అయం కుక్షౌ సముత్పన్నః శక్తేర్గర్భః సుతస్య తే। సమా ద్వాదశ తస్యేహ వేదానభ్యస్యతో మునే
ఈ కడుపులో ఉన్నవాడు శక్తి కుమారుడు, నీ కుమారుడు. ఇక్కడ పన్నెండు సంవత్సరాలు వేదాలు అభ్యసిస్తున్నాడు, మహర్షీ.
ఏవముక్తస్తయా హృష్టో వసిష్ఠః శ్రేష్ఠభాగృషిః। అస్తి సన్తానమిత్యుక్త్వా మృత్యోః పార్థ న్యవర్తత
ఆమె ఇలా చెప్పగానే, వసిష్ఠుడు ఎంతో ఆనందించాడు. 'మన వంశం ఉంది' అని చెప్పి, అర్జునా, మరణం నుండి వెనక్కి తిరిగాడు.
తతః ప్రతినివృత్తః స తయా వధ్వా సహానఘ। కల్మాషపాదమాసీనం దదర్శ విజనే వనే
అప్పుడతడు తన భార్యతో కలిసి తిరిగి వచ్చి, ఒంటరి అడవిలో కల్మాషపాదుడిని కూర్చొని ఉన్నాడని చూశాడు.
స తు దృష్ట్వైవ తం రాజా క్రుద్ధ ఉత్థాయ భారత। ఆవిష్టో రక్షసోగ్రేణ ఇయేషాత్తుం తదా మునిమ్
భారతా, రాజు అతడిని చూసి, కోపంతో లేచి, భయంకరమైన రాక్షసుడు అతనిలో ప్రవేశించి, ఆ మునిని తినేందుకు ప్రయత్నించాడు.
అదృశ్యన్తీ తు తం దృష్ట్వా క్రూరకర్మాణమగ్రతః। భయసంవిగ్నయా వాచా వసిష్ఠమిదమబ్రవీత్
ఆయన ముందుగా వస్తూ, క్రూరమైన పనులు చేస్తున్నాడని చూసి, భయంతో వణికిన స్వరంతో, ఆమె కనబడకుండా వసిష్ఠునితో ఇలా చెప్పింది.
అసౌ మృత్యురివోగ్రేణ దణ్డేన భగవన్నితః। ప్రగృహీతేన కాష్ఠేన రాక్షసోఽభ్యేతి దారుణః
భగవంతుడా, భయంకరమైన దండంతో మరణంలా ఈ రాక్షసుడు చెక్కతో ఇక్కడికి భయంకరంగా వస్తున్నాడు.
తం నివారయితుం శక్తో నాన్యోఽస్తి భువి కశ్చన। స్వదృతేఽద్య మహాభాగ సర్వవేదవిదాం వర
ఈ రోజు భూమిపై నిన్ను తప్ప మరెవ్వరూ అతడిని ఆపలేరు, మహాభాగ, వేదాలను పూర్తిగా తెలిసినవాడా.
పాహి మాం భగవన్పాపాదస్మాద్దారుణదర్శనాత్। రాక్షసోఽయమిహాత్తుం వై నూనమావాం సమీహతే
భగవంతుడా, ఈ పాపి, భయంకరమైన రూపం కలిగిన వాడి నుండి నన్ను రక్షించు. ఈ రాక్షసుడు మనిద్దరినీ ఇక్కడ తినాలని ఉద్ధేశిస్తున్నాడు.
మాభైః పుత్రి న భేతవ్యం రాక్షసాత్తు కథంచన। నైతద్రక్షో భయం యస్మాత్పశ్యసి త్వముపస్థితమ్
కుమార్తే, భయపడవద్దు. రాక్షసుడి గురించి ఎలాంటి భయమూ అవసరం లేదు. నీవు చూస్తున్న ఈ ప్రమాదం రాక్షసునివల్ల కాదు.
రాజా కల్మాషపాదోఽయం వీర్యవాన్ప్రథితో భువి। స ఏషోఽస్మిన్వనోద్దేశే నివసత్యతిభీషణః
ఇతడు కల్మాషపాదుడు అనే రాజు, భూమిపై పరాక్రమానికి ప్రసిద్ధుడు. ఈ అడవి ప్రాంతంలో అతడు చాలా భయంకరంగా నివసిస్తున్నాడు.
