અગ્નિપુરાણમ્

એક સમયે, એક વિધાન પ્રમાણે, સર્વોચ્ચ તત્વ અને જ્ઞાનથી રચાયેલ સ્વરૂપ, જે શરીરમાં એકરૂપે લીન છે, તેનું જાગરણ કરવાનું કહેવામાં આવ્યું. પછી, આત્માનું અને બ્રહ્મા સહિતના અનુકૂળવર્ગનું આવાહન કરીને, દરેકને તેમના નામ, શસ્ત્રો અને મુદ્રાઓ સાથે સ્થાપિત કરવું જોઈએ. શુભ યાત્રા વગેરે નિરીક્ષણ કરીને, જાણવું જોઈએ કે હરિ હાજર છે; અને પ્રણામ, સ્તુતિ, અને આઠ અક્ષરી મંત્ર સહિતના મંત્રોનું જપ કરવું જોઈએ. આ વિધિમાં, ગુરુએ બહાર જઈને, દ્વાર પર ઊભેલા ચંડ અને પ્રચંડનું પૂજન કરવું, અગ્નિ-સ્થળ પર પહોંચીને ગરુડની સ્થાપના અને પૂજન કરવું. દિશાઓના રક્ષકો અને દિશા-દેવતાઓની સ્થાપના અને પૂજન, વિશ્વક્સેનાની સ્થાપના કરીને શંખ, ચક્ર વગેરેથી પૂજન કરવું. સર્વ સહાયક અને ભૂત-પ્રેતોને હવન અર્પણ કરવું, અને ગામમાંથી ગુરુને વસ્ત્ર, સોનાં વગેરે ભેટ આપવી. યજ્ઞમાં ઉપયોગમાં આવેલ સર્વ સામગ્રી ગુરુને અર્પણ કરવી, અને ગુરુદક્ષાના અર્ધભાગ officiating પુરોહિતોને આપવા. અન્યોને પણ દક્ષિણા આપી, બ્રાહ્મણોને ભોજન કરાવવું; પછી, વૈષ્ણવ પરંપરા મુજબ, યજમાનને અનંત ફળ અર્પણ કરવું. સ્થાપક વિષ્ણુ અને તેમના પરિવારને નેતૃત્વ આપે; આ વિધિ સર્વ દેવતાઓ માટે સામાન્ય છે—મૂળ મંત્રો જુદા છે, પણ બાકી વિધિ સમાન છે. આ પછી, ભગવાન કહે છે: હવે હું દેવતાઓ અને અન્યની સંપૂર્ણ સ્થાપનાની વિધિ સમજાવું છું; પ્રથમ, લક્ષ્મીની અને તેમ જ દેવીગણની સ્થાપના. pavilion, સ્નાન વગેરે પૂર્વવત્ કરવું; શ્રીને શુભ આસન પર બેસાડીને, આઠ કળશ સ્થાપિત કરવા. ઘી અને મૂળ મંત્રથી અંજન કરીને, ગાયના પંચગવ્યથી સ્નાન કરાવવું; શ્રીના સુવર્ણવર્ણ અને મૃગનયન નેત્ર ઉઘાડવા. 'આવો, ઓ દેવી!' કહીને ત્રણ મીઠી વસ્તુઓ અર્પણ કરવી; 'અશ્વપૂર્વ' મંત્રથી, પૂર્વવત્ કળશથી અંજન કરવું. 'કામોસ્મિ' મંત્રથી દક્ષિણ દિશામાંથી, પશ્ચિમ તરફ અંજન; 'ચંદ્રં પ્રભાસામ' અને 'ત્યવર્ણ' મંત્રથી ઉત્તર તરફથી. 