ఉచ్చావచాని రూపాణి చకార సుబహూని చ। అణుర్బృహత్పునః స్థూలో నాదాన్ముఞ్చన్నివామ్బుదః
అతడు ఎన్నో రకాల రూపాలు, చిన్నవి, పెద్దవి, మళ్లీ మరింత పెద్దవి ధరించి, మేఘంలా గర్జించాడు.
[నిపేతుర్గగనాచత్చైవ శరధారాః సహస్రశః। శక్తయః కణపాః ప్రాసాః శూలపట్టసతోమరాః
ఆకాశం నుంచి వేలాది బాణాల వర్షాలు, శక్తులు, కణపాలు, ప్రాసలు, శూలాలు, పట్టసాలు, తోమరాలు కురిశాయి.
శతఘ్న్యః పరిఘాశ్చైవ భిణ్డిపాలాః పరశ్వథాః। శిలాః ఖఙ్ఘా గుడాశ్చైవ ఋష్టీర్వజ్రాణి చైవ హ
శతఘ్నులు, గదలు, భిండిపాళ్లు, పరశువులు, రాళ్లు, ఖడ్గాలు, ముష్టికాలు, ఋష్టులు, వజ్రాలు కూడా పడిపడ్డాయి.
సా రాక్షసవిసృష్టా తు శస్త్రవృష్టిః సుదారుణా। జఘాన పాణ్డుపుత్రస్య సైనికాన్రణమూర్ధని।।]
ఆ రాక్షసుడు వదిలిన భయంకరమైన ఆయుధ వర్షం, పాండు కుమారుని సైనికులను యుద్ధరంగంలో చంపేసింది.
ఉచ్చావచాస్తథా వాచో వ్యాజహార సమన్తతః। తేన పాణ్డవసైన్యానాం సూదితా యుధి వారణాః
అతడు చుట్టూ ఎన్నో రకాల అరుపులు వేయగా, పాండవ సైన్యంలోని ఏనుగులను యుద్ధంలో కొట్టి పడేశాడు.
హయాశ్చ బహవో రాజన్పత్తయశ్చ తథా పునః। రథేభ్యో రథినః పేతుస్తస్య నున్నాః స్మ సాయకైః
రాజా! అనేక గుర్రాలు, పాదసేనలు, రథసారథులు కూడా అతని బాణాలకు తాకి, రథాల నుంచి పడిపోయారు.
శోణితోదాం రథావర్తాం హస్తిగ్రాహసమాకులామ్। ఛత్రహంసాం కర్దమినీం బాహుపన్నగసఙ్కులామ్
అతడు రక్తపు ప్రవాహాలతో ఉప్పొంగిన, ఏనుగులాంటి మొసళ్ళతో నిండిన, గొడుగులు హంసల్లా తేలుతూ, మట్టిలో మునిగిన, చేతులు పాముల్లా చుట్టుకున్న నదిని ప్రవహింపజేశాడు.
నదీం ప్రవర్తయామాస రక్షోగణసమాకులామ్। వహన్తీం బహుధా రాజంశ్చేదిపాఞ్చాలసృఞ్జయాన్
అతడు రాక్షసులతో నిండిన నదిని ప్రవహింపజేశాడు, ఆ నది అనేక విధాలుగా చెది, పాంచాల, సృంజయులను కొట్టుకుపోయింది, ఓ రాజా!
తం తథా సమరే రాజన్విచరన్తమభీతవత్। పాణ్డవా భృశసంవిగ్నాః ప్రాపశ్యంస్తస్య విక్రమమ్
యుద్ధంలో అతడు భయమేమీ లేకుండా సంచరిస్తున్నాడని చూసి, పాండవులు అతని పరాక్రమాన్ని చూచి చాలా ఆందోళన చెందారు.
తావకానాం తు సైన్యానాం ప్రహర్షః సమజాయత। వాదిత్రనినదశ్చోగ్రః సుమహాన్రోమహర్షణః
నీ సైన్యంలో మాత్రం గొప్ప ఆనందం పుట్టింది, భయంకరమైన వాద్యాల శబ్దం దిక్కులను కదిలించింది, అది విని అందరికీ రోమాలు నిక్కబొడుచుకున్నాయి.
