చోదయన్తో హయాంస్తూర్ణం పలాయన్తే స్మ తావకాః। సాదినో రథినశ్చైవ పత్తయశ్చార్జునార్దితాః
అర్జునుడు వారిని గాయపరిచినప్పుడు, నీ గుర్రస్వారులు, రథస్వారులు, కాలాళ్లు గుర్రాలను వేగంగా నడిపిస్తూ అక్కడి నుండి పారిపోయారు.
పార్ష్ణ్యఙ్గుష్ఠాఙ్కుశైర్నాగం చోదయన్తస్తథాఽపరే। శరైః సమ్మోహితాశ్చాన్యే తమేవాభిముఖా యయుః
మరికొందరు తమ ఏనుగులను మడమ, వేలి, అంకుశాలతో ప్రేరేపించారు. మరికొందరు బాణాల ప్రభావంతో మతిమరుపుగా నేరుగా ఎదురుగా వెళ్లారు.
తవ యోఘ హతోత్సాహా విభ్రాన్తమనసస్తదా
ఆ సమయంలో నీ సైనికులు ధైర్యం కోల్పోయి, మనసు గందరగోళంగా మారి పరాజయాన్ని చవిచూశారు.
అథాన్యద్ధనురాదాయ హార్దిక్యః క్రోధమూర్చ్ఛితః। కృత్వా విధనుషౌ వీరౌ శరవర్షైరవాకిరత్
ఆ సమయంలో హార్దిక్యుడు కోపంతో మరో విల్లు తీసుకుని, ఆ ఇద్దరు వీరుల విల్లు విరగగొట్టి, వారిపై బాణవర్షం కురిపించాడు.
తావన్యే ధనుషీ సజ్యే కృత్వా భోజం విజఘ్నతుః। తేనాన్తరేషు బీభత్సుర్వివేశామిత్రవాహినీమ్
ఆ ఇద్దరూ మరో విల్లు ఎక్కించుకుని భోజుడిపై దాడి చేశారు. ఆ లోపులో బీభత్సుడు శత్రు సైన్యంలోకి ప్రవేశించాడు.
న లేభాతే తు తౌ ద్వారం వారితౌ కృతవర్మణా। ధార్తరాష్ట్రేష్వనీకేషు యతమానౌ నరర్షభౌ
ఆ ఇద్దరూ ధృతరాష్ట్రుని సైన్యంలో ఎంత ప్రయత్నించినా, కృతవర్మ అడ్డుకున్నందువల్ల ప్రవేశించలేకపోయారు.
అనీకాన్యర్దయన్యుద్ధే త్వరితః శ్వేతవాహనః। నావధీత్కృతవర్మాణం ప్రాప్తమప్యరిసూదనః
శ్వేతవాహనుడు యుద్ధంలో శత్రు విభాగాలను ఛేదిస్తూ వేగంగా వెళ్లాడు. అయినా, శత్రువులను సంహరించేవాడు అయినా, కృతవర్మను చంపలేదు.
తం దృష్ట్వా తు తథాఽఽయాన్తంశూరో రాజా శ్రుతాయుధః। అభ్యద్రవత్సుసఙ్క్రుద్ధో విధున్వానో మహద్ధనుః
అతను అలా ముందుకు వస్తున్నాడని చూసి, వీరుడు అయిన రాజు శ్రుతాయుధుడు తీవ్రమైన కోపంతో తన గొప్ప విల్లు ఊపుతూ ఎదురుగా దూసుకొచ్చాడు.
స పార్థం త్రిభిరానర్చ్ఛత్సప్తత్యా చ జనార్దనమ్। క్షురప్రేణ సుతీక్ష్ణేన పార్థకేతుమతాడయత్
ఆయన మూడు బాణాలతో అర్జునుడిని, డెబ్బై బాణాలతో జనార్దనుడిని గాయపరిచాడు. తర్వాత, పదునైన కత్తిబాణంతో అర్జునుడి ధ్వజాన్ని కొట్టాడు.
తతోఽర్జునో నవత్యా తు శరాణాం నతపర్వణామ్। ఆజఘాన భృశం క్రుద్ధస్తోత్రైరివ మహాద్విపమ్
ఆ తర్వాత అర్జునుడు తీవ్రమైన కోపంతో, తొక్కిన బాణాల తొంభై బాణాలతో అతన్ని ఏనుగును అంకుశాలతో పొడిచినట్టు గాయపరిచాడు.