'ઉપૈતુ મે' મંત્રથી પૂર્વ-દક્ષિણ દિશામાંથી, 'ક્ષુત્પિપાસે' Southwestથી, 'ગંધદ્વારે' Northwestથી, મનની ઇચ્છા પ્રમાણે સ્વરૂપ રચવું. ઈશાન કળશથી, સુવર્ણ માટીથી માથું સ્નાન કરવું; એકેંસી કળશથી, મંત્રથી પાણી બનાવીને ધરા પર છાંટવું. ભેજયુક્ત કમળ અને સુગંધિત ફૂલો અર્પણ કરવું; 'તન્મયાવહ' મંત્ર અને 'ય આનંદ' સ્તુતિથી. શાયંતીય સ્તુતિ ઝૂલા પર, શ્રીસૂક્તથી ઉપસ્થિતિ; લક્ષ્મી બીજમંત્રથી ચૈતન્ય શક્તિ સ્થાપિત કરીને, પુનઃ પૂજન કરવું. શ્રીસૂક્તથી pavilion ગોઠવી, અગ્નિકુંડમાં કમળ અર્પણ કરવું; અથવા, કરવી ફૂલો એકત્ર કરીને, હજાર અથવા ઓછામાં ઓછું સો અર્પણ કરવું. ગૃહસામાન વગેરે પણ શ્રીસૂક્તથી અર્પણ કરવું; પછી, મંદિરની સર્વ વિધિ પૂર્વવત્ કરવી. pedestal mantra થી રચીને, શ્રીની ઉપસ્થિતિ સ્થાપિત કરવી; શ્રીસૂક્તના દરેક શ્લોક પૂર્વવત્ જપ કરીને, ઉપસ્થિતિ કરવી. ચૈતન્ય શક્તિ જાગૃત કરીને, મૂળથી આવાહન કરવું; ગુરુ અથવા પુરોહિતને સોનાં, વસ્ત્ર, ગાય વગેરે અર્પણ કરવું; આ રીતે સર્વ દેવીઓની સ્થાપના અને આવાહન, અને તેમને સ્વર્ગ તથા પરલોકમાં વસતી માનવું. પછી, એકત્રીસમા અધ્યાયમાં, ગણેશની પૂજા વિધિ સમજાવવામાં આવે છે, જે સર્વ અવરોધ દૂર કરે છે અને સર્વ ઈચ્છિત ફળ આપે છે. 'ગણને નમ:'—હૃદય માટે; 'એકદંતને નમ:'—માથા માટે. 'ગજકર્ણને નમ:'—શિરોમણિ માટે; 'ગજવક્ત્રને નમ:'—સમૂહ માટે; 'મહોદર, ભંગદંત, ભંગહસ્તને નમ:'—શસ્ત્રો માટે. ગણ છે—ગુરુ, પાદુકા, બે શક્તિ, અને ધર્મ; હાડકાંની મુખ્ય ચક્ર નીચે, ઉપર આવરણનું પૂજન કરવું. કમળ-નાભીના બીજ-અક્ષરો અને જ્વલંત એકને નંદા સાથે, સૂર્યેશા, કામરૂપા, ઉદયા, કામવર્તિની; સત્યા અને વિઘ્નનાશા, અર્પણ, સુગંધિત ધરા; યં, શોષ, રં, દહન, પલવ, લં, વં, અમૃત અક્ષરો. 'મહોદરનું ધ્યાન કરીએ; મહાબલિનું ધ્યાન કરીએ; એકદંત આપણને પ્રેરણા આપે.'—ગણપતિ, ગણોના સ્વામી, ગણેશ, ગણના નેતા, ગણોમાં રમનાર, વક્રદંત, એકદંત, મહોદર. ગજવક્ત્ર, લટકતો પેટ, ભયાનક, વિઘ્નનાશક; ધૂમ્રવર્ણ, મહા ઈન્દ્ર અને અન્ય ગણપતિ માટે પૂજનીય માનવામાં આવે છે. પછી, ભગવાન કહે છે: આ રીતે, તાક્ષ્યના ચક્ર, બ્રહ્મા, અને નૃહરિની સ્થાપના વિષ્ણુની જેમ, દરેકને તેમના મંત્રથી કરવી—એ સાંભળો. 'ઓ સુદર્શન, મહા ચક્ર, શાંત, દુષ્ટ અને ભયંકર વિનાશક—કાપો, કાપો! ફાડો, ફાડો! ફાડો, ફાડો!'—આ રીતે ચક્રનું પૂજન કરીને, તે શત્રુઓને યુદ્ધમાં ફાડી નાખે છે. 