శాసనాత్పురుషేన్ద్రస్య బలేన మహతా బలీ। గిరౌ రైవతకే నిత్యం బభూవ విపృథుశ్రవాః
పురుషశ్రేష్ఠుడి ఆజ్ఞతో, గొప్ప బలంతో విపృథుశ్రవా ఎప్పుడూ రైవత పర్వతంపై ఉండేవాడు.
ప్రవాసే వాసుదేవస్య తస్మిన్హలధరోపమః। సంబభూవ తదా గోప్తా పురస్య పురవర్ధనః
వాసుదేవుడు లేని సమయంలో, హలధరుడిలా అతడు పట్టణాన్ని కాపాడుతూ, అభివృద్ధి చేశాడు.
ప్రాప్య పాణ్డవనిర్యాణం నిర్యయౌ విపృథుశ్రవాః। నిశమ్య పురనిర్ఘోషం స్వమనీకమచోదయత్
పాండవుడు బయలుదేరిన సంగతి తెలుసుకుని, విపృథుశ్రవా బయలుదేరాడు. పట్టణంలో గొడవ విని, తన సైన్యాన్ని ముందుకు నడిపించాడు.
సోఽభిపత్య తదాధ్వానం దదర్శ పురుషర్షభమ్। నిఃసృతం ద్వారకాద్వారాదంశుమన్తమివామ్బిరాత్
ఆ మార్గంలో ముందుకు వెళ్లి, ద్వారకా ద్వారం నుంచి వెలువడుతున్న పురుషశ్రేష్ఠుడిని, అంబుదిలోనుంచి ఉదయించే సూర్యుడిలా చూశాడు.
సవిద్యుతమివామ్భోదం ప్రేక్షతాం తం ధనుర్ధరమ్। పార్థమానర్తయోధానాం విస్మయః సమపద్యత
ఆ ధనుర్ధారి, మెరుపులతో కూడిన మేఘంలా కనిపించగా, ఆనర్త సైనికులకు ఆశ్చర్యం కలిగింది.
ఉదీర్ణరథనాగాశ్వమనీకమభివీక్ష్య తత్। ఉవాచ పరమప్రీతా సుభద్రా భద్రభాషిణీ
రథాలు, ఏనుగులు, కుదిరిన గుర్రాలతో కూడిన ఆ సైన్యాన్ని చూసి, మంగళమయమైన మాటలు చెప్పే సుభద్రా ఎంతో ఆనందంతో మాట్లాడింది.
సంగ్రహీతుమభిప్రాయో దీర్ఘకాలకృతో మమ। యుధ్యమానస్య సఙ్గ్రామే రథం తవ నరర్షభ
ఓ నరశ్రేష్ఠా! యుద్ధంలో నీవు పోరాడుతున్నప్పుడు, నీ రథానికి పగ్గాలు పట్టాలని నేను ఎప్పటినుంచో కోరుకుంటున్నాను.
ఓజస్తేజోద్యుతిబలైరన్వితస్య మహాత్మనః। పార్థ తే సారథిత్వేన భవితా శిక్షితాస్మ్యహమ్
ఓ పార్థా! నీకు ఉన్న బలము, తేజస్సు, విక్రమం, మహిమలతో పాటు, నీకు రథసారధిగా ఉండటానికి నేనూ శిక్షణ పొందాను.
ఏవముక్తః ప్రియాం ప్రీతః ప్రత్యువాచ నరర్షభః। చోదయాశ్వానసంసక్తాన్విశ్తు విపృథోర్బలమ్
ప్రియమైన ఆమె ఇలా చెప్పగా, నరశ్రేష్ఠుడు సంతోషంతో, 'ఈ గుర్రాలను వేగంగా నడుపు, మనం విపృథుశ్రవా సైన్యంలోకి ప్రవేశిద్దాం' అని అన్నాడు.
బహుభిర్యుధ్యమానస్య తావకాన్విజిఘాంసతః। పశ్య బాహుబలం భద్రే శరాన్విక్షిపతో మమ
బహుళమందితో యుద్ధం చేస్తూ, నీ బంధువులను ఓడించాలనుకునేవారిని ఎదుర్కొంటున్నప్పుడు, నేను బాణాలు వదిలే విధంగా నా బాహుబలాన్ని చూడుము, ఓ మంగళకరమైనవాడా!