తమాపతన్తం సంప్రేక్ష్య వసిష్ఠో భగవానృషిః। వారయామాస తేజస్వీ హుఙ్కారేణైవ భారత
అతడు దూసుకొస్తున్నాడని చూసి, వసిష్ఠ మహర్షి కేవలం 'హుం' అని ఒక్క శబ్దంతో అతడిని ఆపాడు, భారతా.
మన్త్రపూతేన చ పునః స తమభ్యుక్ష్య వారిణా। మోక్షయామాస వై శాపాత్తస్మాద్యోగాన్నరాధిపమ్
తర్వాత, మంత్రపుటమైన నీటితో అతడిని మళ్లీ ప్రోక్షణ చేసి, తన యోగబలంతో ఆ రాజును శాపం నుండి విముక్తుడిని చేశాడు.
స హి ద్వాదశ వర్షాణి వాసిష్ఠస్యైవ తేజసా। గ్రస్త ఆసీద్గ్రహేణేవ పర్వకాలే దివాకరః
వసిష్ఠుని తేజంతో పన్నెండు సంవత్సరాలు అతడు పట్టుబడినవాడిగా ఉండిపోయాడు, గ్రహణ సమయంలో సూర్యుడు గ్రహానికి చిక్కినట్లుగా.
రక్షసా విప్రముక్తోఽథ స నృపస్తద్వనం మహత్। తేజసా రఞ్జయామాస న్ధ్యాభ్రమివ భాస్కరః
రాక్షసుని నుండి విముక్తుడైన ఆ రాజు, ఆ గొప్ప అడవిని తన తేజంతో సాయంకాల మేఘాలను రంగు మారుస్తున్న సూర్యుడిలా ప్రకాశింపజేశాడు.
ప్రతిలభ్య తతః సంజ్ఞామభివాద్య కృతాఞ్జలిః। ఉవాచ నృపతిః కాలే వసిష్ఠమృషిసత్తమమ్
తర్వాత జ్ఞానం తిరిగి పొందిన రాజు, చేతులు జోడించి నమస్కరించి, సమయానికి వసిష్ఠ మహర్షిని గౌరవంగా ఉద్దేశించి మాటలాడాడు.
సౌదాసోఽహం మహాభాగ యాజ్యస్తే మునిసత్తమ। అస్మిన్కాలే యదిష్టం తే బ్రూహి కిం కరవాణి తే
మహాభాగా, నేను సౌదాసుడిని, మీరు యజ్ఞం చేయించారు. మహర్షీ, ఇప్పుడు మీకు ఏదైనా కావాలంటే చెప్పండి, నేను మీకోసం ఏమి చేయాలి?
వృత్తమేతద్యథాకాలం గచ్ఛ రాజ్యం ప్రశాధి వై। బ్రాహ్మణం తు మనుష్యేన్ద్ర మాఽవమంస్థాః కదాచన
నీతి ప్రకారం నడుచుకుంటూ రాజ్యాన్ని బాగా పాలించు. కానీ, ఓ రాజా, బ్రాహ్మణుడిని ఎప్పుడూ తక్కువగా చూడకూడదు.
నావమంస్యే మహాభాగ కదాచిద్బ్రాహ్మణర్షభాన్। త్వన్నిదేశే స్థితః సమ్యక్ పూజయిష్యామ్యహం ద్విజాన్
ఓ భాగ్యశాలి, నేను బ్రాహ్మణులలో శ్రేష్ఠులను ఎప్పుడూ నిర్లక్ష్యం చేయను. నీ ఆదేశంలో ఉండి, నేను ద్విజులను యథావిధిగా గౌరవిస్తాను.
ఇక్ష్వాకూణాం చ యేనాహమనృణః స్యాం ద్విజోత్తమ। తత్త్వత్తః ప్రాప్తుమిచ్ఛామి సర్వవేదవిదాం వర
సర్వవేదాలను తెలిసినవాడా, ఇక్ష్వాకువంశానికి నేను ఋణం లేకుండా ఉండేందుకు కావలసినదాన్ని నీవు నాకు ఇచ్చాలని కోరుతున్నాను.
అపత్యాయేప్సితాయ త్వం మహిషీం గన్తుమర్హసి। శీలరూపగుణోపేతామిక్ష్వాకుకులవృద్ధయే
ఇక్ష్వాకువంశ వృద్ధి కోసం, మంచి స్వభావం, అందం, గుణాలు కలిగిన మహిషిని సంతానం కోసం నీవు సమీపించాలి.