'ઓમ ક્ષોમ! ઓ નરસિંહ, ભયાનક સ્વરૂપ—જ્વલાવો, જ્વલાવો! પ્રકાશિત કરો, પ્રકાશિત કરો! સ્વાહા! ઓમ ક્ષૌમ! નમો ભગવત નરસિંહ, જેનો તેજ હજારો સૂર્યો જેટલો છે, શસ્ત્રો વજ્ર-દંત અને વજ્ર-નખ, વાળ જંગલી, ગર્જન મહાસાગર હલાવી દે છે, ડોલ-સ્વર જેવી ધ્વનિ, સર્વ તંત્રો પર વિજય—આવો, આવો, ભગવત નરસિંહ, પરમપુરુષ, બ્રહ્મના સત્યથી—પ્રગટ, પ્રગટ! વિસ્તારો, વિસ્તારો! આગળ વધો, આગળ વધો! ગર્જો, ગર્જો! સિંહ-ગર્જના છોડો! ફાડો, ફાડો! દુર કરો, દુર કરો! પ્રવેશો, પ્રવેશો સર્વ મંત્ર સ્વરૂપમાં અને મંત્રવંશમાં! પ્રહાર કરો, પ્રહાર કરો! કાપો, કાપો! સંકોચો, સંકોચો! વહાવો, વહાવો! વિભાજિત કરો, વિભાજિત કરો! વિસ્ફોટ કરો, વિસ્ફોટ કરો! સર્વ દહન જ્વાળાઓનું જાળ everywhere ફેલાવો—પાતાળનો નાશ કરો! પાતાળને અનંત દહન જ્વાળાના પાંજરથી ઘેરી લો! પાતાળવાસી દૈત્યોના હૃદય ખેંચો—ઝલદી બળાવો, બળાવો! રસો, રસો! churn કરો, churn કરો! સૂકાવો, સૂકાવો! વિચ્છેદ કરો, વિચ્છેદ કરો! મારા નિયંત્રણમાં લાવો—પાતાળમાંથી, ફટ! દૈત્યોમાંથી, ફટ! મંત્ર સ્વરૂપમાંથી, ફટ! મંત્રવંશમાંથી, ફટ! ઓ ભગવત નરસિંહ, ઓ વિષ્ણુ નરસિંહ સ્વરૂપે, સર્વ ભયથી, સર્વ મંત્ર સ્વરૂપથી રક્ષા કરો—રক্ষা કરો! હ્રૂં, ફટ! તમને નમસ્કાર!' ત્રણે લોકને મંત્રથી મોહિત કરનારની સ્થાપના કરો; દાયમાં ગદા-ધારી, શાંતિદાતા, બે કે ચાર હાથવાળા. ડાબે ઉપર ચક્ર, નીચે પાંજજન્ય શંખ, શ્રી અને પુષ્ટિ, બલ અને ભદ્રા સાથે. વિષ્ણુની સ્થાપના મંદિરમાં, ઘરમાં, pavilionમાં; વામન, વૈકુંઠ, હયગ્રીવ, અનિરુદ્ધ પણ. જળમાં શયન કરતી, અને મત્સ્યથી આરંભ કરેલી અવતારોની, સંકર્ષણ, વિશ્વરૂપ, અને રુદ્ર સ્વરૂપ લિંગની સ્થાપના. આ રીતે, અર્ધનારીશ્વર, હરિ, શંકર, માતાઓ, ભૈરવ, સૂર્ય, ગ્રહો, અને વિનાયકનું ચિત્રાંકન કરવું. હું ગૌરી, ઈન્દ્ર અને અન્ય, વિવિધ દેવીઓ, બલા અને બલા, અને પુસ્તક-સ્થાપનાની યોગ્ય વિધિ સમજાવું છું. સ્વસ્તિક અથવા મંડળ પર પૂજન કરીને, દર્ભા ઘાસના શયન પર બેસી, લખાયેલ પુસ્તક, ગુરુ, જ્ઞાન અને હરિનું પૂજન કરવું. યજમાન, પૂર્વ દિશા તરફ મોં કરીને, કમળનું ધ્યાન, પાંચ શ્લોક લખીને, ગુરુ, જ્ઞાન, હરિ અને લેખકનું પૂજન કરવું. આ રીતે, આ વિધિઓમાં, શ્રદ્ધા, ભક્તિ અને વિધિવત્ પૂજન દ્વારા, દેવ, દેવી, ગણ, અને જ્ઞાનની સ્થાપના થાય છે—સર્વેના આશીર્વાદ અને અનંત ફળ પ્રાપ્ત થાય છે.