ఏవముక్తా తదా భద్రా పార్థేన భరతర్షభ। చుచోద సాశ్వాన్సంహృష్టా తే తతో వివిశుర్బలమ్
పార్థుడు ఇలా చెప్పగానే, భద్రా ఆనందంతో గుర్రాలను పరుగెత్తించింది. అప్పుడు వారు ఆ సైన్యంలోకి ప్రవేశించారు.
తదాహతమహావాద్యం సముదగ్రధ్వజాయుతమ్। అనీకం విపృథోర్హృష్టం పార్థమేవాన్వవర్తత
అప్పుడు, గొప్ప ధ్వజాలతో, మేళతాళాలు మోగిస్తూ, ఆనందంగా ఉన్న విపృథుశ్రవా సైన్యం, పార్థుని వెంట నడిచింది.
రథైర్బహువిధాకారైః సదశ్వైశ్చ మహాజవైః। కిరన్తః శరవర్షాణి పరివవ్రుర్ధనఞ్జయమ్
వేగంగా పరుగెత్తే గొప్ప గుర్రాలు జోడించిన అనేకరకాల రథాలతో వారు ధనంజయుడిని చుట్టుముట్టి, బాణాల వర్షాన్ని కురిపించారు.
తేషామస్త్రాణి సంవార్య దివ్యాస్త్రేణ మహాస్త్రవిత్। ఆవృణోన్మహదాకాశం శరైః పరపురఞ్జయః
శత్రు పట్టణాలను జయించిన ధనంజయుడు, దివ్యాస్త్రాన్ని ప్రయోగించి వారి ఆయుధాలను అడ్డుకుని, తన బాణాలతో ఆకాశాన్ని నిండా కప్పేశాడు.
తేషాం బాణాన్మహాబాహుర్ముకుటాన్యఙ్గదాని చ। చిచ్ఛేద నిశితైర్బాణైః శరాంశ్చైవ ధనూంషి చ
బలమైన భుజాలున్న వాడు鋒మైన బాణాలతో వారి బాణాలు, కిరీటాలు, కంకణాలు, అలాగే బాణాలు, ధనుస్సులను కూడా తెగతెంచాడు.
యుగానీషాన్వరూథాని యన్త్రాణి వివిధాని చ। అజిఘాంసన్పరాన్పార్థశ్చిచ్ఛేద నిశితైః శరైః
పార్ధుడు శత్రువులను సంహరించాలనే తపనతో, వారి యోగాలు, అక్షాలు, ధ్వజాలు, ఇతర యంత్రాలను పదునైన బాణాలతో తెగగొట్టాడు.
విధనుష్కాన్వికవచాన్విరథాంశ్చ మహారథాన్। కృత్వా పార్థః ప్రియాం ప్రీతః ప్రేక్ష్యతామిత్యదర్శయత్
పార్ధుడు గొప్ప రథయోధులను బాణాలు, కవచాలు, రథాలు లేకుండా చేసి, ఆనందంతో తన ప్రియమైనవారిని అందరికీ చూపించాడు.
సా దృష్ట్వా మహదాశ్చర్యం సుభద్రా పార్థమబ్రవీత్। అవాప్తార్థాఽస్మి భద్రం తే యాహి పార్థ యథాసుఖమ్
ఆ అద్భుతాన్ని చూసిన సుభద్రా, 'నాకు కావలసినది లభించింది. నీకు మంగళం కలగాలి. నువ్వు సంతోషంగా పోవచ్చు పార్ధా,' అని చెప్పింది.
స సక్తం పాణ్డుపుత్రేణ సమీక్ష్య విపృథుర్బలమ్। త్వరమాణోఽభిసంక్రమ్య స్థీయతామిత్యభాషత
పాండుపుత్రుడి చేత తన సైన్యం నిలిపివేయబడినదాన్ని గమనించిన విపృథు, త్వరగా ముందుకు వచ్చి, 'ఇక్కడే నిలబడు!' అని పలికాడు.
తతః సేనాపతేర్వాక్యం నాత్యవర్తన్త యాదవాః। సాగరే మారుతోద్ధూతా వేలామివ మహోర్మయః
తర్వాత సేనాధిపతి ఆజ్ఞతో యాదవులు ఇక ముందుకు పోకుండ నిలిచిపోయారు. సముద్రంలో గాలి ఊదినా, అలలు తీరాన్ని దాటి పోక మాదిరిగా వారు ఆగిపోయారు.
