అన్వవాయే వసోర్జాతః ప్రవరే మాత్స్యకే కులే। వృత్తవిద్యాతపోవృద్ధః పార్థివానాం చ సంమతః
వసువు వంశంలో, మత్స్యుల గొప్ప కుటుంబంలో జన్మించిన వాడు, మంచి ప్రవర్తన, విద్య, తపస్సులో ప్రగతిశీలుడు, రాజులందరిలో గౌరవింపబడే వాడు.
పుత్రాశ్చాస్య తథా పౌత్రాః సర్వే సుచరితవ్రతాః। తేషాం సంబన్ధినశ్చాన్యే బహవః సుమహాబలాః
ఆయన కుమారులు, మనవళ్లు అందరూ మంచి ఆచారాలను పాటించే వారు. వారితో పాటు మరికొంతమంది బలమైన మిత్రులు కూడా ఉన్నారు.
యథైవ పాణ్డోః పుత్రాస్తే తతోఽప్యభ్యధికా మమ। సేయమభ్యధికాన్యేభ్యో వృత్తిర్విదుర మే మతా
పాండువు కుమారులు నాకు ఎంత ప్రియమో, వీరంతా నాకు ఇంకా ఎక్కువగా ప్రియంగా ఉన్నారు. ఇదే నిజమైన మంచి ప్రవర్తన అని నేను భావిస్తున్నాను, విదురా.
యా ప్రీతిః పాణ్డుపుత్రేషు న సాఽన్యత్ర మమాభిభో। నిత్యోఽయం చిన్తితః క్షత్తః సత్యం సత్యేన శపే
పాండవులపై నాకు ఉన్న ప్రేమ మరెవరిపైనా లేదు, ఓ మహాబలుడా. ఇది ఎప్పుడూ నా మనసులో ఉంటుంది, విదురా. నిజాన్ని ప్రమాణంగా చెప్పుతున్నాను.
యత్తే కుశలినో వీరాః పాణ్డుపుత్రా మహారథాః। మిత్రవన్తోఽభవన్పుత్రా దుర్యోధనముఖాస్తథా
నీ వీర కుమారులు, మహారథులు అయిన పాండవులు, దుర్యోధనుడు మొదలైన నా కుమారులతో స్నేహంగా ఉండటం నాకు తెలుసు.
మయా శ్రుతం యదా వహ్నేర్దగ్ధాః పాణ్డుసుతా ఇతి। తదాఽదహ్యం దివారాత్రం న భోక్ష్యే న స్వపామి చ
పాండవులు అగ్నిలో కాలిపోయారని విన్నప్పుడు, నేను రాత్రింబవళ్ళు తినలేక, నిద్రపోక బాధతో కాలిపోయాను.
అసహాయాశ్చం మే పుత్రా లూనపక్షా ఇవ ద్విజాః। తత్త్వతః శృణు మే క్షత్తః సుసహాయాః సుతా మమ। అద్య వై స్థిరసామ్రాజ్యమాచన్ద్రార్కం మమాభవత్
నా కుమారులు సహాయంలేని పక్షులు రెక్కలు కోసినట్టు ఉండేవారు. కానీ, నిజం విను విదురా, ఇప్పుడు నా కుమారులకు బలమైన మిత్రులు లభించారు. ఈ రోజు నా రాజ్యం చంద్రుడు, సూర్యుడు ఉన్నంతవరకు నిలబడేలా అయింది.
కో హి ద్రుపదమాసాద్య మిత్రం క్షత్తః సబాన్ధవమ్। న బుభూషేద్భవేనార్థీ గతశ్రీరపి పార్థివః
ద్రుపదుడు మరియు అతని బంధువులను మిత్రులుగా పొందినవాడు, విదురా, ఎలాంటి రాజైనా—even వృద్ధి పోయినవాడైనా—బతకాలని కోరుకోకుండా ఉండడు.
తం తథా భాషమాణం తు విదురః ప్రత్యభాషత। నిత్యం భవతు తే బుద్ధిరేషా రాజఞ్ఛతం సమాః। ఇత్యుక్త్వా ప్రయయౌ రాజన్విదురః స్వం నివేశనమ్
అలా మాట్లాడుతున్న అతనికి విదురుడు ఇలా అన్నాడు: 'ఈ మంచి బుద్ధి నీకు శతసంవత్సరాలు ఉండాలి, రాజా.' అని చెప్పి, విదురుడు తన ఇంటికి వెళ్లిపోయాడు.