దదానీత్యేవ తం తత్ర రాజానం ప్రత్యువాచ హ। వసిష్ఠః పరమేష్వాసం సత్యసన్ధో ద్విజోత్తమః
అప్పుడు ద్విజులలో శ్రేష్ఠుడు, సత్యవ్రతుడు, పరమశరధారి వసిష్ఠుడు అక్కడ రాజుని చూసి, 'ఇస్తాను' అని సమాధానమిచ్చాడు.
తతః ప్రతియయౌ కాలే వసిష్ఠః సహ తేన వై। ఖ్యాతాం పురీమిమాం లోకేష్వయోధ్యాం మనుజేశ్వర
తర్వాత, సమయానికి వసిష్ఠుడు అతనితో కలిసి లోకంలో ప్రసిద్ధమైన ఈ అయోధ్య నగరానికి వచ్చాడు.
తం ప్రజాః ప్రతిమోదన్త్యః సర్వాః ప్రత్యుద్గతాస్తదా। విపాప్మానం మహాత్మానం దివౌకస ఇవేశ్వరమ్
అప్పుడు ప్రజలు అందరూ ఆనందంతో, పాపరహితుడైన ఆ మహాత్ముడిని, దేవతలు తమ ప్రభువును ఎలా ఆహ్వానిస్తారో అలా, ఎదుర్కొని వచ్చారు.
సుచిరాయ మనుష్యేన్ద్రో నగరీం పుణ్యలక్షణామ్। వివేశ సహితస్తేన వసిష్ఠేన మహర్షిణా
చాలా కాలం తర్వాత, ఆ రాజు మహర్షి వసిష్ఠునితో కలిసి, పుణ్యలక్షణాలున్న ఆ నగరంలో ప్రవేశించాడు.
దదృశుస్తం మహీపాలమయోధ్యావాసినో జనాః। పురోహితేన సహితం దివాకరమివోదితమ్
అయోధ్యవాసులు ఆ రాజును, తన పురోహితుడితో కలిసి, ఉదయించిన సూర్యునిలా చూశారు.
స చ తాం పూరయామాస లక్ష్మ్యా లక్ష్మీవతాం వరః। అయోధ్యాం వ్యోమ శీతాంశుః శరత్కాల ఇవోదితః
శ్రీవంతులలో శ్రేష్ఠుడు అయిన అతడు, ఆ అయోధ్యను శోభతో నింపాడు. ఆకాశంలో శరదృతువులో ఉదయించే చంద్రుడిలా.
సంసక్తిమృష్టపన్థానం పతాకాధ్వజశోభితమ్। మనః ప్రహ్లాదయామాస తస్య తత్పురముత్తమమ్
స్వచ్చమైన, బాగా నడిచే వీధులు, జెండాలు, పతాకాలతో అలంకరించబడిన ఆ ఉత్తమ నగరం అతని మనసుకు ఆనందాన్ని ఇచ్చింది.
తుష్టపుష్టజనాకీర్ణా సా పురీ కురునన్దన। అశోభత తదా తేన శక్రేణేవామరావతీ
సంతృప్తి, సంపదలతో నిండిన ఆ నగరం, ఆ సమయంలో అతని వల్ల, ఓ కురునందన, ఇంద్రుని వల్ల అమరావతి ఎలా ప్రకాశిస్తుందో అలా వెలిగింది.
తతః ప్రవిష్టే రాజర్షౌ తస్మింస్తత్పురముత్తమమ్। రాజ్ఞస్తస్యాజ్ఞయా దేవీ వసిష్ఠముపచక్రమే
తర్వాత, ఆ రాజర్షి ఆ ఉత్తమ నగరంలో ప్రవేశించినప్పుడు, రాజు ఆజ్ఞతో దేవి వసిష్ఠుని దగ్గరకు వెళ్లింది.
ఋతావథ మహర్షిస్తు సంబభూవ తయా సహ। దేవ్యా దివ్యేన విధినా వసిష్ఠః శ్రేష్ఠభాగృషిః
తర్వాత, ఋతుకాలంలో, మహర్షి వసిష్ఠుడు, ఋషుల్లో శ్రేష్ఠుడు, ఆ దేవితో దివ్యవిధిగా సంయోగమయ్యాడు.