తదాశ్రమాన్నిర్గమనం మయా జ్ఞాతం నరర్షభాః। ఘటోత్కచస్య చోత్పత్తిం జ్ఞాత్వా ప్రీతిరవర్ధత
నరశ్రేష్ఠులారా! వారి ఆశ్రమం నుంచి బయలుదేరిన విషయం నాకు తెలిసింది. ఘటోత్కచుని జననం తెలిసినప్పుడు నా ఆనందం పెరిగింది.
ఇదం నగరమభ్యాశే రమణీయం నిరామయమ్। వసతేహ ప్రతిచ్ఛన్నా మమాగమనకాఙ్క్షిణః
ఈ నగరానికి దగ్గరగా ఒక అందమైన, ఆరోగ్యకరమైన ప్రదేశం ఉంది; మీరు అక్కడ దాగి ఉండి, నా రాక కోసం ఎదురుచూడవచ్చు.
ఏవం స తాన్సమాశ్వాస్య వ్యాసః పార్తానరిన్దమాన్। ఏకచక్రామభిగతాం కున్తీమాశ్వాసయత్ప్రభుః
అలా వ్యాసుడు పాండవులను ఓదార్చి, ఏకచక్రకు వచ్చిన కుంతిని ధైర్యపరిచాడు, రాజా.
కుర్యాన్న కేవలం ధర్మం దుష్కృతం చ తథాన నరః। సుకృతం దుష్కృతం లోకే న కర్తా నాస్తి కశ్చన
మనిషి కేవలం ధర్మమే చేయకూడదు, అలాగే కేవలం పాపమూ చేయకూడదు; ఈ లోకంలో ఎవ్వరూ పూర్తిగా మంచిని లేదా పూర్తిగా చెడును మాత్రమే చేయరు.
అవశ్యం లభతే కర్తా ఫలం వై పుణ్యపాపయోః। దుష్కృతస్య ఫలేనైవ ప్రాప్తం వ్యసనముత్తమమ్
ఏ పని చేసినా, దాని ఫలితం తప్పక వస్తుంది; పుణ్యానికి, పాపానికి ఫలితాలు అనుభవించాల్సిందే. చెడు పనుల ఫలితంగా గొప్ప కష్టం వచ్చింది.
ఏవముక్త్వా నివేశ్యైనాన్బ్రాహ్మణస్య నివేశనే
అలా చెప్పి, వారిని ఒక బ్రాహ్మణుని ఇంట్లో నివసించమని ఏర్పాటు చేశాడు.
జగామ భగవాన్వ్యాసో యతాకామమృషిః ప్రభుః
తర్వాత భగవంతుడైన వ్యాస మహర్షి తన ఇష్టానుసారం అక్కడి నుంచి వెళ్లిపోయాడు.
ఏకచక్రాం గతాస్తే తు కున్తీపుత్రా మహారథాః। అత ఊర్ధ్వం ద్విజశ్రేష్ఠ కిమకుర్వత పాణ్డవాః
కుంతీపుత్రులు, ఆ మహారథులు, ఏకచక్రకు చేరుకున్నారు. తర్వాత వారు ఏమి చేసారు, ద్విజశ్రేష్ఠ?
ఏకచక్రాం గతాస్తే తు కన్తీపుత్రా మహారథాః। ఊషుర్నాతిచిరం కాలం బ్రాహ్మణస్య నివేశనే
కుంతీపుత్రులు, ఆ మహారథులు, ఏకచక్రకు చేరుకొని, బ్రాహ్మణుని ఇంట్లో ఎక్కువ కాలం ఉండలేదు.
రమణీయాని పశ్యన్తో వనాని వివిధాని చ। పార్థివానపి చోద్దేశాన్సరితశ్చ సరాంసి చ
వారు అందమైన, విభిన్నమైన అడవులను, రాజుల ప్రాంతాలను, నదులను, సరస్సులను చూశారు.
చేరుర్భైశ్రం తదా తే తు సర్వ ఏవ విశాంపతే। `యుధిష్ఠిరం చ కున్తీం చ చిన్తయన్త ఉపాసతే
అప్పుడు, ఓ ప్రజలలోకాధిపతి, అందరు పట్టణవాసులు యుధిష్ఠిరుడు, కుంటి దేవిని మనసులో ఉంచుకొని, వారిని తలచుకుంటూ, వారి చుట్టూ తిరుగుతూ సేవ చేసేవారు.