తతో దుర్యోధనశ్చాపి రాధేయశ్చ విశాంపతే। ధృతరాష్ట్రముపాగమ్య వచోఽబ్రూతామిదం తదా
ఆ తరువాత దుర్యోధనుడు, కర్ణుడు, రాజ్యాధిపతిగా ఉన్న ధృతరాష్ట్రుని దగ్గరకు వచ్చి ఇలా చెప్పారు.
సన్నిధౌ విదురస్య త్వాం దోషం వక్తుం న శక్నువః। వివిక్తమితి వక్ష్యావః కిం తవేదం చికీర్షితమ్
విదురుడు ఉన్నప్పుడు నీ తప్పు గురించి చెప్పలేకపోయాం. ఇప్పుడు ఒంటరిగా ఉన్నప్పుడు చెబుతున్నాం—నీ ఉద్దేశ్యం ఏమిటి?
సపత్నవృద్ధిం యత్తాత మన్యసే వృద్ధిమాత్మనః। అభిష్టౌషి చ యత్క్షత్తుః సమీపే ద్విపదాంవర
తండ్రీ, శత్రువుల అభివృద్ధిని నీ అభివృద్ధిగా భావిస్తున్నావు. అందరి ముందు విదురుని పొగడ్తలు చెబుతున్నావు.
అన్యస్మిన్నృప కర్తవ్యే త్వమన్యత్కురుషేఽనఘ। తేషాం బలవిఘాతో హి కర్తవ్యస్తాత నిత్యశః
ఓ నిర్దోషుడా, చేయవలసిన పని వేరే ఉంటే, నువ్వు మరొకటి చేస్తున్నావు. వారిని బలహీనపరచడం ఎప్పుడూ అవసరం, తండ్రీ.
తే వయం ప్రాప్తకాలస్య చికీర్షాం మన్త్రయామహే। యథా నో న గ్రసేయుస్తే సపుత్రబలబాన్ధవాన్
మేము ఇప్పుడు సమయానికి తగినట్లు ఏం చేయాలో ఆలోచిస్తున్నాము. వారు తమ కుమారులు, బలం, మిత్రులతో కలసి మమ్మల్ని మింగిపోకుండా ఉండాలి.
దుర్యోధనేనైవముక్తః కర్ణేన చ విశాంపతే। పుత్రం చ సూతపుత్రం చ ధృతరాష్ట్రోఽబ్రవీదిదమ్
దుర్యోధనుడు, కర్ణుడు ఇలా చెప్పిన తరువాత, ధృతరాష్ట్రుడు తన కుమారునికి, సూతపుత్రుడికి ఇలా అన్నాడు.
అహమప్యేవమేవైతచ్చికీర్షామి యథా యువామ్। వివేక్తుం నాహమిచ్ఛామి త్వాకారం విదురం ప్రతి
నేను కూడా మీ ఇద్దరి లాగానే చేయాలని కోరుకుంటున్నాను. కానీ విదురుని విషయంలో నా ఉద్దేశ్యాన్ని బయటపెట్టాలని అనుకోవడం లేదు.
తతస్తేషాం గుణానేవ కీర్తయామి విశేషతః। నావబుధ్యేత విదురో మమాభిప్రాయమిఙ్గితైః
అప్పుడు నేను వారి గొప్ప లక్షణాలను ప్రత్యేకంగా చెప్పుతాను. నా అభిప్రాయాన్ని, నా సంకేతాల ద్వారా, విదురుడు గ్రహించలేడు.
యచ్చ త్వం మన్యసే ప్రాప్తం తద్బ్రవీహి సుయోధన। రాధేయ మన్యసే యచ్చ ప్రాప్తకాలం వదాశు మే
సుయోధన, నువ్వు ఏది సమయానికి తగినదిగా అనుకుంటే అది చెప్పు. రాధేయా, నువ్వు ఏది సరైన సమయమని భావిస్తే, వెంటనే నాకు తెలియజేయు.
అద్య తాన్కుశలైర్విప్రైః సుగుప్తైరాప్తకారిభిః। కున్తీపుత్రాన్భేదయామో మాద్రీపుత్రౌ చ పాణ్డవౌ
ఈ రోజు, నైపుణ్యం కలిగిన, విశ్వసనీయమైన బ్రాహ్మణులను ఉపయోగించి, కుంతీ కుమారులను, మాద్రీ కుమారులను విడదీయాలి.
అథవా ద్రుపదో రాజా మహద్భిర్విత్తసంచయైః। పుత్రాశ్చాస్య ప్రలోభ్యన్తామమాత్యాశ్చైవ సర్వశః
లేకపోతే, ద్రుపదుడు రాజును, అతని కుమారులను, మంత్రులను, గొప్ప ధనంతో ప్రలోభపెట్టాలి.
