కృతాఞ్జలిః సుసంవీతా స్థితాఽథ ద్రుపదాత్మజా। తస్యాశ్చాపి స ధర్మాత్మా సత్యవాగృషిసత్తమః
ద్రుపదుని కుమార్తె చేతులు జోడించి, సరిగ్గా వస్త్రాలు ధరించి అక్కడ నిలబడి ఉండగా, ఆ ధర్మాత్ముడు, సత్యవాది, ఋషిశ్రేష్ఠుడు ఆమెను చూశాడు.
ఆశిషో వివిధాః ప్రోచ్య రాజపుత్ర్యాస్తు నారదః। గమ్యతామితి హోవాచ భగవాంస్తామనిన్దితామ్
నారదుడు ఆ రాజకుమార్తెకు అనేక ఆశీర్వాదాలు చెప్పి, ఆమెను నిందించదగినది కాదని, 'నీవు వెళ్లవచ్చు' అని అనుగ్రహించాడు.
గతాయామథ కృష్ణాయాం యుధిష్ఠిరపురోగమాన్। వివిక్తే పాణ్డవాన్సర్వానువాచ భగవానృషిః
కృష్ణ అక్కడి నుంచి వెళ్లిన తర్వాత, యుధిష్ఠిరుడు ముందుండగా, పాండవులందరినీ ఒంటరిగా పిలిపించి ఆ మహర్షి మాట్లాడాడు.
పాఞ్చాలీ భవతామేకా ధర్మపత్నీ యశస్వినీ। యథా వో నాత్ర భేదః స్యాత్తథా నీతిర్విధీయతాం
పాంచాలి మీ అందరిలో ఒకే ధర్మపత్నిగా, మహిమ కలదిగా ఉంది. మీలో ఎలాంటి విభేదాలు రాకుండా ఒక నియమాన్ని ఏర్పాటు చేయండి.
సున్దోపసున్దౌ హి పురా భ్రాతరౌ సహితావుభౌ। ఆస్తామవధ్యావన్యేషాం త్రిషు లోకేషు విశ్రుతౌ
పూర్వం సుందుడు, ఉపసుందుడు అన్నదమ్ములు కలిసే ఉండేవారు. వారు మూడువెళ్లల్లో అందరికీ అజేయులుగా ప్రసిద్ధి చెందారు.
ఏకరాజ్యావేకగృహావేకశయ్యాసనాశనౌ। తిలోత్తమాయాస్తౌ హేతోరన్యోన్యమభిజఘ్నతుః
ఒకే రాజ్యం, ఒకే ఇల్లు, ఒకే పడక, కూర్చోవడం, భోజనం అన్నీ పంచుకున్నా, తిలోత్తమ కారణంగా వారు ఒకరినొకరు హత్య చేసుకున్నారు.
రక్ష్యతాం సౌహృదం తస్మాదన్యోన్యప్రీతిభావకమ్। యథా వో నాత్ర భేదః స్యాత్తత్కురుష్వ యుధిష్ఠిర
అందువల్ల, పరస్పర ప్రేమను పెంపొందించే స్నేహాన్ని కాపాడాలి. మీలో ఎలాంటి విభేదాలు రాకుండా చూడుము, యుధిష్ఠిరా.
సున్దోపసున్దావసురౌ కస్య పుత్రౌ మహామునే। ఉత్పన్నశ్చ కథం భేదః కథం చాన్యోన్యమఘ్నతామ్
మహర్షీ, ఆ సుందుడు, ఉపసుందుడు అనే అసురులు ఎవరి కుమారులు? వారి మధ్య విభేదమెలా కలిగింది? వారు ఒకరినొకరు ఎలా హతమార్చుకున్నారు?
అప్సరా దేవకన్యా వై కస్య చైషా తిలోత్తమా। యస్యాః కామేన సంమత్తౌ జఘ్నతుస్తౌ పరస్పరమ్
ఆ తిలోత్తమ అనే అప్సరసు ఎవరి కుమార్తె? ఆమె కోసం, కామంతో మత్తులో ఆ ఇద్దరూ ఎలా పరస్పరం హత్య చేసుకున్నారు?
ఏతత్సర్వం యథా వృత్తం విస్తరేణ తపోధన। శ్రోతుమిచ్ఛామహే బ్రహ్మన్పరం కౌతూహలం హి మే
మహాతపస్వీ, ఇది అన్నీ ఎలా జరిగిందో, పూర్తిగా వివరంగా వినాలనుకుంటున్నాము. నాకు చాలా ఆసక్తి ఉంది, బ్రాహ్మణా.