భైక్షం చరన్తస్తు తదా జటిలా బ్రహ్మచారిణః। బభూవుర్నాగరాణాం చ గుణైః సంప్రియదర్శనాః
ఆ సమయంలో, జటలు వేసుకుని బ్రహ్మచర్యాన్ని పాటిస్తున్న ascetics పట్టణంలో భిక్షాటన చేస్తూ, తమ మంచితనంతో పట్టణ ప్రజలందరికీ ప్రియమైనవారయ్యారు.
దర్శనీయా ద్విజాః శుభ్రా దేవగర్భోపమాః శుభాః। భైక్షానర్హాశ్చ రాజ్యార్హాః సుకుమారాస్తపస్వినః
ఆ ద్విజులు అందరూ అందంగా, కాంతివంతంగా, దేవతల పిల్లలవలె మంగళకరంగా కనిపించేవారు. వారు భిక్షకు కూడా, రాజ్యానికి కూడా అర్హులు, మృదువైన తపస్సు చేయువారు.
నైతే యథార్థతో విప్రాః సుకుమారాస్తపస్వినః। చరన్తి భూమౌ ప్రచ్ఛన్నాః కస్మాచ్చిత్కారణాదిహ
ఈ మృదువైన తపస్సు చేయువారు నిజంగా బ్రాహ్మణుల్లా ప్రవర్తించడంలేదు; వారు భూమిపై ఎవరికీ తెలియకుండా ఏదో కారణంతో సంచరిస్తున్నారు.
సర్వలక్షణసంపన్నా భైక్షం నార్హన్తి నిత్యశః। కార్యార్థినశ్చరన్తీతి తర్కయన్త ఇతి బ్రువన్
అన్ని మంచి లక్షణాలతో ఉన్న వీరు ఎప్పుడూ భిక్షాటన చేయడానికి తగినవారు కారు; ఏదో పని కోసం తిరుగుతున్నారు అని ప్రజలు అనుమానించి మాట్లాడుకున్నారు.
బన్ధూనామాగమాన్నిత్యముపచారైస్తు నాగరాః। భాజనాని చ పూర్ణాని భక్ష్యభోజ్యైరకారయన్
బంధువులు తరచూ వచ్చేవారు కనుక పట్టణవాసులు ఆదరభావంతో పాత్రలను భోజన పదార్థాలతో, తినుబండారాలతో నింపేవారు.
మౌనవ్రతేన సంయుక్తా భైశ్రం గృహ్ణన్తి పాణ్డవాః। మాతా చిరగతాన్జ్ఞాత్వా శోచన్తీ పాణ్డవాన్ప్రతి
పాండవులు మౌనవ్రతాన్ని పాటిస్తూ భిక్ష తీసుకుంటారు; వారు చాలా కాలంగా కనిపించకపోవడం తెలుసుకున్న తల్లి కుంటి, పాండవులను తలచుకొని దుఃఖించేది.
దుఃఖాశ్రుపూర్ణనయనా లిఖన్త్యాస్తే మహీతలమ్। భిక్షిత్వా ద్విజగేహేషు చిన్తయన్తశ్చ మాతరమ్
దుఃఖంతో కన్నీళ్లు నిండిన కళ్ళతో కుంటి భూమిపై కూర్చుని ఏదో రాస్తూ ఉండేది; పాండవులు బ్రాహ్మణుల ఇళ్లలో భిక్ష తీసుకుని తల్లి గురించి ఆలోచించేవారు.
త్వరమాణా నివర్తన్తే మాతృగౌరవయన్త్రితాః। మాత్రే నివేదయన్తి స్మ కున్త్యై భైక్షం దివానిశమ్
తల్లిపట్ల గౌరవంతో త్వరగా తిరిగి వచ్చి, వారు పగలు రాత్రి సంపాదించిన భిక్షను కుంటి దేవికి తెలియజేసేవారు.
సర్వం సంపూర్ణభైక్షాన్నం మాతృదత్తం పృథక్పృథక్। విభజ్యాభుఞ్జతేష్టం తే యథాభాగం పృథక్పృథక్
తల్లి ఇచ్చిన భిక్షలో వచ్చిన అన్నాన్ని ఒక్కొక్కరికి వేర్వేరుగా పంచుకుని, తమకు నచ్చిన భాగాన్ని తినేవారు.