పరిత్యజేద్యథా రాజా కున్తీపుత్రం యుధిష్ఠిరమ్। అథ తత్రైవ వా తేషాం నివాసం రోచయన్తు తే
దాంతో రాజు కుంతీ కుమారుడైన యుధిష్ఠిరుని వదిలిపెట్టాలి. లేదా, వారు అక్కడే ఉండేలా ఏర్పాటుచేయాలి.
ఇహైషాం దోషవద్వాసం వర్ణయన్తు పృథక్పృథక్। తే భిద్యమానాస్తత్రైవ మనః కుర్వన్తు పాణ్డవాః
వారు ఇక్కడ ఉండడంలో ఉన్న లోపాలను ఒక్కొక్కరు వేర్వేరుగా వివరించాలి. అలా పాండవులు విడిపోయి, అక్కడే మనసు పెట్టాలి.
అథవా కుశళాః కేచిదుపాయనిపుణా నరాః। ఇతరేతరతః పార్థాన్భేదయన్త్వనురాగతః
లేకపోతే, కొంతమంది చతురులు, మాయలో నిపుణులు, మనవైపు ఉన్నవారు, పార్థులను పరస్పరం విడదీయాలి.
వ్యుత్థాపయన్తు వా కృష్ణాం బహుత్వాత్సుకరం హి తత్। అథవా పాణ్డవాంస్తస్యాం భేదయన్తు తతశ్చ తామ్
లేదా, ద్రౌపదిని విడదీయాలి, ఎందుకంటే ఆమెకు అనేక సంబంధాలు ఉన్నాయి కాబట్టి అది సులభం. లేకపోతే, ఆమె ద్వారా పాండవులను విడదీయాలి, తరువాత ఆమెను కూడా.
భీమసేనస్య వా రాజన్నుపాయకుశలైర్నరైః। మృత్యుర్విధీయతాం ఛన్నైః స హి తేషాం బలాధికః
రాజా, లేకపోతే, భీమసేనుడిని, మాయలో నిపుణులైన మనుషుల చేత, రహస్యంగా చంపించాలి. ఎందుకంటే అతడు వారిలో బలవంతుడు.
తమాశ్రిత్య హి కౌన్తేయః పురా చాస్మాన్న మన్యతే। సహి తీక్ష్ణశ్చ శూరశ్చ తేషాం చైవ పరాయణమ్
భీమసేనుడిని ఆధారపడిన కౌంతేయుడు మమ్మల్ని లెక్కచేయడు. అతడు ఉగ్రుడు, ధైర్యవంతుడు, వారందరికీ ఆధారం.
తస్మింస్త్వభిహతే రాజన్హతోత్సాహా హతౌజసః। యతిష్యన్తే న రాజ్యాయ స హి తేషాం వ్యపాశ్రయః
రాజా, అతడు పడిపోయినప్పుడు, వారి ఉత్సాహం, శక్తి నశించిపోతుంది. వారు రాజ్యానికి ప్రయత్నించరు, ఎందుకంటే అతడే వారికి ప్రధాన ఆధారం.
అజేయో హ్యర్జునః సఙ్ఖ్యే పృష్ఠగోపే వృకోదరే। తమృతే ఫాల్గునో యుద్ధే రాధేయస్య న పాదభాక్
యుద్ధంలో భీమసేనుడు వెనుక రక్షణగా ఉన్నప్పుడు అర్జునుడు అజేయుడు. ఫాల్గుణుడు లేకుండా యుద్ధంలో రాధేయుడు అతడికి సమానం కాదు.
తే జానానాస్తు దౌర్బల్యం భీమసేనమృతే మహత్। అస్మాన్బలవతో జ్ఞాత్వా న యతిష్యన్తి దుర్బలాః
భీమసేనుడు లేకపోతే తమలో ఉన్న గొప్ప బలహీనతను వారు తెలుసుకుంటారు. వారు బలహీనులై, బలమైన మనతో పోటీపడరారు.
ఇహాగతేషు వా తేషు నిదేశవశవర్తిషు। ప్రవర్తిష్యామహే రాజన్యథాశాస్త్రం నిబర్హణమ్
వారు ఇక్కడికి వచ్చి, మన ఆజ్ఞకు లోబడినప్పుడు, రాజా, శాస్త్రానికి అనుగుణంగా వారిని నియంత్రించేందుకు చర్యలు తీసుకుందాం.