శణు మే విస్తరేణేమమితిహాసం పురాతనమ్। భ్రాతృభిః సహితః పార్థ యథా వృత్తం యుధిష్ఠిర
పార్థా, నీవు నీ అన్నదమ్ములతో కలిసి విను. ఈ పురాతన కథను నేను పూర్తిగా వివరంగా చెబుతాను, యుధిష్ఠిరా.
మహాసురస్యాన్వవాయే హిరణ్యకశిపోః పురా। నికుమ్భో నామ దైత్యేన్ద్రస్తేజస్వీ బలవానభూత్
పూర్వం మహాశక్తి కలిగిన హిరణ్యకశిపు వంశంలో, నికుంభుడు అనే ప్రభావంతుడైన, బలవంతుడైన దైత్యాధిపతి ఉండేవాడు.
తస్య పుత్రౌ మహావీర్యౌ జాతౌ భీమపరాక్రమౌ। సున్దోపసున్దౌ దైత్యేన్ద్రౌ దారుణౌ క్రూరమానసౌ
ఆయనకు సుందుడు, ఉపసుందుడు అనే ఇద్దరు కుమారులు పుట్టారు. వారు మహాశక్తి కలవారు, భయంకరమైన పరాక్రమంతో, క్రూరమైన మనస్సుతో ఉన్నారు.
తావేకనిశ్చయౌ దైత్యావేకకార్యార్థసంమతౌ। నిరన్తరమవర్తేతాం సమదుఃఖసుఖావుభౌ
ఆ ఇద్దరు దైత్యులు ఒకే సంకల్పంతో, ఒకే లక్ష్యంతో ఉండేవారు. సుఖదుఃఖాలలో సమానంగా పంచుకుంటూ, ఎప్పుడూ కలిసే ఉండేవారు.
వినాఽన్యోన్యం న భుఞ్జాతే వినాఽన్యోన్యం న జల్పతః। అన్యోన్యస్య ప్రియకరావన్యోన్యస్య ప్రియంవదౌ
ఒకరిని వదిలి వారు తినరు, మాట్లాడరు. ఒకరి ఇష్టాన్ని మరొకరు చేస్తారు, ఒకరికి ఇష్టమైన మాటలు మరొకరు మాట్లాడేవారు.
ఏకశీలసమాచారౌ ద్విధైవైకోఽభవత్కృతః। తౌ వివృద్ధౌ మహావీర్యౌ కార్యేష్వప్యేకనిశ్చయౌ
ఒకే స్వభావం, ఒకే ప్రవర్తన కలిగి, ఇద్దరిలో ఒకడిగా కనిపించేవారు. వారు పెరిగి, మహాశక్తి కలిగి, అన్ని పనుల్లో ఒకే సంకల్పంతో ఉండేవారు.
త్రైలోక్యవిజయార్థాయ సమాధాయైకనిశ్చయమ్। దీక్షాం కృత్వా గతౌ విన్ధ్యం తావుగ్రం తేపతుస్తపః
మూడు లోకాలను జయించాలనే ధృఢ సంకల్పంతో, ఆ ఇద్దరూ దీక్ష తీసుకుని వింధ్య పర్వతాలకు వెళ్లి, ఘోరమైన తపస్సు చేశారు.
తౌ తు దీర్ఘేణ కాలేన తపోయుక్తౌ బభూవతుః। క్షుత్పిపాసాపరిశ్రాన్తౌ జటావల్కలధారిణౌ
చాలా కాలం తపస్సులో లీనమై, ఆ ఇద్దరూ ఆకలి దప్పిగలిగి, అలసిపోయి, జటలు ధరించి, వల్కలాలతో ఉన్నారు.
మలోపచితసర్వాఙ్గౌ వాయుభక్షౌ బభూవతుః। ఆత్మమాంసాని జుహ్వాన్తౌ పాదాఙ్గుష్ఠాగ్రధిష్ఠితౌ। ఊర్ధ్వబాహూ చానిమిషౌ దీర్ఘకాలం ధృతవ్రతౌ
వాళ్ల శరీరమంతా మలంతో కప్పుకుపోయింది, గాలినే ఆహారంగా తీసుకుంటూ, తమ మాంసాన్ని హోమం చేస్తూ, పాదాల వేలిమూలపై నిలబడి, చేతులు పైకి ఎత్తి, కన్ను మూయకుండా, చాలా కాలం తపస్సు కొనసాగించారు.