తతో రథవరాత్తూర్ణమవరుహ్య నరర్షభః। అభిగమ్య నరవ్యాఘ్రం ప్రహృష్టః పరిషస్వజే
అప్పుడా మహాపురుషుడు తన గొప్ప రథం నుంచి త్వరగా దిగిపడి, మానవసింహుడిని దగ్గరికి వెళ్లి, ఆనందంగా ఆలింగనం చేశాడు.
సోఽబ్రవీత్పార్థమాసాద్య దీర్ఘకాలమిదం తవ। నివాసమభిజానామి శఙ్ఖచక్రగదాధరాత్
ఆయన పార్ధుని దగ్గరికి వచ్చి, 'ఈ కాలం అంతా నీవు శంఖం, చక్రం, గదను ధరించిన వాడితో ఉన్నావని నాకు తెలుసు,' అని అన్నాడు.
న మేఽస్త్యవిదితం కించిద్యద్యదాచితం త్వయా। సుభద్రార్థం ప్రలోభేన ప్రీతస్తవ జనార్దనః
'సుభద్ర కోసం నీవు చేసిన ఏ పని నాకు తెలియనిది లేదు; నీవు ప్రార్థించగా జనార్దనుడు సంతోషించి సహాయం చేశాడు.'
ప్రాప్తస్య యతిలిఙ్గేన వాసితస్య ధనఞ్జయ। బన్ధుమానసి రామేణ మహేన్ద్రావరజేన చ
'యతి వేషంలో ఇక్కడ ఉన్నప్పుడు, రాముడు, మహేంద్రుని తమ్ముడు నిన్ను స్నేహితుడిగా చూసారు, ధనంజయా.'
మామేవ చ సదాకాఙ్క్షీ మన్త్రిణం మధుసూదనః। అన్తరేణ సుభద్రాం చ త్వాం చ తాత ధనఞ్జయ
'మధుసూదనుడు ఎప్పుడూ నన్ను తన మంత్రిగా కోరేవాడు, కాని సుభద్రా విషయమై, నిన్ను మాత్రమే మినహాయించాడు, ప్రియమైన ధనంజయా.'
ఇమం రథవరం దివ్యం సర్వశస్త్రసమన్వితమ్। ఇదమేవానుయాత్రం చ నిర్దిశ్య గదపూర్వజః
'ఈ దివ్యమైన, అన్ని ఆయుధాలతో కూడిన రథాన్ని, ఈ అనుచరులను కూడా, గదపూర్వజుడు నీకే అప్పగించాడు.'
అన్తర్ద్వీపం తదా వీర గతో వృష్ణిసుఖావహః। దీర్ఘకాలావరుద్ధం త్వాం సంప్రాప్తం ప్రియయా సహ
'వృష్ణులకు ఆనందాన్ని కలిగించే వాడు అప్పట్లో అంతర్ద్వీపానికి వెళ్లాడు. చాలా కాలం తర్వాత నీవు నీ ప్రియమైనవారితో ఇక్కడికి వచ్చావు.'
పశ్యన్తు భ్రాతరః సర్వే వజ్రపాణిమివామరాః। ఆయాతే తు దశార్హాణామృషభే శార్ఙ్గధన్వని
'దశార్హులలో శార్ఙ్గధన్వుడు వచ్చినప్పుడు, అందరు అన్నదమ్ములు వజ్రాయుధుడిని దేవతలు చూస్తున్నట్టు నిన్ను చూడాలి.'
భద్రామనుగమిష్యన్తి రత్నాని చ వసూని చ। అరిష్టం యాహి పన్థానం సుఖీ భవ ధనఞ్జయ
'శుభం, రత్నాలు, ధనసంపదలు నీ వెంట వస్తాయి. సురక్షితమైన మార్గంలో వెళ్లి సంతోషంగా ఉండు, ధనంజయా.'
నష్టశోకైర్విశోకస్య సుహృద్భిః సంగమోఽస్తు తే
'నీ బాధలు పోయి, హర్షంతో, స్నేహితులతో మళ్లీ కలుసుకోవాలని కోరుకుంటున్నాను.'