అర్ధం స్మ భుఞ్జతే పఞ్చ సహ మాత్రా పరన్తపాః। అర్ధం సర్వస్య భైక్షస్య భీమో భుఙ్క్తే మహాబలః
పాండవులు ఐదుగురు తల్లితో కలిసి మొత్తం భిక్షలో సగం తినేవారు; మిగతా సగాన్ని బలవంతుడు భీముడు ఒక్కడే తినేవాడు.
స నాశితశ్చ భవతి కల్యాణాన్నభుజిః పురా। స వైవర్ణ్యం చ కార్శ్యం చ జగామాతృప్తికారితమ్
మునుపు మంచి అన్నం తినే వాడు ఇప్పుడు తృప్తి లేక, క్షీణించి, వర్ణం పోయినవాడయ్యాడు.
ఆజ్యబిన్దుర్యథా వహ్నౌ మహతి జ్వలితే భవేత్। తథార్ధభాగం భీమస్య భిక్షాన్నస్య నరోత్తమ
ఎలా పెద్ద మంటలో ఒక చుక్క నెయ్యి వేసినట్టు ఉంటుందో, అలా భీమునికి భిక్షలో వచ్చిన సగం అన్నం కూడా తక్కువగానే ఉండేది, ఓ ఉత్తమ పురుషుడా.
తథైవ వసతాం తత్ర తేషాం రాజన్మహాత్మనామ్। అతిచక్రామ సుమహాన్కాలోఽథ భరతర్షభ
అలా ఆ మహాత్ములు అక్కడ నివసిస్తూ ఉండగా, ఓ రాజా, చాలా కాలం గడిచిపోయింది, ఓ భరత వంశశ్రేష్ఠా.
భీమోఽపి క్రీడయిత్వాథ మిథో బ్రాహ్మణబన్ధుషు। కుమ్భకారేణ సంబన్ధాల్లేభే పాత్రం మహత్తరమ్
భీముడు బ్రాహ్మణుల బంధువులతో ఆడుకుంటూ, ఒక కుంభకారుడితో స్నేహం వల్ల పెద్ద పాత్రను సంపాదించాడు.
కుమ్భకారోఽదదాత్పాత్రం మహత్కృత్వాతిమాత్రకమ్। ప్రహసన్భీమసేనాయ విస్మితస్తస్య కర్మణా
ఆ కుంభకారుడు, భీమసేనుడు చేసిన పనికి ఆశ్చర్యపడి, నవ్వుతూ అతనికి ఒక పెద్ద పాత్రను తయారు చేసి ఇచ్చాడు.
తస్యాద్భుతం కర్మ కుర్వన్మృద్భారం మహదాదదే। మృద్భారైః శతసాహస్రైః కుమ్భకారమతోషయత్
భీముడు ఆశ్చర్యకరమైన పని చేసి, పెద్ద మట్టిపిండిని ఎత్తి, లక్షలాది మట్టిపిండులతో కుంభకారుడిని సంతోషపరిచాడు.
చక్రే చక్రే చ మృద్భాణ్డాన్సతతం భైక్షమాచరన్। తదాదాయాగతం దృష్ట్వా హసన్తి ప్రహసన్తి చ
అతడు ఎప్పుడూ మట్టిపాత్రలు తయారు చేస్తూ, భిక్షాటన చేస్తూ తిరిగేవాడు; అతను తీసుకొచ్చిన వాటిని చూసి అందరూ నవ్వుతూ ఆనందించేవారు.
భక్ష్యభోజ్యాని వివిధాన్యాదాయ ప్రక్షిపన్తి చ। ఏవమేవ సదా భుక్త్వా మాత్రే వదతి వై రహః। న చాశితోఽస్మి భవతి కల్యాణాన్నభృతః పురా
వివిధ రకాల తినుబండ్లను తీసుకొచ్చి వడ్డిస్తారు; అలా ప్రతిరోజూ తిన్న తరువాత, అతడు తన తల్లితో ఒంటరిగా ఇలా అంటాడు: 'ఇంత మంచి అన్నం నేను ఇంతకుముందు ఎప్పుడూ రుచి చూడలేదు.'
తతః కదాచిద్భైక్షాయ గతాస్తే పురషర్షభాః। సంగత్య భీమసేనస్తు తత్రాస్తే పృథయా సహ
ఆ తర్వాత ఒక రోజు, ఆ మహాపురుషులు అన్నం అడగడానికి బయలుదేరారు; భీమసేను మాత్రం ప్రితతో కలిసి అక్కడే ఉన్నాడు.