తం శ్రుత్వా నినదం ఘోరం తవ సైన్యస్య పాణ్డవః। నామృష్యత యథా నాగస్తలశబ్దం సమీరితమ్
నీ సైన్యం నుండి వచ్చిన ఆ ఘోరమైన గర్జనను పాండవుడు విని, అది తట్టుకోలేకపోయాడు, పాముకి మేఘగర్జన ఎలా భరించలేనిదో అలా.
తతః క్రోధాభితామ్రాక్షో నిర్దహన్నివ పావకః। సన్దధే త్వాష్ట్రమస్త్రం స స్వయం త్వష్టేవ మారుతిః
అప్పుడతని కన్నులు కోపంతో ఎర్రబడి, అగ్ని వలె మండిపోతూ, త్వష్ట్రుని ఆయుధాన్ని తానే త్వష్ట్రు లేదా వాయుదేవుడిలా సంధించాడు.
తతః శరసహస్రాణి ప్రాదురాసన్సమన్తతః। తైః శరైస్తవ సైన్యస్య విద్రవః సుమహానభూత్
అప్పుడంతటా వేలాది బాణాలు ప్రత్యక్షమయ్యాయి. ఆ బాణాలతో నీ సైన్యంలో పెద్ద గందరగోళం ఏర్పడింది.
తదస్త్రం ప్రేరితం తేన భీమసేనేన సంయుగే। రాక్షసస్య మహామాయాం హత్వా రాక్షసమార్దయత్
ఆ యుద్ధంలో భీమసేనుడు సంధించిన ఆయుధం, రాక్షసుని గొప్ప మాయను నాశనం చేసి, అతన్ని బలహీనపరిచింది.
స వధ్యమానో బహుధా భీమసేనేన రాక్షసః। సన్త్యజ్య సమరే భీమం ద్రోణానీకముపాద్రవత్
భీమసేనుడు అనేక విధాలుగా దాడి చేయగా, ఆ రాక్షసుడు యుద్ధంలో భీముడిని వదిలేసి, ద్రోణుని సైన్యాన్ని వైపు పరుగెత్తాడు.
తస్మింస్తు నిర్జితే రాజన్రాక్షసేన్ద్రే మహాత్మనా। అనాదయన్సింహనాదైః పాణ్డవాః సర్వతో దిశమ్
ఓ రాజా! ఆ రాక్షసుల రాజు పరాజయమయ్యాక, పాండవులు సింహగర్జనలతో అన్ని దిక్కులను మార్మోగించారు.
అపూజయన్మారుతిం చ సంహృష్టాస్తే మహాబలమ్। ప్రహాదమివ దైతేయా యథా శక్రం మరుద్గణాః
ఆనందంతో వారు మహాబలమైన మారుతిని ఘనంగా సత్కరించారు, ఎప్పుడో మరుత్గణాలు ఇంద్రుని సంతోషంగా పూజించినట్టు.
తతః ప్రతిహతే చక్రే స వీరో రోషసంకులః। ప్రాహిణోత్తరసా శూలం శక్తీర్దశశతం తదా
అప్పుడు అతని చక్రాయుధం విఫలమైన తర్వాత, ఆ వీరుడు కోపంతో మండిపడి, వెయ్యి శక్తులను అగ్నిలా మండుతూ సంధించాడు.
జ్వలన్తీశ్చ కిరన్తీశ్చ జ్వాలామాలాః సమన్తతః। యుగాన్తోల్కానిభాస్తీక్ష్ణా హేమదణ్డా మహాస్వనాః
ఆ శక్తులు చుట్టూ అగ్నిమాలికలు విసురుతూ, యుగాంతంలో పతించు ఉల్కలవలె పదునుగా, బంగారు దండలతో, భయంకరమైన శబ్దంతో వచ్చాయి.
తాశ్చాపతన్తీః సమ్ప్రేక్ష్య రాక్షసస్య ఘటోత్కచః। అర్ధచన్ద్రైః ప్రచిచ్ఛేద నారాచైః కఙ్కపత్రిభిః
ఆ శక్తులు దూసుకొస్తున్నట్టు చూసి, ఘటోత్కచుడు వాటిని అర్ధచంద్రాకార బాణాలతో, కాకపక్షి రెక్కలతో చేసిన నారాచాలతో నరికేశాడు.
