ఏషా పుష్కరిణీ దివ్యా యథావత్సముపస్థితా। అమ్బే త్వచ్ఛోకశమనీ మాలా భువి భవిష్యతి
ఈ దివ్యమైన పుష్కరిణి యథావిధిగా ప్రత్యక్షమైంది. అంబా! ఈ మాల భూమిపై నీ దుఃఖాన్ని తొలగించేందుకు ఉంటుంది.
ఏతాం చైవ మయా దత్తాం మాలాం యో ధారయిష్యతి। సోఽస్య భీష్మస్య నిధనే కారణం వై భవిష్యతి
నేను ఇచ్చిన ఈ మాలను ఎవరు ధరిస్తారో, వారు భీష్ముని మరణానికి కారణమవుతారు.
అన్యపూర్వేతి మాం సాల్వో నాభినన్దతి బాలిశః। సాహం ధర్మాచ్చ కామాచ్చ విహీనా శోకధారిణీ
సాల్వుడు, "నీవు ముందుగా మరొకరిని కోరావు" అని నన్ను అంగీకరించలేదు. నేను ధర్మాన్ని, మనసులో కోరికను కోల్పోయి, దుఃఖంతో ఉన్నాను.
అపతిః క్షత్రియాన్సర్వానాక్రన్దామి సమన్తతః। ఇయం వః క్షత్రియా మాలా యా భీష్మం నిహనిష్యతి
భర్త లేకుండా, నేను చుట్టూ ఉన్న అందరు క్షత్రియులను వేడుకుంటున్నాను. ఈ మాల, ఓ క్షత్రియులారా, భీష్ముని సంహరిస్తుంది.
అహం చ భార్యా తస్య స్యాం యో భీష్మం ఘాతయిష్యతి। తస్యాశ్చఙ్క్రమ్యమాణాయాః సమాః పఞ్చ గతాః పరాః
భీష్ముని సంహరించే వాడికి నేనే భార్యను అవుతాను. అలా ఆమెకు మరో ఐదు సంవత్సరాలు గడిచిపోయాయి.
నాభవచ్ఛరణం కశ్చిత్క్షత్రియో భీష్మజాద్భయాత్। అగచ్ఛత్సోమకం సాఽమ్బా పాఞ్చాలేషు యశస్వినమ్
భీష్ముని భయంతో ఏ క్షత్రియుడూ ఆమెకు ఆశ్రయం ఇవ్వలేదు. అంబా, పాంచాలులలో ప్రసిద్ధుడైన సోమకుని వద్దకు వెళ్లింది.
సత్యసన్ధం మహేష్వాసం సత్యధర్మపరాయణమ్। సా సభాద్వారమాగమ్య పాఞ్చాలైరభిరక్షితమ్
ఆమె పాంచాళుల కాపాడుతో సభ ద్వారం వద్దకు వచ్చి, ధర్మానికి నిబద్ధుడైన, గొప్ప బాహువులు కలిగిన, ఎప్పుడూ సత్యవంతుడైన వాడిని చూచింది.
పాఞ్చాలరాజమాక్రన్దత్ప్రగృహ్య సుభుజా భుజౌ। భీష్మేణ హన్యమానాం మాం మజ్జన్తీమివ చ హ్రదే
పాంచాళ రాజు తన బలమైన చేతులతో నన్ను పట్టుకుని, భీష్ముడు నన్ను కొడుతుండగా, లోతైన చెరువులో మునిగిపోతున్నట్టు అరవడం మొదలుపెట్టాడు.
యజ్ఞసేనాభిధావేహ పాణిమాలమ్బ్య చోద్ధర। తేన మే సర్వధర్మాశ్చ రతిభోగాశ్చ కేవలాః
యజ్ఞసేనా! ఇక్కడికి వచ్చి నా చేతిని పట్టుకుని లేపు. అలా చేస్తే నా అన్ని కర్తవ్యాలు, ఆనందాలు అన్నీ కాపాడబడతాయి.
ఉభౌ చ లోకౌ కీర్తిశ్చ సమూలౌ సఫలౌ హృతౌ। ***న్త్యేవం న విన్దామి రాజన్యం శరణం క్వచిత్
రెండు లోకాలు, నా కీర్తి, వాటి మూలాలు, ఫలితాలు అన్నీ పోయిపోయాయి. ఇప్పుడు నాకు ఎక్కడా క్షత్రియుల రక్షణ కనిపించడంలేదు.