స తన్న మమృషే రాజన్పాణ్డవేయస్య విక్రమమ్। అథైనం సప్తసప్తత్యా నారాచానాం సమార్పయత్
రాజా! పాండవుని వీరత్వాన్ని అతడు తట్టుకోలేకపోయాడు. వెంటనే అతను డెబ్బైఏడు ఇరుకైన ఇనుపబాణాలతో అర్జునుపై వర్షంలా వదిలాడు.
తస్యార్జునో ధనుశ్ఛిత్త్వా శరావాపం నికృత్య చ। ఆజఘానోరసి క్రుద్ధః సప్తభిర్నతపర్వభిః
అర్జునుడు అతని విల్లు కోసి, బాణాల సంచిని తెంచి, కోపంతో ఏడు బాణాలతో అతని ఛాతిపై గాయపరిచాడు.
అథాన్యద్ధనురాదాయ స రాజా క్రోధమూర్చ్ఛితః। వాసవిం నవభిర్బాణైర్బాహ్వోరురసి చార్పయత్
తర్వాత, ఆ రాజు తీవ్రమైన కోపంతో ఇంకొక విల్లు తీసుకుని, వాసవిని తొమ్మిది బాణాలతో చేతులపై, ఛాతిపై గాయపరిచాడు.
తతోఽర్జునః స్మయన్నేవ శ్రుతాయుధమరిన్దమః। శరైరనేకసాహస్రైః పీడయామాస భారత
ఆ తర్వాత శత్రువులను జయించే అర్జునుడు చిరునవ్వుతో, వేలాది బాణాలతో అతన్ని బాధించాడు, ఓ భారతా!
అశ్వాంశ్చాస్యావధీత్తూర్ణం సారథిం చ మహారథః। వివ్యాధ చైనం సప్తత్యా నారాచానాం మహాబలః
ఆ మహాశక్తివంతుడు అతని గుర్రాలను, రథసారథిని వేగంగా చంపి, డెబ్బై ఇనుపబాణాలతో అతన్ని గాయపరిచాడు.
హతాశ్వం రథముత్సృజ్య స తు రాజా శ్రుతాయుధః। అభ్యద్రువద్రుణే పార్థం గదాముద్యమ్య వీర్యవాన్
గుర్రాలు చనిపోయిన తరువాత, ఆ రాజు శ్రుతాయుధుడు తన రథాన్ని వదిలి, గొప్ప ధైర్యంతో గదను పైకి ఎత్తి అర్జునుడిపై పరుగెత్తాడు.
వరుణస్యత్మజో వీరః స తు రాజా శ్రుతాయుధః। పర్ణాశాజననీ యస్య శీతతోయా మహానదీ
ఆ వీరుడు, వరుణుని కుమారుడు అయిన రాజు శ్రుతాయుధుడు, తన తల్లి పర్ణాశా అనే శీతల జలమయి మహానదిగా ప్రసిద్ధురాలు.
తస్య మాతాఽబ్రవీద్రాజన్వరుణం పుత్రకారణాత్। అవధ్యోఽయం భవేల్లోకే శత్రూణాం తనయో మమ
తన కుమారుని కోసం, అతని తల్లి వరుణుని ఇలా అడిగింది: 'నా కుమారుడు శత్రువులకు ఈ లోకంలో చావనివాడిగా ఉండాలని.'
వరుణస్త్వబ్రవీత్ప్రీతో దదామ్యస్మై వరం హితమ్। దివ్యమస్త్రం సుతస్తేఽయం యేనావధ్యో భవిష్యతి
వరుణుడు సంతోషంతో ఇలా అన్నాడు: 'నేను అతనికి మంచి వరం ఇస్తాను. ఈ దివ్యాస్త్రంతో నీ కుమారుడు చావనివాడిగా మారుతాడు.'
నాస్తి చాప్యమరత్వం వై మనుష్యస్య కథఞ్చన। సర్వేణావశ్యమర్తవ్యం జాతేన సరితాం వరే
'ఓ నదులలో శ్రేష్ఠురాలా! మానవునికి ఎలాంటి పరిస్థితిలోనైనా అమరత్వం సాధ్యం కాదు. పుట్టినవారు అందరూ తప్పక మరణించాలి.'
దుర్ధర్షస్త్వేష శత్రూణాం రణేషు భవితా సదా। అస్త్రస్యాస్య ప్రభావాద్వై వ్యేతు తే మానసో జ్వరః
'ఈ అస్త్రశక్తివల్ల అతడు యుద్ధంలో శత్రువులకు ఎప్పుడూ దుర్జేయుడిగా ఉంటాడు. నీ మనసులోని భయం పోయిపోవాలి.'