తతో రోషపరీతాఙ్గః ప్రముమోచ స రాక్షసః। శరవర్షం మహాఘోరం ఘటోత్కచరథం ప్రతి
అప్పుడా రాక్షసుడు కోపంతో ఒంటరిగా మండిపడి, ఘటోత్కచుని రథంపై భయంకరమైన బాణవర్షాన్ని వదిలాడు.
తయోః ప్రతిభయం యుద్ధమాసీద్రాక్షససింహయోః। కుర్వతోర్వివిధా మాయాః శక్రశమ్బరయోరివ
ఆ ఇద్దరు రాక్షససింహుల మధ్య భయంకరమైన యుద్ధం జరిగింది. వారు అనేక మాయలు ప్రదర్శిస్తూ, ఇంద్రుడు–శంబరుల మధ్య జరిగిన యుద్ధంలా పోరాడారు.
అలమ్బుసో భృశం క్రుద్ధో ఘటోత్కచమతాడయత్
అలంబుసుడు తీవ్రమైన కోపంతో ఘటోత్కచుని మీద దాడి చేశాడు.
తయోర్యుద్ధం సమభవద్రక్షోగ్రామణిముఖ్యయోః। యాదృగేవ పురా వృత్తం రామరావణయోః ప్రభో
ఆ రాక్షససేనాధిపతులిద్దరి మధ్య జరిగిన యుద్ధం, పూర్వం రాముడు–రవణుల మధ్య జరిగిన యుద్ధంలా ఉగ్రంగా సాగింది, ప్రభో!
ఘటోత్కచస్తు వింశత్యా నారాచానాం స్తనాన్తరే। అలమ్బుసమథో విద్ధా సింహవద్వ్యనదన్ముహుః
ఘటోత్కచుడు ఇరవై బాణాలతో అలంబుసుని ఛాతీపై గాయపరిచాడు. ఆ తర్వాత సింహంలా గర్జిస్తూ మళ్లీ మళ్లీ అరవాడు.
తథైవాలమ్బుసో రాజన్హైడిమ్బిం యుద్ధదుర్మదమ్। విద్వ్వా విద్వృఽనదద్వృష్టః పూరయన్ఖం సమన్తతః
అలాగే, రాజా, యుద్ధంలో ఉగ్రుడైన అలంబుసుడు హైడింబిని బలంగా గాయపరిచి, గట్టిగా అరవడంతో యుద్ధభూమి అంతా ధ్వనించిపోయింది.
తథా తౌ భృశసఙ్క్రుద్ధౌ రాక్షసేన్ద్రౌ మహాబలౌ। నిర్విశేషమయుధ్యేతాం మాయాభిరితరేతరమ్
అలా ఆ ఇద్దరు మహాబలశాలులు, రాక్షసేంద్రులు, తీవ్రంగా కోపంతో పరస్పరం మాయలతో తేడా లేకుండా యుద్ధం చేశారు.
మాయాశతసృజౌ నిత్యం మోహయన్తౌ పరస్పరమ్। మాయాయుద్ధేషు కుశలౌ మాయాయుద్ధమయుధ్యతామ్
వారు ఇద్దరూ ఎప్పుడూ వందలాది మాయలు సృష్టిస్తూ, ఒకరిని ఒకరు మాయలో ముంచుతూ, మాయాయుద్ధంలో నైపుణ్యంతో పోరాడారు.
యాంయాం ఘటోత్కచో యుద్ధే మాయాం దర్శయతే నృప। తాం తామలమ్బుసో రాజన్మాయయైవ నిజఘ్నివాన్
ఓ రాజా, యుద్ధంలో ఘటోత్కచుడు ఏ మాయ చూపినా, అలంబుసుడు తన మాయతో దాన్ని ఎదురించి, తుడిచిపెట్టేశాడు.
తం తథా యుధ్యమానం తు మాయాయుద్ధవిశారదమ్। అలమ్బుసం రాక్షసేన్ద్రం దృష్ట్వాఽక్రుధ్యన్త పాణ్డవాః
అలా మాయాయుద్ధంలో అలంబుసుడు నైపుణ్యంగా పోరాడుతున్నాడు అని చూసి పాండవులు కోపంతో మండిపడ్డారు.