కిం ను నిఃక్షత్రియో లోకో యత్రానాథోఽవసీదతి। సమాగమ్య తు రాజానో మయోక్తా రాజసత్తమాః
ఈ లోకం ఇప్పుడు క్షత్రియులు లేని వాడిగా మారిందా? ఇక్కడ అనాథులు ఎవ్వరూ పట్టించుకోకుండా పడిపోతున్నారా? అయినా, నేను కూడిన రాజులకు, గొప్ప రాజులకు మాట్లాడాను.
శృణ్వన్తు సర్వే రాజానో మయోక్తం రాజసత్తమాః। ఇక్ష్వాకూణాం తు యే వృద్ధాః పాఞ్చాలానాం చ యే వరాః
రాజులందరూ, గొప్పవారు, నేను చెప్పేది వినండి. ఇక్ష్వాకులలో వృద్ధులు, పాంచాళులలో శ్రేష్ఠులు, అందరూ వినండి.
త్వత్ప్రసాదాద్వివాహేఽస్మిన్మా ధర్మో మా పరాజయేత్। ప్రసీద యజ్ఞసేనేహ గతిర్మే భవ సోమక
ఈ వివాహంలో నీ అనుగ్రహంతో నా ధర్మం ఓడిపోకూడదు. దయచేసి యజ్ఞసేనా, సోమకా! నా దారి నీతో కలిపివేయు.
జానామి త్వాం బోధయామి రాజపుత్రి విశేషతః। యథాశక్తి యథాధర్మం బలం సంధారయామ్యహమ్
రాజకుమారీ! నేను నిన్ను తెలుసు, ప్రత్యేకంగా చెప్పుతున్నాను. నా శక్తికి తగినట్టు, ధర్మాన్ని పాటిస్తూ నా బలాన్ని నిలుపుకుంటున్నాను.
అన్యస్మాత్పార్థివాద్యత్తే భయం స్యాత్పార్థివాత్మజే। తస్యాపనయనే హేతుం సంవిధాతుమహం ప్రభుః
రాజకుమారీ! నీకు ఇంకెవరైనా రాజు వల్ల భయం ఉంటే, ఆ భయానికి కారణాన్ని తొలగించగల శక్తి నాకుంది.
నహి శాన్తనవస్యాహం మహాస్త్రస్య ప్రహారిణః। ఈశ్వరః క్షత్రియాణాం హి బలం ధర్మోఽనువర్తతే
శాంతనువు కుమారుడైన భీష్ముడు, మహా ఆయుధాలు ధరించిన వాడి మీద నాకు అధికారముండదు. క్షత్రియులలో బలానికి ధర్మమే తోడుగా ఉంటుంది.
సా సాధు వ్రజ కల్యాణి న మాం భీష్మో దహేద్బలాత్। న ప్రత్యగృహ్ణంస్తే సర్వే కిమిత్యేవ న వేద్మ్యహమ్
అందుకే, కల్యాణి! నువ్వు వెళ్ళిపో. భీష్ముడు బలవంతంగా నన్ను కాల్చలేడు. నేను నిన్ను అంగీకరించలేదు—అందరికీ తెలుసు, కానీ ఎందుకు అలా జరిగిందో నాకు తెలియదు.
ఇత్యుక్తా స్రజమాసజ్య ద్వారి రాజ్ఞో వ్యపాద్రవత్
అలా అన్న తరువాత, ఆమె పూలహారాన్ని అక్కడే ఉంచి, రాజు ద్వారం వద్ద నుండి పారిపోయింది.
వ్యుదస్తాం సర్వలోకేషు తపసా సంశితవ్రతామ్। తామన్వగచ్ఛద్ద్రుపదః సాన్త్వం జల్పన్పునః పునః
తపస్సుతో, దృఢమైన వ్రతంతో అన్ని లోకాలలో ప్రసిద్ధి చెందిన ఆమెను, ద్రుపదుడు పలుమార్లు ఓదార్చుతూ వెంబడించాడు.
స్రజం గృహాణ కల్యాణి న నో వైరం ప్రసఞ్జయ
కల్యాణి! ఈ పూలహారాన్ని తీసుకో. మనతో శత్రుత్వాన్ని పెంచుకోకు.