ఇత్యుక్త్వా వరుణః ప్రాదాద్గదాం మన్త్రపురస్కృతామ్। యామాసాద్య దురాధర్షః సర్వలోకే శ్రుతాయుధః
అని చెప్పి, వరుణుడు మంత్రబలంతో కూడిన గదను ఇచ్చాడు. దాని వలన శ్రుతాయుధుడు ప్రపంచంలో ఎవరికీ దుర్జేయుడిగా మారాడు.
ఉవాచ చైనం భగవాన్పునరేవ జలేశ్వరః। అయుధ్యతి న మోక్తవ్యా సా త్వయ్యేవ పతేదితి
మళ్లీ జలదేవుడు అతనితో ఇలా అన్నాడు: 'యుద్ధంలో పాల్గొనని వాడిపై ఈ గదను వేయకూడదు. అలా చేస్తే అది నీ మీదే పడుతుంది.'
హన్యాదేషా ప్రతీపం హి ప్రయోక్తారమపి ప్రభో। న చాకరోత్స తద్వాక్యం ప్రాప్తే కాలే శ్రుతాయుధః
'దుర్వినియోగం చేస్తే, ఇది దానిని వాడినవాడినే సంహరిస్తుంది, ఓ ప్రభూ!' కానీ సమయం వచ్చినప్పుడు శ్రుతాయుధుడు ఆ మాటను పాటించలేదు.
స తయా వీరఘాతిన్యా జనార్దనమతాడయత్। ప్రతిజగ్రాహ తాం కృష్ణః పీనేనాంసేన వీర్యవాన్। నాకమ్పయత శౌరిం సా విన్ధ్యం గిరిమివానిలః
ఆ వీరహంతక గదతో అతడు జనార్దనుడిని కొట్టాడు. కానీ శక్తిమంతుడైన కృష్ణుడు తన బలమైన భుజంతో దాన్ని పట్టుకుని నిలిపాడు. ఆ గద శౌరిని కదిలించలేకపోయింది, వాయువు వింధ్యపర్వతాన్ని కదిలించలేనట్లు.
తతోఽర్జునః క్షురప్రాభ్యాం భుజౌ పరిఘసన్నిభౌ। చిచ్ఛేద పాణ్డవః శీఘ్రం జలేశ్వరసుతస్య వై
ఆ తర్వాత అర్జునుడు రెండు పదునైన బాణాలతో జలదేవుని కుమారుడైన అతని ఇనుపగదలవంటి రెండు చేతులను వేగంగా కోసేశాడు.
స జ్వలన్తీ మహోల్కేవ సమాసాద్య జనార్దనమ్'। ప్రత్యాగతా మహావేగా కృత్యేవ దురధిష్ఠితా
అది మహా ఉల్కలా మండుతూ జనార్దనుని వైపు దూసుకొచ్చి, భయంకరమైన మాయాశక్తిలా తిరిగి వెళ్ళిపోయింది.
జఘాన చాస్థితం వీరం శ్రుతాయుధమమర్షణమ్। `స పపాత హతో భూమౌ విశిరా విభుజో బలీ। సమ్భగ్న ఇవ వాతేన బహుశాఖో వనస్పతిః
ఆ ఆయుధం ధైర్యంగా నిలబడ్డ శ్రుతాయుధునిపై పడింది. అతడు తల లేకుండా, చేతులు చాపి నేలపై పడిపోయాడు. గాలి తాకి విరిగిపోయిన అనేక శాఖలతో ఉన్న పెద్ద వృక్షంలా కనిపించాడు.
సా విస్ఫురన్తీ జ్వలితా వజ్రవేగసమా గదా'। హత్వా శ్రుతాయుధం వీరం ధరణీమన్వపద్యత
వజ్రంలా వేగంగా మండుతూ కంపించిన ఆ గద శ్రుతాయుధుని చంపి భూమిపై పడిపోయింది.
గదాం నివర్తితాం దృష్ట్వా నిహతం చ శ్రుతాయుధమ్। హాహాకారో మహాంస్తత్ర సైన్యానాం సమజాయత। స్వేనాస్త్రేణ హతం దృష్ట్వా శ్రుతాయుధమరిన్దమమ్
ఆ గద తిరిగి వచ్చి, శ్రుతాయుధుడు చనిపోయిన దృశ్యం చూసి, సైన్యంలో పెద్ద అరుపులు, కలకలం చెలరేగాయి. శత్రువులను జయించిన శ్రుతాయుధుడు తన ఆయుధంతోనే చనిపోయాడని అందరూ చూశారు.