తయోస్తపఃప్రభావేణ దీర్ఘకాలం ప్రతాపితః। ధూమం ప్రముముచే విన్ధ్యస్తద్భుతమివాభవత్
వాళ్ల తపస్సు శక్తితో, వింధ్య పర్వతం చాలా కాలం బాధపడింది. దాని నుంచి పొగలు పొంగిపొంగి, అది అద్భుతంగా కనిపించింది.
తతో దేవా భయం జగ్మురుగ్రం దృష్ట్వా తయోస్తపః। తపోవిఘాతార్థమథో దేవా విఘ్నాని చక్రిరే
ఆ ఇద్దరి ఘోర తపస్సు చూసి దేవతలు భయపడిపోయారు. వాళ్ల తపస్సును భంగపర్చేందుకు దేవతలు అడ్డంకులు సృష్టించారు.
రత్నైః ప్రలోభయామాసుః స్త్రీభిశ్చోభౌ పునఃపునః। న చ తౌ చక్రతుర్భఙ్గం వ్రతస్య సుమహావ్రతౌ
రత్నాలతో, స్త్రీలతో మళ్లీ మళ్లీ ప్రలోభపెట్టినా, ఆ ఇద్దరూ తమ మహావ్రతాన్ని విడిచిపెట్టలేదు.
అథ మాయాం పునర్దేవాస్తయోశ్చక్రుర్మహాత్మనోః। భగిన్యో మాతరో భార్యాస్తయోశ్చాత్మజనస్తథా
ఆ మహాత్ములిద్దరిని మాయలో పడేయడానికి దేవతలు మళ్లీ మాయలు సృష్టించారు — అక్కచెల్లెళ్లు, తల్లులు, భార్యలు, పిల్లలను కూడా చూపించారు.
ప్రపాత్యమానా విస్రస్తాః శూలహస్తేన రక్షసా। భ్రష్టాభరణకేశాన్తా భ్రష్టాభరణవాససః
ఒక రాక్షసుడు శూలంతో ఆ స్త్రీలను లాగిపడేసి, వాళ్ల ఆభరణాలు, జుట్టు, వస్త్రాలు అన్నీ చిందర వందరయ్యాయి.
అభిభాష్య తతః సర్వాస్తౌ త్రాహీతి విచుక్రుశుః। న చ తౌ చక్రతుర్భఙ్గం వ్రతస్య సుమహావ్రతౌ
అందరూ ఆ ఇద్దరిని పిలిచి, 'మమ్మల్ని రక్షించండి!' అని అరవగా, ఆ ఇద్దరూ తమ మహావ్రతాన్ని విడిచిపెట్టలేదు.
యదా క్షోభం నోపయాతి నార్తిమన్యతరస్తయోః। తతః స్త్రియస్తా భూతం చ సర్వమన్తరధీయత
ఆ ఇద్దరిలో ఎవ్వరూ మనసు కదిలించుకోక, బాధపడకపోయినప్పుడు, ఆ స్త్రీలు, భూతాలు అన్నీ కనబడకుండా పోయాయి.
తతః పితామహః సాక్షాదభిగమ్య మహాసురౌ। వరేణ చ్ఛ్దయామాస క్వలోకహితః ప్రభుః
అప్పుడే పితామహుడు స్వయంగా వచ్చి, ఆ ఇద్దరు మహాసురులకు, లోకహితార్థంగా, వరం అడగమని చెప్పాడు.
తతః సున్దోపసున్దౌ తౌ భ్రాతరౌ దృఢవిక్రమౌ। దృష్ట్వా పితామహం దేవం తస్థతుః ప్రాఞ్జలీ తదా
అప్పుడు సుందుడు, ఉపసుందుడు అనే ధైర్యవంతులైన సోదరులు, దేవుడైన పితామహుడిని చూసి, చేతులు జోడించి నిలబడ్డారు.
ఊచతుశ్చ ప్రభుం దేవం తతస్తౌ సహితౌ తదా। ఆవయోస్తపసాఽనేన యది ప్రీతః పితామహః
తర్వాత ఆ ఇద్దరూ కలసి ప్రభువైన దేవునితో ఇలా అన్నారు: 'మా తపస్సుతో మీరు సంతోషపడితే...'
మాయావిదావస్త్రవిదౌ బలినౌ కామరూపిణౌ। ఉభావప్యమరౌ స్యావః ప్రసన్నో యది నౌ ప్రభుః
'మాయలో నిపుణులమై, ఆయుధాల్లో నైపుణ్యం కలిగి, బలవంతులమై, కావాలంటే ఏ రూపమైనా ధరించగలిగే మేమిద్దరం, ప్రభువు ప్రసన్నుడైతే, మరణించని వారు కావాలని కోరుకుంటున్నాము.'