ఏవమేవ త్వయా కార్యమితి స్మ ప్రతికాఙ్క్షతే। న తు తస్యాన్యథా భావో దైవమేతదమానుషమ్
ఇలా నీవు చేయాలని అతడు నిరీక్షిస్తూ ఉన్నాడు. కానీ ఆమె మనసు మారలేదు. ఇది దైవం, మానవ ప్రయత్నం కాదు.
యశ్చైనాం స్రజమాదాయ స్వయం వై ప్రతిమోక్షతే। స భీష్మం సమరే హన్తా మమ ధర్మప్రణాశనమ్
ఈ పూలహారాన్ని ఎవరైనా తీసుకుని తానే ధరిస్తే, అతడే యుద్ధంలో భీష్ముణ్ని సంహరిస్తాడు, నా ధర్మాన్ని నాశనం చేసిన వాడిని.
తాం స్రజం ద్రుపదో రాజా కంచిత్కాలం రరక్ష సః। తతో విస్రమ్భమాస్థాయ తూష్ణీమేతాముపైక్షత
ఆ పూలహారాన్ని ద్రుపదుడు కొంతకాలం రక్షించాడు. తర్వాత నిర్లక్ష్యంగా, మౌనంగా దానిని పట్టించుకోలేదు.
తాం శిఖణ్డిన్యబధ్నాత్తు బాలా పితురవజ్ఞయా। తాం పితా త్వత్యజచ్ఛీఘ్రం త్రస్తో భీష్మస్య కిల్బిషాత్
తర్వాత శిఖండిని చిన్నప్పుడే తండ్రి మాట పట్టించుకోకుండా ఆ హారాన్ని వేసుకుంది. భీష్ముడి కోపానికి భయపడి తండ్రి వెంటనే ఆమెను వదిలేశాడు.
ఇషీకం బ్రాహ్మణం భీతా సాభ్యగచ్ఛత్తపస్వినమ్। గఙ్గాద్వారి తపస్యన్తం తుష్టిహేతోస్తపస్వినీ
భయంతో గంగానది తీరంలో తపస్సు చేస్తున్న ఒక బ్రాహ్మణ తపస్విని దగ్గరకు ఆమె వెళ్లింది, అతని అనుగ్రహం కోసం ఆశించింది.
ఉపచారాభితుష్టస్తామబ్రవీదృషిసత్తమః। గఙ్గాద్వారే విభజనం భవితా నచిరాదివ
ఆమె చేసిన సేవతో సంతుష్టుడైన ఆ మహర్షి ఇలా అన్నాడు: 'గంగానది వద్ద త్వరలో ఒక విభజన జరుగుతుంది.'
తత్ర గన్ధర్వరాజానం తుమ్బురుం ప్రియదర్శనమ్। ఆరాధయితుమీహస్వ సమ్యక్పరిచరస్వ తమ్
అక్కడ అందంగా కనిపించే గంధర్వరాజు తుంబురు ను ప్రసన్నం చేసుకోవడానికి ప్రయత్నించు, అతనిని మనస్ఫూర్తిగా సేవించు.
అహమప్యత్ర సాచివ్యం కర్తాస్మి తవ శోభనే। తం తదాచర భద్రం తే స తే శ్రేయో విధాస్యతి
ఓ సుందరివి! ఈ విషయంలో నేనూ నీకు సహాయం చేస్తాను. నేను చెప్పినట్లు చేయు, అతను నీకు మేలు చేస్తాడు.
తతో విభజనం తత్ర గన్ధర్వాణామవర్తత। తత్ర ద్వావవశిష్యేతాం గన్ధర్వావమితౌ జసౌ
ఆ తరువాత అక్కడ గంధర్వులలో విభజన జరిగింది. ఇద్దరు సమానమైన తేజస్సుతో ఉన్న గంధర్వులు మిగిలిపోయారు.
తయోరేకః సమీక్ష్యైనాం స్త్రీబుభూషురువాచ హ। ఇదం గృహ్ణీష్వ పుంలిఙ్గం వృణే స్త్రీలిఙ్గమేవ తే
వారిలో ఒకడు ఆమెను చూచి, స్త్రీగా మారాలని కోరుకొని, 'ఈ పురుషరూపాన్ని తీసుకో, నేను నీ స్త్రీరూపాన్ని కోరుకుంటున్నాను' అని అన్నాడు.