર્ભપાત અને ગર્ભમૃત્યુ દૂર કરે છે. 'અપૈહિ' મંત્ર દુઃસ્વપ્ન અને દુઃખ દૂર કરે છે; 'યેનેદમ' મંત્રથી પરમ એકાગ્રતા મળે છે. 'મયો ભુર વાતા' મંત્ર ગૌધન માટે અતિ શુભ છે; 'શંભરી' મંત્ર કે ઇન્દ્રજાલથી માયા અને જાદુ દૂર થાય છે. 'મહિત્રીણમ અવરસ' મંત્ર રસ્તામાં જાપવાથી શુભતા મળે છે; 'અગ્નયે વિદ્વિષણ' મંત્રથી શત્રુનો નાશ થાય છે. આ રીતે, દરેક મંત્ર અને સુક્તનું યોગ્ય સમયે, યોગ્ય રીતે પાલન કરવાથી મનુષ્યના સર્વ ઈચ્છાઓ પૂર્ણ થાય છે, પાપ અને ભય દૂર થાય છે અને જીવનમાં કલ્યાણ, આરોગ્ય, સમૃદ્ધિ અને સુરક્ષા પ્રાપ્ત થાય છે.